Các giải pháp cải thiện việc tổ chức thực hiện hoạt động thẩm định và thẩm tra dự thảo văn bản quy phạm pháp luật do cơ quan nhà nƣớc ở địa phƣơng ban hành………..64.. 3.2.1.[r]
Trang 1Thẩm định và thẩm tra dự thảo văn bản quy phạm pháp luật do cơ quan Nhà nước ở
địa phương ban hành
Ngô Linh Ngọc
Khoa Luật Luận văn ThS Lý luận và lịch sử nhà nước và pháp luật; Mã số: 60 38 01
Người hướng dẫn: TS Nguyễn Hoàng Anh
Năm bảo vệ: 2013
Abstract Làm rõ những vấn đề lý luận cơ bản về thẩm định và thẩm tra dự thảo văn bản
quy phạm pháp luật do cơ quan nhà nước ở địa phương ban hành Phân tích nội dung thẩm định và thẩm tra được pháp luật quy định với bất cập trong thực tiễn Đề xuất một
số giải pháp cụ thể, như sửa đổi, bổ sung, ban hành mới văn bản pháp luật, xây dựng cơ chế thực hiện, nhằm hoàn thiện việc ban hành văn bản quy phạm pháp luật ở địa phương
Keywords Pháp luật Việt Nam; Văn bản quy phạm pháp luật; Cơ quan nhà nước; Ban
hành văn bản
Content
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU………1
Chương 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THẨM ĐỊNH VÀ THẨM TRA DỰ THẢO VĂN BẢN QUY PHẠM PHÁP LUẬT DO CƠ QUAN NHÀ NƯỚC Ở ĐỊA PHƯƠNG BAN HÀNH……….7
1.1 Khái niệm thẩm định và thẩm tra dự thảo văn bản quy phạm pháp
luật……….7
1.1.1 Khái niệm thẩm định………7
1.1.2 Khái niệm thẩm tra……….10
Trang 21.2 Giá trị pháp lý và ý nghĩa của hoạt động thẩm định và thẩm tra dự thảo văn bản quy phạm pháp luật do cơ quan Nhà nước ở địa phương ban
hành……… 12
1.2.1.Giá trị pháp lý của hoạt động thẩm định và thẩm tra……… 12
1.2.2 Ý nghĩa của hoạt động thẩm định và thẩm tra………13
1.3 Nguyên tắc thẩm định và thẩm tra dự thảo văn bản quy phạm pháp
luật……… ………15
1.4 Các chủ thể có thẩm quyền thực hiện hoạt động thẩm định và thẩm tra đối với văn bản quy phạm pháp luật do cơ quan Nhà nước ở địa phương ban
hành……… 17
1.4.1 Chủ thể tiến hành hoạt động thẩm định……… 17
1.4.2 Chủ thể tiến hành hoạt động thẩm tra……….19
1.5 Đối tượng, phạm vi nội dung thẩm định và thẩm tra của các chủ thể có thẩm quyền đối với văn bản quy phạm pháp luật do cơ quan Nhà nước ở địa phương ban hành ……….……….21
1.5.1 Đối tượng thẩm định và thẩm tra………21
1.5.2 Phạm vi nội dung thẩm định và thẩm tra……… 22
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG THẨM ĐỊNH VÀ THẨM TRA DỰ THẢO VBQPPL DO CƠ QUAN NHÀ NƯỚC
Ở ĐỊA PHƯƠNG BAN HÀNH……… ……32
2.1 Đánh giá những quy định của pháp luật về hoạt động thẩm định và thẩm tra
dự thảo văn bản quy phạm pháp luật do cơ quan nhà nước ở địa phương ban hành……… ……….….32
Trang 32.2 Những thành tựu của hoạt động thẩm định và thẩm tra dự thảo văn bản quy phạm pháp luật do cơ quan nhà nước
ở địa phương ban hành………41
2.3 Những hạn chế , tồn tại của hoạt động thẩm định và thẩm tra dự thảo văn bản quy phạm pháp luật do cơ quan nhà nước ở địa phương ban
hành……… 47
Chương 3: GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ CỦA CÔNG TÁC
THẨM ĐỊNH VÀ THẨM TRA DỰ THẢO VĂN BẢN QUY PHẠM PHÁP LUẬT
DO CƠ QUAN NHÀ NƯỚC Ở ĐỊA PHƯƠNG
BAN HÀNH……….……….58
