BÀI 25 DÙNG CỤM CHỦ VỊ ĐỂ MỞ RỘNG CÂU

Là dùng những cụm từ có hình thức giống câu đơn bình thường, gọi là cụm C-V làm thành phần của câu hoặc. thành phần của cụm từ để mở rộng câ u[r]

Trang 1

Tiết 98: DÙNG CỤM CHỦ VỊ ĐỂ MỞ RỘNG CÂU

I Thế nào là dùng cụm chủ - vị để mở rộng câu?

1 Ví dụ: (sgk 68)

2 Nhận xét:

Văn chương gây cho ta những tình cảm ta không có,

luyện những tình cảm ta sẵn có […] (Hoài Thanh)

C

Cụm danh từ 1

Cụm danh từ 2

V

Vị ngữ 2

Cụm

C-V được dùng làm phụ sau trong cụm danh từ.

→ Câu có hai cụm chủ- vị làm phụ ngữ cho cụm danh từ

Trang 2

1 Ví dụ: (sgk 68)

2 Nhận xét:

* Ghi nhớ 1 : SGK trang 68

Khi nói hoặc viết, có thể dùng những cụm

từ có hình thức cấu tạo giống câu đơn bình thường, gọi là cụm chủ - vị (cụm C-V) làm

thành phần câu hoặc thành phần của cụm từ để

mở rộng câu.

Trang 3

a Căn phòng tôi ở rất đơn sơ

Chủ ngữ Vị ngữ

C V

 Cụm C – V làm chủ ngữ.

BÀI TẬP NHANH

Xác định cụm chủ vị làm thành phần câu trong các câu sau:

b Nam đọc quyển sách tôi cho mượn

V C

 Cụm C – V làm vị ngữ.

Trang 4

Cách 1:

Văn chương gây cho ta

tình cảm, luyện cho ta tình

cảm

Cách 2:

Văn chương gây cho ta những tình cảm ta không có, luyện những tình cảm ta sẵn có

? So sánh 2 cách viết sau Theo em, cách viết nào hay hơn?

Nội dung cụ thể hơn, nhịp điệu câu văn uyển chuyển hơn

Nội dung không hay, không

thể hiện cảm xúc

Trang 5

1 Ví dụ 1: Sgk/68:

Tìm cụm C-V làm thành phần câu hoặc thành phần cụm từ trong các

câu trên? Cho biết trong mỗi câu, cụm C-V làm thành phần gì?

a Chị Ba đến khiến tôi rất vui và vững tâm

(Bùi Đức Ái)

b Khi bắt đầu kháng chiến, nhân dân ta tinh thần rất hăng hái

(Hồ Chí Minh)

c Chúng ta có thể nói rằng trời sinh lá sen để bao bọc cốm,

cũng như trời sinh cốm nằm ủ trong lá sen

( Thạch Lam)

d Nói cho đúng thì phẩm giá Tiếng Việt chỉ mới thật sự được xác định

và đảm bảo từ ngày Cách mạng tháng Tám thành công

(Đặng Thai Mai)

II Các trường hợp dùng cụm chủ - vị để mở rộng câu

Trang 6

Chủ ngữ Vị ngữ

 Cụm C – V làm phụ ngữ cho cụm động từ : “ khiến tôi rất vui và vững tâm”

a Chị Ba đến khiến tôi rất vui và vững tâm.

2 Nhận xét:

Trang 7

b Khi bắt đầu kháng chiến, nhân dân ta tinh thần rất hăng hái.

 Cụm C – V làm vị ngữ.

Trang 8

c Chúng ta có thể nói rằng trời sinh lá sen để bao bọc cốm,

cũng như trời sinh cốm nằm ủ trong lá sen.

