MỘT SỐ NHẬN XÉT VÀ GIẢI PHÁP ĐỔI MỚI HOÀN THIỆN KẾ TOÁN CHI PHÍ, DOANH THU VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ Ở CÔNG TY VIỄN THÔNG QUỐC TẾ.

3.1.Một số nhận xét về công tác kế toán chi phí, doanh thu và xác định kết quả ở công ty viễn thông quốc tế: 3.1.1.Nhận xét về hoạt động kinh doanh: Dịch vụ viễn thông quốc tế trở thành

Một số nhận xét và giải pháp đổi mới hoàn thiện kế toán chi phí, doanh thu và xác định kết quả ở công

ty Viễn thông quốc tế.

3.1.Một số nhận xét về công tác kế toán chi phí, doanh thu và xác định kết quả ở công ty viễn thông quốc tế:

3.1.1.Nhận xét về hoạt động kinh doanh:

Dịch vụ viễn thông quốc tế trở thành nhu cầu quan trọng và không thể thiếutrong quá trình mở cửa và hội nhập của nền kinh tế Việt Nam Đón đầu xuthế và với t cách là công ty cung cấp dịch vụ Viễn thông quốc tế hàng đầuViệt Nam, công ty viễn thông quốc tế đã không ngừng mở rộng thị trờng

đầu t nâng cấp mạng lới, phấn đấu hạ giá thành sản phẩm, đa dạng hoá vànâng cao chất lợng dịch vụ Nhờ đó trong 12 năm qua sản lợng dịch vụ viễnthông quốc tế, doanh thu và lợi nhuận của công ty tăng trởng mạnh quatừng năm

Doanh thu của công ty ngày càng tăng trong những năm gần đây, cụ thể:Năm 1998 : 550 tỷ đồng

đ-1

Thực hiện tốt chơng trình kế toán bu điện trên máy vi tính do tổngcông ty triển khai và có nhiều đề xuất góp ý để chơng trình ngày một hoànchỉnh hơn.

Tích cực đôn đốc các đơn vị thu nợ ,hoàn thành thủ tục thanh quyếttoán các công trình xây dựng cơ bản trong thời gian sớm nhất

Nhờ những cố gắng nỗ lực trong công tác quản lý tài chính kế toánnên qua các đợt kiểm tra, kiểm toán không có những vi phạm lớn ,khôngxảy ra tiêu cực

*Nhận xét về loại hình tổ chức:

Hiện nay công ty Viễn thông quốc tế đang vận dụng hình thức tổchức công tác kế toán kết hợp (nửa phân tán nửa tập trung) Với hình thứcnày công ty có một phần mềm kế toán đợc thực hiện nối toàn công ty thựchiện toàn bộ công tác hạch toán của đơn vị.Tại các đơn vị trực thuộc có cácphòng kế toán do kế toán trởng đứng đầu Các đơn vị trực thuộc có tráchnhiệm định kỳ lập báo cáo kế toán tài chính theo quy định của Nhà nớc vàcác báo cáo quản trị theo yêu cầu quản lý của công ty Xác địn kết quả kinhdoanh đựoc tập trung tại công ty, đợc thực hiện trên cơ sở hợp cộng sau khiloại trừ ảnh hởng của cá nghiệp vụ kế toán loại bộ.Các báo cáo theo quy

định của Nhà nớc là: Cân đối kế toán, kết quả kinh doanh, thuyết minh báocáo tài chính Các báo cáo quản trị nội bộ là: báo cáo sản lợng, báo cáo chitiết, doanh thu theo dịch vụ, báo cáo chi phí theo yếu tố…

Hình thức trên có nhiều u điểm tạo điêu kiện cho công ty nắm bắt

đ-ợc tình hình hoạt động kinh doanh của các đơn vị cơ sở cũng nh nhữngthông tin kinh tế cần thiết tập trung cho ban lãnh đạo và bộ phận quản lýkinh doanh của công ty