3.1 Hoàn thiện quy định pháp luật về hoạt động thẩm định và thẩm tra dự thảo văn bản quy phạm pháp luật do cơ quan nhà nước ở địa phương ban
hành……….…….….58
3.2 Các giải pháp cải thiện việc tổ chức thực hiện hoạt động thẩm định và thẩm tra dự thảo văn bản quy phạm pháp luật do cơ quan nhà nước ở địa phương ban hành……… 64
3.2.1 Nâng cao nhận thức và tăng cường kỷ luật trong công tác thẩm định, thẩm tra……… ………64
3.2.2 Đổi mới về phương pháp và cách thức tổ chức thẩm định và thẩm tra cho phù hợp với thực tiễn hiện nay……….……… 65
3.2.3 Tăng cường hiệu quả phối hợp giữa cơ quan tư pháp, các ban của HĐND,
cơ quan chủ trì soạn thảo, văn phòng UBND và các cơ quan khác trong quá trình thẩm định, thẩm tra, tổng hợp, tiếp thu ý kiến thẩm định, thẩm
tra……….……….………67
Trang 43.3 Các giải pháp liên quan đến nguồn nhân lực thực hiện công tác thẩm định và thẩm tra dự thảo văn bản quy phạm pháp luật do cơ quan nhà nước ở địa phương ban hành……….69
3.4 Tăng cường các điều kiện bảo đảm đối với hoạt động thẩm định và thẩm tra
dự thảo VBQPPL do cơ quan nhà nước ở địa phương ban
hành……….………72
3.4.1 Bảo đảm về kinh phí cho hoạt động thẩm định và thẩm tra…72
3.4.2 Đảm bảo nguồn thông tin tư liệu cho hoạt động thẩm định, thẩm
tra………74
KẾT LUẬN……….……….………… 77
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO………79
References
1 Ban Công tác lập pháp Ủy ban thường vụ Quốc hội Hà Nội (2004) Kỷ yếu hội
thảo “Đổi mới quy trình xây dựng Luật, Pháp lệnh” Hà Nội
2 Bộ Tư pháp – Bộ Nội vụ (2009) Thông tư liên tịch số 01/2009/TTLT-BTP-BNV
ngày 28/4/2009 hướng dẫn chức năng nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Sở Tư pháp thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, phòng Tư pháp thuộc Ủy ban nhân dân cấp huyện và công tác tư pháp của Ủy ban nhân dân cấp xã Hà Nội
3 Bộ Tư pháp – Bộ Tài chính (2010) Thông tư liên tịch số
47/2010/TTLT-BTC-BTP ngày 16 tháng 3 năm 2012 quy định việc lập dự toán, quản lý, sử dụng và quyết toán kinh phí ngân sách nhà nước bảo đảm cho công tác xây dựng và hoàn thiện văn bản quy phạm pháp luật của HĐND, UBND Hà Nội
4 Bộ Tư pháp (2005) Bình luận Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật (Dự
án VIE 02/015 Hỗ trợ thực thi chiến lược phát triển hệ thống pháp luật đến năm 2010) Nhà xuất bản Tư pháp Hà Nội
Trang 55 Bộ Tư pháp (2008) Chương trình 909 “Hỏi đáp về việc xây dựng, ban hành văn
bản quy phạm pháp luật của Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân các cấp”
Nhà xuất bản Tư pháp Hà Nội
6 Bộ Tư pháp (2010) Phụ lục STP 01A, 01B, thống kê về công tác xây dựng, thẩm
định, kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật Hà Nội
7 Bộ Tư pháp (2010) Báo cáo tổng kết tư pháp năm 2009 và phương hướng,
nhiệm vụ công tác năm 2010 Hà Nội
8 Bộ Tư pháp (2010) Quyết định số 1048/QĐ-BTP ngày 08/4/2010 về thẩm định
dự án, dự thảo văn bản quy phạm pháp luật Hà Nội
9 Bộ Tư pháp (2011) Báo cáo tổng kết tư pháp năm 2010, giai đoạn 2007-2010,
định hướng công tác giai đoạn 2011-2015, nhiệm vụ và giải pháp chủ yếu công tác tư pháp năm 2011 Hà Nội
