Để giúp đỡ học sinh yếu nói chung và học sinh yếu môn toán nói riêng là việc làm hết sức cần thiết đối với mỗi giáo viên chúng ta... Không để tình trạng HS ngồi nhầm lớp.Trong giảng dạy
Trang 1SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI:
“BIỆN PHÁP RÈN LUYỆN HỌC SINH LỚP 3 YẾU MÔN TOÁN”
Trang 2A PHẦN MỞ ĐẦU
I Lí do chọn đề tài:
Trong giai đoạn hiện nay, dưới sự lãnh đạo của Đảng, Đất nước ta đang tiến hành cuộc cách mạng toàn diện trên mọi lĩnh vực với mục tiêu công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước Trong sự nghiệp đổi mới đó, đổi mới giáo dục là một trong những trọng tâm của sự đổi mới
Với quan niệm giáo dục là quốc sách hàng đầu, như báo cáo chính trị của đại hội Đảng cộng sản Việt Nam lần thứ X đã khẳng định:“Phát triển giáo và đào tạo là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, là điều kiện để phát huy nguồn lực con người – yếu tố cơ bản để phát triển xã hội, tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững Tiếp tục nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, đổi mới nội dung, phương pháp dạy học…”
Sự đổi mới của giáo dục nhằm tạo ra những con người toàn diện có phẩm chất đạo đức, có sức khoẻ, có tri thức và năng động sáng tạo
Vậy để giáo dục học sinh phát triển toàn diện về mọi mặt đó là trách nhiệm của những người làm công tác giáo dục nói chung, của giáo viên nói riêng
Như chúng ta biết môn toán chiếm một vị trí vô cùng quan trọng vì học tốt
môn toán giúp cho học sinh phát triển toàn diện về mọi mặt Ngoài ra học tốt môn toán
học sinh mới có điều kiện để học tốt những môn học khác
Kiến thức của môn toán là có tính chất kế thừa và xâu chuỗi Kế thừa từ bài học này đến bài học khác, từ lớp học dưới đến lớp học trên Nếu các em bị mất căn bản
về kiến thức môn toán thì các em sẽ chán học, không thích học dẫn đến ngày càng học yếu so với trình độ chung của cả lớp
Một lớp học thì tất yếu phải có các đối tượng: giỏi, khá, trung bình, yếu Điều này mỗi giáo viên đều nhận thức được một cách rõ ràng hơn ai hết và đồng thời mỗi giáo viên đều có phương pháp dạy, có những kinh nghiệm để áp dụng vào việc giảng dạy và giáo dục học sinh để đạt kết quả Ai trong mỗi giáo viên chúng ta đều hiểu rằng việc giảng dạy và giáo dục luôn luôn đi đôi với nhau Để giúp đỡ học sinh yếu nói chung và học sinh yếu môn toán nói riêng là việc làm hết sức cần thiết đối với mỗi giáo viên chúng
ta
Trang 3Vậy làm thế nào để giáo dục học sinh yếu môn toán đạt hiệu quả luôn là nổi băn khoăn suy nghĩ của người giáo viên nói riêng và của những người làm công tác giáo dục nói chung? Đó cũng chính là lý do để tôi nghiên cứu đề tài này
1.Cơ sở lý luận và thực tiễn của đề tài:
Nghề dạy học là một nghề thật đặc biệt đó là giáo dục con người Sản phẩm của giáo dục là đào tạo cho xã hội những con người có trình độ, có phẩm chất đạo đức Bởi thế đội ngũ thầy cô giáo chúng ta phải có lòng yêu nghề, mến trẻ, đặc biệt là một tấm gương tự học và sáng tạo Có trách nhiệm cao với sự nghiệp giáo dục Không nên chạy theo bệnh thành tích mà luôn đặt chất lượng giáo dục học sinh lên hàng đầu Không để tình trạng HS ngồi nhầm lớp.Trong giảng dạy luôn chú trọng đến những đối tượng học sinh học yếu trong học tập để từ đó giáo viên đưa ra những biện pháp kịp thời, linh hoạt, phù hợp giúp cho các em tiến bộ theo kịp các bạn trong lớp
Học sinh yếu môn toán là những học sinh bị hổng kiến thức Chính vì thế mà việc tiếp thu bài của các em thật là khó khăn Lúc đó các em sẽ chán học, lơ là trong học tập Vì thế khi giáo viên giảng bài các em không hiểu, các em ngồi nói chuyện, làm việc riêng trong lớp Thậm chí còn quậy phá trêu chọc các bạn xung quanh
Để các em yếu toán không có tư tưởng chán học, mà có ý thức hơn trong việc học của mình ngày một tiến bộ trong học tập, đó là điều mà giáo viên đứng lớp chúng tôi phải tìm ra những phương pháp mới, tối ưu nhất để giáo dục học sinh
II MỤC ĐÍCH VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CƯU
1 Mục đích nghiên cứu:
- Nhằm thực hiện thành công kế hoạch của nhà trường trong năm học
2010 – 2011
- Giúp học sinh yêu toán củng cố kiến thức cơ bản, bổ trợ những kiến thức bị hổng từ các lớp dưới
- Giúp học sinh có thói quen độc lập suy nghĩ, tự giác trong học tập, có tinh thần trách nhiệm, có ý thức tổ chức kĩ luật
Trang 4- Việc thực hiện đề tài nhằm nghiên cứu một số biện pháp giúp đỡ học sinh yếu kém để học sinh có kết quả học tập cao hơn, giảm tỷ lệ học sinh yếu kém trong học tập môn toán
- Nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện và hạn chế học sinh lưu ban Thực hiện tốt “Nói không với HS ngồi nhầm lớp”
2 Phương pháp nghiên cứu:
- Phương pháp nghiên cứu lí luận
- Phương pháp điều tra, khảo sát thực tiễn
- Phương pháp hội thảo chuyên đề, trao đổi kinh nghiệm
- Phương pháp thực nghiệm sư phạm
III GIỚI HẠN CỦA ĐỀ TÀI
Đề tài nghiên cứu biện pháp rèn luyện học sinh yếu môn toán lớp 3 trường tiểu học Huỳnh Minh Thạnh
Đề tài chỉ tập trung nghiên cứu các biện pháp rèn luyện đối với đối tượng học
sinh yếu môn toán ở lớp 3, những yếu tố ảnh hưởng tới đối tượng này
B PHẦN NỘI DUNG
I Thực trạng:
1 Thuận lợi:
- Được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của ban giám hiệu nhà trường
- Cơ sở vật chất tương đối đầy đủ cho việc dạy và học
- Sĩ số học sinh trong lớp lý tưởng (24 em)
- Trường học hai buổi nên cũng có điều kiện để rèn học sinh
Trang 52 Khó khăn:
* Tình hình học sinh:
- Còn một số em chưa tự giác trong học tập, ham chơi, không thích học
- Chưa mạnh dạn trong học tập, thiếu tự tin
- Học sinh lười suy nghĩ, còn trông chờ thầy cô giải giúp, vốn kiến thức cơ bản lớp dưới còn hạn chế
- Khả năng chú ý và tập trung vào bài giảng của giáo viên không bền
- Học vẹt, không có khả năng vận dụng kiến thức
- Yếu các kỹ năng tính toán cơ bản, cần thiết ( cộng, trừ, nhân, chia)
* Phụ huynh học sinh:
- Phần lớn phụ huynh thuộc 3 thôn: Phước Tiến, Phước An, Xóm Rẫy Đây là những thôn chiếm nhiều hộ nghèo nhất của thị trấn Phước Bửu, do các hộ này không có nghề nghiệp ổn định, chủ yếu là làm mướn, làm biển… Vì kinh tế rất khó khăn nên chưa thật sự quan tâm, chăm lo và đôn đốc con em mình học tập, còn phó thác cho nhà trường, cho thầy cô
- Nhận thức và thái độ của một số phụ huynh trong việc hợp tác với giáo viên chủ nhiệm chưa cao
II CÁC BIỆN PHÁP GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1 Những biện pháp đã sử dụng rèn học sinh yếu môn toán lớp 3:
- Điều tra đối tượng học sinh yếu
- Phân loại học sinh ( giỏi, khá, trung bình, yếu - kém )
- Tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến học sinh học yếu
- Lập kế hoạch cụ thể, chi tiết phụ đạo cho từng học sinh yếu
- Thực hiện tốt công tác giảng dạy đối với đối tượng học sinh yếu
- Sử dụng các phương pháp dạy học phù hợp với đối tượng HS yếu
Trang 6- Tổ chức tiết học có các trò chơi nhằm gây hứng thú cho các em học tập
- Thường xuyên kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh, điều chỉnh biện pháp rèn luyện phù hợp với sự tiến bộ của HS
- Có các hình thức tuyên dương, khen thưởng kịp thời, phù hợp khi các HS yếu tiến bộ
- Phối hợp với phụ huynh học sinh có con học yếu để cùng nhau bàn biện pháp rèn luyện ở lớp, ở nhà, nhắc nhở các em đi học chuyên cần
2 Các biện pháp giải quyết vấn đề:
Để giáo dục học sinh yếu môn toán chúng ta không kể nguyên nhân do đâu, rèn luyện học sinh yếu môn toán là việc làm cần thiết, không nóng vội, có lộ trình hợp lý,
có kế hoạch riêng cho từng học sinh, có biện pháp hiệu quả và kịp thời Người giáo viên phải hiểu sâu sắc các em Từ đó mới có thể đặt ra những tác động sư phạm thích hợp và
cụ thể với từng đối tượng học sinh
Với kinh nghiệm giảng dạy 5 năm ở khối 3 tôi đã áp dụng nhiều biện pháp khác nhau để rèn học sinh yếu môn toán và thu được nhiều kết quả tốt
Việc đầu tiên:
2.1 Phân loại học sinh :
Để nắm được tình hình học sinh trong lớp của mình phụ trách:
+Thông qua nghiên cứu lí lịch học sinh giáo viên sẽ nắm được hoàn cảnh gia đình, nghề nghiệp của phụ huynh, gia đình đông con hay ít con, phụ huynh có quan tâm giáo dục con cái hay không, địa bàn cư trú của các em,…
+Thông qua nghiên cứu hồ sơ của học sinh như: Học bạ, sổ liên lạc, khảo sát chất lượng học sinh đầu năm, qua 1 tuần thực dạy tôi sẽ phân loại học sinh lớp mình ra các đối tượng HS như sau :
1.Học sinh học toán giỏi
2 Học sinh hoc toán khá
3.Học sinh học toán trung bình
Trang 74.Học sinh học toán yếu
+ Sau khi phân loại được trình độ HS trong lớp và nắm bắt được các em học yếu môn toán GV lại tìm hiểu xem HS yếu phần nào trong môn toán giáo viên lại tiếp tục phân loại các em yếu toán thành những đối tượng sau :
-Yếu trong thực hiện tính nhân, chia, cộng ,trừ
-Yếu về yếu tố hình học
- Yếu về yếu tố thống kê
- Yếu về đại lượng và đo đại lượng
- Yếu trong giải toán
- Yếu tất cả các kiến thức nêu trên
2.2 Tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến học sinh yếu môn toán:
Có các nguyên nhân sau:
- Do hoàn cảnh gia đình khó khăn không ai quản lý, đôn đốc các em trong học
tập
- Do các em chưa có ý thức học tập ham chơi, chưa nhận thức được vai trò học tập
- Các em mất căn bản ở lớp dưới
- Học sinh tiếp thu bài kém
- Do học sinh thụ động trong học tập
- GV sử dụng các phương pháp giảng dạy chưa phù hợp với HS
- Gia đình không quan tâm đến việc học tập của các em
Từ những nguyên nhân trên tôi xác định đâu là nguyên nhân chính đối với từng học sinh yếu môn toán để có phương pháp và hình thức để rèn luyện phù hợp với từng học sinh
Trang 82.3 Tìm hiểu hoàn cảnh gia đình của các em:
- Hoàn cảnh của mỗi em đều khác nhau Phần lớn cha mẹ học sinh của lớp không
có nghề nghiệp ổn định, thu nhập thấp, nhiều phụ huynh phải đi làm xa nhà gởi con cái cho người thân chăm sóc Vì vậy cuộc sống gia đình gặp rất nhiều khó khăn, chưa tạo được nhiều điều kiện thuận lợi cho con em họ khi đến trường Có em học yếu môn toán
là do cha mẹ không quan tâm đến việc học của con em mình mà chỉ lo kiếm sống hằng ngày Có em vì gia đình bất hạnh hoặc gia đình quá đông anh em.Có em yếu là do lười học, cha mẹ không quan tâm đến các em Vì vậy GV quan tâm nắm bắt hoàn cảnh gia đình của từng em để có những biện pháp áp dụng cho phù hợp
2.4 Giáo viên lập kế hoạch cụ thể, chi tiết phụ đạo cho từng học sinh yếu môn toán:
Lập kế hoạch cụ thể, chi tiết phụ đạo cho từng học sinh yếu môn toán là điều cần thiết để theo dõi và rèn luyện các em Qua đó giáo viên đánh giá được kết quả rèn luyện của học sinh mình trong từng thời gian ngắn Nếu học sinh chưa có sự tiến bộ chúng ta có thể thay đổi biện pháp rèn luyện hoặc tăng cường thêm một số biện pháp khác Ta không nên nóng vội, rèn học sinh yếu không chỉ một ngày, hai ngày,…mà cả một thời gian dài Tùy theo đối tượng học sinh yếu của lớp mình phụ trách để chúng ta lập kế hoạch phụ đạo học sinh yếu
Ví dụ: Chúng ta có thể lập bảng theo mẫu sau:
S
TT
Họ và tên HS
Con ông(bà), nơi ở
Kiến thức toán yếu
Mức độ tiến bộ
9…
Tháng 10…
…
2
Trang 93
4
…
2.5 Đối với học sinh yếu môn toán do mất căn bản:
Học sinh yếu môn toán do mất căn bản các em khó có thể tiếp thu những kiến thức mới Chính vì lẽ đó mà dẫn đến các em sẽ ngại học hay nói khác hơn là lười học, yếu lại càng yếu hơn
Đối với học sinh mất căn bản không nắm được kiến thức ở lớp dưới thì tôi luôn quan tâm đặc biệt hơn Trong bài giảng tôi chú ý đến các em nhiều hơn vừa truyền thụ kiến thức mới tôi vừa ôn kiến thức cũ cho học sinh
Trong tiết dạy tránh tình trạng giáo viên để học sinh yếu mất căn bản ngoài lề tiết học
Ví dụ: Trong một tiết học phần bài tập giáo viên phân ra từng đối tượng học
sinh Bài tập 1 cho nhóm yếu làm, bài 2 nhóm trung bình làm, bài 3 nhóm khá giỏi làm, như vậy hy vọng mới khắc phục dần tình trạng học sinh học yếu Nếu giáo viên cứ cho học sinh hoạt động bình thường từ bài 1 đến bài 3 thì học sinh yếu không biết gì và thậm chí bỏ học vì chán Hoặc trong lớp học có học sinh yếu ( không nắm kiến thức lớp học dưới ) với đối tượng này khi dạy giáo viên cần lưu ý: trong phần bài mới cho học sinh
