Để làm được điều đó chúng ta phải chú trọng đến công tác phổ cập đặc biệt là công tác Phổ cập tiểu học đúng độ tuổi, bởi nhà trường tiểu học là nơi đặt những viên gạch đầu tiên trong hệ
Trang 1LỜI NÓI ĐẦU
Đất nước đang trong thời kỳ phát triển kinh tế và hội nhập quốc tế, chất lượng nguồn nhân lực đóng vai trò rất quan trọng của xã hội Con người là nguồn nhân lực,
là nhân tố quyết định sự phát triển của đất nước trong thời kỳ công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước; vì vậy đòi hỏi những người làm công tác giáo dục phải làm thế nào đảm bảo được chất lượng nguồn nhân lực cho đất nước Để làm được điều đó chúng
ta phải chú trọng đến công tác phổ cập đặc biệt là công tác Phổ cập tiểu học đúng độ tuổi, bởi nhà trường tiểu học là nơi đặt những viên gạch đầu tiên trong hệ thống giáo dục quốc dân
Muốn công tác Phổ cập giáo dục tiểu học trong nhà trường kết quả tốt, thì người làm công tác phổ cập cần tìm tòi, nghiên cứu các biện pháp thích hợp, nhằm đem lại hiệu quả và chất lượng cao cho công tác phổ cập cũng như chất lượng giáo dục của nhà trường, góp phần thực hiện tốt nhiệm vụ của cấp trên đề ra Do đó việc ” Duy trì và nâng cao kết quả Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi” là một trong những nhiệm vụ quan trọng của nhà trường
Trong quá trình thực hiện đề tài, tôi luôn nhận được sự quan tâm giúp đỡ của Ban giám hiệu cũng như của giáo viên và nhân viên trường tiểu học Lý Thường Kiệt – huyện CưM’gar đã điều kiện cho tôi hoàn thành đề tài này
Sáng kiến kinh nghiệm ” Duy trì và nâng cao kết quả Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi” tuy bản thân đã có nhiều cố gắng, song chắc chắn không tránh khỏi những thiếu sót, hạn chế Do thời gian có hạn nên đề tài cũng chưa thể đưa ra đầy đủ
tất cả những biện pháp ” Duy trì và nâng cao kết quả Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi” ở trường tiểu học, rất mong được sự góp ý trao đổi của bạn đọc để giúp
tôi hoàn thiện đề tài này
Tôi xin chân thành cảm ơn
A PHẦN MỞ ĐẦU
I Lý do chọn đề tài:
Phổ cập giáo dục tiểu học nói chung và Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi nói riêng là một nhiệm vụ hết sức quan trọng trong chiến lược phát triển con người,
Trang 2góp phần nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài Nhận thức được vị trí vai trò của giáo dục trong việc phát triển kinh tế xã hội, Đảng và nhà nước luôn luôn chăm lo phát triển ngành giáo dục Coi giáo dục là quốc sách hàng đầu trong việc phát triển kinh tế và hội nhập quốc tế
Trong những năm gần đây đã có nhiều chính sách xã hội hỗ trợ cho việc phát triển giáo dục đặc biệt là công tác Phổ cập giáo dục trong đó có Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi Chính vì thế công tác Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi hiện nay trên cả nước đạt kết quả tương đối cao và đồng bộ
Mục tiêu nhiệm vụ của của trường tiểu học là huy động tất cả học sinh trong độ tuổi được đến trường đầy đủ, xây dựng xã hội học tập có chất lượng đảm bảo nền tảng kiến thức vững chắc để các em học cao hơn, muốn làm được điều đó những người làm công tác giáo dục phải quan tâm đến nhiều mặt như chất lượng đào tạo của học sinh, chất lượng đội ngũ, hệ thống cơ sở vật đảm bảo phục vụ cho công tác dạy-học và coi đây là một thước đo chuẩn mực để đánh giá chất lượng giáo dục của nhà trường
Thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, trước yêu cầu phát triển sự nghiệp giáo dục nói chung và giáo dục tiểu học nói riêng nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển nguồn nhân lực trong những năm đến Việc duy trì và nâng cao kết quả Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi là yêu cầu quan trọng và cấp thiết trong giai đoạn hiện nay, vì có nâng cao chất lượng Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi chính là nâng cao chất lượng giáo dục.Trong nhiều năm qua trường tiểu học Lý Thường Kiệt đã công nhận đạt chuẩn Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi mức độ
1 Tuy nhiên tôi nhận thấy nếu sau khi được công nhận chúng ta chủ quan mà không
có kế hoạch cụ thể để duy trì bền vững kết quả đó thì dễ dẫn đến sẽ không nâng cao được kết quả Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi mà có nguy cơ rớt chuẩn
Là phó hiệu trưởng được phân công nhiệm vụ phổ cập của nhà trường tôi luôn trăn trở suy nghĩ làm thế nào để làm tốt công tác được giao Xuất phát từ lí do đó nên tôi
đã suy nghĩ và chọn đề tài ” Một số biện pháp duy trì và nâng cao kết quả Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi” ở trường tiểu học Lý Thường Kiệt Với mong muốn
Trang 3được chia sẻ, trao đổi kinh nghiệm với anh chị đồng nghiệp trong việc quản lý, chỉ đạo giáo viên và nhân viên của trường về thực hiện nhiệm vụ Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi
II MỤC ĐÍCH, NHIỆM VỤ, ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI VÀ PHƯƠNG PHÁP CỦA ĐỀ TÀI
1 Mục đích của đề tài:
Trên cơ sở tìm hiểu thực trạng và đề xuất một số biện pháp duy trì và nâng cao phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi ở trường qua các năm học
2 Nhiệm vụ nghiên cứu:
– Tìm hiểu thực trạng việc tổ chức thực hiện công tác phổ cập ở trường trong những năm học qua
– Đề xuất một số biện pháp duy trì và nâng cao phổ cập giáo dục tiểu học đúng
độ tuổi ở trường tiểu học Lý Thường Kiệt
3 Đối tượng nghiên cứu:
Một số biện pháp duy trì và nâng cao phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi ở trường tiểu học Lý Thường Kiệt
4 Phạm vi nghiên cứu:
Nghiên cứu trong phạm vi trường Tiểu học Lý Thường Kiệt, huyện Cư M’gar, tỉnh Đăk Lăk từ năm học 2012 – 2013 đến năm học 2013 – 2014 và năm học
2014-2015 tập trung nghiên cứu việc thực hiện công tác duy trì và nâng cao công tác Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi
5 Phương pháp nghiên cứu:
– Phương pháp nghiên cứu văn bản
– Phương pháp thu thập, xử lý thông tin
– Phương pháp nghiên cứu sản phẩm
– Phương pháp lập kế hoạch
Trang 4– Phương pháp đọc tài liệu
– Phương pháp phân tích
– Phương pháp tổng hợp
B NỘI DUNG
I CƠ SỞ LÝ LUẬN
1 Cơ sở khoa học
Từ trước đến nay Đảng và nhà nước ta luôn đặc biệt quan tâm đến công tác giáo dục và coi giáo dục là một trong những nhiệm vụ trọng tâm để xây dựng và phát triển đất nước, do đó trong chiến lược xây dựng và phát triển đất nước tại văn kiện Đại hội khóa XI của Đảng khẳng định” Giáo dục và đào tạo cùng với khoa học và công nghệ là quốc sách hành đàu Giáo dục có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa, là động lực thức đẩy đất nước phát triển nhanh và bên vững đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”
Quan điểm chỉ đạo của Đảng: phổ cập giáo dục là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, nhằm tạo nền tảng dân trí vững chắc để phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, góp phần thực hiện thành công một trong ba khâu đột phá trong chiến lược phát triển kinh tế – xã hội giai đoạn 2011- 2020 Chăm lo giáo dục cho toàn dân, xây dựng xã hội học tập là nhiệm vụ của các cấp, các ngành, các đoàn thể, của mọi gia đình và toàn xã hội
