Ôn tập kĩ các bài toán thực hiện phối hợp các phép tính về số hữu tỉ, số thập phân, lũy thừa, các bài toán về tỉ lệ thuận, tỉ lệ nghịch.. -Chuẩn bị tốt cho thi học kì.1[r]
Trang 1Ngày soạn: 6.12.2019
Ngày giảng:9.12.2019
Tiết 35:
ÔN TẬP HỌC KÌ (Tiết 3)
I MỤC TIÊU:
1 Kiến thức:
-Ôn tập các dạng toán về đại lượng tỉ lệ thuận, tỉ lệ nghịch
2 Kỹ năng:
-Có kĩ năng trình bày bài khoa học và tính toán chính xác
3 Tư duy:
- Rèn khả năng quan sát, dự đoán, suy luận hợp lý và suy luận logic
- Trình bày bài hợp lí, rõ ràng ý tưởng của mình, sạch sẽ
4 Thái độ:
- Cần cù, chịu khó, có ý thức ôn tập
5 Năng lực cần đạt:
- Năng lực nhận thức, năng lực nắm vững khái niệm, vận dụng các quy tắc, năng lực dự đoán, suy đoán, năng lực giải toán, tự kiểm tra đánh giá, năng lực tính toán và năng lực ngôn ngữ
II CHUẨN BỊ CỦA GV VÀ HS:
1.GV: Bảng phụ
2.HS: Ôn tập bài cũ, SGK, SBT, máy tính bỏ túi
III PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC:
- Phương pháp: Gợi mở vấn đáp, luyện tập
- Kỹ thuật dạy học: Dạy học giải quyết vấn đề, giao nhiệm vụ, đặt câu hỏi
IV TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1 Ổn định lớp:1P
2 Kiểm tra bài cũ: (5P) Gọi HS trả lời câu hỏi :
Thế nào là hai đại lượng tỉ lệ thuận? Tỉ lệ nghịch? Nêu tính chất của hai đại lượng tỉ lệ thuận? Tỉ lệ nghịch?
3 Bài mới:
Hoạt động 1 :
a Mục tiêu : Luyện tập
b Thời gian: 32phút
c Phương pháp dạy học:
- Phương pháp: Gợi mở vấn đáp, luyện tập
- Kỹ thuật dạy học: Dạy học giải quyết vấn đề, giao nhiệm vụ, đặt câu hỏi
d Cách thức thực hiện:
Trang 2Bài 16 SGK -56
-GV yêu cầu HS tìm hiểu nội dung bài
? Chu vi của tam giác là gì?
-HS (tb): tổng độ dài ba cạnh
? Có thể phát biểu bài toán dưới dạng
nào khác?
-HS(khá): Chia số 45 thành ba phần
lần lượt tỉ lệ với các số 2; 3; 4
? Nêu các bước trình bày bài?
-HS (khá): nêu ba bước:
B1: Gọi các đại lượng chưa biết là
a,b,c (chẳng hạn) rồi lập các tỉ số bằng
nhau
B2: Áp dụng tính chất của dãy tỉ số
bằng nhau để tìm các đại lượng a,b,c
B3: trả lời
-GV gọi 1 HS lên bảng làm, lớp cùng
làm vào vở
*Bài 18 SGK – 61
-GV cho HS tìm hiểu bài và tóm tắt
bài toán GV ghi tóm tắt lên bảng:
Số người Thời gian
3 6
12 x?
? Số người và thời gian là hai đại
lượng quan hệ thế nào?
Vậy ta có đẳng thức ( hay tỉ lệ thức )
nào?
? Suy ra tìm x thế nào?
? Hãy nêu các bước giải bài toán dạng
này?
-GV yêu cầu 1HS giải bài trên bảng,
lớp cùng làm và nhận xét
* Bài 30 SBT – 47
-GV cho HS đọc và tóm tắt bài toán,
phân tích mối quan hệ của các đại
lượng trong bài
-Yêu cầu nêu các bước giải
-HS nêu được:
+)B1: Biểu thị các đại lượng chưa biết
bằng các chữ a, b, c (chẳng hạn)
Dạng1: Toán về đại lượng tỉ lệ thuận.
