MỘT SỐ Ý KIẾN NHẬN XÉT VÀ KIẾN NGHỊ NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ KIỂM TOÁN DOANH THU TRONG KIỂM TOÁN BÁO CÁO TÀI CHÍNH TẠI CÔNG TY KIỂM TOÁN AASC

Trong tiến trình kiểm toán doanh thu nói riêng và toàn bộ cuộc kiểm toán nói chung còn có những hạn chế như: chưa ứng dụng công nghệ thông tin nhiều trong chương trình kiểm toán, kiểm to

MỘT SỐ Ý KIẾN NHẬN XÉT VÀ KIẾN NGHỊ NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ KIỂM TOÁN DOANH THU TRONG KIỂM TOÁN BÁO CÁO TÀI CHÍNH TẠI CÔNG TY KIỂM

TOÁN AASC 3.1 Sự cần thiết hoàn thiện kiểm toán doanh thu trong kiểm toán báo cáo tài chính

3.1.1 Những tồn tại trong kiểm toán doanh thu

Hiện nay, kiểm toán là một ngành mới trong nền kinh tế nước ta, song không phải là một ngành hoàn toàn xa lạ với thế giới và một ngành nghề trừu tượng Tuy nhiên do là ngành mới xuất hiện ở Việt Nam trong hơn một thập kỷ trở lại đây nên hoạt động kiểm toán còn nhiều vấn đề tồn tại

Trước hết về trình độ, năng lực quản lý, kinh nghiệm hành nghề của nhân viên trong Công ty còn nhiều hạn chế, chưa đủ sức cạnh tranh trên thị trường, đặc biệt là cạnh tranh với các công ty kiểm toán quốc tế Cụ thể, trong lĩnh vực kiểm toán báo cáo tài chính cho các tổ chức tín dụng, Công ty mới chỉ ký kết hợp đồng kiểm toán với các ngân hàng thương mại cổ phần, còn các ngân hàng lớn như ngân hàng quốc doanh và các ngân hàng 100% vốn nước ngoài phần lớn lại do các công ty kiểm toán nước ngoài thực hiện

Trong kiểm toán doanh thu, Công ty Dịch vụ Tư vấn Tài chính Kế toán và Kiểm toán AASC đã xây dựng được một chương trình kiểm toán cho từng khách hàng khác nhau

và đó cũng là một trong những điểm nổi bật của Công ty

Trên thực tế cho thấy, tuy có cả một chương trình kiểm toán riêng cho từng khoản mục trên bảng cân đối kế toán song công việc thực hiện kiểm toán doanh thu vẫn có những tồn tại cần phải khắc phục

Trình độ năng lực của các kiểm toán viên trong Công ty vẫn còn nhiều hạn chế, đặc biệt là các nhân viên có trình độ kinh nghiệm còn ít, ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng của các cuộc kiểm toán và danh tiếng của Công ty

Trong công tác đào tạo, mặc dù các nhân viên của Công ty đều được đào tạo chính quy, song vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu về kiến thức kiểm toán, đòi hỏi phải tiếp tục được đào tạo Thực tế cho thấy việc tổ chức tập huấn, ôn thi kiểm toán viên, việc liên kết phối hợp với các tổ chức, hội nghề nghiệp quốc tế xây dựng các chương trình đào tạo mở rộng vẫn còn hạn chế cả về số lượng và thời lượng

Về điều kiện và trang thiết bị làm việc, mỗi phòng nghiệp vụ chỉ được trang bị một

số lượng hạn chế về máy tính xách tay và thiết bị chuyên môn, so sánh với lượng nhân viên

trong Công ty thì số lượng đó là quá nhỏ Bên cạnh đó, cơ sở vật chất, phòng ban làm việc của các phòng nghiệp vụ quá chật hẹp ảnh hưởng không nhỏ đến môi trường, hiệu quả làm việc của nhân viên trong Công ty

