- Quần thể sinh vật là tập hợp các cá thể cùng loài, cùng sinh sống trong một khoảng không gian xác định, vào một thời gian nhất định và có khả năng sinh sản tạo ra thế hệ mới... Ví dụ[r]
Trang 2BÀI 36 QUẦN THỂ SINH VẬT
VÀ MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC CÁ THỂ
TRONG QUẦN THỂ
Trang 3Em hãy nhận xét về: số lượng
cá thể, loài sinh vật, môi trường sống, thời gian tồn tại và khả năng sinh sản của mỗi nhóm
cá thể ở các hình ảnh ?
1 Quần thể sinh vật
a Khái niệm
Trang 4 Số lượng cá thể nhiều
Các cá thể cùng loài
Cùng sống trong một môi trường
Thời gian tồn tại nhất định
Có khả năng sinh sản để tạo ra thế hệ mới.
Trang 5Ví dụ Quần thể sinh vật Tập hợp các cá thể ngẫu
nhiên
1.Tập hợp các cá thể rắn hổ mang, cú mèo và
lợn rừng trong vườn quốc gia Côn Đảo
2.Rừng cây thông nhựa phân bố tại vùng núi
phía Đông Bắc Việt Nam
3.Tập hợp các cá thể cá ở hồ An Hải, Côn
Đảo, BRVT
4 Tập hợp con gà trống, gà mái trong lồng
5 Tập hợp các con ong thợ trên một tổ ong
6.Tập hợp các cá thể chuột đồng sống trong
một đồng lúa …
x x
x
x
x x
Trang 6Những cá thể không thích nghi
Bị tiêu diệt
Di cư
2 Quá trình hình thành quần thể
Trang 71 Quan hệ hỗ trợ
Trang 8Nhờ hiện tượng liền rễ mà nước và muối khoáng có thể truyền từ cây này sang cây khác thông qua phần rễ liền nhau
Em hãy cho biết: ở loài thông hiện tượng liền
rễ có ý nghĩa gì?
Trang 9- Nhờ sự hỗ trợ của các cá thể khác mà chó rừng
ăn thịt được con mồi có kích thước lớn.
Ong sống bầy đàn để hỗ trợ nhau trong hoạt động sinh sản, lấy mật, cũng nhau chống lại kẻ thù khi tấn công tổ của chúng.
Trang 10Các cá thể trong quần thể hỗ trợ nhau
trong hoạt động nào?
- Quan hệ hỗ trợ là mối quan hệ giữa các cá thể cùng loài, chúng hỗ trợ nhau trong các hoạt động sống như: lấy thức
ăn, chống lại kẻ thù, sinh sản,…
Trang 11 Làm việc theo nhóm, hoàn thành phiếu học tập
Trang 13- Các cây hỗ trợ nhau để
chống lại gió bão, xói mòn đất,…
Tre mọc thành từng bụi
Chim thường di cư theo đàn
Ngựa vằn thường sống bầy đàn
Cá sống theo đàn dưới đáy
biển sâu
Biểu hiện của quan hệ hỗ trợ Ý nghĩa
- Giảm lượng nhiệt tiêu hao, tăng khả năng tự vệ
của mỗi cá thể
- Đánh lạc hướng kẻ thù
- Giảm lượng O 2 tiêu hao, tăng cường dinh dưỡng
Trang 14Quan hệ hỗ trợ trong quần thể có ý nghĩa gì?
- Ý nghĩa:
+ Đảm bảo cho QT tồn tại ổn định
+ Khai thác tối đa nguồn sống
+ Tăng cường khả năng sống sót và khả năng sinh sản của các cá thể trong quần thể
Trang 15Sau khi giao phối xong nhện
cái ăn thịt nhện đực
(Edriolychnus schmidti)Cá đực kí sinh trên cá cái
2 Quan hệ cạnh tranh
Trang 16Quan hệ cạnh tranh xảy ra do đâu?
Trang 17Hãy nêu một số biểu hiện của quan hệ cạnh tranh?
Cạnh tranh dẫn đến hệ quả gì?
-Ý nghĩa: Đảm bảo mật độ và số lượng các cá thể được duy trì ở mức độ phù hợp
=> Đảm bảo cho QT tồn tại và phát triển
Trang 18Câu hỏi số 1: Cá mập thụ tinh trong nhưng phôi nở trước lại ăn phôi và trứng nở
sau
Số cá mập con sinh ra tuy ít nhưng rất khỏe mạnh
Đây là hiện tượng gì? Thuộc mối quan hệ nào?
Trả lời
Trả lời: - Hiện tượng ăn thịt đồng loại
- Quan hệ cạnh tranh
Câu hỏi số 2: Trồng 1680 cây cỏ ba lá theo khóm sau 34 ngày chỉ còn
lại 1200 cây Trong VD trên đã xảy ra hiện tượng gì? Giải thích?
Trả lời:
Trả lời: - Hiện tượng tự thỉa thưa
- Nguyên nhân: Do mật độ trồng quá dày, nên các cây lấy được chất dinh dưỡng và ánh sáng sẽ sống sót, những cây kém thích nghi sẽ chết
Trang 19A Tập hợp cây thông trong một rừng thông ở Đà Lạt
C Tập hợp cây cọ ở trên quả đồi Phú Thọ
D Tập hợp cá chép sinh sống ở Hồ Tây
B Tập hợp cây cỏ trên một đồng cỏ
Trang 20D Quan hệ tương tác.
C Đấu tranh sinh tồn
B Quan hệ hỗ trợ
A Quan hệ cạnh tranh
Câu 4: Sự giúp đỡ nhau của các cá thể
cùng quần thể trong kiếm ăn, sinh sản hay chống kẻ thù được gọi là?
B Quan hệ hỗ trợ
Trang 22Câu 6:Quan hệ hỗ trợ giữa các cá thể trong
quần thể có ý nghĩa gì?
A Đảm bảo cho quần thể tồn tại ổn định, khai
thác tối ưu nguồn sống của môi trường.