*Nhận xét về bộ máy kế toán:

Trong nền kinh tế thị trờng, khi cơ chế quản lý kinh tế trong thời kỳchuyển đổi hoàn thiện, bản thân công ty Viễn thông quốc tế là một đơn vịtrực thuộc tổng công ty nhng đơn vị đã xây dựng đợc mô hình và hạch toánphù hợp với yêu cầu của kinh tế thị trờng Với hoàn cảnh cụ thể của đơn vị,chủ động trong kinh doanh, có uy tín trên thị trờng Có đợc điều đó là nhờ

sự cố gắng vợt bậc của ban giám đốc và toàn thể cán bộ công nhân viên cuả

đơn vị trong đó có sự đóng góp không nhỏ của bộ phận kế toán

Phòng kế toán của công ty đợc bố trí hợp lý ,phân công công việc rõràng Với đội ngũ nhân viên kế toán còn khá trẻ có nghiệp vụ vững vàng và

am hiểu một cách tờng tận về công tác kế toán máy nên đã đảm nhiệm tôt

một khối lợng công việc lớn vì mỗi kế toán viên đợc ban lãnh đạo giaonhiều phần hành và chức năng khác nhau.

Kế toán chi phí và doanh thu đã biết gắn liền giữa tình hình thực tếsản xuất kinh doanh tại đơn vị với những nguyên tắc quy định trong hạchtoán chi phí và doanh thu, hạch toán nhanh chóng và chính xác các nghiệp

vụ kinh tế phát sinh góp phần đảm bảo thống nhất và nhịp nhàng trong côngtác hạch toán của toàn công ty

Hơn nữa bộ máy kế toán còn luôn đáp ứng kịp thời , chính xác, đầy đủ sốliệu và báo cáo kế toán phục vụ kịp thời cho nhu cầu của ban lãnh đạo công

ty cũng nh của tổng công ty

3.1.2.2.Tổ chức hệ thống sổ kế toán:

Hình thức sổ kế toán đơn vị đang áp dụng là hình thức “Chứng từ ghisổ” Hình thức kế toán này đã bộc lộ rõ những u điểm của mình trong côngtác kế toán máy làm giảm khối lợng công việc ghi chép sổ sách hàng ngàycủa nhân viiên kế toán giúp nâng cao năng suất lao động kế toán, cùng vớicác sổ kế toán chi tiết, việc hạch toán.trên máy sẽ đảm bảo cho công táckiểm tra kế toán thực hiện dễ dàng hơn, đồng thời quá trình xử lý số liệutrên máy sẽ luôn cung cấp các thông tin kế toán cho lãnh đạo một cáchnhanh chóng, kịp thời ,góp phần nâng cao hiệu quả công tác kế toán

Hầu hết các sổ kế toán chi tiết ở đơn vị đều đợc xây dựng theo kếtcấu đơn giản, dễ ghi chép và phản ánh đầy đủ các chỉ tiêu cần thiết lẫn nộidung kinh tế chủ yếu của nghiệp vụ kinh tế phát sinh

3.1.3.Nhận xét về công tác kế toán chi phí, doanh thu tại công ty VTI:

Trải qua một quá trình đổi mới và phát triển công ty đã hoàn thànhdần công tác hạch toán của mình Công ty là một đơn vị nắm bắt nhanhnhững thông tin kinh tế và những thay đổi về chế độ kế toán để áp dụng cho

đơn vị mình cũng nh đơn vị trực thuộc một cách phù hợp đặc biệt là vấn đềhạch tóan chi phí, doanh thu là xác định kết quả kinh doanh tại đơn vị

Việc áp dụng hệ thống tài khoản kế toán và phơng pháp hạch toán

đặc thù của ngành Bu chính viễn thông có những u điểm sau:

-Việc kiểm tra số liệu, tài liệu kế toán đựoc thuận tiện hơn Công tác đốichiếu số liệu trong mối quan hệ giữa công ty và các trung tâm theo các chỉtiêu đợc thực hiện dễ dàng hơn

-Công tác tổng hợp số liệu toàn công ty đợc nhanh chóng hơn và chính xáchơn, đã loại bỏ đợc một số nghiệp vụ hạch toán trùng lắp

3

-Giúp cho lãnh đạo công ty nắm bắt đợc những chỉ tiêu cần thiết thể hiệnqua các tài khoản chi tiết để đề ra các quyết định quản lý và chỉ đạo đúng

đắn nhằm nâng cao hơn nữa hiệu quả kinh doanh của công ty nó chung càtrong từng đơn vị nói riêng

3.1.3.1.Nhận xét chung về công tác kế toán chi phí:

Nh chúng ta đã biêt chi phí kinh doanh là một vấn đề hầu hết tất cả cácdoanh nghiệp quan tâm hàng đầu và luôn luôn tìm mọi cách để quản lý chiphí một cách chặt chẽ nhằm tránh tình trạng chi khống mà ảnh hởng đếnkết quả kinh doanh Chính vì cậy mà mọi chi phí phát sinh tại công ty đợctheo dõi cụ thể cho từng nghiệp vụ :Bu chính, Viễn thông, và phát hành bápchí để có thể kiểm soát một cách chặt chẽ.Công ty cũng bắt đầu triển khaiviệc tính giá thành chi tiết đến từng dịch vụ để đáp ứng kịp thời, chính xácyêu cầu của quản lý

Tại công ty VTI cũng nh tại các trung tâm đều phải mở sổ chi tiết hạch toánchi phí sản xuất kinh doanh của từng nghiệp vụ theo các yếu tố sau:

*Chi phí nhân công:

Là những khoản tiền phải trả, phải thanh toán cho công nhân viên trực tiếp

ản xuất, khai thác nghiệp vụ nh: tiền lơng, bảo hiểm y tế, kinh phí công

đoàn, quỹ khuyến khích tài năng trẻ, quỹ hỗ trợ nhà ở….Chi phí nhân cônghạch toán chi tiết nh sau:

-Tiền lơng nhân công bao gồm: lơng cấp bậc, chức vụ, lơng khuyến khíchtheo kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh ,lơng bu tá

-Bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế,kinh phí công đoàn

*Chi phí vật liệu:

Phản ánh chi phí vật liệu,nhiên liệu dùng cho sản xuất, khai thác nghiệp vụ

và sửa chữa TSCĐ dùng trong khai thác Chi phí vật liệu đợc phản ánh chitiết nh sau:

-Vật liệu dùng cho sản xuất sản phẩm ,khai thác nghiệp vụ

-Vật liệu dùng cho sửa chữa TSCĐ

-Nhiên liệu

*Chi phí dụng cụ sản xuất:

Phản ánh chi phí về công cụ, dụng cụ sản xuất, xuất dùng cho sản xuất,khai thác nghiệp vụ

*chi phí khấu hao TSCĐ:

Phản ánh chi phí khấu hao TSCĐ trực tiếp phục vụ sản xuất, khai thácnghiệp vụ

*chi phí dịch vụ mua ngoài:

Phản ánh các chi phí dịch vụ mua ngoài, thuê ngoài trực tiếp phục vụ sảnxuất, khai thác nghiệp vụ Chi phí mua ngoài đợc phản ánh chi tiết nh sau:-Sửa chữa TSCĐ thuê ngoài

-Điện nớc….mua ngoài

-Vận chuyển ,bốc dỡ thuê ngoài

-Dịch vụ mua ngoài

*Chi phí bằng tiền khác:

Phản ánh những chi phí bằng tiền khác ngoài những chi phí kể trên phátsinh trực tiếp phục vụ sản xuất, khai thác nghiệp vụ Chi phí bằng tiền khácphản ánh chi tiết nh sau:

-Chi bảo hộ lao động

-Chi tuyên truyền ,quảng cáo

-Chi hoa hồng đại lý

-chi bổ túc đào tạo

3.1.3.2.Nhận xét chung về công tác kế toán doanh thu:

Đợc sự hớng dẫn của kế toán trởng công ty nên công tác hạch toándoanh thu tại các đơn vị cơ sở cũng nh tại công ty hiện nay khá hiện đại.Với sự hỗ trợ đắc lực bởi hệ thống máy vi tính với những chơng trình đợccài đặt sẵn: doanh thu cớc ngoài phần thu ngay, phần lớn doanh thu làdoanh thu ghi nợ đều đợc hạch toán và theo dõi chặt chẽ theo từng loại hìnhdịch vụ, từng khách hàng, từng lần phục vụ cụ thể.Việc hạch toán doanh thu

nh hiện nay là cơ sở quan trọng để từng bớc tiến hành hạch toán kết quả sảnxuất kinh doanh, đánh giá cụ thể hiệu quả loại hình dịch vụ để từ đó có kếhoạch đúng đắn trong hoạt động sản xuất kinh doanh tại đơn vị

5

Tất cả các báo cáo kế toán của các trung tâm và của công ty đều đợctheo dõi riêng biệt theo từng đơn vị Theo định kỳ, kế toán trởng cùng với

kế toán chuyên quản công ty sẽ xuống các đơn vị cơ sở để kiểm tra số liệubáo cáo và đối chiếu với các chứng từ gốc của những khoản thu về và chi ra

Đây là cách làm rất tốt để kiểm tra tài chính và xử lý kịp thời các thiếu xóttại các trung tâm

3.2.Một số đề xuất nhằm hoàn thiện công tác kế toán chi phí, doanh thu và xác định kết quả tại công ty Viễn thông quốc tế:

Trong mọi công việc , mọi lĩnh vực nói chung cũng nh trong công táchạch toán chi phí, doanh thu và xác định kết quả kinh doanh nói riêngkhông thể có đợc sự hoàn hảo tuyệt mỹ mà chỉ đạt đến sự hoàn hảo tơng đốinào đó Ngời ta luôn tìm mọi cách để quảnlý chi phí một cách chặt chẽ hơn,tránh lãng phí và hao hụt đến mức thấp nhất Đồng thời, cũng tìm mọi cách

để tăng doanh thu hơn nữa và vấn đề là làm sao xác định đợc chi phí, doanhthu một cách đầy đủ và chính xác nhất Với mong muốn đó, qua một thờigian tìm hiểu tại công ty và tìm hiểu công tác hạch toán kế toán tại công tyvới những kiến thức đợc trang bị ở trờng, em xin đa ra một số đề xuất nhỏnhằm hoàn thiện hơn nữa công tác hạch toán chi phí ,doanh thu và xác địnhkết quả Với kiến thức còn hạn chế cộng với thời gian thực tế tại công tykhông nhiều nên có thể có những ý kiến đóng góp cha đợc sâu sắc

*Về đối soát , kiểm tra số liệu cớc và hoá đơn

Do đặc thù của dịch vụ viễn thông là sản phẩm của công nghệ caonên việc đối soát cớc rất phức tạp đòi hởi sự tham gia của nhiều bộ phận cóliên quan nh phòng tin học, tổ lập hoá đơn, phòng kinh doanh, phòng tàichính kế toán và phụ thuộc rất nhiều vào máy tính cũng nh các chơng trìnhphần mềm dẫn đến việc đối soát tốn rất nhiều thời gian và đôi khi khôngchính xác ảnh hởng của việc này đến công tác hạch toán doanh thu là việcghi doanh thu cha đúng kỳ kế toán và thiếu chính xác gây phiền hà chokhách hàng và công ty

