- Đới rừng nhiệt đới gió mùa phát triển trên đất liền với nhiều kiểu hệ sinh thái khác nhau , điển hình là rừng kín thường xanh, rừng thưa rụng lá, rừng ôn đới núi cao, rừng ngập mặn [r]
Trang 1HƯỚNG DẪN TỰ HỌC MÔN ĐỊA LÝ LƠP 8
Tiết 38: Bài 34: CÁC HỆ THỐNG SÔNG LỚN Ở NƯỚC TA
-o0o -
I Khái quát :
- Mạng lưới sông ngòi Việt Nam dày đặc
- Có 9 hệ thống lớn chia làm ba vùng
II Các hệ thống sông chính
1 Sông ngòi Bắc Bộ
- Có lũ vào tháng 6 đến tháng 10
- Sông miền này có hình nan quạt → Dễ có lũ
- Hệ thống sông Hồng tiêu biểu cho sông ngòi Bắc bộ
2 Sông ngòi Trung Bộ
- Sông ngòi Trung Bộ ngắn dốc
- Có lũ vào thu đông
3 Sông ngòi Nam Bộ
- Sông ngòi Nam Bộ khá điều hòa
- Lũ từ tháng 7 đến tháng 11
- Phải sẵn sàng chỗng lũ lụt, bảo vệ đời sống và sử dụng nguồn lợi từ sông nước
Trang 2Tiết 39: Bài 35: THỰC HÀNH
VỀ KHÍ HẬU - THỦY VĂN VIỆT NAM
-o0o -
Yêu cầu : HS hoàn thành các nội dung sau:
? Quan sát lượng mưa (mm) và lưu lượng (m 3/ s ) theo các tháng trong năm (H 35.1):
Lưu vực sông Hồng ( trạm Sơn Tây )
Lượng
mưa
(mm)
19,5 25,6 34,5 104,
2
222,
0
262,
8
315,
7
335,2 271,
9
170,
1 59,9 17,8
Lưu
lượng
(m/s3)
131
8
1100 914 1071 1893 4692 7986 9246 6690 4122 2813 1746
Lưu vực sông Gianh ( trạm Đồng Tâm )
Lượng
mưa
(mm)
50
7
34.9 47.3 66
0
104.7 170
0 136.1 209.5 530.1 582.0 231.0 67.9
Lưu
lượng
(m/s3)
27
7
19.3 17.5 10
7 28.7 36.7 40.6 58.4 185.0 178.0 94.1 43.7
Câu hỏi :
1 Vẽ biểu đồ thể hiện chế độ mưa, chế độ dòng chảy trong từng lưu vực sông Hồng – sông
Gianh theo bảng số liệu.(H35.1)
2 Xác định mùa mưa và mùa lũ theo chỉ tiêu vượt trung bình
- Mùa mưa bao gồm các tháng liên tục trong năm có lượng mưa tháng lớn hơn hay bằng 1/12 lưu lượng dòng chảy cả năm
- Mùa lũ bao gồm các tháng liên tục trong năm có lượng mưa tháng lớn hơn hay bằng 1/12 lưu lượng dòng chảy cả năm
- Từ chỉ tiêu trên, tính giá trị trung bình các tháng mùa mưa, mùa lũ trên từng lưu vực sông → Xác định thời gian, độ dài của mùa mưa, mùa lũ trên các lưu vực sông đó
3 Nhận xét về quan hệ giữa mùa mưa-mùa lũ trên từng lưu vực sông :
- Các tháng nào của mùa lũ trùng hợp với mùa mưa ?
- Các tháng nào của mùa lũ không trùng hợp với mùa mưa ?
Trang 3Tiết 40: Bài 36: ĐẶC ĐIỂM ĐẤT VIỆT NAM
-o0o -
I Đặc điểm chung của đất Việt Nam
Nước ta có 3 nhóm đất chính
- Nhóm đất Feralit miền đồi núi thấp và nhóm đất mùn núi cao chiếm 76% diện tích lãnh thổ, phát triền trên nhiều loại đá mẹ khác nhau, thường được sử dụng để trồng rừng và cây
công nghiệp lâu năm
- Nhóm đất phù sa chiếm 24% diện tích lãnh thổ, đất tơi xốp giữ nước tốt Đất được sử dụng
trong nông nghiệp để trồng lúa, hoa màu và cây công nghiệp lâu hàng năm
II Vấn đề sử dụng và cải tạo đất ở Việt Nam
- Đất là tài nguyên quý giá Cần phải sử dụng hợp lí, chống xói mòn, rửa trôi, bạc màu đất ở miền núi đồi, cải tạo các loại đất chua, mặn, phèn ở đồng bằng ven biển
-o0o -
I Đặc điểm chung :
- Nước ta có hàng nghìn loài sinh vật sống và phân bố trên mọi môi trường địa lí tạo nên các hệ sinh thái khác nhau
II Sự đa dạng hệ sinh thái
- Đới rừng nhiệt đới gió mùa phát triển trên đất liền với nhiều kiểu hệ sinh thái khác nhau , điển hình là rừng kín thường xanh, rừng thưa rụng lá, rừng ôn đới núi cao, rừng ngập mặn ven biển và các hệ sinh thái thứ sinh do tác động của con người
- Các hệ sinh thái nông nghiệp ngày càng mở rộng và lấn át các hệ sinh thái tự nhiên
-o0o -
I Giá trị tài nguyên sinh vật
- Nguồn tài nguyên sinh vật nước ta phong phú nhưng không vô tận Giá trị tài nguyên sinh vật được sử dụng để lấy gỗ, dược liệu, thực phẩm, da và trang trí Các hệ sinh thái tự nhiên
là nguồn dự trữ các vốn gien sinh vật, có giá trị về mặt du lịch
II Bảo vệ tài nguyên rừng
- Diện tích rừng ngày càng bị thu hẹp do bị chiến tranh hủy hoại, khai thác bừa bãi, đốt rừng làm rẫy Cẩn phải có biện pháp bảo vệ rừng không chặt phá bừa bãi, phục hồi lại vốn rừng
ở những nơi đã bị tàn phá
Trang 4III Bảo vệ nguồn tài nguyên động vật
- Hạn chế việc săn bắt các loài động vật trong rừng và ở biển và bảo vệ các loài qúy hiếm Không sử dụng các phương tiện săn bắt động vật mang tính chất hủy diệt hàng loạt Bảo
vệ tài nguyên sinh vật là góp phần làm cho nước ta mãi xanh tươi và phát triển bền vững
-o0o -
Thiên nhiên nước ta có 4 tính chất chung nổi bật, đó là:
1 Tính chất nhiệt đới gió mùa ẩm :
- Thể hiện rõ qua mọi yếu tố của cảnh quan tự nhiên và rõ nhất là yếu tố khí hậu
2 Tính chất ven biển :
- Thể hiện rõ qua độ ẩm cao, hoạt động của gió mùa qua lượng mưa tương đối cao trên phần lãnh thổ nước ta
3 Việt Nam là xứ sở của đồi núi :
- Thể hiện qua diện tích đồi núi chiếm ¾ diện tích đất liền, cảnh quan phổ biến nhất là cảnh quan miền núi
4 Thiên nhiên nước ta phân hóa đa dạng và phức tạp:
- Cảnh quan tự nhiên thay đổi theo mùa
- Cảnh quan tự nhiên thay đổi từ Bắc vào Nam
- Cảnh quan tự nhiên thay đổi từ đông sang tây
- Cảnh quan tự nhiên thay đổi từ thấp lên cao