SKKN một số GIẢI PHÁP rèn LUYỆN NGHI THỨC đội TNTP hồ CHÍ MINH HIỆU QUẢ TRƯỜNG TH AN LONG a , HUYỆN TAM NÔNG

Hạn chế: - Hiệu quả sinh hoạt đội trong các năm trước khi áp dụng sáng kiến hiệu quả chưa cao: Năm học Kết quả đánh giá thực hành nghi thức đội của Hội đồng đội huyện khi kiểm tra Liê

PHÒNG GD&ĐT TAM NÔNG

TRƯỜNG TH AN LONG A

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM NĂM HỌC 2017-2018

Tên SKKN: MỘT SỐ GIẢI PHÁP RÈN LUYỆN NGHI THỨC ĐỘI TNTP HỒ CHÍ MINH HIỆU QUẢ TRƯỜNG TH AN LONG A ,

HUYỆN TAM NÔNG

Tác giả: Phan Thị Cẩm Duyên Chức vụ: Giáo viên TPT đội Môn: Công tác đội

I THỰC TRẠNG VÀ NGUYÊN NHÂN

1 Thực trạng

a Mặt mạnh:

- Được sự quan tâm của Chi bộ, Ban giám hiệu nhà trường, kịp thời chỉ đạo sâu sắc trong quá trình thực hiện

- Sự nhiệt tình cộng tác và hỗ trợ của tất cả giáo viên phụ trách lớp và ban phụ trách đội trong nhà trường

- Điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị cho hoạt động Đội tương đối đáp ứng yêu cầu hoạt động Đội

- Sự năng nổ hăng say của Ban chỉ huy Liên đội trường

b Hạn chế:

- Hiệu quả sinh hoạt đội trong các năm trước khi áp dụng sáng kiến hiệu quả chưa cao:

Năm học Kết quả đánh giá thực hành nghi thức đội của Hội đồng

đội huyện khi kiểm tra Liên đội cuối năm

Song qua công tác hướng dẫn thực hành nghi thức tại Liên đội thì bản thân cũng nhận thấy rằng: Một phần các em Đội viên chưa nắm vững 7 yêu cầu Đội viên dẫn đến việc thực hành Nghi thức đội đạt kết quả chưa cao, hạn chế này không chỉ riêng đội viên ở trường TH An Long A mắc phải mà còn ở các Liên đội khác:

Nội dung, động tác thực

hành nghi thức

Những hạn chế, tồn tại trong quá trình rèn luyện,

hướng dẫn thực hành nghi thức của trường TH An Long A

Tư thế đứng nghiêm

Khi đứng động tác tay chưa nắm tự nhiên áp sát vào thân người, hầu hết còn xòe tay ra buông theo thân người

Động tác: Chào kiểu đội

viên

Động tác chào: bàn tay còn úp xuống, khuỷu tay thường không chếch ra phía trước tạo thành một góc khoảng

1300 đưa sang ngang

Động tác: Tháo – thắt

khăn quàng đó

- Lỗi 1: Khi thực hiện thường các em xếp khăn trước, dựng cổ áo lên sau

- Lỗi 2: Khi thực hiện động tác: lấy dải khăn bên trái vòng xuống phía dưới dải khăn bên phải theo chiều từ trái sang phải và buộc tiếp thành nút thứ hai với dải khăn bên phải thì các em thực hiện chưa đúng, hầu hết

là các em đặt dải khăn trái trên dải khăn phải nên đa số

bị sai

- Lỗi 3: Không chỉnh nút khăn

Động tác: Cầm cờ,

giương cờ, vác cờ

Khi thực hiện động tác giương cờ tay phái các em chưa nắm sát đốc cán cờ ( gốc cán cờ) , tay trái thường chưa vuông góc với cán cờ

Động tác di động: Tiến -

lùi

Khi thực hiện động tác tiến, lùi thì chân trái phải bước trước tuy nhiên còn nhiều đội viên bước chân phải trước; Đồng thời các em còn nhìn xuống chân khi bước Điểm số - báo cáo

