Phân tích và hoàn thiện công tác lập kế hoạch ngân sách nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội

Phân tích và hoàn thiện công tác lập kế hoạch ngân sách nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội Phân tích và hoàn thiện công tác lập kế hoạch ngân sách nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội Phân tích và hoàn thiện công tác lập kế hoạch ngân sách nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội luận văn tốt nghiệp,luận văn thạc sĩ, luận văn cao học, luận văn đại học, luận án tiến sĩ, đồ án tốt nghiệp luận văn tốt nghiệp,luận văn thạc sĩ, luận văn cao học, luận văn đại học, luận án tiến sĩ, đồ án tốt nghiệp

PHẠM ĐỨC THẮNG

PHÂN TÍCH VÀ HOÀN THIỆN CÔNG TÁC LẬP KẾ HOẠCH NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HẠ LONG

Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh

LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC QUẢN TRỊ KINH DOANH

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS NGUYỄN ÁI ĐOÀN

i

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan luận văn:“Phân tích và hoàn thiện công tác lập kế hoạch

ngân sách nhà nước trên địa bàn thành phố Hạ Long” là sự nghiên cứu của riêng

tôi với sự tham khảo từ một số giáo trình, tài liệu và không sao chép từ bất kỳ luận văn hay tài liệu nào khác

Tôi xin chịu trách nhiệm hoàn toàn về luận văn của mình

Người viết luận văn

Phạm Đức Thắng

ii

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN i

MỤC LỤC i i DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT vi

DANH MỤC SƠ ĐỒ BẢNG BIỂU vii

LỜI MỞ ĐẦU viii

CHƯƠNG 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC VÀ KẾ HOẠCH NGÂN SÁCH CẤP THÀNH PHỐ 1

1.1 MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN VỀ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC VÀ KẾ HOẠCH NGÂN SÁCH CẤP THÀNH PHỐ 1

1.1.1 Hệ thống tài chính quốc gia ngân sách nhà nước 1

1.1.1.1 Hệ thống tài chính quốc gia 1

1.1.1.2 Ngân sách nhà nước 3

1.1.1.3 Phân cấp ngân sách 8

1.1.1.4 Phân cấp ngân sách cấp thành phố 9

1.1.2 Kế hoạch ngân sách nhà nước 12

1.1.2.1 Khái quát chung về ngân sách và kế hoạch ngân sách nhà nước 12

1.1.2.2 Vai trò của kế hoạch ngân sách trong hệ thống kế hoạch hóa phát triển kinh tế - xã hội 15

1.1.2.3 Mối quan hệ giữa kế hoạch ngân sách cấp xã, ngân sách cấp huyện, ngân sách cấp tỉnh 16

1.2 NGÂN SÁCH THÀNH PHỐ VÀ NỘI DUNG CỦA LẬP KẾ HOẠCH NGÂN SÁCH THÀNH PHỐ 17

1.2.1 Khái niệm ngân sách thành phố 17

1.2.2 Kế hoạch thu NSNN 18

1.2.3 Kế hoạch chi ngân sách thành phố 19

1.2.3.1 Chi đầu tư phát triển 20

iii

1.2.3.2 Chi thường xuyên 20

1.2.3.3 Chi dự phòng ngân sách 20

1.2.3.4 Chi bổ sung cho ngân sách phường 20

1.2.4 Dự kiến khả năng cân đối thu chi ngân sách 21

1.3 LẬP KẾ HOẠCH NGÂN SÁCH THÀNH PHỐ VÀ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CÔNG TÁC LẬP KẾ HOẠCH 22

1.3.1 Các căn cứ xây dựng kế hoạch ngân sách thành phố 22

1.3.1.1 Tình hình thực hiện kế hoạch ngân sách thành phố năm cơ sở 22

1.3.1.2 Hệ thống định mức 23

1.3.1.3 Định hướng phát triển kinh tế xã hội 29

1.3.1.4 Phân bổ ngân sách từ trung ương 30

1.3.2 Quy trình lập kế hoạch ngân sách thành phố hàng năm 30

1.3.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến công tác lập kế hoạch ngân sách thành phố 32

1.3.3.1 Môi trường kinh tế - xã hội 32

1.3.3.2 Các quy định của nhà nước và của thành phố 32

1.3.3.3 Yếu tố con người 33

1.3.3.4 Cơ sở vật chất, kỹ thuật 33

1.3.3.5 Phương pháp quản lý 33

1.4 HỆ THỐNG CÁC CHỈ TIÊU ĐÁNH GIÁ CÔNG TÁC LẬP KẾ HOẠCH 34

1.4.1 Hệ thống các chỉ tiêu đánh giá công tác lập kế hoạch NSNN: 34

1.4.2 Nội dung phân tích 37

1.4.2.1 Đánh giá khát quát công tác lập kế hoạch NSNN: 37

1.4.2.2 Phân tích công tác lập kế hoạch NSNN thành phố theo các bước công việc 39

1.4.2.3 Phân tích công tác lập kế hoạch NSNN theo các yếu tố ảnh hưởng: 40

CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH CÔNG TÁC LẬP KẾ HOẠCH NGÂN SÁCH THÀNH PHỐ HẠ LONG 41

2.1 ĐẶC ĐIỂM KINH TẾ XÃ HỘI THÀNH PHỐ HẠ LONG 41

iv

2.1.1 Ranh giới 41

2.1.2 Kinh tế xã hội 42

2.1.2.1 Kinh tế 42

2.1.2.2 Văn hóa lịch sử 42

2.1.2.3 Dân số 42

2.2 ĐÁNH GIÁ KHÁI QUÁT CÔNG TÁC LẬP KẾ HOẠCH NGÂN SÁCH THÀNH PHỐ HẠ LONG 43

2.2.1 Dự toán thu ngân sách năm 2012 44

2.2.2 Dự toán chi ngân sách năm 2012 45

2.2.3 Phương hướng nhiệm vụ công tác lập kế hoạch NSNN hàng năm 45

2.3 PHÂN TÍCH CÔNG TÁC LẬP KẾ HOẠCH NGÂN SÁCH THÀNH PHỐ HẠ LONG THEO CÁC BƯỚC CÔNG VIỆC 46

2.3.1 Các bước công việc phải thực hiện trong quá trình lập kế hoạch NSNN 46

2.3.2 Nội dung công tác xây dựng dự toán thu chi NSNN hàng năm của thành phố 51

2.3.2.1 Công tác xây dựng dự toán thu NSNN năm kế hoạch 51

2.3.2.2 Công tác xây dựng dự toán chi NSNN năm kế hoạch 54

2.4 PHÂN TÍCH CÔNG TÁC LẬP KẾ HOẠCH NGÂN SÁCH THÀNH PHỐ HẠ LONG THEO CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG 59

2.4.1 Ảnh hưởng của môi trường kinh tế - xã hội 59

2.4.2 Ảnh hưởng của các quy định của Nhà nước đến công tác lập kế hoạch NSNN 60

2.4.3 Ảnh hưởng của nguồn nhân lực trong công tác lập kế hoạch ngân sách thành phố 61

2.4.4 Ảnh hưởng của phương pháp quản lý đến công tác xây dựng kế hoạch NSNN của thành phố 61

2.5 KẾT LUẬN CHƯƠNG 2: 62

v

CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC LẬP

KẾ HOẠCH NGÂN SÁCH THÀNH PHỐ HẠ LONG 64

3.1 ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN KINH TẾ - XÃ HỘI THÀNH PHỐ HẠ LONG ĐẾN NĂM 2015 VÀ TẦM NHÌN ĐẾN NĂM 2020 64

3.1.1 Quan điểm: 64

3.1.2 Mục tiêu phát triển tới năm 2015 và tầm nhìn tới năm 2020 64

3.1.3 Xác định cơ cấu và lựa chọn các phương án phát triển 66

3.2 MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC LẬP KẾ HOẠCH NGÂN SÁCH THÀNH PHỐ HẠ LONG 79

3.2.1.Nâng cao công tác nghiên cứu, dự báo 79

3.2.2 Thiết lập chính xác các mục tiêu kế hoạch 79

3.2.3 Hoàn thiện môi trường kinh tế - xã hội 79

3.2.4 Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tăng cường cơ sở vật chất, kỹ thuật phục vụ việc lập kế hoạch NSNN 79

3.2.5 Hướng dẫn và thực hiện đồng bộ có hiệu quả Luật NSNN và các văn bản hướng dẫn thi hành 80

3.2.6 Nâng cao trình độ năng lực, tinh thần trách nhiệm của đội ngũ cán bộ quản lý NSNN 80

3.2.7 Tăng cường sự phối hợp chặt chẽ của các cơ quan quản lý ngân sách trong quá trình thực hiện kế hoạch ngân sách 81

3.2.8 Hoàn thiện quy trình lập kế hoạch NSNN theo khuôn khổ chi tiêu trung hạn 82

KIẾN NGHỊ 84

KẾT LUẬN 88

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 89

vi

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

ANTT : An ninh trật tự

AN - QP : An ninh quốc phòng CNH - HĐH : Công nghiệp hóa hiện đại hóa DTNS : Dự toán ngân sách

GD - ĐT : Giáo dục đào tạo GTGT : Giá trị gia tăng

KHHGĐ : Kế hoạch hoá gia đình NSNN : Ngân sách Nhà nước NSTW : Ngân sách Trung ương NSĐP : Ngân sách Địa phương

PT - TH : Phát thanh truyền hình PTKTXH : Phát triển kinh tế xã hội TDTT : Thể dục thể thao