Trang 10theo dõi bình thường, đến phần bài tập hay là tiết luyện tập giáo viên cho những đối tượng này làm các bài tập mà kiến thức có liên quan lớp dưới, hoặc cho học sinh nhắc lại kiến thức cũ Ví dụ khi học sinh làm bài tập 23 x 7 = ? với bài này học sinh làm không được thì chứng tỏ học sinh không thuộc bảng nhân 7 Vậy giáo viên yêu cầu học sinh đọc lại bảng nhân 7 cho thuộc Nói chung học sinh hỏng kiến thức ở đâu thì giáo viên phải có
kế hoạch ôn tập, bổ sung ở đó
Giáo viên phải hệ thống kiến thức theo chương trình Đưa ra nội dung bài tập phù hợp với kiến thức để học sinh có thể luyện tập kiến thức mới và ôn lại kiến thức đã quên
Giáo viên tranh thủ lên sớm, về muộn hơn để giúp đỡ những đối tượng này
Ra thêm bài tập ở nhà cho các em làm ( có kiểm tra đánh giá của GV)
2.6 Đối với học sinh học yếu môn toán do do ham chơi, chưa nhận thức được vai trò học tập
Những học sinh rơi vào tình trạng trên thường các em không học bài, không làm bài, thường xuyên để quen tập ở nhà, vừa học vừa chơi, không tập trung,…Để các em có hứng thú học tập, giáo viên phải nắm vững và phối hợp nhịp nhàng các phương pháp dạy học mới
- GV nên tổ chức các giờ dạy gây hứng thú cho học sinh như tiết dạy sử dụng
công nghệ thông tin, tiết dạy có tổ chức các trò chơi cho HS
Ví dụ: Dạy bài : Bảng chia 7 - Toán lớp 3
Phần củng cố tổ chức trò chơi: Ong đi tìm nhụy
* Mục đích :
+ Rèn tính tập thể + Giúp cho học sinh thuộc các bảng nhân, chia
* Chuẩn bị : + 2 bông hoa 5 cánh, mỗi bông một màu, trên mỗi cánh hoa ghi các
số như sau, mặt sau gắn nam châm 5
7
9
6
8
Trang 11+ 10 chú Ong trên mình ghi các phép tính, mặt sau có gắn nam châm
+ Phấn màu
* Cách chơi :
+ Chọn 2 đội, mỗi đội 4 em ( có học sinh yếu)
+ Giáo viên chia bảng làm 2, gắn mỗi bên bảng một bông hoa và 5 chú Ong,
ở bên dưới không theo trật tự, đồng thời giới thiệu trò chơi
Cô có 2 bông hoa trên những cánh hoa là các kết quả của phép tính, còn những chú Ong thì chở các phép tính đi tìm kết quả của mình Nhưng các chú Ong không biết phải tìm như thế nào, các chú muốn nhờ các em giúp, các em có giúp được không ?
- 2 đội xếp thành hàng Khi nghe hiệu lệnh "bắt đầu" thì lần lượt từng bạn lên nối các phép tính với các số thích hợp Bạn thứ nhất nối xong phép tính đầu tiên, trao phấn cho bạn thứ 2 lên nối, cứ như vậy cho đến khi nối hết các phép tính Trong vòng 1 phút, đội nào nối đúng và nhanh hơn là đội chiến thắng
* Lưu ý : Sau khi học sinh chơi xong, giáo viên cùng học sinh nhận xét, tuyên dương và hỏi thêm một số câu hỏi sau để khắc sâu bài học:
+ Tại sao chú Ong không tìm được đường về nhà ? + Phép tính "42 : 7" có kết quả bằng bao nhiêu ?
+ Muốn chú Ong này tìm được đường về thì phải thay đổi số trên cánh hoa như thế nào ?
Qua tổ chức trò chơi tôi nhận thấy các em rất thích học
42 : 7