- Khi báo cáo xong nhiều đội viên chưa bước sang một bên mà quay về đơn vị

- Khi báo cáo dữ liệu báo cáo chưa đúng

Ngoài ra, khi bồi dưỡng rèn luyện đội nghi thức vẫn còn một số tồn tại khác mà nhiều đội viên cần phải khắc phục

2 Nguyên nhân

Nguyên nhân dẫn đến việc thực hành nghi thức đội còn hạn chế như:

+ Nguyên nhân khách quan: Điều kiện cơ sở vật chất phục vụ việc rèn luyện nghi thức còn hạn chế; đa số lứa tuổi các em đội viên trường tiểu học còn nhỏ mới kết nạp nên khả năng áp dụng thực tế còn hạn chế

+ Nguyên nhân chủ quan:

- Kết quả thực hành nghi thức đặc biệt là 7 yêu cầu đội viên phụ thuộc nhiều vào kiến thức và kỹ năng của người phụ trách nhất là giáo viên Tổng phụ trách đội;

Do những năm đầu công tác tuy được đào tạo chuyên ngành, cơ bản nhưng kinh

nghiệm áp dụng thực tiễn hiệu quả chưa cao; Chưa đúc kết được nhiều kinh nghiệm, sáng kiến mới trong việc triển khai bồi dưỡng, rèn luyện nghi thức

- Chưa đào tạo đội, nhóm thực hành nghi thức mẫu để hỗ trợ Giáo viên tổng phụ trách Đội khi triển khai nghi thức ở Liên đội Chính vì thế chưa phát huy được hết tính tự quản của các em đội viên

- Đặc biệt nhất là do phương pháp triển khai rèn luyện nghi thức mang lại hiệu quả chưa cao

II GIẢI PHÁP THỰC HIỆN

1 Giải pháp rèn luyện kỹ năng học và tự học nghi thức đội

- Yêu cầu: Đội viên phải tìm hiểu và nắm được 7 yêu cầu đối với người đội viên và đội hình, đội ngũ

- Biện pháp thực hiện:

+ Trước khi triển khai bồi dưỡng, rèn luyện nghi thức đội trước hết người giáo viên Tổng phụ trách cần cho các em đội viên tự tìm hiểu đặc biệt là 7 yêu cầu đội viên; Hình thức như: Phát động các em lên phòng đội, thư viện tìm hiểu những nội dung về tổ chức đội như tài liệu Cẩm nang nghi thức đội, Sổ tay đội viên, Điều lệ đội, các yêu cầu người đội viên; trong các tiết sinh hoạt dưới cờ lồng ghép đặt các câu hỏi

có nội dung kiến thức về nghi thức đội, 7 yêu cầu đội viên để tạo các em sự hứng thú,

sự khám phá tìm hiểu nghi thức đội

+ Đặt các câu hỏi để học sinh trả lời: Học sinh sau khi tìm hiểu đã biết một số nội dung nghi thức đội, giáo viên sẽ đặt những câu hỏi để giúp các em đào sâu suy

nghĩ, nhớ lại những kiến thức đã tìm hiểu; Ví dụ: Giáo viên có thể hỏi “ Các em hãy

cho biết có mấy yêu cầu của người đội viên?”, “ Em nào có thể nêu ý nghĩa của động tác chào kiểu đội viên?”, “ em nào có thể thực hiện một yêu cầu của người đội viên?”… Tuy rằng giáo viên chưa hướng dẫn động tác nhưng việc khuyến khích các

em tự thực hiện qua sự tìm hiểu của cá nhân sẽ phát huy được tính tích cực và tự giác khám phá và nhớ lâu hơn sau khi giáo viên sửa sai và hướng dẫn