TTCN : Tiểu thủ công nghiệp TNDN : Thu nhập doanh nghiệp

VH - TT : Văn hóa thông tin

XNQD : Xí nghiệp Quốc doanh XDCB : Xây dựng cơ bản

vii

DANH MỤC SƠ ĐỒ BẢNG BIỂU

Hình vẽ 1.1: Vai trò của NSTW 30

Bảng 1.1: Mẫu phiếu lấy ý kiến 38

Bảng 2.1: Dự toán thu NSNN năm 2012 44

Bảng 2.2: Sơ đồ các bước công việc phải thực hiện trong quá trình lập kế hoạch ngân sách: 47

Bảng 3.1: Xu hướng tăng trưởng kinh tế Hạ Long giai đoạn 2006-2010 67

Bảng 3.2: Xu hướng phát triển GDP bình quân đầu người giai đoạn 2006-2010 67 Bảng 3.3: Biến động tỷ lệ giảm phát GDP giai đoạn 2006-2010 68

Bảng 3.4: Tăng trưởng kinh tế Hạ Long giai đoạn 2011-2015 69

Bảng 3.5: Tăng trưởng kinh tế Hạ Long giai đoạn 2016-2020 70

Bảng 3.6: Quy mô kinh tế Hạ Long qua các thời điểm 70

Bảng 3.7: Quy mô GDP và cơ cấu kinh tế Hạ Long giai đoạn 2011-2015 72

Bảng 3.8: Quy mô GDP và cơ cấu kinh tế Hạ Long giai đoạn 2016-2020 73

Bảng 3.9: GDP bình quân đầu người TP Hạ Long giai đoạn 2011-2015 74

Bảng 3.10: GDP bình quân đầu người TP Hạ Long giai đoạn 2015-2020 74

Bảng 3.11: Dự báo dân số, GDP và GDP đầu người của Hạ Long qua các giai đoạn phát triển 75

Bảng 3.12: Nhu cầu vốn đầu tư giai đoạn 2011-2015 76

Bảng 3.13: Nhu cầu vốn đầu tư giai đoạn 2015-2020 77

Bảng 3.14: Những dự án đầu tư khả thi lớn của Hạ Long 78

viii

LỜI MỞ ĐẦU

Tài chính nhà nước thực chất là việc hình thành và sử dụng NSNN với hai công cụ cơ bản là thuế và chi tiêu Chính phủ Kế hoạch NSNN là bộ phận quan trọng trong hệ thống kế hoạch hóa phát triển kinh tế xã hội Nó gắn liền với kế hoạch tăng trưởng kinh tế và thực hiện cân đối vĩ mô của nền kinh tế Với vai trò quan trọng như vậy nhưng hiện nay kế hoạch NSNN chưa thực sự phát huy được hiệu quả của nó góp phần thúc đẩy sự phát triển kinh tế xã hội Lập kế hoạch NSNN hiện nay cũng như việc chấp hành thực hiện kế hoạch đã bộc lộ rất nhiều nhược điểm làm giảm hiệu quả của hệ thống kế hoạch hóa nói chung và kế hoạch ngân sách nói riêng Mặt khác hiện nay Nhà nước ta đang thực hiện quá trình đổi mới, hoàn thiện hệ thống chính sách pháp luật ngân sách và các văn bản đi kèm trong quá trình phát triển kinh tế nhằm nâng cao tính chủ động, có hiệu quả trong quá trình quản lý NSNN Đặc biệt trước những kết quả mà công tác NSNN trên địa bàn thành phố Hạ Long đạt được trong thời gian qua cũng như những vấn đề còn tồn tại trong

quá trình chấp hành ngân sách tại địa phương, tôi xin chọn đề tài: “Phân tích và

hoàn thiện công tác lập kế hoạch ngân sách nhà nước trên địa bàn thành phố Hạ Long” nhằm nâng cao hơn nữa công tác lập, chấp hành kế hoạch NSNN trên địa

bàn thành phố

Mục tiêu của đề tài nhằm đưa ra những giải pháp cần thiết để tăng cường khả năng lên kế hoạch và lập ngân sách, giúp nâng cao khả năng cung cấp dịch vụ, sử dụng có hiệu quả hơn các nguồn lực, sử dụng vốn tập trung có mục tiêu hơn và tăng cường trách nhiệm trong việc thực thi chính sách Trong thực tiễn, việc lập kế hoạch NSNN gặp phải nhiều khó khăn do bắt nguồn từ yêu cầu để việc lập kế hoạch NSNN đạt hiệu quả và sát thực thì phải thiết lập được chính sách rõ ràng, đảm bảo việc lập kế hoạch NSNN phản ánh được các chính sách đó và chi tiêu phải đúng định mức phân bổ đề ra Yêu cầu của đề tài là phải đưa ra được giải pháp tốt nhất để thực hiện việc lên kế hoạch ngân sách dài hạn hiệu quả? Những vấn đề bất cập về chính trị, con người, kỹ thuật cần giải quyết; Lựa chọn các công cụ phù hợp, có hiệu

ix

quả trong việc lập kế hoạch NSNN; Nhận định rõ những thách thức và bài học cơ bản trong quá trình thực thi việc lập kế hoạch NSNN Để đạt được mục tiêu nghiên cứu nói trên đề tài tập trung vào những câu hỏi sau:

- Thực trạng công tác lập kế hoạch NSNN hàng năm của Thành phố như thế nào? Thành phố đã sử dụng phương pháp lập kế hoạch nào? Kế hoạch NSNN của Thành phố có sát với thực tế không?

- Quy trình lập kế hoạch NSNN hàng năm của Thành phố có hợp lý không? Thành phố có tiến hành đầy đủ các công tác nghiên cứu và dự báo vào trong quá trình lập kế hoạch NSNN không?

Kết cấu đề tài gồm 3 chương:

Chương 1: Lý luận chung về NSNN và kế hoạch NSNN

Chương này cung cấp những vấn đề lý luận về NSNN, kế hoạch NSNN và nội dung của kế hoạch NSNN của một thành phố

Chương 2: Phân tích công tác lập kế hoạch ngân sách thành phố Hạ Long

Trong phần này nêu rõ liên kết giữa lên kế hoạch, lập ngân sách, những tiến bộ

và hạn chế trong việc liên kết cơ chế lập chính sách, lên kế hoạch và lập ngân sách? Tìm ra nguyên nhân chính? Phân tích tình hình thực hiện kế hoạch ngân sách năm cơ

sở và công tác lập kế hoạch ngân sách thành phố Hạ Long, sau đó đưa ra những mặt tích cực, hạn chế trong công tác lập và thực hiện kế hoạch NSNN

Chương 3: Một số giải pháp hoàn thiện công tác lập kế hoạch NSNN trên địa bàn thành phố Hạ Long

Chương này nêu lên những định hướng trong công tác lập kế hoạch NSNN sắp tới, đồng thời đưa ra các giải pháp nhằm thực hiện mục tiêu đề ra trong kế hoạch đó, đó là:

- Đảm bảo định hướng và khung chuẩn thể chế rõ ràng trong lập kế hoạch NSNN

- Đảm bảo phân bổ ngân sách phản ánh các ưu tiên chính sách

- Đảm bảo chi tiêu nhất quán với ngân sách đã duyệt

- Đo lường kết quả và đảm bảo phản ánh kết quả vào hoạch định chính sách

x

Do thời gian nghiên cứu và trình độ có hạn nên đề tài chắc chắn sẽ không tránh khỏi thiếu sót, tôi xin chân thành cảm ơn sự đóng góp ý kiến của thầy và các bạn để đề tài được hoàn chỉnh hơn

Trong quá trình thực hiện đề tài tôi xin chân thành cảm ơn PGS.TS Nguyễn

Ái Đoàn đã tận tình hướng dẫn, chỉ bảo để tôi có thể hoàn thành đề tài một cách tốt

nhất

1.1.1 Hệ thống tài chính quốc gia ngân sách nhà nước:

1.1.1.1 Hệ thống tài chính quốc gia:

* Khái niệm:

Trong nền kinh tế thị trường, chính sách tài chính và tiền tệ là những công cụ chủ yếu của Chính phủ tác động tới hoạt động kinh tế Những chính sách này được coi là công cụ điều tiết vĩ mô nhằm hướng tới các mục tiêu như tăng trưởng, ổn định, công bằng xã hội và nâng cao hiệu quả kinh tế

Trong quá trình hoạt động kinh tế, cùng với sự vận động của hiện vật, sự vận động về giá trị là rất cần thiết, đảm bảo cho hoạt động kinh tế được tiến hành trôi chảy Sự vận động giá trị của nền kinh tế được thực hiện thông qua hệ thống tài chính quốc gia

Hệ thống tài chính quốc gia là tổng thể những bộ phận hợp thành một cơ cấu

tài chính, những bộ phận này tuy có độc lập tương đối về mặt tài chính, nhưng chúng tác động qua lại và hỗ trợ lẫn nhau trong toàn bộ sự vận động tài chính của nền kinh tế

Các bộ phận trong hệ thống tài chính hoạt động trong các lĩnh vực: Tạo ra các nguồn lực tài chính, thu hút các nguồn tài chính và chu chuyển các nguồn tài chính (dẫn vốn) Với các lĩnh vực hoạt động này, toàn bộ hệ thống tài chính thực hiện vai trò đặc biệt quan trọng trong nền kinh tế quốc dân là đảm bảo nhu cầu về vốn cho phát triển kinh tế xã hội

2

* Các bộ phận cấu thành

Hệ thống tài chính bao gồm các tụ điểm vốn và bộ phận dẫn vốn Các tụ điểm vốn là bộ phận mà ở đó các nguồn tài chính được tạo ra, đồng thời cũng là nơi thu hút trở lại các nguồn vốn, tuy nhiên ở mức độ và phạm vi khác nhau Trong hoạt động kinh tế, các tụ điểm vốn này có mối liên hệ thường xuyên thông qua những mối quan hệ nhất định Những bộ phận cơ bản của hệ thống tài chính quốc gia, bao gồm:

- Tài chính nhà nước: Là hệ thống các quan hệ kinh tế phát sinh trong quá

trình phân phối thu nhập của đất nước và các nguồn tiền tệ khác Thông qua việc hình thành và sử dụng quỹ tiền tệ tập trung của Nhà nước, tài chính Nhà nước đáp ứng nhu cầu phát triển và các nhu cầu khác của xã hội Trong các bộ phận tài chính tập trung của Nhà nước thì NSNN là bộ phận quan trọng nhất, chi phối và quyết định hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước Ngoài NSNN đóng vai trò nòng cốt thì tài chính Nhà nước còn bao gồm cả quỹ dự trữ quốc gia và ngân hàng Nhà nước

- Tài chính doanh nghiệp: Là những quan hệ tài chính phục vụ cho quá trình

sản xuất kinh doanh thông qua việc thu hút và sử dụng vốn của các doanh nghiệp ngày càng được mở rộng Trong hệ thống tài chính quốc gia, tài chính doanh nghiệp được coi như tế bào mang tính chất tích cực; có khả năng tái tạo ra các nguồn tài chính góp phần tạo sức mạnh cho toàn bộ hệ thống Do vậy nó có tác động rất lớn đến sự phát triển hay suy thoái của nền sản xuất

- Tài chính trung gian: Là các tổ chức tài chính đóng vai trò cầu nối, thực

hiện trung chuyển các nguồn tài chính, tụ điểm vốn trong hệ thống tài chính Thông qua việc thu hút và sử dụng các nguồn tài chính, các tổ chức tài chính trung gian chuyển đổi nguồn vốn vào các kênh, đáp ứng các nhu cầu khác nhau của nến kinh tế

mà bản thân thị trường tài chính không giải quyết được hoặc giải quyết không hiệu quả Có nhiều loại tổ chức tài chính trung gian như: Các ngân hàng thương mại, thị trường chứng khoán, công ty bảo hiểm, công ty xổ số…Các tổ chức tài chính trung gian này trong điều kiện hiện nay với nền kinh tế mở sẽ ngày càng phát triển

3

- Tài chính quốc tế: Là các quan hệ tài chính được tạo lập và hình thành

trong các trao đổi, giao dịch quốc tế Đặc biệt khi nền kinh tế đất nước ngày càng phát triển, hội nhập quốc tế và khu vực đang là xu thế thì các quan hệ tài chính giữa tài chính quốc gia và quốc tế lại ngày càng mở rộng

- Tài chính hộ gia đình (tài chính dân cư) và các tổ chức xã hội Đây là một

tụ điểm vốn quan trọng trong hệ thống tài chính Hoạt động tài chính của các nước

có nền kinh tế phát triển và hoạt động tài chính của nước ta những năm gần đây đã chỉ ra rằng: Nếu có biện pháp thích hợp, chúng ta có thể huy động được một khối lượng vốn đáng kể từ các hộ gia đình để phục vụ cho sự nghiệp phát triển kinh tế, đồng thời còn góp phần to lớn vào việc thực hiện các chính sách về định hướng tích lũy và tiêu dùng của Nhà nước Tuy nhiên cũng cần nhận thấy rằng: Tính chất phân tán và đa dạng là đặc điểm nổi bật của tài chính hộ gia đình

Mỗi bộ phận của hệ thống tài chính hoạt động thông qua các công cụ của mình nhằm khai thác, động viên và sử dụng có hiệu quả các nguồn lực tài chính của đất nước, phục vụ cho sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội

1.1.1.2 Ngân sách nhà nước:

*Khái niệm:

Theo Điều 1, Luật NSNN được Quốc hội thông qua ngày 20/3/1996, NSNN

là toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nước trong dự toán đã được các cơ quan Nhà nước có thẩm quyền quyết định thực hiện trong một năm để thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước

Với định nghĩa về NSNN, ta thấy NSNN có 3 đặc điểm sau:

Thứ nhất, NSNN là một quỹ tiền tệ tập trung, là tiềm lực tài chính, là sức mạnh về mặt tài chính của Nhà nước mà Nhà nước là người đại diện cho xã hội tập hợp các khoản đóng góp của xã hội để hình thành nên quỹ này Việc hình thành quỹ NSNN chủ yếu là thu từ thuế, lệ phí, ngoài ra còn có các khoản đóng góp, cho tặng, viện trợ…của các tổ chức và cá nhân

4

Thứ hai, các khoản thu chi NSNN được xác định bằng các con số cụ thể nhằm xác định rõ nguồn kinh phí để đáp ứng nhu cầu chi tiêu của Nhà nước, đồng thời tạo thế cân bằng trong thu chi, đảm bảo cho sự hoạt động của NSNN

Thứ ba, NSNN là sự phản ánh thu, chi ngân sách của Nhà nước trong năm tài chính NSNN có hiệu lực trong một năm (12 tháng), ngoài việc thông qua các dự toán NSNN hàng năm các nước còn tiến hành xây dựng và thông qua các dự toán NSNN trong từng thời kỳ nhằm tạo ra các điều kiện tiền đề cho sự phát triển mang

tính dài hạn Các khoản thu, chi theo Khoản 2, Điều 3, Luật NSNN: “Quốc hội

quyết định dự toán NSNN và phân bổ NSNN bằng nghị quyết ngân sách hằng năm”

Việc thực hiện các hoạt động về NSNN nhằm đảm bảo cho tất cả các hoạt động của xã hội, đây là lĩnh vực lớn có ảnh hưởng đến bộ mặt đời sống kinh tế Thực hiện NSNN là hoạt động điều phối các khoản thu, chi của quỹ tiền tệ tập trung

là NSNN mà Nhà nước là người đại diện cho xã hội thực hiện công việc này nhằm đảm bảo tính hiệu quả cho hoạt động kinh tế

* Cơ cấu ngân sách Nhà nước:

Thu ngân sách nhà nước:

Thu NSNN là hoạt động của Nhà nước nhằm tập trung mọi bộ phận của cải

xã hội dưới hình thức giá trị theo những hình thức và biện pháp phù hợp để lập quỹ NSNN

Thu NSNN là hoạt động của Nhà nước và gắn liền với vai trò của nhà nước trong xã hội, nhà nước với tư cách là chủ thể quyền lực của xã hội quyết định nội dung và hình thức của các khoản thu nhằm tập trung của cải của xã hội thành lập nên NSNN

Hoạt động thu NSNN là hoạt động tất yếu của mọi quốc gia trên thế giới, xuất phát từ vai trò của nhà nước đối với nền kinh tế Do vậy, hoạt động thu NSNN

là quan trọng và cần thiết Đối tượng của hoạt động thu NSNN là của cải biểu hiện dưới hình thức giá trị

vĩ mô để định hướng nền kinh tế

Tùy thuộc vào các tiêu chuẩn, mục đích phân loại khác nhau mà các khoản thu NSNN được phân thành nhóm khác nhau Việc phân loại các khoản thu NSNN

có ý nghĩa rất quan trọng trong quản lý phân tích, đánh giá, hoạch định và thực hiện chính sách tài chính quốc gia, chính sách phát triển kinh tế xã hội Để đảm bảo các khoản thu được phản ánh vào NSNN, phản ánh đúng thực trạng kinh tế, tài chính…Người ta đưa ra các tiêu chuẩn để phân loại các khoản thu NSNN

Nếu căn cứ vào nội dung kinh tế thì có các nhóm thu từ thuế, phí, lệ phí và các nhóm thu ngoài thuế như: Lợi nhuận của Nhà nước tại các công ty cổ phần, tiền bán và cho thuê tài sản của nhà nước, viện trợ không hoàn lại hay các khoản thu khác Còn nếu căn cứ vào tính pháp lý thì có các khoản thu bắt buộc và tự nguyện, ngoài ra còn có các khoản thu mà NSNN được hưởng do các hoạt động kinh tế của nhà nước và theo quy định của pháp luật

Đối với ngân sách của thành phố (ngân sách cấp huyện) thì ngoài các khoản thu được hưởng 100% ra, ngân sách thành phố còn được hưởng các khoản thu phân chia theo tỷ lệ phần trăm giữa ngân sách Trung ương, ngân sách tỉnh, ngân sách thành phố, đồng thời bao gồm cả các khoản thu từ huy động đầu tư xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng theo quy định

Xuất phát từ vai trò quan trọng của hoạt động thu NSNN đối với Nhà nước

và sự tác động của nó tới hoạt động xã hội mà đòi hỏi nhà nước phải sử dụng pháp luật để điều chỉnh hoạt động này

6

Chi ngân sách nhà nước:

Chi NSNN là hoạt động của Nhà nước nhằm mục đích phân phối và sử dụng quỹ NSNN theo dự toán NSNN đã được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền quyết định

Chi NSNN là hoạt động của Nhà nước và gắn liền với các hoạt động thu NSNN, chi NSNN nhằm thực hiện các mục tiêu kinh tế, văn hóa, xã hội đặt ra Tuy nhiên, quy mô hiệu quả các hoạt động chi NSNN phụ thuộc vào kết quả hoạt động thu NSNN Thông qua hoạt động chi NSNN, Nhà nước thể hiện được vai trò của mình đối với nền kinh tế

Theo Khoản 2, Điều 2, Luật NSNN, chi NSNN bao gồm các khoản: Các khoản chi phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh, đảm bảo hoạt động của bộ máy nhà nước, chi trả nợ của nhà nước, chi viện trợ và các khoản chi khác theo quy định của pháp luật

Với nước ta chi NSNN được chia theo 2 nhóm lớn là chi có tính chất tích lũy

và chi có tính chất tiêu dùng

Chi có tính chất tích lũy có 3 khoản chi chính là:

- Chi đầu tư xây dựng cơ bản (đầu tư xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội)

- Chi cấp vốn cho doanh nghiệp nhà nước

- Chi dự trữ nhà nước

Các khoản chi có tính chất tiêu dùng:

- Chi quản lý nhà nước

- Chi cho các hoạt động sự nghiệp

- Chi bảo vệ quốc phòng - an ninh

- Chi khác

Trong đó chi quản lý nhà nước thường chiếm tỷ trọng không lớn trong tổng

số chi NSNN Nó bao gồm chi quản lý hoạt động chính của các cơ quan nhà nước các cấp

7

Tuy nhiên chi cho các hoạt động sự nghiệp bao gồm: Chi cho các hoạt động

sự nghiệp y tế, giáo dục, nghiên cứu khoa học, đào tạo, thể dục thể thao, trợ cấp chính sách xã hội, bảo hiểm xã hội…lại là nhóm chi có tỷ trọng khá lớn trong tổng

Ngoài ra chi ngân sách địa phương (cụ thể là đối với thành phố) còn có nhiệm vụ chi bổ sung cho ngân sách cấp dưới

Tóm lại, cơ cấu NSNN bao gồm các khoản thu và chi ngân sách phản ánh sự chênh lệch giữa nguồn thu và chi của NSNN Có thể xảy ra 3 trường hợp trong cơ cấu ngân sách:

Trường hợp thứ nhất là thặng dư ngân sách (tức là thu ngân sách lớn hơn chi ngân sách) Đây là trường hợp xảy ra khi một nền kinh tế đang phát triển tốt Phần thặng dư này sẽ được sử dụng để tăng chi đầu tư phát triển hoặc tăng quỹ dự trữ tài chính trong đó tuyết đối không sử dụng phần thặng dư để tăng chi thường xuyên

Trường hợp thứ hai và có lẽ là trường hợp phổ biến nhất đó là bội chi ngân sách Phần thiếu đó được gọi là thâm hụt ngân sách (tức là số thu được của ngân sách nhỏ hơn số chi ra trong một thời kỳ) Thâm hụt ngân sách là hiện tượng tài chính không nhất thiết liên quan đến những sự kiện đặc biệt khác thường Ngày nay không có nước nào mà trong thời kỳ lịch sử của mình lại không xảy ra thâm hụt ngân sách, đặc biệt lại là hiện tượng xảy ra một cách phổ biến ở các nước đang phát triển như chúng ta Chính phú các nước này cũng đang rất quan tâm đến vấn đề thâm hụt NSNN

8

Trường hợp cuối cùng là cân bằng ngân sách, xảy ra khi nguồn thu NSNN bằng nguồn ngân sách chi Đây là điều mong muốn của mọi Chính phủ ở mỗi quốc gia đặc biệt với các nước đang phát triển như chúng ta

Phân cấp quản lý ngân sách đúng đắn và hợp lý không chỉ đảm bảo phương tiện tài chính cho việc duy trì, phát triển hoạt động của các cấp chính quyền mà còn tạo điều kiện phát huy lợi thế nhiều mặt của từng vùng, từng địa phương trong cả nước Nó cũng cho phép quản lý và kế hoạch hóa NSNN được tốt hơn, điều chỉnh mối quan hệ giữa các cấp chính quyền, các cấp ngân sách tốt hơn

Tổ chức và hoạt động của Nhà nước ta dựa trên nguyên tắc tập trung, dân chủ Do vậy, đòi hỏi việc phân cấp quản lý ngân sách cũng không nằm ngoài yêu cầu đó Việc phân cấp quản lý ngân sách phải đảm bảo quyền lực nhà nước tập trung ở trung ương nghĩa là phải giữ vai trò chủ đạo của ngân sách trung ương nhưng đồng thời cũng tạo quyền chủ động cho các địa phương, đảm bảo tính độc lập tương đối giữa các cấp ngân sách, tính độc lập ở đây chỉ là tương đối bởi vì các cấp NSNN đều hoạt động vì mục tiêu chung của Nhà nước, tạo cơ sở vật chất cho nhà nước thực hiện các chức năng của mình Ngoài ra, việc phân cấp ngân sách phải được thực hiện đồng bộ với phân cấp kinh tế và tổ chức bộ máy hành chính, đồng thời phải dựa trên cơ sở chức năng nhiệm vụ của chính quyền địa phương Đặc biệt, phải quán triệt tính công bằng khi thực hiện phân cấp ngân sách

Đối với nước ta, NSNN được chia thành 4 cấp gồm:

9

- Ngân sách Trung ương

- Ngân sách cấp tỉnh (Bao gồm các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương)

- Ngân sách cấp huyện (Bao gồm quận, huyện, thị xã, thành phố trực thuộc tỉnh)

- Ngân sách cấp xã (Bao gồm xã, phường, thị trấn)

Nhiệm vụ, quyền hạn của ngân sách các cấp được quy định cụ thể, rõ ràng trong Luật NSNN Mỗi cấp ngân sách đều có các khoản thu được hưởng trọn vẹn 100% và các khoản thu được phân chia theo tỷ lệ % nhất định

Riêng ngân sách các địa phương (tỉnh, huyện, xã) còn được khoản thu trợ cấp trực tiếp từ ngân sách cấp trên Với các khoản chi tiêu, mỗi cấp ngân sách đều

có các khoản chi thường xuyên và chi đầu tư tùy thuộc vào phạm vi thực hiện chức năng, nhiệm vụ của mỗi cấp chính quyền nhà nước theo luật định

1.1.1.4 Phân cấp ngân sách cấp thành phố:

Sau đây là phân cấp cụ thể nguồn thu, nhiệm vụ chi của ngân sách cấp thành phố theo Thông tư số 59/2003/TT - BTC ngày 23/6/2003 của Bộ Tài chính, Quyết định số 3868/QĐ-UBND ngày 17/12/2010 của UBND tỉnh Quảng Ninh quy định phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi giữa các cấp ngân sách; Tỷ lệ (%) điều tiết nguồn thu giữa các cấp ngân sách; Định mức phân bổ dự toán chi thường xuyên ngân sách địa phương năm 2011 và thời kỳ ổn định ngân sách địa phương năm 2011 và thời

kỳ ổn định ngân sách 2011-2015; Quyết định số 4189/QĐ-UBND ngày 30/12/2011 của UBND tỉnh Quảng Ninh “V/v bổ sung, sửa đổi một số cơ chế và biện pháp điều hành ngân sách nhà nước năm 2012”

1.1.1.4.1 Nguồn thu của ngân sách cấp thành phố:

a) Các khoản thu ngân sách cấp thành phố được hưởng 100% như:

- Thuế môn bài

- Thuế tài nguyên thu từ doanh nghiệp nhà nước địa phương quản lý

- Thu sự nghiệp thuộc cấp huyện, cấp xã quản lý

- Phí, lệ phí do cấp huyện, xã quản lý (Trừ phí bảo vệ môi thu từ hoạt động khai thác khoáng sản)

10

- Thuế nhà đất

- Tiền cho thuê đất, thuê mặt nước (Trừ tiền cho thuê đất, thuê mặt nước từ doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài)

- Tiền cho thuê nhà ở thuộc sở hữu nhà nước do cấp huyện quản lý

- Thu tiền bán nhà thuộc sở hữu nhà nước thuộc cấp huyện quản lý

- Lệ phí trước bạ cấp huyện quản lý (Bao gồm cả lệ phí trước bạ, tàu thuyền,

xe máy)

- Các khoản thu từ khu vực công thương nghiệp và dịch vụ ngoài quốc doanh (trừ thuế GTGT, thuế TNDN và thuế tiêu thụ đặc biệt)

- Thu từ quỹ đất công ích, hoa lợi công sản…

- Thu tiền bán cây đứng

- Thu chuyển nhượng và bán tài sản do cấp huyện quản lý

- Thu chuyển nguồn ngân sách từ ngân sách cấp huyện, xã năm trước sang ngân sách huyện, xã năm sau

- Thu bổ sung từ ngân sách cấp trên (nếu có)

- Các khoản viện trợ cho ngân sách cấp huyện, xã

- Thu kết dư ngân sách và khác ngân sách thuộc cấp huyện, xã quản lý

b) Các khoản thu được phân chia theo tỷ lệ phần trăm giữa ngân sách trung ương, ngân sách tỉnh và ngân sách cấp thành phố, ngân sách cấp xã theo quy định nói chung, ngoài ra thành phố còn được phân chia thêm một phần theo tỷ lệ phần trăm đối với nguồn thu lệ phí trước bạ, không kể lệ phí trước bạ nhà đất phát sinh trên địa bàn và được thành lập quỹ đầu tư theo quy định của Chính phủ

1.1.1.4.2 Nhiệm vụ chi của ngân sách cấp thành phố:

a) Chi đầu tư phát triển:

- Đầu tư xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội không có khả năng thu hồi vốn do huyện quản lý theo quy hoạch

- Các khoản chi đầu tư phát triển khác theo quy định của pháp luật

b) Chi thường xuyên:

11

b.1) Các hoạt động sự nghiệp giáo dục, đào tạo, dạy nghề, y tế, xã hội, văn hoá thông văn học nghệ thuật, thể dục thể thao, khoa học và công nghệ, môi trường, các sự nghiệp khác do huyện khác quản lý:

- Giáo dục mầm non, tiểu học, trung học cơ sở công lập và sự nghiệp giáo dục khác do huyện quản lý

- Dạy nghề, đào tạo nghề, đào tạo ngắn hạn, bồi dưỡng kiến thức do trung tâm chính trị huyện, thị xã, thành phố mở các hình thức khác do huyện quản lý