Trong tiến trình kiểm toán doanh thu nói riêng và toàn bộ cuộc kiểm toán nói chung còn có những hạn chế như: chưa ứng dụng công nghệ thông tin nhiều trong chương trình kiểm toán, kiểm toán viên vẫn phải thực hiện nhiều thủ tục thủ công, làm giảm năng suất làm việc của kiểm toán viên

Ngoài ra, trong hồ sơ kiểm toán vẫn còn hạn chế, như việc ghi chép giấy tờ làm việc của kiểm toán viên còn chưa thống nhất và phụ thuộc vào cách thức làm việc của mỗi nhân viên kiểm toán, như việc ghi ký hiệu các công việc kiểm toán viên đã thực hiện và đặc biệt

là trong cách đánh tham chiếu Do Công ty chủ yếu tiến hành với các công ty kinh doanh thông thường và ít thực hiện với các ngân hàng và các Công ty chứng khoán nên cách đánh tham chiếu còn chưa thống nhất và chưa có sự thống nhất từ trước giữa các nhóm kiểm toán, do các công ty kinh doanh chứng khoán và các ngân hàng có hệ thống tài khoản nhiều

và chi tiết hơn rất nhiều so với các công ty kinh doanh thông thường Chính vì vậy gây khó khăn cho công tác kiểm soát chất lượng cuộc kiểm toán và mất nhiều thời gian trong công việc tổng hợp kết quả kiểm toán

Ngoài ra, trong công tác kiểm toán giữa các chi nhánh chưa có sự kết hợp với nhau một cách thực sự nhuần nhuyễn và do các chi nhánh còn nhỏ, trong khi nhu cầu kiểm toán ngày càng lớn, nên ảnh hưởng đến công việc kiểm toán giữa ba miền

3.1.2 Nguyên nhân

3.1.2.1 Nguyên nhân chủ quan

Công ty đã phải từ chối nhiều hợp đồng kiểm toán do một thực tế là nếu ký quá nhiều hợp đồng kiểm toán, Công ty sẽ không đảm bảo được chất lượng cuộc kiểm toán

Một trong những nguyên nhân này là do trong quá trình hoạt động, Công ty đã xây dựng cho mình quy trình hành nghề nghiêm ngặt với sự tuân thủ các chuẩn mực chuyên môn và đạo đức nghề nghiệp, luôn lấy chất lượng dịch vụ làm thước đo, làm nền tảng cho

sự tăng trưởng và phát triển của đơn vị Song lại có một số công ty lấy chỉ tiêu doanh thu

và lợi nhuận làm tiêu chí hàng đầu để đánh giá sự lớn mạnh và phát triển Chính sự khác biệt về tiêu thức đánh giá đó đã để lại một lỗ hổng trong chất lượng kiểm toán trên thị trường Ngoài ra, do xu hướng chi phí ngày càng cao, phí kiểm toán giảm đã đưa các công

ty kiểm toán, đặc biệt là các công ty nhỏ cắt giảm chi phí đào tạo nhân viên, chi phí giám sát chất lượng, không tuân thủ hoặc thiếu quy trình kiểm toán, quy trình soát xét các file hồ

sơ một cách nghiêm chỉnh để thu hút khách hàng Bên cạnh đó, không thể không kể đến tâm lý của khách hàng chỉ cần một giá phí kiểm toán thấp, bất chấp chất lượng dịch vụ được cung cấp và áp lực từ phía công chúng, kể cả các cơ quan chức năng, chỉ mong muốn

có một báo cáo kiểm toán “sạch” đã làm tính độc lập của kiểm toán viên bị ảnh hưởng, đôi khi vi phạm đạo đức nghề hành nghề Tuy có chương trình kiểm toán cho mỗi khoản mục, song chương trình kiểm toán vẫn còn chưa hoàn thiện và đầy đủ

3.1.2.2 Nguyên nhân khách quan

Môi trường pháp lý: Nguyên nhân chủ yếu ảnh hưởng đến những hạn chế của kiểm

toán viên là do môi trường pháp lý Đây là một trong những nguyên nhân cơ bản nhất Mặc dù tại kỳ họp thứ ba Quốc hội ngày 17/06/03, Luật Kế toán đã được ban hành, nhưng nhìn chung, khuôn khổ pháp lý điều chỉnh hoạt động dịch vụ kế toán kiểm toán vẫn chưa thực sự đồng bộ và đầy đủ