ĐT trung tâm Phụ ngữ sau 1

Phụ ngữ sau 2

Chủ

Trang 9

d Nói cho đúng thì phẩm giá Tiếng Việt chỉ mới thật sự được

xác định và đảm bảo từ ngày Cách mạng tháng Tám thành công

Chủ ngữ Vị ngữ

 Cụm C-V làm định ngữ cho danh từ “ ngày”

Trang 10

* Ghi nhớ 2: (SGK trang 69):

Các thành phần câu như chủ ngữ, vị ngữ

và các phụ ngữ trong cụm danh từ, cụm động từ , cụm tính từ đều có thể được cấu tạo bằng cụm C-V.

Trang 11

Dùng cụm C-V để mở rộng các

thành phần trong câu:

Chủ

ngữ

Vị ngữ

Phụ ngữ trong cụm danh từ

Phụ ngữ trong cụm động từ

Phụ ngữ trong cụm tính từ

Khái

niệm

Các trường hợp dùng cụm C-V để

mở rộng câu:

Trang 12

I Thế nào là dùng cụm chủ vị để mở rộng câu:

II Các trường hợp dùng cụm chủ vị để mở rộng câu

III Luyện tập:

BT1 (SGK tr 69): Tìm cụm C-V làm thành phần câu hoặc thành phần

cụm từ trong câu dưới đây Cho biết trong mỗi câu cụm C-V làm thành phần gì ?

a Đợi đến lúc vừa nhất, mà chỉ riêng những người chuyên môn mới định được, người ta gặt mang về

(Thạch Lam)

b Trung đội trưởng Bính khuôn mặt đầy đặn (Trần Đăng)

c Khi các cô gái Vòng đỗ gánh, giở từng lớp lá sen, chúng ta thấy hiện

ra từng lớp lá cốm, sạch sẽ và tinh khiết, không mảy may một chút bụi

nào (Thạch Lam)

d Bỗng một bàn tay đập vào vai khiến hắn giật mình (Nam Cao)

Trang 13

III Luyện tập:

a

Đợi đến lúc vừa nhất, mà chỉ riêng những người chuyên môn mới định được,

người ta gặt mang về.

C2 V2

 Câu có hai cụm chủ -vị mở rộng thành phần vị ngữ

Vị ngữ

DT

Trang 14

b Trung đội trưởng Bính khuôn mặt đầy đặn

 Cụm chủ -vị mở rộng vị ngữ

Trang 15

Bài tập 1: SGK trang 69

c Khi các cô gái Vòng đỗ gánh, giở từng lớp lá sen, chúng ta

DT

Cụm c - v làm ĐN (DT: khi)

thấy hiện ra từng lá cốm, sạch sẽ và tinh khiết, ko mảy may một

ĐT

một chút bụi nào

V

-> Cụm c-v làm BN cho ĐT “ thấy”

Vị ngữ

Chủ ngữ

Trạng ngữ

C

Trang 16

I Thế nào là dùng cụm chủ vị để mở rộng câu:

II Các trường hợp dùng cụm chủ vị để mở rộng câu

III Luyện tập:

d Bỗng một bàn tay đập vào vai khiến hắn giật mình

ĐT

 Cụm chủ- vị : Mở rộng thành phần phu cụm động từ

 Cụm chủ- vị : Mở rộng

thành phần chủ ngữ

Trang 17

Dùng cụm C-V

để mở rộng câu

Thế nào là dùng cụm

C-V để mở rộng câu?

Là dùng những cụm từ có hình thức giống câu đơn bình thường, gọi là cụm C-V làm thành phần của câu hoặc

thành phần của cụm từ để mở rộng câu.

Các trường hợp dùng cụm C-V để mở rộng câu

Chủ ngữ

Vị ngữ

Phụ ngữ trong cụm danh từ Phụ ngữ trong cụm động từ

Phụ ngữ trong cụm tính từ

Trang 18

- Học thuộc các ghi nhớ, nhớ sơ đồ tư duy bài học

- Vận dụng để làm các BT của bài “Dùng cụm

C – V để mở rộng câu” tiếp theo Sgk T96, 97).

- Soạn bài sau: “Tìm hiểu về phép lập luận giải thích”và “Cách làm bài văn lập luận giải thích”

Định dạng
Số trang	19
Dung lượng	1,47 MB