- Phòng bệnh, chữa bệnh và các hoạt động y tế khác do huyện quản lý (kể cả chi lương, các khoản có tính chất như lương đối với cán bộ y tế xã, phường)

- Cứu tế xã hội, cứu đói, phòng chống các tệ nạn xã hội và các hoạt động xã hội khác

- Nhà truyền thống, thư viện, nhà văn hoá và các hoạt động văn hoá khác

- Đài phát thanh, truyền hình huyện và các hoạt động thông tin khác

- Bồi dưỡng, huấn luyện viên, vận động viên các đội tuyển cấp huyện; Hoạt động của các trung tâm thể dục, thể thao do huyện quản lý và các thể dục, thể thao khác

- Các sự nghiệp văn hoá, xã hội khác

b.2) Các sự nghiệp kinh tế do huyện quản ký:

- Sự nghiệp giao thông: Duy tu, bảo dưỡng và sửa chữa cầu đường và các công trình giao thông do huyện quản lý theo phân cấp

- Sự nghiệp nông nghiệp, lâm nghiệp, thuỷ lợi, thuỷ sản thuộc huyện quản lý

- Sự nghiệp thị chính: Duy tu, bảo dưỡng hệ thống đèn chiếu sáng, vỉa hè, hệ thống thoát nước, giao thông nội thị, công viên và các sự nghiệp thị chính khác

- Đo đạc, lập bản đồ và lưu trữ hồ sơ địa chính và các hoạt động sự nghiệp địa chính khác

- Các hoạt động sự nghiệp về môi trường

- Hoạt động quản lý các hệ thống các chợ, các Trung tâm thương mại do huyện quản lý

- Các sự nghiệp kinh tế khác

b.6) Hỗ trợ cho các tổ chức chính trị - nghề nghiệp, tổ chức xã hội, tổ chức

xã hội - nghề nghiệp thành phố theo quy định của pháp luật

b.7) Thực hiện các chính sách xã hội đối với các đối tượng do huyện quản lý b.8) Các khoản chi tường xuyên khác theo quy định của pháp luật

c) Chi bổ sung cho ngân sách phường

d) Chi chuyển nguồn ngân sách thành phố năm trước sang năm sau

1.1.2 KẾ HOẠCH NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC

1.1.2.1 Khái quát chung về ngân sách và kế hoạch NSNN:

* Khái niệm:

Ngân sách là công cụ tài chính đến biến chính sách thành hành động và công

cụ chính để đảm bảo trách nhiệm việc thực thi ngân sách

Kế hoạch NSNN là một bộ phận của kế hoạch tài chính quốc gia, kế hoạch NSNN là một bản tường trình tất cả các khoản chi tiêu và tài trợ tương ứng với các khoản thu của nhà nước trong một khoảng thời gian nhất định và được Quốc hội phê duyệt trong thời gian một năm nhằm để thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh

tế xã hội của nhà nước

13

* Đặc điểm, yêu cầu, nhiệm vụ của kế hoạch NSNN:

a Đặc điểm: Kế hoạch NSNN có 3 đặc điểm, cụ thể là: Tính cân đối, tính

phân bổ và tính luật

Tính cân đối:

Trước hết kế hoạch NSNN là một cân đối vĩ mô, do đó có thể nói kế hoạch NSNN có tính cân đối Tính cân đối của kế hoạch NSNN được thể hiện trong việc cân đối thu ngân sách với kết quả hoạt động của nền kinh tế vì nguồn hình thành nên NSNN - quỹ tiền tệ tập trung lớn nhất của nhà nước là từ giá trị sản phẩm thặng

dư của xã hội và được hình thành qua quá trình phân phối lại mà trong đó thuế là hình thức thu chủ yếu và phổ biến

Tính cân đối của kế hoạch NSNN còn được thể hiện trong việc cân đối giữa các khoản chi ngân sách với các nhiệm vụ kinh tế - xã hội Chi NSNN phải xác định trên cơ sở mục tiêu phát triển kinh tế xã hội và bảo đảm quốc phòng an ninh

Ngoài ra tính cân đối của kế hoạch ngân sách còn thể hiện ngay trong cơ cấu giữa các khoản thu và chi ngân sách mà trong đó hiện nay ở nước ta đang chấp nhận tình trạng bội chi ngân sách với mức bội chi xấp xỉ bằng tốc độ tăng trưởng kinh tế, khoảng dưới 6%/năm Đặc biệt, tính cân đối của kế hoạch ngân sách còn được thể hiện qua cân đối trong từng khoảng thu, từng khoảng chi Đó chính là sự hợp lý, cân

đối trong tỷ trọng giữa các khoản thu, khoản chi

* Tính phân bổ:

Kế hoạch NSNN còn có tính phân bổ vì ngân sách chính là sự cam kết của Chính phủ với địa phương về sự bảo đảm một phần nguồn lực tài chính cho các ngành và các địa phương Tính phân bổ của kế hoạch ngân sách thể hiện ở việc tổ chức, sắp xếp, phân phối một cách có tính toán, cân nhắc theo những tỷ lệ hợp lý nhằm nâng cao tính hiệu quả kinh tế xã hội các nguồn tài lực đảm bảo cho nền kinh

tế phát triển vững chắc và ổn định theo các tỷ lệ cân đối đã định của chiến lược và

kế hoạch phát triển kinh tế xã hội Tính cho tới hiện nay, cơ sở phân bổ ngân sách được căn cứ vào quy mô đầu vào của các địa phương, ngành, lĩnh vực nhưng thực

tế lại không đtôi lại hiệu quả cao Do đó cần đổi mới phương thức phân bổ theo đầu

14

ra của nền kinh tế, gắn liền với các hoạt động kinh tế xã hội nhằm nâng cao hiệu quả của việc thực hiện kế hoạch ngân sách

* Tính luật:

Kế hoạch ngân sách có tính luật bởi NSNN là một bộ luật được thể chế hóa, do

đó kế hoạch ngân sách phải được Quốc hội phê duyệt (thường là trong thời hạn một năm) Các hoạt động thu, chi của NSNN đều được tiến hành trên cơ sở những luật lệ nhất định Đó là các luật thuế, pháp lệnh thuế, chế độ thu, chế độ chi tiêu, tiêu chuẩn định mức chi tiêu…do nhà nước ban hành Việc dựa trên cơ sở pháp luật để tổ chức các hoạt động thu, chi ngân sách là một yêu cầu có tính khách quan, nó bắt nguồn từ phạm vi hoạt động của NSNN được tiến hành trên mọi lĩnh vực và có tác động tới mọi chủ thể kinh tế xã hội Tất nhiên, do đó mà việc đổi mới hệ thống NSNN cũng là một vấn đề hết sức khó khăn và phức tạp Kế hoạch ngân sách có thể lập trong 1 năm, 3 năm, 5 năm

b Yêu cầu của Kế hoạch NSNN:

Định hướng chính sách và khung thể chế rõ ràng, thể hiện:

- Quy trình lên kế hoạch phải rõ ràng, tránh chồng chéo và đảm bảo các kế hoạch được tính toán chi phí thực tế, có hoạch định thời gian và phải khả thi

- Phân bổ vốn và ngân sách hoạt động cần phải thực hiện thống nhất nhằm đảm bảo phân bổ hợp lý nguồn lực Việc này sẽ thực hiện tốt hơn nếu cùng một thể chế chịu trách nhiệm về vốn và ngân sách hoạt động

- Các quan hệ và quy định về trách nhiệm phải rõ ràng, rạch ròi, bao gồm cả việc uỷ quyền và quan hệ báo cáo hành chính

- Thực hiện quy trình kiểm toán độc lập và chất lượng cao để có phản hồi kịp

thời với cơ quan có thẩm quyền giải quyết

Đảm bảo phân bổ ngân sách phản ánh ưu tiên về chính sách, đó là:

- Việc kết nối giữa chính sách và nguồn lực

- Xây dựng khung ngân sách giúp cải thiện tình hình lập ngân sách bằng cách liên kết các kế hoạch chi tiêu cấp cơ sở trong phạm vi giới hạn ngân sách phù hợp

- Cải thiện việc hệ thống kế hoạch và ngân sách

15

- Đảm bảo việc thực hiện ngân sách trung hạn

Đảm bảo việc tiêu dùng phù hợp với ngân sách được phê duyệt, đó là:

- Đánh giá được sự tin cậy của ngân sách

- Cải thiện quản lý tài chính công

Cập nhật kết quả đánh giá và phản hồi kết quả này vào quá trình lập kế hoạch NSNN nhằm:

- Tạo động lực

- Quản lý tốt việc thực hiện và lập ngân sách

* Nhiệm vụ của kế hoạch ngân sách:

Theo nghĩa hẹp, kế hoạch ngân sách thường được hiểu là kế hoạch thu hút và sử dụng nguồn vốn ngân sách Dưới góc độ này, kế hoạch ngân sách có nhiệm vụ sau:

- Xác định tỷ lệ động viên từ thu nhập của nền kinh tế vào ngân sách của nhà nước và cơ cấu các nguồn thu căn cứ mức tăng trưởng kinh tế, các chỉ tiêu liên quan

và các quy định của pháp luật về thu ngân sách

- Phân phối hợp lý vốn ngân sách, đảm bảo việc thực hiện các nhiệm vụ cơ bản của kế hoạch nhà nước Các khoản chi này phải được xác định trên cơ sở mục tiêu phát triển kinh tế xã hội, bảo đảm quốc phòng an ninh…

- Tính toán khả năng cân đối của ngân sách và các nguồn bù đắp phần ngân sách thiếu hụt

