Bài giảng luật tố tụng dân sự bài 4 TS nguyễn thị thu hà

MỤC TIÊU BÀI HỌC• Trình bày được khái niệm chứng minh, nghĩa vụ chứng minh, đối tượng chứng minh, phương tiện chứng minh và các hoạt động chứng minh.. • Trình bày được khái niệm, thuộc t

LUẬT TỐ TỤNG DÂN SỰ

Giảng viên: TS Nguyễn Thị Thu Hà

BÀI 4 CHỨNG MINH VÀ CHỨNG CỨ TRONG TỐ TỤNG DÂN SỰ

Giảng viên: TS Nguyễn Thu Hà

2

MỤC TIÊU BÀI HỌC

• Trình bày được khái niệm chứng minh, nghĩa vụ chứng

minh, đối tượng chứng minh, phương tiện chứng minh

và các hoạt động chứng minh

• Trình bày được khái niệm, thuộc tính của chứng cứ,

nguồn chứng cứ trong tố tụng dân sự

CÁC KIẾN THỨC CẦN CÓ

Để học được môn này, sinh viên phải học xong các môn

học sau:

• Luật Dân sự;

• Luật Hôn nhân và gia đình;

• Luật Lao động;

• Luật Thương mại;

• Luật Đất đai

4

HƯỚNG DẪN HỌC

• Đọc tài liệu tham khảo

• Thảo luận với giáo viên và các sinh viên khác về

những vấn đề chưa hiểu rõ

• Trả lời các câu hỏi của bài học

• Đọc và tìm hiểu thêm các vấn đề chứng minh và

chứng cứ trong tố tụng hình sự

CẤU TRÚC NỘI DUNG

Chứng cứ trong tố tụng dân sự

4.2

Chứng minh trong tố tụng dân sự

4.1

6

4.1.1 Khái niệm và ý nghĩa

của chứng minh

4.1.2 Nghĩa vụ chứng minh

4.1.3 Đối tượng chứng minh

4.1.4 Những tình tiết, sự kiện không cần chứng minh

4.1.5 Phương tiện chứng minh

4.1.6 Hoạt động chứng minh

4.1 CHỨNG MINH TRONG TỐ TỤNG DÂN SỰ

4.1.1 KHÁI NIỆM VÀ Ý NGHĨA CỦA CHỨNG MINH

• Khái niệm:

 Nghĩa rộng: Chứng minh trong tố tụng dân sự là quá trình hoạt động của các chủ thể tố tụng trong việc làm rõ tất cả các vấn đề liên quan đến vụ việc dân sự, trên cơ sở đó Tòa án ra phán quyết về việc giải quyết vụ việc dân sự

 Nghĩa hẹp: Chứng minh trong tố tụng dân sự là hoạt động của chủ thể tố tụng trong việc cung cấp, thu thập, nghiên cứu và đánh giá chứng cứ nhằm xác định

sự thật khách quan của vụ việc dân sự

• Ý nghĩa chứng minh trong tố tụng dân sự:

 Chứng minh là biện pháp để xác định các tình tiết, sự kiện của vụ việc dân sự

 Chứng minh giúp đương sự bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình

8

4.1.2 NGHĨA VỤ CHỨNG MINH

• Đương sự: Chứng minh cho yêu cầu, phản đối yêu cầu của mình là có căn cứ và hợp pháp

• Người đại diện: Có nghĩa vụ chứng minh như đương sự mà họ đại diện

• Viện kiểm sát: Chứng minh cho kháng nghị của mình là có căn cứ và hợp pháp

• Tòa án: Có nghĩa vụ chứng minh cho phán quyết của mình là có căn cứ và hợp pháp

4.1.3 ĐỐI TƯỢNG CHỨNG MINH

• Khái niệm: Đối tượng chứng minh là tổng hợp các tình tiết, sự kiện phải được xác định nhằm giải quyết đúng đắn vụ việc dân sự

10

Dựa vào yêu cầu của các đương sự

Dựa vào quy phạm pháp luật nội dung

Xác định đối tượng của chứng minh

4.1.4 TÌNH TIẾT, SỰ KIỆN KHÔNG CẦN CHỨNG MINH

• Những tình tiết, sự kiện rõ ràng mà mọi người đều biết và được Toà án thừa nhận

• Những tình tiết, sự kiện đã được xác định trong các bản án, quyết định của Toà án

đã có hiệu lực pháp luật hoặc quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền đã

có hiệu lực pháp luật

• Những tình tiết, sự kiện đã được ghi trong văn bản và được công chứng, chứng thực hợp pháp