Như chúng ta đã biết, bậc tiểu học có vị trí nền móng trong hệ thống giáo dục quốc dân Nhà trường tiểu học là nơi đặt viên gạch đầu tiên trong việc xây dựng nhân cách cho học sinh, giúp học sinh phát triển toàn diện Là cơ sở ban đầu cơ bản và bền vững cho trẻ em tiếp tục học lên bậc học cao hơn Chính vì vậy Phổ cập giáo dục tiểu học là chủ trương lớn của Đảng, nhà nước, nhằm góp phần nâng cao dân trí, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực Mọi trẻ em trong độ tuổi đi học đều có quyền học tập, được gia đình và toàn xã hội chăm lo tạo điều kiện thuận lợi để các em thực hiện nhiệm vụ học tập Hiện nay giáo dục tiểu học nước ta đang thực hiện Phổ cập giáo
Trang 5dục tiểu học đúng độ tuổi đối với tất cả các trẻ trong độ tuổi từ 6 – 14 tuổi Chính vì vậy những người làm công tác quản lý giáo dục luôn quan tâm đến việc đổi mới công tác quản lý, duy trì bền vững thành tựu phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi, mà trọng tâm là trước hết phải nâng cao chất lượng giáo dục hằng năm
2 Cơ sở thực tiễn
Phổ cập giáo dục là một nhiệm vụ quan trọng trong ngành giáo dục và của toàn
xã hội Trong những năm qua Bộ giáo dục và các cấp các ngành đã có nhiều công văn chỉ đạo, Chỉ thị, Thông tư hướng dẫn về công tác phổ cập Giáo dục tiểu học nước ta
đã và đang thực hiện Phổ cập giáo dục tiểu học đối với tất cả trẻ em trong độ tuổi
6-14 tuổi theo điều , điều 2, điều 3 của Luật Phổ cập giáo dục tiểu học số 56-LCT/HDDNN8 ngày 12/08/1991; Thông tư số 41/2010/TT-BGDĐT ngày 30/12/2010 của Bộ GD&ĐT ban hành Điều lệ Trường Tiểu học; Thông tư 50/2012/TT-BGD ĐT ngày 18/12/2012 sửa đổi, bổ sung điều 40; bổ sung điều 40A của Thông tư số 41/2010/TT-BGDĐT ngày 30 tháng 12 năm 2010 Bộ GD&ĐT ban hành Điều lệ Trường Tiểu học; Thông tư số 36/2009/TT-BGDĐT, ngày 04/12/2009, của Bộ GD&ĐT về ban hành Quy định kiểm tra, công nhận Phổ cập giáo dục tiểu học và Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi
Trong quá trình thực hiện phổ cập, thì công tác Phổ cập giáo dục tiểu học đúng
độ tuổi không chỉ chị sự tác động của nhà trường và gia đình mà còn chịu sự tác động của các lực lượng trong xã hội Vì vậy việc phối kết hợp các lực lượng trong xã hội tham gia công tác Phổ cập tiểu học đúng độ tuổi đặc biệt rất quan trọng Trường tiểu học Lý Thường Kiệt trong những năm qua đã thực hiện tốt nhiệm vụ giáo dục đồng thời làm tốt công tác tham mưu với chính quyền trong công tác phổ cập Cụ thể, đội ngũ giáo viên của trường thường xuyên không ngừng học tập nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ, trường có nhiều đồng chí có trình độ trên chuẩn, năng nổ sáng tạo trong công việc, có nhiều giáo viên đạt giáo viên dạy giỏi các cấp Trường luôn được sự đồng tình ủng hộ của các cấp các ngành và phụ huynh học sinh nên công tác xã hội hóa giáo dục được đẩy mạnh, mạng lưới trường lớp và hệ thống sân chơi bãi tập đầy đủ tạo điều kiện cho học sinh được học tập và vui chơi đảm bảo
Trang 6Vì vậy trong những năm qua trường luôn đạt Phổ cập giáo dục tiểu học Đúng độ tuổi Mức độ 1
Tuy nhiên để giữ vững Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi Mức độ 1 và phấn đấu nâng cao kết quả phổ cập giáo dục tiểu học Mức độ 2 còn gặp nhiều khó khăn Do dân cư trên địa thường xuyên thay đổi học sinh chuyển đi chuyển đến hằng năm còn nhiều, một số gia đình do điều kiện kinh tế còn khó khăn mải làm ăn nên chưa quan tâm đến chất lượng học tập của con em, còn giao phó cho thầy cô giáo trên lớp là chính Chất lượng giáo dục của trường có tăng nhưng tăng chưa ổn định Cơ sở vật chất hằng năm của trường có tu bổ sửa sang mua sắm nhưng vẫn chưa đáp ứng để học sinh được học 9-10 buổi/tuần mà chỉ mới học 6-7 buổi/tuần, hệ thống nhà đa chức năng và các phòng hỗ trợ kỹ thuật khác chưa có Công tác điều tra, cập nhập dữ liệu trên hệ thống Online hằng năm vẫn còn bất cập… Như vậy ta có thể hiểu Phổ cập tiểu học đứng độ tuổi là huy động số lượng học sinh trong độ tuổi đến trường phải đảm bảo chất lượng dạy – học để học sinh đạt một trình