+ Giáo viên phân tích ý nghĩa và cách thực hiện động tác: giới thiệu về các yêu cầu, động tác nghi thức; Giải thích ý nghĩa của từng động tác để các em có thể khắc

sâu và nhớ động tác lâu hơn; Ví dụ: Khi hướng dẫn động tác “Chào kiểu đội viên”

giáo viên cần nêu ý nghĩa động tác: Tay giơ lên đầu biểu hiện đội viên luôn luôn đặt lợi ích của Tổ quốc và của tập thể Đội lên trên, năm ngón tay khép kín tượng trưng cho ý thức đoàn kết của đội viên để xây dựng Đội vững mạnh Chính vì khi thực hiện động tác chào một số đội viên chưa khép 5 ngón tay lại nên động tác còn sai Khi giáo viên nêu ý nghĩa của từng động tác nên góp phần tác động đội viên nhớ lâu hơn và thực hiện tốt hơn

2 Giải pháp rèn luyện kỹ năng quan sát, mô tả và thực hiện

- Yêu cầu: Đội viên nắm được trình tự, thực hiện được động tác nghi thức

- Biện pháp thực hiện:

+ Để thực hiện phương pháp này mang lại hiệu quả, người giáo viên TPT đội trước hết phải có kiến thức và kĩ năng nghiệp vụ công tác đội vững vàng; không ngừng học tập và nâng cao hiểu biết về công tác đội

+ Trước tiên giáo viên TPT đội sẽ làm mẫu động tác và phân tích từng động tác cho đội hiểu; Ví dụ: giáo viên cho đội viên xem một hình ảnh thực hiện động tác trên máy chiếu ( nếu có điều kiện) hoặc giáo viên sẽ làm làm mẫu trực tiếp

+ Đội viên quan sát từng động tác, những điểm chính, thứ tự các bước thực hiện động tác

+ Đội viên mô tả, thực hiện lại động tác khi giáo viên yêu cầu; Ví dụ: Giáo viên

có thể hỏi “ Động tác này được thực hiện như thế nào?” khi đó học sinh sẽ thực hiện

mô tả lại động tác giáo viên vừa hướng dẫn

+ Giáo viên quan sát, chỉ ra các điểm làm đúng, những điểm sai còn mắc phải rồi uốn nắn sửa sai trực tiếp

Ví dụ: Khi hướng dẫn thực hiện động tác “ Tháo – thắt khăn quàng đỏ” giáo

viên dùng phương pháp thuyết trình kết hợp với trực quan; vừa nêu lên thứ tự các bước thực hiện động tác vừa thực hiện mẫu động tác ( từ 1 đến 2 lần) tùy vào trình độ nhận thức của đội viên; Khi thực hiện xong yêu cầu học sinh nhắc lại các bước, trình

tự thực hiện động tác ( “Động tác thắt khăn quàng đỏ thực hiện như thế nào?”); yêu

cầu đội viên thực hiện lại động tác; Giáo viên quan sát và nhận xét các bước còn sai sót, điều chỉnh động tác kịp thời

Đặc biệt giáo viên nhắc nhỡ đội viên những điểm thường sai khi thực hiện động tác thắt khăn quàng đỏ: Khi đặt dải khăn bên trái lên trên dải khăn bên phải, vòng đuôi khăn bên trái vào trong, đưa lên kéo ra phía ngoài tạo thành nút thứ nhất với dải khăn bên phải Thường các em sai khi kéo dải khăn ra ngoài đa số các em theo quán tính sẽ kéo về phía bên phải; động tác đúng phải kéo về phía trái Do đó giáo viên khi lưu ý điểm sai sót này thì động tác thắt khăn tỉ lệ đội viên sẽ thực hiện đúng nhiều; Đồng thời cần nhắc nhỡ học sinh xòe khăn và chỉnh nút khăn cho vuông vắn đây cũng

là một lỗi mà đội viên hay mắc phải khi thực hiện động tác

+ Kinh nghiệm cho thấy rằng khi hướng dẫn động tác nào thì phải hướng dẫn kĩ

và cho học sinh tập luyện nhiều lần thì các em sẽ ghi nhớ tốt hơn và thực hiện tốt hơn động tác đó; Có thể áp dụng chia nhóm, tập luyện cá nhân, thực hành tập trung ( Giáo viên hô khẩu lệnh => đội viên thực hiện => giáo viên sửa sai động tác cho đội viên)