Bài 16 SGK -56:
Gọi độ dài ba cạnh của tam giác là a, b, c (cm) lần lượt tỉ lệ với 2; 3; 4
Theo đề bài ta có:
a
2=
b
3=
c
4 và a + b +
c = 45
Áp dụng tính chất của dãy tỉ số bằng nhau ta có:
a
2=
b
3=
c
4 =
a+b+c
2+3+4=
45
9 =5
Suy ra: a = 2.5 = 10
b = 3.5 = 15
c = 4.5 = 20 Vậy độ dài ba cạnh của tam giác lần lượt
là 10 cm, 15 cm, 20cm
Dạng 2: Toán về đại lượng tỉ lệ nghịch.
Bài 18 SGK – 61
Gọi thời gian để 12 người làm xong cỏ ở cánh đồng là x (giờ)
Vì số người và thời gian là hai đại lượng
tỉ lệ nghịch nên: 3.6 = 12.x
⇒ x =
3.6
12 = 1,5 Vậy 12 người làm cỏ thì hết 1,5 giờ
Bài 30 SBT – 47
Gọi số máy cày của ba đội lần lượt là a,
b, c (máy) Theo bài ra ta có b – c = 1
Vì năng suất như nhau nên số máy và thời gian tỉ lệ nghịch, do đó ta có:
3a = 5b = 6c hay
a
1 3
=b
1 5
=c
1 6
Áp dụng tính chất của dãy tỉ số bằng nhau ta có:
Trang 3Xét mối quan hệ của các đại lượng để
lập tỉ lệ thức
+)B2: Áp dụng tính chất của dãy tỉ số
bằng nhau để tìm a, b, c
+)B3: Trả lời
-Cá nhân làm bài, 1 em lên bảng làm,
lớp cùng làm và bổ xung nếu cần
a
1 3
=b
1 5
=c
1 6
= b−c
1
5−
1 6
= 1 1 30
=30
Suy ra:
a=1
3.30=10
b=1
5.30=6
c=1
6.30=5
Vậy đội 1 có 10 máy cày, đội 2 có 6 máy, đội 3 có 5 máy
4 Củng cố: 2p
-Khắc sâu các dạng bài tập đã chữa và nêu các bước giải từng dạng bài -Chú ý bài 30 có thể làm theo cách khác như sau:
Từ 3a = 5b = 6c ⇒
3 a
30 =
5b
30 =
6 c
30 trong đó 30 là BCNN(3; 5; 6) ⇒
a
10=
b
6=
c
5 Áp dụng tính chất của dãy tỉ số bằng nhau ta có:
a
10=
b
6=
c
5 =
b−c
6−5=
1
1=1 ⇒ a = 10; b = 6; c = 5
5 Hướng dẫn HS học ở nhà và chuẩn bị cho bài sau : 5p
- Nắm chắc các kiến thức đã ôn tập trong các giờ học
- Làm bài tập có dạng như đã chữa Ôn tập kĩ các bài toán thực hiện phối hợp các phép tính về số hữu tỉ, số thập phân, lũy thừa, các bài toán
về tỉ lệ thuận, tỉ lệ nghịch
-Chuẩn bị tốt cho thi học kì
V RÚT KINH NGHIỆM:
………
Trang 4Ngày soạn: 6.12.2019
Ngày giảng: 13.12.2019
Tiết 38
I MỤC TIÊU:
1.Kiến thức:
-HS có khái niệm về đồ thị hàm số y = f(x)
-Biết dạng và vẽ được đồ thị của hàm số y = f(x)
2.Kỹ năng:
-Vẽ thành thạo đồ thị của hàm số y = f(x)
3 Tư duy:
- Rèn khả năng quan sát, dự đoán, suy luận hợp lý và suy luận logic
- Trình bày bài hợp lí, rõ ràng ý tưởng của mình, sạch sẽ
4.Thái độ:
-HS có tính cẩn thận, chính xác, thẩm mĩ trong học toán
5 Năng lực cần đạt:
- Năng lực nhận thức, năng lực nắm vững khái niệm, vận dụng các quy tắc, năng lực dự đoán, suy đoán, năng lực giải toán, tự kiểm tra đánh giá, năng lực tính toán và năng lực ngôn ngữ
II CHUẨN BỊ CỦA GV VÀ HS:
1.GV: Bảng phụ
2.HS: Ôn tập bài cũ, SGK, SBT, máy tính bỏ túi
III PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC:
- Phương pháp: Gợi mở vấn đáp, luyện tập
- Kỹ thuật dạy học: Dạy học giải quyết vấn đề, giao nhiệm vụ, đặt câu hỏi
IV TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1 Ổn định lớp: 1P
2 Kiểm tra bài cũ: 5p
Gọi HS trả lời câu hỏi và làm bài tập sau:
-Nêu cách biểu diễn điểm M(x0, yo) trên mặt phẳng tọa độ?