Chưa có những quy định thật cần thiết cho các hoạt động kiểm toán độc lập như: quy định mua bảo hiểm nghề nghiệp hoặc lập quỹ dự phòng bắt buộc, xây dựng các chế tài trong việc đánh giá chất lượng kiểm toán; hình thành và phát triển các tổ chức nghề nghiệp kiểm toán để thực hiện chức năng quản lý hành nghề và kiểm soát kiểm toán

Trong thời gian qua, Bộ Tài chính đã tổ chức các đoàn kiểm tra hoạt động nghề nghiệp các công ty kiểm toán, nhưng chỉ là kiểm tra về mặt quản lý Nhà nước Việc quản

lý chất lượng kiểm toán hiện nay chủ yếu là tập trung vào ban điều hành của doanh nghiệp kiểm toán và ý thức của từng doanh nghiệp đó chứ chưa thực sự đi vào kiểm tra kiểm soát, đánh giá chất lượng chuyên môn – một công việc vốn là của các tổ chức nghề nghiệp chứ không phải của cơ quan Nhà nước

Các Chuẩn mực Kế toán, Kiểm toán Việt Nam đã được công bố song các cơ quan quản lý Nhà nước vẫn chưa kịp thời đưa ra những thông tư hướng dẫn cụ thể áp dụng đối với các Chuẩn mực này nhằm đảm bảo tính khả thi Mặt khác, giữa các Chuẩn mực Kiểm toán Việt Nam và các Chuẩn mực Kiểm toán Quốc tế có sự khác biệt đáng kể Điều này đã khiến cho nhiều công ty kiểm toán độc lập gặp khó khăn trong việc áp dụng các chuẩn mực kiểm toán và phải vận dụng các chuẩn mực kế toán, kiểm toán quốc tế dù biết có nhiều điểm không phù hợp với nền kinh tế Việt Nam đang trong giai đoạn chuyển đổi

3.2 Phương hướng hoàn thiện quy trình kiểm toán doanh thu

3.2.1 Kết quả đạt được trong công tác kiểm toán

Về mặt tổng quan, Đảng uỷ Công ty đã thể hiện vai trò lãnh đạo toàn diện các mặt hoạt động của Công ty, Chi nhánh, làm tốt công tác tuyên truyền, giáo dục tư tưởng cho cán bộ Đảng viên, chấp hành tốt các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật Nhà nước, kịp thời có những chủ trương, phương hướng giải quyết các công việc phù hợp đảm bảo kinh doanh có kết quả

Ban Giám đốc Công ty đã thể hiện sự nhạy bén trong việc nắm bắt các chủ trương, chính sách mới của Đảng, Nhà nước, của các Bộ, ngành, trên cơ sở đó thực hiện tiếp cận với các loại hình dịch vụ chuyên ngành mới và thực hiện có hiệu quả như xác định giá trị doanh nghiệp để cổ phần hoá cho các đơn vị của Bộ Công nghiệp, Bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn và các doanh nghiệp khác

Công ty luôn chú trọng, quan tâm đúng mức đến công tác tuyển chọn và đào tạo cán

bộ nhằm nâng cao trình độ chuyên môn của các đội ngũ nhân viên, qua đó đảm bảo nâng cao chất lượng dịch vụ cung cấp

Công ty đã thường xuyên nghiên cứu, rà soát và sửa đổi bổ sung, ban hành một số quy chế, quy định nội bộ, quy trình thực hiện công việc như ban hành mẫu giấy làm việc

về kiểm toán quyết toán vốn đầu tư xây dựng cơ bản hoàn thành, ban hành mẫu soát xét ba cấp, bảng câu hỏi hoàn thiện các Chuẩn mực Kiểm toán, mẫu thư quản lý và thư xác nhận công nợ… nhằm đáp ứng yêu cầu của công việc và phù hợp với từng giai đoạn thực tế, nâng cao hiệu quả công tác quản lý và xây dựng