- Tham gia vào việc xây dựng và hoàn thiện các chính sách tài chính nhằm hướng dẫn hoạt động của nền kinh tế theo định hướng của nhà nước, đảm bảo sử dụng

có hiệu quả nguồn tài chính quốc gia như các giải pháp nhằm huy động nguồn thu cho ngân sách hay các giải pháp tiết kiệm chi, sử dụng chi ngân sách có hiệu quả

1.1.2.2 Vai trò của kế hoạch ngân sách trong hệ thống kế hoạch hóa phát triển kinh tế - xã hội:

Kế hoạch NSNN là bộ phận cơ bản trong hệ thống kế hoạch hóa phát triển kinh tế, nó gắn liền với kế hoạch tăng trưởng kinh tế bởi kế hoạch NSNN là một cân đối vĩ mô giữa thu ngân sách với dung lượng, khả năng tạo đầu ra của nền kinh tế

16

hay nói một cách khác chính là kết quả hoạt động của nền kinh tế Quy mô, cơ cấu, tốc độ tăng của các nguồn thu có liên quan chặt chẽ tới thực trạng hoạt động của toàn bộ nền kinh tế và sự vận động của các phạm trù giá trị như giá cả, thu nhập, lãi suất…trong đó tổng sản phẩm quốc nội (GDP) là nhân tố khách quan quyết định sự vận động của các phạm trù giá trị vừa tác động đến sự tăng giảm mức thu vừa đặt ra yêu cầu nâng cao tác dụng điều tiết của thu NSNN đối với nền kinh tế

Mặt khác, kế hoạch NSNN được lập căn cứ vào nhiệm vụ phát triển kinh tế

xã hội và bảo đảm quốc phòng an ninh nên có mối liên quan chặt chẽ tới các kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội

Kế hoạch NSNN là một trong những kế hoạch thuộc nhóm kế hoạch mang tính biện pháp và cân đối vĩ mô của hệ thống kế hoạch hóa nền kinh tế quốc dân

Nó đảm bảo việc thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của nhà nước trong đó có chức năng thực hiện các cân đối tài chính quốc gia

Kế hoạch NSNN cũng góp phần vào việc hoàn thiện các chính sách tài khóa vĩ mô

Kế hoạch NSNN là kế hoạch tài chính cơ bản để hình thành, phân phối, sử dụng có kế hoạch quỹ tiền tệ tập trung của nhà nước, để mở rộng sản xuất và thỏa mãn các nhu cầu ngày càng tăng của xã hội Nó là một công cụ tài chính để nhà nước phân phối thu nhập quốc dân, thực hiện chương trình phát triển kinh tế xã hội,

sử dụng hợp lý các tài nguyên trong các ngành sản xuất xã hội

1.1.2.3 Mối quan hệ giữa kế hoạch ngân sách cấp xã, ngân sách cấp huyện, ngân sách cấp tỉnh:

Theo Luật NSNN, nước ta có 4 cấp chính quyền từ trung ương đến cơ sơ do vậy cũng có 4 cấp ngân sách để phục vụ cho chức năng, nhiệm vụ của chính quyền mỗi cấp trong điều hành nền kinh tế, xã hội, xây dựng an ninh quốc phòng Ngoài cấp NSTW, ở địa phương có ngân sách cấp tỉnh (thành phố trực thuộc TW); huyện (quận, huyện, thị xã, thành phố trực thuộc tỉnh); xã (phường, thị trấn) được gọi chung là NSĐP Để giúp cho Trung ương trong việc quản lý ngân sách, các cấp chính quyền địa phương được Chính phủ uỷ quyền thực hiện và quản lý một số

17

nhiệm vụ nhất định trong hoạt động của hệ thống NSNN Còn việc quyết định tổng

dự toán NSNN và NSĐP, cân đối và quyết toán ngân sách trên địa bàn vẫn do trung ương quyết định

NSTW đảm nhận những nhiệm vụ chi chính và quan trọng mang tính chiến lược trên phạm vi toàn quốc; thực hiện điều chỉnh cơ cấu kinh tế, đảm bảo sự phát triển cân đối, hợp lý giữa các vùng, các ngành, các địa phương theo tốc độ và bước

đi thích hợp NSĐP tập trung chăm lo cơ sơ hạ tầng, phúc lợi xã hội, quản lý nhà nước đối với các lĩnh vực được phân ngân sách địa phương thay vì chỉ giao một số nhiệm vụ gọi là phân cấp quản lý ngân sách như hiện nay Chính quyền địa phương quyết định phân bố ngân sách cấp mình phù hợp với nhu cầu và quyền lợi của nhân dân địa phương trong khuôn khổ pháp luật Trong 3 cấp chính quyền địa phương thì cấp tỉnh (thành phố trực thuộc TW) là cấp quyết định, là đầu mối thừa hành các Nghị quyết, Quyết định, chủ trương của TW, cấp xã (phường) là đơn vị cơ sơ trực tiếp quản lý dân, liên hệ giải quyết công việc của dân, gắn bó với đời sống của dân, bởi vậy nhiệm vụ của chính quyền xã (phường) rất rộng, phải trực tiếp giải quyết toàn bộ các mối quan hệ và lợi ích giữa Nhà nước với dân bằng pháp luật Còn cấp thành phố (quận) chỉ là cấp trung gian, thừa hành cấp tỉnh kiểm tra, thanh tra và giúp tỉnh (thành phố) chỉ đạo một số lĩnh vực quản lý nhà nước đối với chính quyền cấp dưới Cấp thành phố không còn là cơ quan làm kinh tế và cung ứng hàng hóa,

dịch vụ trong quá trình đổi mới cơ chế, chuyển sang nền kinh tế thị trường

1.2 NGÂN SÁCH THÀNH PHỐ VÀ NỘI DUNG CỦA LẬP KẾ HOẠCH NGÂN SÁCH THÀNH PHỐ

1.2.1 Khái niệm ngân sách thành phố:

Ngân sách thành phố là toàn bộ các khoản thu, chi của thành phố trong dự toán được UBND tỉnh quyết định và HĐND thành phố giao thực hiện trong năm để đảm bảo thực hiện các chức năng, nhiệm vụ quản lý của thành phố:

- Các khoản thu thuế, phí và lệ phí hàng năm chiếm khoảng trên 55% tổng các khoản thu ngân sách thành phố, tỷ trọng này phản ánh tình trạng phát triển kinh

18

tế của thành phố chưa được vững chắc Nguồn thu hàng năm có một phần tỷ trọng khoảng 40% phụ thuộc vào nguồn thu từ tài nguyên hữu hạn đó là thu quyền sử dụng đất Các nhà hoạch định chính sách phát triển thành phố cần phải có các giải pháp nhằm nâng cao tỷ trọng nguồn thu thuế, phí và lệ phí trong cơ cấu tổng thu ngân sách thành phố để phát triển kinh tế - xã hội thành phố một cách bền vững Việc quản lý điều hành làm tăng các khoản thu này giúp thành phố có những định hướng đúng đắn để điều chỉnh các hoạt động của nền kinh tế ở tầm vĩ mô để định hướng nền kinh tế

- Chi ngân sách thành phố là việc phân phối và sử dụng quỹ ngân sách của thành phố nhằm đảm bảo thực hiện chức năng của thành phố theo những nguyên tắc nhất định; phân bổ cho từng mục tiêu, từng hoạt động và từng công việc thuộc chức năng nhà nước như: Thông qua hoạt động chi ngân sách, thành phố đầu tư cơ sở kết cấu hạ tầng, tăng cường cơ sở vật chất cho đầu tư phát triển kinh tế và kết cấu hạ tầng; hỗ trợ cho sự phát triển của các doanh nghiệp; chi tiêu dùng.v.v

1.2.2 Kế hoạch thu NSNN:

Với nhiệm vụ của kế hoạch NSNN nói chung và nhiệm vụ được phân cấp ngân sách, kế hoạch thu NSNN trên địa bàn một thành phố cũng bao gồm việc xác định tổng số thu ngân sách trên địa bàn, tốc độ tăng thu ngân sách trong thời kỳ, cơ cấu các khoản mục trong thu ngân sách, đồng thời có thể đưa ra các giải pháp nhằm

tổ chức thực hiện thành công kế hoạch thu ngân sách trong thời kỳ trên địa bàn đó Thu NSNN trên địa bàn thành phố bao gồm: Các khoản thu trên địa bàn, thu viện trợ và thu để lại chi Quản lý qua ngân sách

Trước hết là thu nội địa trên địa bàn thành phố, bao gồm:

- Thu từ Xí nghiệp Quốc doanh (DNNN Trung ương, DNNN địa phương, Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài)

- Thu từ khu vực ngoài Quốc doanh

- Thuế thu nhập cá nhân

- Lệ phí trước bạ

- Thuế sử dụng đất nông nghiệp

tế, lương bổng… và các hoạt động kinh tế xã hội khác

Đặc biệt là các khoản thu để lại chi quản lý qua ngân sách được thu từ 3 quỹ: Quỹ quốc phòng, quỹ an ninh, quỹ phòng chống bão lũ và các khoản đóng góp xây dựng cơ sở hạ tầng

1.2.3 Kế hoạch chi ngân sách thành phố:

Kế hoạch chi ngân sách thành phố được đưa ra nhằm đảm bảo sử dụng hợp

lý nguồn kinh phí của nhà nước, phục vụ cho các nhiệm vụ kinh tế xã hội đặt ra trong một thời kỳ trên địa bàn thành phố Kế hoạch chi NSNN trên địa bàn thành phố trong một thời kỳ chính là việc xác định quy mô, tốc độ tăng, cơ cấu từng loại khoản mục chi ngân sách của thành phố và các giải pháp nhằm thực hiện chi có hiệu quả, tiết kiệm ngân sách Chi ngân sách trên địa bàn thành phố bao gồm các khoản chi lớn sau:

- Chi đầu tư phát triển

- Chi thường xuyên

- Chi dự phòng ngân sách

20

- Chi bổ sung cho ngân sách xã

1.2.3.1 Chi đầu tư phát triển:

Chi đầu tư phát triển trên toàn thành phố có thể tổng hợp thành 2 khoản chi lớn sau:

- Trả nợ XDCB: Đây là khoản chi dành để trả nợ cho những công trình kết

cơ sở hạ tầng còn để lại từ năm trước

- Chi đầu tư XDCB được lấy từ 3 nguồn chính là: Cân đối ngân sách (vượt thu ngân sách), từ nguồn thu tiền sử dụng đất và nguồn đóng góp xây dựng cơ sở hạ tầng

1.2.3.2 Chi thường xuyên:

Trong kế hoạch chi ngân sách thành phố thì chi thường xuyên là khoản chi

có nội dung phức tạp nhất, nhằm đảm bảo thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của nhà nước trong quá trình hoạt động, là một khoản mục chi chiếm tỷ trọng rất lớn trong chi ngân sách Được sự phân cấp của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, nội dung chi thường xuyên trong kế hoạch ngân sách thành phố đã được cụ thể hóa trong bảng trên Trong đó chi cho sự nghiệp Giáo dục - Đào tạo thường chiếm tỷ trọng cao nhất trong chi thường xuyên

1.2.3.3 Chi dự phòng ngân sách:

Đây là khoản chi nhằm đối phó trong trường hợp có những khoản chi bất

thường không kiểm soát được Trong quá trình lập kế hoạch chi ngân sách thì việc chủ

động đưa ra một khoản dự phòng sẽ hạn chế được tình trạng thâm hụt ngân sách

1.2.3.4 Chi bổ sung cho ngân sách phường:

Đây là khoản chi nhằm bổ sung cân đối và bổ sung có mục tiêu để đáp ứng

nhu cầu ngày càng tăng mà ngân sách phường không thể đáp ứng chi đầy đủ

Qua bảng số liệu 1.2 cho thấy: Thực tế việc thực hiện chi chưa sát với kế

hoạch giao đầu năm, hay nói theo cách ngược lại việc giao kế hoạch chi ngân sách đầu năm chưa phản ánh được thực hiện chi trong năm, cụ thể: Chi đầu tư XDCB tăng so với kế hoạch 127.112 triệu đồng (tăng 37,6% so với kế hoạch đầu năm) do trong năm thành phố tăng thu nguồn sử dụng đất nên có nguồn chi bổ sung đầu tư

21

XDCB; Chi thường xuyên và chi bổ sung từ ngân sách thành phố cho ngân sách phường cũng tăng do thành phố tăng thu thuế, phí, lệ phí nên có nguồn bổ sung chi

nhu cầu cấp thiết cho hoạt động

1.2.4 Dự kiến khả năng cân đối thu chi ngân sách:

Trong nội dung kế hoạch ngân sách thành phố không thể không dự tính khả năng cân đối thu, chi ngân sách trên địa bàn thành phố Bởi cân đối thu chi ngân sách có một vai trò hết sức quan trọng và là yêu cầu khách quan trong việc phân bố

và điều hành thu chi ngân sách Cân đối ngân sách nhà nước là một nội dung quan trọng và xuyên suốt trong quá trình lập, chấp hành, quyết toán NSNN, trong đó cân đối ngân sách trong quá trình lập ngân sách càng giữ vai trò quan trọng vì là điểm

khởi đầu cho một chu trình ngân sách

Cân đối ngân sách trên địa bàn thành phố chính là sự cân đối giữa các khoản thu, chi ngân sách trên địa bàn thành phố, cân đối trong từng khoản mục thu hay chi trong tổng thu, chi ngân sách trên địa bàn thành phố Ngân sách trên địa bàn thành phố thường bị bội chi nhưng được sự hỗ trợ cân đối ngân sách từ nguồn thu bổ sung của ngân sách tỉnh Tuy nhiên, cũng không thể ỷ lại vào nguồn bù đắp bội chi này

mà cần phải có những giải pháp, chính sách để tự cải thiện cân đối ngân sách bằng chính nguồn lực ngân sách thành phố, trong đó chủ yếu là điều chỉnh lại kế hoạch các khoản chi sau đó mới đến các giải pháp phát triển, tăng thu ngân sách nhằm bù đắp khoản thiếu hụt

Như vậy, có thể nói kế hoạch ngân sách thành phố là một bộ phận quan trọng trong kế hoạch ngân sách nhà nước, mang những đặc điểm, nội dung, nhiệm vụ của

kế hoạch ngân sách nói chung Trong thời gian tới cần phải có những biện pháp để

kế hoạch ngân sách nhà nước trên địa bàn thành phố thực sự phát huy hiệu quả của một kế hoạch quan trọng trong hệ thống kế hoạch hóa nền kinh tế quốc dân nhằm góp phần vào công cuộc xây dựng và phát triển kinh tế trên địa bàn thành phố

22

1.3 Lập kế hoạch ngân sách thành phố và các yếu tố ảnh hưởng đến công tác lập kế hoạch:

1.3.1 Các căn cứ xây dựng kế hoạch ngân sách thành phố:

1.3.1.1 Tình hình thực hiện kế hoạch ngân sách thành phố năm cơ sở:

- Đánh giá tình hình thực hiện dự toán thu ngân sách, tập trung phân tích rõ các nguyên nhân tăng và giảm số thu của từng sắc thuế, từng lĩnh vực thu trên địa bàn, đánh giá phân tích tác động của tình hình phát triển kinh tế - xã hội đến kết quả thực hiện thu ngân sách trên địa bàn; kết quả thực hiện các chỉ tiêu chủ yếu, các biện pháp chỉ đạo công tác thu ngân sách, đảm bảo thu đúng, thu đủ và thu triệt để các nguồn thu phát sinh theo quy định; hoàn thành dự toán thu được giao Đánh giá kết quả triển khai thực hiện các cơ chế, chính sách thu; các chính sách thuế mới ban hành, sửa đổi, bổ sung ảnh hưởng đến kết quả thu; đề xuất kiến nghị để điều chỉnh

cơ chế, chính sách và chế độ chi tiêu Đánh giá tình hình phân bổ, giao dự toán chi các chương trình, dự án Đánh giá kết quả thực hiện chế độ cải cách tiền lương

- Đánh giá các giải pháp, biện pháp của địa phương về điều hành ngân sách địa phương (các chính sách giãn thuế, giảm thu ở một số lĩnh vực…) Đánh giá nhu cầu và các nguồn lực của địa phương; công tác huy động các nguồn lực tài chính thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của địa phương Việc bố trí chi ngân sách thực hiện các cơ chế, chính sách của nhà nước nhằm phát triển kinh tế - xã hội Đánh giá việc bố trí ngân sách và sử dung dự phòng thực hiện nhiệm vụ an ninh, quốc phòng; phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai, dịch bệnh ở người và trên gia xúc, gia cầm, cây trồng Tình hình thực hiện chi từ nguồn tiều sử dụng đất cho

23

đầu tư các công trình kết cấu hạ tầng Đánh giá tình hình thực hiện chương trình kiên cố hoá kênh mương, giao thông nông thôn, cơ sở hạ tầng làng nghề, hạ tầng thủ sản Tình hình thanh toán vốn và tiến độ thực hiện các dự án.v.v

2015 nhằm khai thác tối đa các khoản thu ngân sách; gắn quyền hạn và trách nhiệm

của các cấp chính quyền trong công tác quản lý và khai thác nguồn thu ngân sách.Tạo thế chủ động của cấp chính quyền địa phương trong công tác quản lý, điều hành ngân sách, tăng khả năng tự cân đối, phấn đấu giảm dần số bổ sung từ ngân sách cấp trên cho ngân sách cấp dưới, đảm bảo mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương; sử dụng ngân sách tiết kiệm, có hiệu quả Thực hiện cải cách hành chính trong lĩnh vực tài chính, ngân sách một cách đồng bộ, toàn diện; góp phần thực hiện công khai, minh bạch trong công tác quản lý, sử dụng ngân sách ở các

cấp, các ngành

1.3.1.2.1 Phân cấp nguồn thu:

Phân cấp nguồn thu để xây dựng cơ sở hạ tầng:

- Nguồn thu cấp quyền sử dụng đất của các cấp được dành tối thiểu 30% để trích lập quỹ phát triển đất theo quy định tại Nghị định số 69/2009/NĐ-CP ngày 13/8/2009 của Chính phủ về quy định bổ sung quy hoạch sử dụng đất, giao đất, thu hồi đất, bồi thường và tái định cư

- Nguồn thu cấp quyền sử dụng đất các dự án trên địa bàn Thành phố Hạ Long, được thực hiện như sau:

+ Thu tiền cấp quyền sử dụng đất từ các dự án đấu giá đất do tỉnh làm chủ tịch hội đồng, số thu điều tiết về ngân sách tỉnh 100%;

sở hạ tầng kinh tế - xã hội trên địa bàn

- Nguồn thu từ cấp quyền sử dụng đất của thành phố phải dành tối thiểu 10%

để phục vụ cho công tác quản lý đất đai (cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, rà soát đất đai và quy hoạch sử dụng đất, đo đạc bản đồ địa chính ), số còn lại được

sử dụng để bố trí đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng kinh tế - xã hội thành phố

Phân cấp các khoản phí, lệ phí:

- Thu phí bảo vệ môi trường đối với hoạt động khai thác khoáng sản: + Đối với nguồn thu từ hoạt động khai thác khoáng sản khác (ngoài than) được điều tiết 100% về ngân sách thành phố;