độ nhất định Xuất phát từ thực tiến đó mà tôi đã xây dựng đề tài này bước đầu giải quyết những khó khăn vướng mắc trong thời gian thực hiện còn gặp nhiều lúng túng
II Thực trạng:
1 Đặc điểm tình hình:
Về cơ cấu tổ chức trong nhà trường:
– Học sinh:
N
ăm
học
T SHS
Lớp học
N ữ
D
ân tộc
K huyết tật
Tuyể
n sinh
Hoàn thành CTTH
T S
p hòng/
lớp
T S
T
ỉ lệ
T S
T
ỉ lệ
2
012
-2013
5 98
2 3
0, 8
2 89
8
8 4
1 00%
1 13/127
8 8,9%
Trang 7
013-2014
5 69
2 3
0, 8
2 71
8
1 06
1 00%
9 7/103
9 6%
2
014-2015
5 48
2 1
0, 9
2 70
5
1 16
1 00%
– Công chức, viên chức năm học 2014 – 2015:
T
T
C C,VC
T S
N ữ
D T
Trình độ
ảng viên
Đ ang học ĐH
G
hi chú
Đ H
C Đ
T C
BQL
0 3
0 3
0 2
0 1
0 3
PTĐ
0 1
0 1
0 1
3
G iáo
viên
3 1
2 7
1 2
1
1 1
4
N hân
viên
0 6
0 5
0 1
0 2
0
0 1
5
T ổng
cộng
4 1
3 5
0 1
1 7
1
1 5
0 1
ỉ lệ
4 1,4%
3 7%
2 1,6%
Trường TH Lý Thường Kiệt được thành lập vào tháng 9 năm 1997, cách trung tâm
Trang 8huyện CưMgar khoảng 1000m, giao thông đi lại thuận tiện; Trường được đặt nơi yên tĩnh, thoáng mát, cơ sở vật chất đầy đủ, khang trang tạo điều kiện thuận lợi cho công tác dạy – học; trường đạt chuẩn Quốc gia giai đoạn I
Công tác phổ cập giáo dục luôn được nhận được sự quan tâm của Đảng ủy, Ủy ban nhân dân xã EaM’nang, sự chỉ đạo sát sao của Phòng giáo dục đào đạo huyện CưM’gar, ban chỉ đạo phổ cập, Ban giám hiệu của trường và các ban ngành đoàn thể trên địa bàn xã EaM’nang cũng như của giáo viên trường TH Lý Thường Kiệt
Đa số phụ huynh quan tâm đến việc học tập của con em mình, học sinh hiếu học, chăm ngoan học giỏi Tỉ lệ học sinh giỏi khá hằng năm chiếm nhiều
Cơ sở vật chất, mạng lưới trường lớp, hệ thống sân chơi bãi tập, trang thiết bị dạy học tương đối đầy đủ đảm bảo cho học sinh đủ điều kiện học 6-7 buôi/tuần đảm bảo nâng cao chất lượng dạy và học
Số giáo viên có trình độ chuyên môn nghiệp vụ vững vàng an tâm công tác Thường xuyên đổi mới phương pháp nâng cao chất lượng dạy và học
b) Khó khăn:
Đối tượng học sinh con hộ nghèo, hộ khó khăn còn nhiều; một bộ phận nhân dân địa phương di cư từ các tỉnh phía Bắc vào sinh sống và lập nghiệp nên trình độ dân trí không đồng đều ảnh hưởng đến việc chăm lo học hành của các em học sinh Chưa tạo được mối đồng thuận cao các đơn vị, các cơ quan đoàn thể đến cán bộ thôn buôn nê dẫn đến việc tổ chức triển khai thực hiện công tác phổ cập còn gặp nhiều khó khăn đặc biệt là trong công tác điều tra và công tác nhập dữ liệu Phần mềm quản lý cả 3 cấp từ Mầm non đến Trung học cơ sở nên trong quá trình làm việc còn gặp nhiều bất cập
3 Điều tra thực trạng:
Qua quá trình 2 năm nghiên cứu và tìm hiểu thực trạng vấn đế của đề tài tôi đã tiến hành thống kê kết quả đạt được 2 năm trước đây về công tác Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi kết quả đạt được như sau:
Năm 2012 trường đạt chuẩn Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi Mức độ 1 Năm 2013 trường đạt chuẩn Phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi Mức độ 1 Với kết quả đạt được như trên có thể nói rằng đó là nổ lực phấn đấu hết mình của Cán
Trang 9bộ giáo viên và nhân viên của trường trong công tác Phổ cập giáo dục tiểu học đúng