Công ty đã quan tâm tăng cường công tác kiểm soát chất lượng, kịp thời chấn chỉnh những sai sót trong việc thực hiện quy trình làm việc, việc áp dụng các Chuẩn mực Kiểm toán trong công tác chuyên môn, tránh được rủi ro và đảm bảo chất lượng dịch vụ cung cấp

Ban lãnh đạo và hầu hết cán bộ nhân viên công ty đã nỗ lực, tích cực, hăng say làm việc, phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị được giao của phòng, Chi nhánh và của Công ty

3.2.2 Ý kiến đề xuất trong công tác kiểm toán doanh thu tại Công ty Dịch vụ Tư vấn Tài chính Kế toán và Kiểm toán AASC

Kiến nghị 1: Cơ cấu tổ chức dịch vụ cung cấp cho khách hàng

Trong việc tổ chức dịch vụ cung cấp cho khách hàng, Công ty Dịch vụ Tư vấn Tài chính Kế toán và Kiểm toán AASC đã đa dạng hoá các loại hình dịch vụ cung cấp và có xu hướng mở rộng thị trường hoạt động của mình Song trong quá trình mở rộng thị trường, Công ty vấp phải một khó khăn là còn thiếu quá nhiều nhân lực, chính vì vậy mà mặc dù muốn mở rộng thị trường và tăng số lượng khách hàng, song Công ty vẫn phải lựa chọn khách hàng

Ngoài ra, dịch vụ của Công ty chưa mở rộng sang lĩnh vực tư vấn mà mới chỉ trong lĩnh vực kiểm toán, kèm theo báo cáo kiểm toán là thư quản lý, nên dịch vụ tư vấn vẫn chưa phải là một trong những dịch vụ cung cấp chính của Công ty

Chính vì vậy, trong tương lai Công ty nên mở rộng quy mô của mình, do nhu cầu kiểm toán của các doanh nghiệp Nhà nước và các công ty hoạt động trên thị trường bắt buộc phải kiểm toán báo cáo kết quả kinh doanh Mặt khác Công ty có thể mở rộng hoạt động kinh doanh của mình sang lĩnh vực tư vấn

Trong lĩnh vực công nghệ thông tin, Công ty vẫn chưa đặt tên, thương hiệu cho sản phẩm của mình, mà mới chỉ dừng ở việc tư vấn và ký các hợp đồng làm phần mềm kế toán, tư vấn về công nghệ thông tin cho khách hàng

Kiến nghị 2: Về công tác ứng dụng công nghệ thông tin trong kiểm toán doanh thu nói riêng và trong cả cuộc kiểm toán nói chung

Trong cả cuộc kiểm toán, việc ứng dụng công nghệ thông tin vẫn chưa được triệt để Các nhân viên của Công ty vẫn thực hiện kiểm toán thủ công và tốn nhiều công sức Các giấy tờ làm việc của kiểm toán viên đều được ghi chép bằng tay và lưu vào trong hồ sơ kiểm toán Các file hồ sơ kiểm toán của khách hàng chủ yếu là thu thập các giấy viết tay của kiểm toán viên mà không được đánh máy và in ra giấy

Chương trình kiểm toán trên máy tính là chưa có và với mỗi một khách hàng khi thực hiện kiểm toán, kiểm toán viên đều phải in chương trình kiểm toán ra và điều chỉnh cho phù hợp với từng khách hàng, chính vì vậy, Ban Giám đốc Công ty nên khuyến khích các nhân viên trong phòng tin học phối hợp với các nhân viên tại các phòng nghiệp vụ thiết lập một chương trình kiểm toán riêng trên máy tính, nhằm tiết kiệm nguồn nhân lực tham gia kiểm toán