Giải pháp: Để khắc phục vấn đề này phòng tài chính kế toán công tycần chủ động hơn trong việc đối soát kiểm tra cớc Trờng hợp số liệu đốichiếu cớc còn cha thống nhất thì phải ớc tính doanh thu dựa trên số liệu lulợng của tổng đài của công ty để phản ánh doanh thu đúng kỳ kế toán

*Chứng từ ghi nhận doanh thu:

Chứng từ ghi nhận doanh thu còn có trờng hợp là chứng từ photo

Đây là các chứng từ do phong thanh toán quốc tế chuyến sang Bản gốc đợc

lu tại phòng thanh toán quốc tế

Giải pháp: Chứng từ gốc ghi nhận doanh thu cần đợc lu cùng với hồsơ kế toán tại phòng kế toán.

*Về hạch toán doanh thu:

Doanh thu của công ty đợc phản ánh qua 2 TK: TK5113 – Doanhthu dịch vụ Bu chính viễn thông và TK 5115 – Doanh thu đơn vị đợc hởng.Trong đó TK 5113 phản ánh toàn bộ số tiền nhân đợc từ việc cung cấp dịch

vụ cho khách hàng (theo hoá đơn) trong đó baogồm cả phần doanh thu thu

hộ các công ty khác TK 5115 phản ánh doanh thu đơn vị đợc hởng phản

ánh doanh thu đơn vị đợc hởng và phần doanh thu phải chia cho các đơn vịkhác hoặc doanh thu nhận đợc từ các công ty dịchvụ viễn thông khác

Việc dùng 2 tài khoản doanh thu ở đây đã làm cho việc hạch toán

r-ờm rà, tốn thời gian công sức, khó theo dõi và việc lập báo cáo doanh thurất khó khăn

Giải pháp: Công ty không nên sử dụng 2 tài khoản doanh thu để phản

ánh một loại doanh thu, chỉ dùng tài khoản 5113 để ghi nhận doanh thu Buchính viễn thông Phần doanh thu phải chia (thu hộ) các công ty kháckhông phản ánh qua doanh thu ma phản ánh qua tài khoản công nợ TK3386

Căn cứ vào bảng cớc , thoả thuận phân chia cớc và hoá đơn kế toánghi:

Nợ TK 131 – Phải thu của khách hàng

Có TK 5113 – Doanh thu của đơn vị

Có TK 333111- Thuế GTGT đầu ra phải nộp

Có TK 3386 – Doanh thu của các đơn vị khác (Doanh thuthu hộ)

Riêng thuế GTGT đầu ra theo hoá đơn nếu công ty có ăn chia cớc làcác đơn vị cung cấp dịch vụ viễn thông không trực thuộc công ty thì phátsinh có TK 3386 bao gồm cả thuế đầu ra Khi đó kế toán ghi:

Nợ TK 33311

Có TK 3386

Đối với các đơn vị trong tổng công ty không nên phân chia thuế màchỉ phân chia doanh thu Thuế đầu ra đợc kê khai nộp Ngân Sách nhà nớctại đơn vị phát sinh doanh thu

7

*Các trung tâm trực thuộc công ty đều sử dụng Tài khoản 51131 đểphản ánh doanh thu phát sinh Theo cơ chế tài chính của công ty thì cáctrung tâm nộp doanh thu về công ty.

Khi phát sinh doanh thu, các trung tâm hạch toán nh sau

Nợ TK 131 – Phải thu của khách hàng

Có TK 51131 – Doanh thu Bu chính viễn thôngKết chuyển doanh thu đơn vị đợc hởng:

Nợ TK 51131 – Doanh thu Bu chính viễn thông

Có TK 5115 – Doanh thu đơn vị đợc hởngNộp về công ty , kế toán tại trung tâm ghi:

Nợ TK 5115

Có TK 33631 – phải trả về kinh doanh dịch vụ BCVT

Đến khi nhận đợc doanh thu từ các trung tâm , công ty hạch toán lạidoanh thu của các trung tâm :