4.1.5 PHƯƠNG TIỆN CHỨNG MINH

Phương tiện chứng minh là công cụ pháp lý được các chủ thể chứng minh sử dụng để làm rõ về các tình tiết, sự kiện của vụ việc dân sự

Phương tiện chứng minh được quy định tại Điều 82

12

Tòa án nhân dân

Cung cấp chứng cứ

Đánh giá, sử

Thu thập chứng cứ

Nghiên cứu chứng cứ

4.1.6 HOẠT ĐỘNG CHỨNG MINH

4.1.6 HOẠT ĐỘNG CHỨNG MINH (tiếp theo)

• Cung cấp chứng cứ:

 Là hoạt động tố tụng của các chủ thể tố tụng trong việc đưa ra cho Tòa án các chứng cứ của vụ việc dân sự;

 Quy định tại Điều 84 Bộ luật Tố tụng dân sự và Nghị quyết 04/HĐTP/2012

• Thu thập chứng cứ:

 Đương sự không tự mình thu thập chứng cứ và có yêu cầu;

 Tòa án tự mình thu thập chứng cứ trong trường hợp tại Khoản 1 Điều 86; Khoản

1 Điều 87; Khoản 1 Điều 88; Điều 89; Điểm b Khoản 1 Điều 92 Bộ luật Tố tụng dân sự

14

4.1.6 HOẠT ĐỘNG CHỨNG MINH (tiếp theo)

 Biện pháp thu thập chứng cứ của Tòa án:

 Lấy lời khai của đương sự, người làm chứng;

 Đối chất giữa các đương sự với nhau, giữa các đương sự với người làm chứng;

 Trưng cầu giám định;

 Quyết định định giá tài sản, yêu cầu thẩm định giá tài sản;

 Xem xét, thẩm định tại chỗ;

 Ủy thác thu thập, xác minh tài liệu, chứng cứ;

 Yêu cầu cá nhân, cơ quan, tổ chức cung cấp tài liệu đọc được, nghe được, nhìn được hoặc hiện vật khác liên quan đến việc giải quyết vụ việc dân sự

Lưu ý: Thủ tục thu thập chứng cứ được thực hiện theo quy định từ Điều 86 đến

Điều 94 Bộ luật Tố tụng dân sự và Nghị quyết 04/HĐTP/2012

• Nghiên cứu chứng cứ: là hoạt động của Tòa án và các chủ thể khác trong việc phân tích, so sánh chứng cứ nhằm tạo tiền đề cho việc xem xét giá trị chứng minh của

4.2 CHỨNG CỨ TRONG TỐ TỤNG DÂN SỰ

4.2.3 Nguồn chứng cứ

16

4.2.1 KHÁI NIỆM

• Chứng cứ: là những gì có thật mà theo một trình tự luật định Tòa án dùng làm căn

cứ để giải quyết vụ việc dân sự

Tính khách quan

Tính liên quan

Đặc điểm của chứng cứ

Tính hợp pháp

Chứng cứ gốc

Chứng cứ thuật lại

Chứng cứ trực tiếp

Chứng cứ gián tiếp

Căn cứ cách thức tạo thành chứng cứ

Căn cứ mối quan hệ của chứng cứ và đối tượng chứng minh

Chứng cứ

Chứng cứ theo người Chứng cứ theo vật

Căn cứ nguồn thu nhận

chứng cứ

4.2.2 PHÂN LOẠI

18

4.2.3 NGUỒN CHỨNG CỨ

• Là người, vật, tài liệu mang thông tin về chứng cứ

• Nguồn chứng cứ là nơi rút ra các chứng cứ

• Nguồn chứng cứ quy định tại Điều 82 và Nghị quyết 04/HĐTP/2012

• Các loại nguồn chứng cứ:

 Các tài liệu đọc được, nghe được, nhìn được;

 Các vật chứng;

 Lời khai của đương sự;

 Lời khai của người làm chứng;

 Kết luận giám định;

 Biên bản ghi kết quả thẩm định tại chỗ;

 Tập quán;

 Kết quả định giá tài sản

TÓM LƯỢC CUỐI BÀI

Trong bài này chúng ta đã nghiên cứu những nội dung chính sau:

• Khái niệm chứng minh, nghĩa vụ chứng minh, đối tượng chứng minh, hoạt động chứng minh;

• Khái niệm, đặc điểm chứng cứ, phân loại và nguồn chứng cứ

20