-Cho hàm số y = f(x) được cho bởi bảng sau: (đưa trên bảng phụ)
a) Viết tập hợp {( x ; y ) } các cặp giá trị tương ứng của x và y xác định hàm số trên
b) Vẽ một hệ trục tọa độ Oxy và đánh dấu các điểm có tọa độ là các cặp số trên -Yêu cầu cả lớp cùng thực hiện
*Đáp án: Từ điểm x0 trên trục Ox và yo trên trục Oy kẻ các đường thẳng vuông góc với Ox và Oy, gọi M là giao của các đường này, M là điểm cần biểu diễn
Trang 5Ta có tập hợp các cặp giá trị (x; y) là: {(−2 ;3) ;(-1; 2);(0 ;−1); ( 0,5;1) ;(1,5 ; 2)}
-Cho HS nhận xét và đánh giá kết quả
3 Bài mới:
Hoạt động 1 : Đồ thị của hàm số là gì?
a Mục tiêu : Tìm hiểu khái niệm đồ thị của hàm số là gì?
b Thời gian: 15phút
c Phương pháp dạy học:
- Phương pháp: Gợi mở vấn đáp, luyện tập
- Kỹ thuật dạy học: Dạy học giải quyết vấn đề, giao nhiệm vụ, đặt câu hỏi
d Cách thức thực hiện:
-Từ bài tập ở phần kiểm tra miệng
nêu trên, GV chỉ vào hình vẽ và nói:
Tập hợp các điểm biểu diễn các
cặp số như trên gọi là đồ thị của hàm
số y= f(x)
-GV hỏi: Vậy đồ thị của hàm số y =
f(x) là gì?
-HS tả lời và ghi bài
+) Để vẽ đồ thị của hàm số ở ?1 ta
làm thế nào?
-HS(khá): nêu các bước vẽ:
+ Trước hết vẽ hệ trục tọa độ Oxy
+ Biểu diễn các điểm có tọa độ là
các cặp số đã cho trong bảng
+ Đồ thị của hàm số là tập hợp các
điểm biểu diễn trên
1 Đồ thị của hàm số là gì?
*Định nghĩa: (SGK- 69)
*Ví dụ 1: SGK- 69
1,5 0,5
R
Q N
M
-3 -2 -1
3
2
1
3 2 1
y
Hoạt động 2 : Đồ thị của hàm số y = ax (a ¿ 0)
a Mục tiêu : Đồ thị của hàm số y = ax (a ¿ 0)
b Thời gian: 17 phút
c Phương pháp dạy học:
- Phương pháp: Gợi mở vấn đáp, luyện tập
- Kỹ thuật dạy học: Dạy học giải quyết vấn đề, giao nhiệm vụ, đặt câu hỏi
d Cách thức thực hiện:
Trang 6-GV ĐVĐ như SGK, cho HS thực
hiện ?2 theo nhóm Sau đó gọi đại
diện một nhóm nhanh nhất lên bảng
trình bày, các nhóm khác nhận xét
kết quả
-HS thực hiện theo hướng dẫn của
GV
-GV theo dõi và hướng dẫn các
nhóm yếu cùng làm
-GV cho HS nhận xét xem các điểm
N, O, Q có nằm trên đường thẳng
MR không?