để tập luyện các em sẽ mang lại hiệu quả cao

3 Giải pháp rèn luyện kỹ năng thực hành cho cán bộ chỉ huy đội

- Việc thành lập đội, nhóm kỹ năng nghi thức trong liên đội là một việc cần thiết và mang lại hiệu quả rất thiết thực, phát huy được tính tự quản trong rèn luyện nghi thức đội cho các em đội viên; Giáo viên TPT sẽ bồi đưỡng, rèn luyện 1 đội nghi

thức khoảng 9 đến 11 đội viên thành thạo, vững vàng về các động tác nghi thức đội; Đối với Liên đội TH An Long A lựa chọn những thành viên trong đội nghi thức của Liên đội là đội viên nằm trong BCH liên đội, đội trống của trường, đội cờ; Với đội nghi thức này không những giúp TPT đội hướng dẫn và triển khai các động tác nghi thức, các yêu cầu đội viên trong các sinh hoạt đội, các buổi bồi dưỡng, rèn luyện nghi thức mà đây còn là đội nghi thức thực hiện các nghi lễ trong các buổi hoạt động như chào cờ, đại hội Liên chi đội, lễ kết nạp đội viên, lễ khai giảng,… Đồng thời đây cũng

là lực lượng nồng cốt được hội đồng đội và phòng giáo dục kiểm tra hằng năm để đánh giá kết quả hoạt động đội cuối năm

- Yêu cầu: Giáo viên TPT đội lựa chọn những thành viên trong đội nghi thức phải là đội viên tiêu biểu, có tác phong nhanh nhẹn, chuẩn xác, có năng lực tổ chức và khả năng nói trước đám đông, biết hô khẩu lệnh to rõ ràng, dứt khoát có dự lệnh, động lệnh, biết chọn địa hình, vị trí tập hợp… Đội ngũ chỉ huy Liên đội phải được tập huấn

cơ bản trước, phải thực hiện thành thạo 7 yêu cầu Đội viên để có thể giúp Tổng phụ trách Đội tập luyện cho các Chi đội và kèm các Đội viên thực hiện chưa hoàn thành

- Giải pháp thực hiện:

+ Giáo viên sau khi đã tập luyện chung nghi thức cho tất cả các em đội viên; tiến hành kết hợp giáo viên phụ trách chi đội lựa chọn đội ngũ cán bộ phụ trách đội để thành lập đội nghi thức của Liên đội; lựa chọn theo tiêu chuẩn của cán bộ chỉ huy đội

+ Tổng phụ trách đội tiến hành bồi dưỡng, tập luyện đội nghi thức nồng cốt; Tổng phụ trách có thể thực hiện theo trình tự sau để mang lại hiệu quả: Hướng dẫn đội nghi thức thành thạo các kỹ năng, những yêu cầu của người đội viên, cách sửa sai một động tác khi đội viên làm chưa đúng => hướng dẫn và tập hô khẩu lệnh: Người chỉ tốt phải hô khẩu lệnh to, rõ, dứt khoát, có dự lệnh, động lệnh rõ ràng để đội viên

dễ dàng thực hiện ( Lưu ý: Tổng phụ trách đội cần nhắc nhỡ đội nghi thức kiểm tra hiệu quả của khẩu lệnh, sau khi thực hiện xong mới chuyển qua khẩu lệnh khác) => Tập chọn vị trí khi tập hợp => Tập động tác tư thế chỉ huy khi tập hợp

4 Giải pháp phân tích và tổng kết kinh nghiệm

Đây là một biện pháp hữu hiệu có tác động rất lớn đến việc rèn luyện nghi thức đội viên; Trong quá trình hướng dẫn nghi thức Tổng phụ trách đội sẽ phân tích từng đồng tác, phân tích tổng hợp những điểm sai mà nhiều đội viên còn mắc phải; Tìm hiểu nguyên nhân nào dẫn đến các em đội viên thực hiện động tác sai