Nợ TK 33631

Có TK 5115- Doanh thu đợc hởng

Việc hạch toán nh trên dẫn đến doanh thu bị hạch toán trùng lắp, tốnnhiều thời gian và không cần thiết

Giải pháp: Tại phòng tài chính kế toán công ty không hạch toán qua

TK 5115 doanh thu phát sinh tại trung tâm mà đa vào TK 9113 hoặc TK33621- phải trả về kinh doanh dịch vụ Bu chính – viễn thông

Kế toán ghi:

Nợ TK 13631- Phải thu về kinh doanh dịch vụ Bu chính – viễnthông

Có TK 9113 hay Có TK 33621

Mục lụcLời mở đầu

Chơng I: Lý luận cơ bản về kế toán chi phí, doanh thu và xác

1.1.Đặc điểm, vị trí, vai trò của ngành bu điện và sự cần thiết phải

tổ chức công tác kế toán chi phí, doanh thu và xác định kết quả. 1

1.1.2.Đặc điểm hoạt động kinh doanh của ngành bu điện 3

1.1.4.Vai trò của ngành bu điện trong ngành kinh tế quốc dân 8

1.2.Lí luận cơ bản về kế toán chi phí, doanh thu và xác định kết quả

1.2.1.Chi phí kinh doanh bu điện và phân loại chi phí kinh doanh 9

1.2.3.Phơng pháp kế toán, chi phí, doanh thu và xác định kết quả củangành bu điện

2.1.4.1.Tổ chức bộ máy kế toán 232.1.4.2.Đặc điểm tổ chức bộ sổ kế toán tại công tyVTQT 24

2.2.Thực tế tổ chức kế toán tập hợp chi phí sản xuất kinh doanh dịch

2.2.1.Đặc điểm chi phí sản xuất kinh doanh dịch vụ viễn thông quốc

2.2.2.Kế toán tập hợp chi phí sản xuất kinh doanh dịch vụ viễn thông

2.2.3.Kế toán doanh thu kinh doanh dịch vụ viễn thông quốc tế 32

Chơng III: Một số nhận xét và giải pháp đổi mới hoàn thiện kế toán chi phí doanh thu và xác định kết quả tại công ty VTQT 39

3.1.Một số nhận xét về công tác kế toán chi phí, doanh thu và xác

3.1.3.2.Nhận xét chung về công tác kế toán doanh thu 44

3.2.Một số đề xuất nhằm hoàn thiện công tác kế toán chi phí, doanh thu và xác định kết quả tại công ty viễn thông quốc tế. 48

Kết luận

Tài liệu tham khảo

11

đã đa ra một số ý kiến nhằm hoàn thiện hơn nữa công tác tập hợp chi phí ,doanh thu và xác định kết quả của công ty Tuy nhiên giữa kiến thức học đ-ờng và thực tiễn còn có một khoảng cách, do đó trong bài viết này của emkhó tránh khỏi sự cha đầy đủ và trọn vẹn

Để hoàn thành tập chuyên đề này, em xin bày tỏ lòng biết ơn đối vớicô giáo Nguyễn Thị Ngọc Thạch và các thầy cô trong trờng, em xin cảm ơncác cô bác phòng tài chính kế toán của công ty Viễn thông quốc tế đã hớngdẫn nhiệt tình chu đáo để em hoàn thành đợc tập chuyên đề này

Với trình độ lý luận và nhận thức còn hạn chế, em kính mong đợc sựtiếp tục chỉ bảo của thầy cô

Tài liệu tham khảo

1.Sách Kế toán tài chính – trờng đại học Tài Chính – Kế Toán

2.Tài Khoản kế toán và phơng pháp hạch toán các nghiệp vụ đặc thù chủyếu trong tổng công ty Bu Chính Viễn thông Việt Nam

3.Hệ thống tài khoản kế toán Bu điện