Kiến nghị 3: Công tác tổ chức hồ sơ tài liệu trong kiểm toán

Trong việc tổ chức hồ sơ tài liệu, kiểm toán viên trong Công ty đã thực hiện tốt quy chế chung của Công ty Tuy nhiên do số lượng khách hàng của Công ty quá nhiều, nên

phân bổ về cho mỗi phòng rất lớn, và trong quá trình kiểm toán, mỗi một khách hàng thường có hai hồ sơ kiểm toán, nên số lượng hồ sơ kiểm toán khách hàng là một con số không nhỏ, song công việc tổ chức, sắp xếp hồ sơ lại không đúng cách Vấn đề này thực sự

là khó khắc phục với mỗi phòng nghiệp vụ

Ngoài ra, trong hồ sơ kiểm toán, cách đánh tham chiếu của các kiểm toán viên còn nhiều điểm chưa thống nhất với nhau Một phần là do trong quy định của Công ty chưa cập nhật các tài khoản của khách hàng là các công ty chứng khoán, do vậy mà nhiều tài khoản không có trong bảng tài khoản đánh tham chiếu của Công ty, và việc đánh tham chiếu tuỳ thuộc vào kiểm toán viên thực hiện cuộc kiểm toán Chính vì vậy mà trong thời gian tới, Công ty nên bổ sung thêm đối với các tài khoản của các công ty chứng khoán và các ngân hàng, tạo điều kiện thuận tiện cho việc theo dõi, soát xét hồ sơ kiểm toán, tổng hợp kết quả kiểm toán

Qua xem xét hồ sơ kiểm toán hai khách hàng của AASC cho thấy tại các khoản mục như doanh thu thì kiểm toán viên không ghi lại những mô tả, đánh giá, kế hoạch kiểm tra

hệ thống kiểm soát nội bộ liên quan đến khoản mục đó Mà việc không ghi lại những quan sát đánh giá, mô tả kế hoạch kiểm tra hệ thống kiểm soát nội bộ sẽ gây khó khăn cho việc soát xét lại các thông tin về khoản mục, đặc biệt đối với các kiểm toán viên chưa từng tham gia kiểm toán khách hàng Do đó đã gây ảnh hưởng đến chất lượng kiểm toán, đặc biệt là các cuộc kiểm toán khách hàng thường xuyên Để nâng cao chất lượng kiểm toán các khách hàng thường niên, đặc biệt đối với các kiểm toán viên đi sau, chưa hiểu về khách hàng cũng như thể hiện tính đầy đủ của các tài liệu chứng minh trong hồ sơ kiểm toán, Ban Giám đốc AASC nên yêu cầu nhân viên lập và lưu trữ đầy đủ các loại giấy tờ làm việc, đồng thời trên mỗi loại giấy tờ làm việc cũng phải thực sự đầy đủ nội dung cần thiết Các giấy tờ làm việc của kiểm toán viên bao gồm:

- Kế hoạch kiểm toán

- Việc thực hiện cuộc kiểm toán: Nội dung, chương trình và phạm vi của các thủ tục đã được thực hiện

- Kết quả của các thủ tục đã thực hiện

- Những kết luận mà kiểm toán viên rút ra từ những bằng chứng kiểm toán thu thập được

Kiến nghị 4: Các bước công việc trong công tác kiểm toán nói chung và chương trình kiểm toán doanh thu nói riêng

Trong hồ sơ kiểm toán có một phần rất quan trọng là chương trình kiểm toán, và kiểm toán viên cần thực hiện đầy đủ các bước công việc đã đặt ra là cần phải thực hiện Tuy nhiên có nhiều công việc kiểm toán viên lại không thực hiện và ghi là N/A Việc không thực hiện các thủ tục đó là do phán xét nghề nghiệp của kiểm toán viên và căn cứ vào tình hình thực tế tại mỗi khách hàng, song kiểm toán viên khi ghi như vậy lại không ghi lý do tại sao lại không tiến hành bước kiểm tra này, và nếu không thì có thực hiện bước kiểm tra chi tiết thay thế nào không Tình trạng này là phổ biến và có thể là không ảnh hưởng nhiều khi trong thời gian ngắn, kiểm toán viên có thể nhớ được lý do tại sao lại thực hiện như thế, song trong thời gian dài, khi kiểm toán viên đã quên thì việc xem xét lại sẽ rất khó khăn và khó hiểu, ảnh hưởng đến hiệu quả của cuộc kiểm toán đặc biệt là kiểm toán khách hàng thường niên hay khi có tranh chấp xảy ra Do vậy, chủ nhiệm kiểm toán và Ban Giám đốc Công ty cần chú ý đến vấn đề này và yêu cầu kiểm toán viên ghi chép đầy