Nghi thức đội chú trọng các động tác thực hành, khi đội viên có thực hành động tác mới thấy được những điểm sai sót từ đó đúc kết được những kinh nghiệm cần thiết

Ví dụ: Động tác “ Tháo – thắt khăn quàng đỏ” có một điểm sai mà nhiều đội

viên mắc phải là sau khai thắt khăn quàng: dải khăn bên trái dài hơn bên phải, khi tháo khăn không tháo được nút khăn cứ xiết vào; Giáo viên sẽ phân tích và tìm hiểu nguyên nhân do đâu dẫn đến sai => Sau khi tổng hợp rút kinh nghiệm nguyên nhân là

do: Khi thực hiện động tác: lấy dải khăn bên trái vòng xuống phía dưới dải khăn bên phải theo chiều từ trái sang phải và buộc tiếp thành nút thứ hai với dải khăn bên phải thì các em thực hiện chưa đúng, hầu hết là các em đặt dải khăn trái trên dải khăn phải nên đa số bị sai

- Sau khi phân tích, tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến đội viên thực hiện sai; Người giáo viên tổng phụ trách đội sẽ rút kinh nghiệm và đưa ra hướng khắc phục những điểm sai sót mà nhiều đội viên còn mắc phải

III HIỆU QUẢ VÀ KHẢ NĂNG ÁP DỤNG

1 Hiệu quả

Nghi thức đội TNTP Hồ Chí Minh là một trong những đặc trưng quan trọng của tổ chức đội; không chỉ thể hiện được các kỹ năng của người đội viên mà còn là bộ phận quan trọng trong hoạt động của Liên đội; Nhờ việc áp dụng các giải pháp nhằm nâng cao nghi thức đội trong Liên đội trường TH An Long A qua các năm đã mang lại nhiều hiệu quả thiết thực:

- Kết quả đánh giá nghi thức đội của Liên đội cuối năm khi được của Hội đồng đội điểm tra đều đạt theo yêu:

Kết quả đánh giá thực hành nghi thức đội của Hội đồng đội huyện

khi kiểm tra Liên đội cuối năm đạt được:

Trước khi áp dụng giải pháp Sau khi áp dụng giải pháp

- Kết quả đánh giá thực hiện nghi thức đội đặc biệt là 7 yêu cầu người đội viên sau khi tổng phụ trách đội triển khai và kiểm tra: 35% đội viên hoàn thành tốt 7 yêu cầu đội viên, 62% đội viên hoàn thành 7 yêu cầu, 3% chưa hoàn thành

- Đội nghi thức thực hiện tốt các hoạt động của nhà trường nhất là trong các buổi lễ và của địa phương

- Năm học 2015 – 2016 có 03 đội viên đạt giải khuyến khích và 01 đội viên đạt

giải khuyến khích hội thi “Nghi thức đội giỏi và liên hoan phụ trách sao giỏi” cấp

Tỉnh

- Năm học 2016 – 2017 Liên đội vinh dự nhận được danh hiệu Liên đội mạnh cấp tỉnh và đư ợc hội đồng đội Tỉnh khen thưởng hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ có một phần đóng góp không nhỏ hoạt động nghi thức đội của liên đội

2 Khả năng áp dụng

Sau khi áp dụng triển khai các giải pháp rèn luyện nghi thức đội viên trong liên đội ngày càng nắm vững và thành thạo kỹ năng nghi thức nhất là 7 yêu cầu người đội viên

Chính vì thế việc áp dụng các giải pháp rèn luyện nghi thức đội của Liên đội trường TH An Long A, năm học 2017 - 2018 đã góp phần nâng cao chất lượng hoạt động đội trong nhà trường; đồng thời đây cũng sẽ là một trong những biện pháp hữu hiệu góp phần bồi dưỡng nghi thức đội trong các trường tiểu học, trung học cơ sở trong huyện Tam Nông nói riêng và tổ chức Đội TNTP Hồ Chí Minh nói chung

An Long, ngày 19 tháng 03 năm 2018

NGƯỜI VIẾT

Phan Thị Cẩm Duyên