10 Bộ Tư pháp (2011) Dự án “Tăng cường tiếp cận công lý và bảo vệ quyền tại
Việt Nam” Sổ tay Kỹ thuật soạn thảo, thẩm định, đánh giá tác động của văn bản quy phạm pháp luật Nhà xuất bản Tư pháp Hà Nội
11 Bộ Tư pháp (2012) Báo cáo tổng kết tư pháp năm 2011 và nhiệm vụ, giải pháp
công tác năm 2012 Hà Nội
12 Chính phủ - Chương trình phát triển Liên hợp quốc (2010) Hội thảo pháp luật
về ban hành văn bản quy phạm pháp luật, ngày 27,28/12 Hà Nội
13 Chính phủ (2003) Nghị định số 40/2010/NĐ-CP của Chính phủ ngày 12/4/2010
về kiểm tra và xử lý văn bản quy phạm pháp luật Hà Nội
14 Chính phủ (2005) Nghị định số 161/2005/NĐ-CP ngày 27/12/2005 của Chính
phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật sửa đổi bổ sung năm 2002 Hà Nội
15 Chính phủ (2006) Nghị định 91/2006/NĐ-CP ngày 06/9/2006 của Chính phủ
quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật của Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân năm 2004 Hà
Nội
Trang 616 Chính phủ (2009) Nghị định số 24/2009/NĐ-CP ngày 05/3/2009 quy định chi
tiết và biện pháp thi hành Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2008
Hà Nội
17 Đại học Luật Hà Nội (2011) Giáo trình Xây dựng Văn bản pháp luật Nhà xuất
bản Công an nhân dân Hà Nội
18 Đảng Cộng sản Việt Nam (2001) Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ
X Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, Hà Nội
19 Đảng Cộng sản Việt Nam (2005) Nghị quyết số 48/NQ-TƯ ngày 24/5/2005 của
Bộ Chính trị về chiến lược xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật của Việt Nam đến năm 2010 Hà Nội
20 Đảng Cộng sản Việt Nam (2005) Nghị quyết số 49/NQ-TƯ ngày 02/6/2005 của
Bộ Chính trị về chiến lược cải cách tư pháp đến 2020 Hà Nội
21 Đảng Cộng sản Việt Nam (2011) Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ
XI Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, Hà Nội
22 Nguyễn Minh Đoan (2011), Xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt
Nam trong bối cảnh xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Nxb
Chính trị quốc gia Hà Nội
23 HĐND tỉnh Quảng Ninh (2011), Báo cáo thẩm tra của Ban Pháp chế HĐND số
89/BC-HĐND ngày 02 tháng 12 năm 2011 Thẩm tra Đề án và Dự thảo Nghị quyết về việc thông qua Đề án thành lập thành phố Cẩm Phả trên cơ sở thị xã Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh
24 HĐND tỉnh Quảng Ninh (2011), Báo cáo thẩm tra của Ban Pháp chế số
93/BC-HĐND ngày 02 tháng 12 năm 2011 Thẩm tra dự thảo Nghị quyết về việc quy
định chế độ khen thưởng cho học sinh đạt giải và giáo viên đào tạo học sinh đạt giải trong các kỳ thi chọn học sinh giỏi, kỳ thi tuyển sinh vào hệ chính quy các trường đại học tổ chức theo quy chế thi của Bộ Giáo dục và Đào tạo
25 Khoa Luật Đại học Quốc gia Hà Nội (2003) Giáo trình lý luận chung về nhà
nước và pháp luật Nxb Đại học Quốc gia Hà Nội
Trang 726 TS Phạm Tuấn Khải (2002) “Vấn đề thẩm định, kiểm tra dự án, dự thảo văn
bản quy phạm pháp luật trước khi trình Chính phủ” Tạp chí Dân chủ và Pháp
luật Số 11, 12/2002