đủ các thủ tục nào không thực hiện, lý do, và có thủ tục nào thay thế không Kiểm toán viên cũng phải có trách nhiệm lập chương trình kiểm toán đầy đủ, chi tiết trong đó nêu rõ thủ tục kiểm toán nào thực hiện và thủ tục nào không thực hiện, vì sao không thực hiện, có thủ tục hỗ trợ cho công việc kiểm toán và nhu cầu xem xét lại

Kiến nghị 5: Các phương pháp kiểm toán áp dụng trong kiểm toán doanh thu

Trong công tác kiểm toán doanh thu, kiểm toán viên tại AASC thực hiện kiểm tra chi tiết các chứng từ kế toán chủ yếu là theo phương pháp chọn mẫu, tuy nhiên việc chọn mẫu lại theo cảm tính, và xét đoán nghề nghiệp của kiểm toán viên và kiểm toán viên thường chọn những mẫu có số phát sinh lớn và người thực hiện cảm thấy có khả năng xảy

ra sai sót nhiều nhất mà không theo một chương trình chọn mẫu kiểm toán nào Trong kế hoạch thực hiện kiểm toán doanh thu, kiểm toán viên thường chọn mẫu là các nghiệp vụ bán hàng cung cấp dịch vụ vào cuối niên độ kế toán và có số tiền lớn Còn các nghiệp vụ phát sinh vào các khoảng thời gian khác, kiểm toán viên chỉ kiểm tra cho đầy đủ Theo em cách kiểm tra này không hiệu quả và không mang tính khoa học do những gian lận và sai sót vẫn có thể xảy ra ngay trong những khoản mục nhỏ hoặc vừa phải, không có tính chất bất thường Do vậy, kiểm toán viên nên kết hợp phán xét nghề nghiệp của mình với một trong các phương pháp chọn mẫu Để thuận tiện nhất, kiểm toán viên nên chọn phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên riêng cho các hoá đơn bán hàng trong kỳ, theo đó tổng thể là tổng doanh thu Số mẫu cần kiểm tra được tính theo công thức:

Bước chọn mẫu

=

Giá trị trọng yếu chi tiết

Độ tin cậy khi kiểm tra chi tiết

Số mẫu cần kiểm tra

=

Số dư mẫu cần kiểm tra Bước chọn mẫu

Từ đó, kiểm toán viên chọn ra các hoá đơn bán hàng, hợp đồng cung cấp dịch vụ để kiểm tra

Kiến nghị 6: Việc áp dụng các thủ tục phân tích

Phương pháp phân tích là phương pháp kiểm toán có hiệu quả cao vì thời gian thực hiện ít, chi phí kiểm toán thấp và cho biết mối quan hệ bản chất giữa các số dư của các khoản mục trên báo cáo tài chính, từ đó giúp kiểm toán viên xác định được trọng tâm công việc cũng như những khoản cần chú ý Hơn nữa việc áp dụng các thủ tục phân tích giúp xuyên suốt quá trình kiểm toán sẽ giúp cho kiểm toán viên thu thập bằng chứng có hiệu quả và kiểm tra lại kết quả kiểm toán

Biểu 26: Tỷ suất áp dụng trong phân tích doanh thu

Tỷ suất áp dụng trong phân tích doanh thu Sai lầm có thể

So sánh tỷ suất lợi nhuận gộp với các năm trước

hoặc với các doanh nghiệp hoạt động trong cùng

lĩnh vực

Khai tăng hoặc giảm doanh thu

So sánh tỷ lệ doanh thu bán chịu giữa các tháng

và giữa các năm (cho phép kiểm toán viên đánh

giá được số vốn mà doanh nghiệp bị chiếm

dụng)