+ Đối với nguồn thu từ hoạt động khai thác than được điều tiết về ngân sách thành phố Hạ Long theo tỷ lệ 50% để chủ động bố trí đảm bảo vệ sinh môi trường bao gồm cả hoạt động thông hút bể phốt theo dự án (nếu có), thị chính công cộng, bảo vệ và tái tạo cảnh quan môi trường trên địa bàn

- Phí tham quan Vịnh Hạ Long: Số thu phí sau khi trừ chi phục vụ công tác thu, đảm bảo nhiệm vụ chi thường xuyên của Ban quản lý Vịnh Hạ Long; được dành 100% còn lại chi đầu tư tôn tạo cảnh quan, vệ sinh môi trường, đầu tư bảo vệ vùng đệm Vịnh Hạ Long và vùng biển Bái Tử Long, chi bổ sung thêm một phần vào nguồn quảng bá xúc tiến du lịch; chi hỗ trợ thành phố Hạ Long để thực hiện công tác quản lý, bảo vệ, vệ sinh môi trường, quảng bá xúc tiến theo danh mục

dự án được Ủy ban nhân dân tỉnh phê duyệt

Thuế thu nhập cá nhân:

Thuế thu nhập cá nhân được điều tiết về ngân sách thành phố 18%

Phân cấp nguồn thu để đảm bảo chi thường xuyên đối với thành phố:

- Những khoản thu được điều tiết 100%, gồm:

+ Thuế môn bài;

+ Thuế tài nguyên thu từ doanh nghiệp nhà nước địa phương quản lý;

+ Các khoản thu sự nghiệp thuộc cấp huyện, xã quản lý;

+ Phí và lệ phí do cấp huyện, xã quản lý (trừ phí bảo vệ môi trường thu từ hoạt động khai thác khoáng sản);

+ Thuế nhà đất;

+ Tiền cho thuê mặt đất, mặt nước (trừ tiền cho thuê mặt đất, mặt nước thu

từ doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài);

+ Tiền cho thuê nhà ở thuộc sở hữu nhà nước do cấp huyện quản lý;

+ Thu tiền bán nhà thuộc sở hữu nhà nước thuộc cấp huyện quản lý;

+ Lệ phí trước bạ cấp huyện quản lý (bao gồm cả lệ phí trước bạ tàu, thuyền,

xe máy);

+ Các khoản thu từ khu vực công thương nghiệp và dịch vụ ngoài quốc doanh (trừ thuế GTGT, thuế TNDN và thuế tiêu thụ đặc biệt);

+ Thu từ quỹ đất công ích, hoa lợi công sản…;

+ Thu tiền bán cây đứng;

+ Thu chuyển nhượng và bán tài sản do cấp huyện quản lý;

26

+ Thu chuyển nguồn ngân sách từ ngân sách cấp huyện, xã năm trước sang ngân sách cấp huyện, xã năm sau;

+ Thu bổ sung từ ngân sách cấp trên (nếu có);

+ Các khoản viện trợ cho ngân sách cấp huyện, xã;

+ Thu kết dư ngân sách và thu khác ngân sách thuộc cấp huyện, xã quản lý

- Các khoản thu phân chia tỷ lệ phần trăm (%) giữa ngân sách Trung ương, ngân sách tỉnh, ngân sách cấp huyện và ngân sách cấp xã bao gồm:

+ Thuế giá trị gia tăng từ Doanh nghiệp nhà nước địa phương;

+ Thuế thu nhập doanh nghiệp từ Doanh nghiệp nhà nước địa phương;

+ Thuế giá trị gia tăng, Thuế thu nhập doanh nghiệp, Thuế tiêu thụ đặc biệt thu từ khu vực kinh tế ngoài quốc doanh;

+ Thu cấp quyền sử dụng đất các dự án do tỉnh phê duyệt (đối với thành phố

Hạ Long);

+ Thuế thu nhập cá nhân

* Đối với ngân sách cấp xã (bao gồm: xã, phường, thị trấn):

- Những khoản thu được điều tiết 100% gồm:

+ Thuế nhà đất cấp xã quản lý;

+ Thuế sử dụng đất nông nghiệp cấp xã quản lý;

+ Thu sử dụng quỹ đất công ích;

+ Thu sự nghiệp và các khoản thu khác do xã, phường, thị trấn quản lý; + Thu phí và lệ phí do cấp xã quản lý;

+ Uỷ nhiệm thu cho ngân sách xã;

+ Thu viện trợ không hoàn lại cho ngân sách cấp xã

- Các khoản thu phân chia tỷ lệ phần trăm (%) giữa ngân sách cấp xã và các cấp ngân sách TW, tỉnh, huyện gồm:

+ Thuế tiêu thụ đặc biệt thu từ khu vực dịch vụ ngoài quốc doanh;

+ Thu tiền thuê mặt đất, mặt nước;

+ Thuế thu nhập cá nhân

- Riêng thuế môn bài thu từ cá nhân và hộ kinh doanh; Lệ phí trước bạ nhà đất thuộc cấp xã quản lý được điều tiết tối thiểu 70% cho ngân sách cấp xã

1.3.1.2.2 Phân cấp nhiệm vụ chi:

Nhiệm vụ chi của ngân sách cấp huyện (thành phố):

1 Chi đầu tư phát triển:

a) Đầu tư xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội không có khả năng thu hồi vốn do thành phố quản lý theo quy hoạch;

b) Các khoản chi đầu tư phát triển khác theo quy định của pháp luật;

2 Chi thường xuyên:

a) Các hoạt động sự nghiệp giáo dục, đào tạo, dạy nghề, y tế, xã hội, văn hóa thông tin văn học nghệ thuật, thể dục thể thao, khoa học và công nghệ, môi trường, các sự nghiệp khác do huyện quản lý:

- Giáo dục mầm non, tiểu học, trung học cơ sở công lập và sự nghiệp giáo dục khác do huyện quản lý;

- Dạy nghề, đào tạo nghề, đào tạo ngắn hạn, bồi dưỡng kiến thức do trung tâm bồi dưỡng chính trị huyện, thị xã, thành phố mở và các hình thức đào tạo bồi dưỡng khác do huyện quản lý;

- Phòng bệnh, chữa bệnh và các hoạt động y tế khác do huyện quản lý (kể cả chi lương, các khoản có tính chất như lương đối với cán bộ y tế xã, phường);

28

- Cứu tế xã hội, cứu đói, phòng chống các tệ nạn xã hội và các hoạt động xã hội khác;

- Nhà truyền thống, thư viện, nhà văn hoá và các hoạt động văn hoá khác;

- Đài Phát thanh, truyền hình huyện và các hoạt động thông tin khác;

- Bồi dưỡng, huấn luyện huấn luyện viên, vận động viên các đội tuyển cấp huyện; các giải thi đấu cấp huyện; Hoạt động của các trung tâm thể dục, thể thao do huyện quản lý và các hoạt động thể dục, thể thao khác;

- Ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, các hoạt động sự nghiệp khoa học, công nghệ khác;

- Các sự nghiệp văn hoá, xã hội khác;

b) Các hoạt động sự nghiệp kinh tế do huyện quản lý:

- Sự nghiệp giao thông: duy tu, bảo dưỡng và sửa chữa cầu đường và các công trình giao thông do huyện quản lý theo phân cấp;

- Sự nghiệp nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy lợi, thuỷ sản thuộc thành phố quản lý;

- Sự nghiệp thị chính: duy tu, bảo dưỡng hệ thống đèn chiếu sáng, vỉa hè, hệ thống cấp thoát nước, giao thông nội thị, công viên và các sự nghiệp thị chính khác;

- Đo đạc, lập bản đồ và lưu trữ hồ sơ địa chính và các hoạt động sự nghiệp địa chính khác;

- Các hoạt động sự nghiệp về môi trường;

- Hoạt động quản lý các hệ thống các chợ, các Trung tâm thương mại do thành phố quản lý;

29

- Hoạt động của Văn phòng Hội đồng nhân dân và Uỷ ban nhân dân thành phố; hoạt động của các phòng, ban và các cơ quan quản lý nhà nước khác thuộc thành phố quản lý;

- Hoạt động của Văn phòng Thành uỷ và các cơ quan Đảng trực thuộc Thành uỷ;

đ) Hoạt động của các tổ chức chính trị - xã hội huyện, thị xã, thành phố: Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc, Hội Cựu chiến binh, Hội Liên hiệp phụ nữ, Hội Nông dân, Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh;

e) Hỗ trợ cho các tổ chức chính trị xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp huyện theo qui định của pháp luật;

g) Thực hiện các chính sách xã hội đối với các đối tượng do huyện quản lý; h) Các khoản chi thường xuyên khác theo quy định của pháp luật;

3 Chi bổ sung cho ngân sách cấp phường;

4 Chi chuyển nguồn từ ngân sách thành phố năm trước sang ngân sách thành phố năm sau

1.3.1.3 Định hướng phát triển kinh tế xã hội:

Mục tiêu tổng quát đến 2015, tầm nhìn 2020:

Đưa thành phố Hạ Long trở thành một thành phố du lịch nổi tiếng của thế giới, ngang tầm với các thành phố du lịch trong khu vực Đông Nam Á, là một trung tâm dịch vụ, cảng biển lớn ở Đông Nam Á, là động lực thúc đẩy phát triển Kinh tế -Xã hội của tỉnh Quảng Ninh và Vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ

Nâng cao đời sống vật chất, văn hoá, tinh thần của nhân dân Giảm chênh lệch giàu nghèo giữa các vùng Giải quyết cơ bản vấn đề nghèo của thành phố vào năm 2015 (theo chuẩn nghèo thực tế tại các thời điểm) Phát triển văn minh đô thị, phát triển con người toàn diện Xây dựng xã hội công bằng, dân chủ, văn minh Giải quyết tốt vấn đề môi trường và quản lý đô thị