Tư liệu bài giảng môn Ngữ văn tham gia hội thi giáo viên giỏi các cấp

Cảm thương cho những kiếp hồng nhan bạc mệnh c.. Tây Hồ hoa uyển tẫn thành khư b[r]

Trang 3

II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN

1 Hai câu đê

2 Hai câu thực

3 Hai câu luận

4 Hai câu kết

CẤU TRÚC BÀI HỌC

I - TÌM HIỂU CHUNG

1 Giới thiệu nàng Tiểu Thanh

2 Bài thơ Đọc Tiểu Thanh kí

a Thể thơ, bố cục

Trang 4

I TÌM HIỂU CHUNG

ĐỌC TIỂU THANH KI (“Độc Tiểu Thanh kí”) - NGUYỄN DU -

SGK/ 131

Trang 5

5

Trang 6

TÂY HÔ

Trang 7

TÂY HÔ

Trang 8

TÂY HÔ

Trang 9

TÂY HÔ

Trang 10

2 Bài thơ Đọc Tiểu Thanh kí

a Thể thơ:

c Chủ đê:

d Nhan đê

Thất ngôn bát cú Đường luật

Sự đồng cảm với kiếp

người tài hoa bạc mệnh

- Đọc tập thơ của Tiểu

Trang 11

II ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN

Phiên âm Hán Việt:

Tây Hồ hoa uyển tẫn thành khư, Độc điếu song tiên nhất chỉ thư.

Dịch thơ:

Tây Hồ cảnh đẹp hoá gò hoang, Thổn thức bên song mảnh giấy tàn.

1 Hai câu đê:

- Hình ảnh đối lập:

- Từ ngữ:

+ Độc điếu - nhất chỉ thư(một mình viếng)(một tập sách)

(Một người cô đơn viếng một

hồn cô đơn)

Vườn hoa Tây Hồ

Xưa >< Nay Cảnh đẹp Gò hoang Còn Mất

Rực rỡ Điêu tàn

Trang 12

- Hình ảnh đối lập:

=> Niêm “thổn thức” của một tấm lòng nhân đạo trước một số phận bất hạnh

1 Hai câu đê:

Vườn hoa Tây Hồ

Xưa >< Nay Cảnh đẹp Gò hoang Còn Mất Rực rỡ Điêu tàn

Trang 13

2 Hai câu thực

- Từ ngữ:

+ Chi phấn (sắc đẹp)

+ Văn chương(tài năng)- đốt bo

-

1 Hai câu đê:

Phiên âm Hán Việt:

Chi phấn hữu thần liên tử hậu, Văn chương vô mệnh lụy phần dư

-> Gợi lại cuộc đời và số phận

bi thương của nàng Tiểu

Thanh

=> Cái nhìn nhân đạo mới mẻ

và tiến bộ: ca ngợi và khẳng

định tài sắc đồng thời xót xa

cho số phận bi thảm của nàng

Chi phấnVăn chương

Trang 14

2 Hai câu thực

1 Hai câu đê

3 Hai câu luận:

Cổ kim hận sự thiên nan vấn, Phong vận kì oan ngã tự cư.

- Nghệ thuật đối

+ Hận sự / kì oan

+ Thiên / ngã

-> Sự bế tắc, bất lực của con

người

=> Day dứt, xót xa với những

kiếp “tài hoa bạc mệnh" và tự coi

mình là kẻ cùng hội cùng thuyên

với họ.

Mối hận của những người có tài nhưng gặp những điêu không may trong cuộc đời như Nguyễn Du

Mối hận củaa những người phụ nữ khác như nàng.

Mối hận của Tiểu Thanh

Cổ kim hận sự

Phong vận kì oan

Trang 15

4 Hai câu kết:

2 Hai câu thực

1 Hai câu đê

3 Hai câu luận

“Bất tri tam bách dư niên hậu, Thiên hạ hà nhân khấp Tố Như?”

Dịch thơ:

Chẳng biết ba trăm năm lẻ nữa, Người đời ai khóc Tố Như chăng?

- Tam bách dư niên: con số

mang tính ước lệ, chỉ thời gian

dài

- Tố Như: tên chữ của Nguyễn

Du

=> Ý thơ chuyển đột ngột từ

thương người sang thương

mình với khát vọng tìm được

sự đồng cảm nơi hậu thế (Giá

trị nhân đạo sâu sắc)

tam bách dư niên hậu,

khấp Tố Như

Trang 16

Bất tri tam bách dư niên hậu,

Thiên hạ hà nhân khấp Tố Như.

“Tiếng thơ ai động đất trời Nghe như non nước vọng lời ngàn thu Nghìn năm thương nhớ Nguyễn Du Tiếng thương như tiếng mẹ ru những ngày”

(Kính gửi cụ Nguyễn Du-Tố Hữu-1965)

Trang 17

4 Hai câu kết:

2 Hai câu thực

1 Hai câu đê

3 Hai câu luận

III Tổng kết

Nghệ thuật Nội dung

Giá trị nhân đạo sâu sắc,

mới mẻ, tiến bộ.

- Ngôn ngữ: hàm súc, tinh tế.

- Hình ảnh thơ giàu ý nghĩa biểu tượng, hàm súc.

- Sự phá cách khuôn mẫu của thơ Đường luật.

Trang 18

CỦNG CỐ:

Câu 1: Nội dung chính của bài thơ “Đọc Tiểu Thanh kí” là gì?

a Cảm thương nàng Tiểu Thanh

b Cảm thương cho những kiếp hồng nhan bạc mệnh

c Gửi gắm tâm sự riêng của tác giả

d Cảm thương nàng Tiểu Thanh cảm thương cho những kiếp hồng nhan bạc mệnh, gửi gắm tâm sự riêng của tác giả

Trang 19

CỦNG CỐ:

Câu 2: Cái tài của nàng Tiểu Thanh trong bài thơ “Đọc Tiểu Thanh kí” của Nguyễn Du được nói đến trong câu thơ nào?

c Chi phấn hữu thần liên tử hậu

a Tây Hồ hoa uyển tẫn thành khư

b Độc điếu song tiên nhất chỉ thư

d Văn chương vô mệnh lụy phần dư.

Trang 20

Câu 3: "Nỗi hờn" trong câu thơ "Cổ kim hận sự thiên nan

vấn" trong bài thơ “Đọc tiểu Thanh kí” của Nguyễn Du là

gì?

CỦNG CỐ:

A Nỗi hờn giận vì những người đức hạnh mà yểu mệnh.

B Nỗi hận của người nay giông nỗi hận của người xưa

C Nỗi hận của người xưa kéo dài đến ngày nay.

D Nỗi hờn giận vì phải chứng kiến bao kiếp tài hoa mà bạc mệnh

Trang 21

- Bài tập: Có ý kiến cho rằng: Bài thơ Đọc Tiểu Thanh kí là tiếng khóc

cho đời, cho mình, cho những kiếp người tài hoa Hãy chứng minh điêu đó thông qua việc phân tích bài thơ

Bài mới:

Tiết sau học bài: Phong cách ngôn ngữ sinh hoạt Em hãy:

+ Tìm hểu những đặc trưng cơ bản của phong cách ngôn ngữ sinh hoạt Cho ví dụ minh hoạ

+ Làm các bài tập trong Sgk

Định dạng
Số trang	21
Dung lượng	2,69 MB