-HS dùng thước thẳng để kiểm tra
-GV khẳng định: Người ta chứng
minh được rằng:
Đồ thị của hàm số y = ax (a ¿ 0) là
một đường thẳng đi qua gốc tọa độ
-GV cho HS trả lời tiếp ?3
-HS(khá) trả lời
Nếu HS không trả lời được GV gợi
ý:
+Để vẽ một đường thẳng cần biết
mấy điểm?
-GV cho HS thực hiện ?4 theo cá
nhân
-HS làm ?4
-GV hỏi: Vì đồ thị của hàm số đi
qua gốc tọa độ vậy khi vẽ đồ thị ta
cần xác định mấy điểm của đồ thị?
-HS: chỉ cần xác định một điểm
khác điểm gốc O
-GV cho HS rút ra nhận xét
-GV cho HS tự nghiên cứu ví dụ 2
và nêu lại cách vẽ đồ thị của hàm số
y = -1,5x theo từng bước
Gọi 1 hs lên thực hiện vẽ
2 Đồ thị của hàm số y = ax (a ¿ 0)
?2: Hàm số y = 2x a) M(-2; -4) N(-1; -2) O(0; 0) Q(1; 2) R(2; 4)
b)
-4
Q
N
M
-3 -2 -1
3
2
1
3 2 1
y
*Nhận xét:
Đồ thị của hàm số y = ax (a ¿ 0) là một đường thẳng đi qua gốc tọa độ.
?3
Để vẽ đồ thị của hàm số y = ax (a ¿ 0) ta cần biết hai điểm thuộc đồ thị
?4: xét hàm số y = 0,5x a) Cho x = 2 thì y = 1 ⇒ A(2; 1) b) Đường thẳng OA là đồ thị của hàm số
y = 0,5x
*Nhận xét:
Khi vẽ đồ thị của hàm số y = ax(a ¿ 0) ta chỉ cần xác định một điểm thuộc đồ thị (khác điểm gốc O) bằng cách: cho x một giá trị khác 0 và tìm giá trị tương ứng của y ⇒
đó là tọa độ của điểm thứ hai
*Ví dụ 2: SGK-71
Đồ thị hàm số y = -1,5x
Trang 7-HS: nêu được:
Bước 1: Vẽ hệ trục tọa độ Oxy
Bước 2:Cho x = -2 ⇒ y = 3 ta có
A(-2; 3)
Bước 3: Kẻ đường thẳng OA là đồ
thị của hàm số
-4
4
-3 -2 -1
3
2
1
3 2 1
y
4 Củng cố: 2p
-Đồ thị của hàm số y = f(x) là gì? Đồ thị của hàm số y = ax là gì? Nêu cách vẽ đồ thị của hàm số y = ax (a ¿ 0)?
-Cho HS làm bài tập 39 (SGK-71) phần a, c Từ đồ thị của hai hàm số vừa vẽ cho HS trả lời bài 40:
Đồ thị của hàm số y = ax nằm ở góc phần tư I và III nếu a > 0; nằm ở góc phần tư II và IV nếu a < 0
5 Hướng dẫn HS học ở nhà và chuẩn bị cho bài sau: 5p
-Nắm chắc dạng đồ thị và cách vẽ đồ thị hàm số y = ax (a ¿ 0)
-Làm bài tập 39 phần còn lại, bài 41; 42; 43 SGK- 72
-Chuẩn bị đồ dùng đầy đủ giờ sau luyện tập
V RÚT KINH NGHIỆM:
y=1,5.x