27 Nhà pháp luật Việt – Pháp (1997), Hội thảo về thẩm định văn bản pháp luật, rà
soát văn bản, hệ thống hóa và pháp điển hóa Hà Nội
28 Quốc hội (2001) Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm
1992 (sửa đổi, bổ sung 2001) Hà Nội
29 Quốc hội (2004) Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật của Hội đồng
nhân dân và Ủy ban nhân dân Hà Nội
30 Quốc hội (2008) Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật Hà Nội
31 Sở Tư pháp tỉnh Đăk Lăk (2011) Báo cáo thẩm định số 42/BCTĐ – STP ngày
17 tháng 3 năm 2011 thẩm định dự thảo Chỉ thị về việc tăng cường các biện pháp quản lý thu thuế đối với lĩnh vực kinh doanh vận tải ngoài quốc doanh của UBND tỉnh Đăk Lăk
32 Tạp chí Dân chủ và pháp luật (2002) Số chuyên đề: “Kiểm tra và rà soát văn
bản quy phạm pháp luật” Hà Nội
33 Tạp chí Nghiên cứu lập pháp Số 19 năm 2009 Hoàn thiện pháp luật về thẩm
định dự thảo văn bản quy phạm pháp luật của cơ quan tư pháp địa phương Hà Nội
34 Thủ tướng Chính phủ (2007) Quyết định số 05/2007/QĐ-TTg ngày 10/01/2007
của Thủ tướng Chính phủ ban hành quy chế thẩm định dự án, dự thảo văn bản quy phạm pháp luật Hà Nội
35 Lê Minh Tâm (2003) Xây dựng và hoàn thiện Hệ thống pháp luật Việt Nam –
Những vấn đề lý luận và thực tiễn Nxb Công an nhân dân Hà Nội
36 Phạm Hồng Thái (2011) “Văn bản quy phạm pháp luật và pháp luật về văn bản
quy phạm pháp luật”, Dân chủ và pháp luật, 7(232), tr 3-9 Hà Nội
37 Đào Trí Úc (1997), Nhà nước và pháp luật của chúng ta Nxb Khoa học xã hội
Hà Nội
Trang 838 Ths Đoàn Thị Tố Uyên.(2003) “Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về xây dựng
và ban hành văn bản quy phạm pháp luật ở Việt Nam hiện nay” Luận văn thạc sĩ
luật học Hà Nội
39 TS Đoàn Thị Tố Uyên (2012) “Kiểm tra và xử lý văn bản quy phạm pháp luật
ở Việt Nam hiện nay” Luận án tiến sĩ luật học Hà Nội
40 Viện Khoa học pháp lý – Bộ Tư pháp Chuyên đề “ Các giải pháp nâng cao chất
lượng thẩm định dự án, dự thảo văn bản quy phạm pháp luật” Tạp chí Thông tin
khoa học pháp lý số 11/2007
41 Viện khoa học pháp lý Bộ Tư pháp (1999) Từ điển Luật học Nxb Từ điển Bách
khoa Hà Nội
42 Viện Khoa học pháp lý Bộ Tư pháp (01/2010)Kỷ yếu Hội thảo khoa học “Xác
định tiêu chí phân loại thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật của chính quyền địa phương” Hà Nội
43 Viện nghiên cứu chính sách, pháp luật và phát triển (2008) Báo cáo nghiên cứu
Đánh giá quy trình xây dựng Luật, Pháp lệnh Thực trạng và giải pháp Nhà xuất
bản Lao động – Xã hội Hà Nội
44 Viện nghiên cứu khoa học pháp lý - Thông tin khoa học pháp lý – Bộ Tư pháp
số 9/2002 Chuyên đề “Cơ sở lý luận và thực tiễn nhằm hoàn thiện cơ chế thẩm định của Bộ Tư pháp đối với các dự án, dự thảo văn bản quy phạm pháp luật
45 Nguyễn Quốc Việt – Vụ trưởng Vụ pháp luật Hình sự , Bộ Tư pháp (2007) Sổ
tay nghiệp vụ soạn thảo ban hành văn bản quy phạm pháp luật của Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân các cấp Nhà xuất bản Tư pháp Hà Nội
46 Nguyễn Như Ý (1998) Từ điển tiếng Việt thông dụng –– NXB Giáo dục, Hà Nội,
Tr.727)