độ tuổi trong những năm vừa qua Tuy nhiên trong 3 tiêu chuẩn đạt được theo quy đinh thông tư 36/2009/TT-BGD ĐT ngày 4 tháng 12 năm 2009 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo thì một số tiêu chuẩn đạt nhưng không có tính bền vững nếu không có sự chỉ đạo kịp thời thì sẽ không duy trì được kết quả Phổ cập giáo dục tiểu học mức độ 1 và không nâng cao được kết quả Phổ cập giáo dục tiểu học mức độ 2 Qua điều tra nghiên cứu thực trạng việc duy trì và nâng cao kết quả phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi nhà trường đã có những thành công và hạn chế như sau:
a)Thành công
Có sự chỉ đạo và giúp đỡ kịp thời của ban chỉ đạo phổ cập Các thành viên trong ban chỉ đạo có sự phối hợp chặt chẽ và quan tâm đến công tác phổ cập các trường một cách sâu sát
Trình độ đào tạo trên chuẩn của cán bộ, giáo viên trong trường chiếm tỷ lệ cao
Trường nằm trong dự án SEQAP “chương trình đảm bảo dạy học cả” được hỗ trợ về
cơ sở vật chất; hỗ trợ học sinh ăn trưa; học sinh có thời lượng ôn tập ở buổi thứ hai nên đã tạo điều kiện thuận lợi cho việc duy trì và nâng cao chất lượng phổ cập của trường
Chất lượng học sinh ngày càng tiến bộ, chất lượng giáo dục năm sau cao hơn
Đội ngũ giáo viên năng nổ nhiệt tình và hợp tác tốt trong công tác phổ cập Nhà trường luôn tạo mọi điều kiện tốt cho công tác phổ cập Động viên và khuyến khích kịp thời cho mọi thành viên trong nhà trường trong quá trình làm công tác phổ cập
Nguyên nhân thành công
Nhà trường luôn phối kết hợp Ban chỉ đạo phổ cập, với các tổ chức, đoàn thể trong nhà trường và xã hội, triển khai sâu rộng các công văn hướng dẫn, thông tư chỉ thị có nhiều biện pháp chỉ đạo làm chuyển biến tích cực về nhận thức, quan điểm, nhiệm vụ của bản thân mỗi người đối với việc thực hiện công tác phổ cập của nhà trường cũng như của địa phương
Trang 10Nhà trường luôn chú trọng bồi dưỡng năng lực chuyên môn cho giáo viên Thường xuyên chỉ đạo tốt trong công tác chuyên môn đặc biệt là công tác nâng cao chất lượng cho học sinh
Thực hiện tốt công tác duy trì sô lượng, công tác tuyển sinh hằng năm Nhà trường thực hiện nhiều chính sách đãi ngộ để giúp đỡ học sinh học sinh nghèo học sinh có hoàn cảnh khó khăn tiếp tục đến trường
Làm tốt công tác xã hội hóa giáo dục để xây dựng sửa sang, mua sắm bổ sung
cơ sở vật chất cũng như trang thiết bị dạy học để điều kiện dạy – học đảm bảo hằng năm khi bắt tay vào làm công tác phổ cập nhà trường luôn tổ chức tập huấn lại cách điều tra cụng như nhập liệu cho toàn thể giáo viên của trường nên giáo viên càng ngày càng có nhiều kỹ năng hơn trong các khâu trên
b)Hạn chế
Bên cạnh những kết quả đạt được, mặt khác vẫn còn tồn tại những hạn chế mà Nhà trường cần phải khắc phục đó là
Do nhân dân trong địa phương thường xuyên chuyển đi, chuyển đến nên việc theo dõi cập nhật chưa kịp thời
Việc giáo viên đi điều tra từng hộ gia đình tính chính xác chưa cao còn xảy ra những trường hợp trùng tên trùng họ Thông tin ghi trên phiếu điều tra không đầy đủ
Dữ liệu trên máy so với danh sách theo dõi học sinh của nhà trường chưa được trùng khớp còn xảy ra như: khi còn thiếu học sinh, khi thì thừa học sinh… Một bộ phận nhỏ giáo viên khi phân công làm công tác phổ cập còn tránh né chưa coi đây là nhiệm vụ của mình
Nguyên nhân hạn chế
Một giáo viên chưa đề cao tinh thần trách nhiệm, chưa gương mẫu trong các lĩnh vực công tác phổ cập Họ chưa chú trọng công tác phổ cập mà chỉ chăm lo công tác giảng dạy trên lớp
Giáo viên đa số ở xã không thông thuộc địa bàn nên việc điều tra còn gặp
Nhân dân địa phương khi tách hộ không xóa tên trong sổ gốc gia đình mà để nguyên
vì vậy khi điều tra bị trùng hộ trùng tên