Tăng hoặc giảm doanh số

So sánh tỷ lệ giữa số dư các khoản phải thu với Tăng hoặc giảm doanh thu bán

doanh thu bán chịu của năm nay với năm trước

(cho phép kiểm toán viên nhận định về tính trung

thực của các khoản doanh thu bán chịu)

chịu

So sánh tỷ lệ các khoản giảm trừ doanh thu giữa

các năm

Ghi giảm doanh thu

(Nguồn: Kiểm toán Auditing – Alvin A.Aren, James K.Loebbecke)

Bên cạnh đó, kiểm toán viên có thể sử dụng một số tỷ suất:

Tỷ suất lợi nhuận sau thuế theo doanh thu bán h ng v cung c à à ấp dịch vụ

= Lợi nhuận sau thuế

Doanh thu bán h ng v cung cà à ấp dịch vụ

Chỉ tiêu này càng cao thì hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp càng cao

Trong đó:

Tổng vốn sản xuất = Tài sản cố định bình quân + Tài sản lưu động bình quân

Vốn cố định biểu hiện bằng tiền của tài sản cố định, có thể tính theo nguyên giá, giá ban đầu hay giá khôi phục Chỉ tiêu này càng cao, chứng tỏ hiệu quả sử dụng vốn càng lớn Nếu tính chỉ tiêu này theo nguyên giá thì không phản ánh chính xác giá trị tài sản cố định đang tham gia vào quá trình sản xuất để tạo ra lợi nhuận cho doanh nghiệp Còn nếu tính theo giá còn lại, thì khó khăn đặt ra là xác định đúng giá trị còn lại của tài sản cố định

có phù hợp với năng lực sản xuất hiện tại là một vấn đề hết sức phức tạp

Tỷ suất lợi nhuận sản phẩm tiêu thụ

= Lợi nhuận sau thuế

Tổng mức lợi nhuận sau

thuế

Tỷ suất lợi

nhuận theo vốn =

Giá th nh to n bà à ộ sản phẩm h ng hoá tiêu thà ụ

Giá thành toàn bộ sản phẩm hàng hoá, có thể được xác định theo công thức:

Giá th nh to n b à à ộ sản phẩm h ng hoá tiêu th à ụ

= Giá th nh s à ản xuất (giá vốn h ng hoá) c à ủa to n b à ộ sản phẩm h ng hoá tiêu th à ụ

+ Chi phí bán h ng v chi phí qu à à ản lý doanh nghiệp

( Nguồn: Phân tích kinh tế doanh nghiệp Lý thuyết và thực hành - Đại học Kinh

tế Quốc dân, Chủ biên: PGS TS Nguyễn Năng Phúc)

So sánh tỷ lệ chi phí dự phòng phải thu khó đòi với tổng doanh thu hoặc trên tổng các khoản phải thu kỳ này với kỳ trước để xem xét khả năng tài chính của khách hàng trước khi bán hàng và xem xét chi phí dự phòng có hợp lý hay không

Ngoài ra, em thiết nghĩ Công ty Dịch vụ Tư vấn Tài chính Kế toán và Kiểm toán AASC nên có sự đào tạo để chuẩn hoá phương pháp lượng hoá rủi ro và phương pháp ước lượng mức độ trọng yếu, đồng thời các kiểm toán viên giầu kinh nghiệm có thể có những buổi thảo luận, truyền đạt kinh nghiệm với các kiểm toán viên trẻ để phục vụ cho việc chọn mẫu, vừa có cơ sở khoa học hơn, vừa giảm bớt các bước không cần thiết để giảm thiểu chi phí kiểm toán hơn nữa mà vẫn nâng cao chất lượng kiểm toán

Biểu 27: Ước lượng mức trọng yếu

Quy mô đối tượng

kiểm toán

Không trọng yếu Có thể có trọng yếu Chắc chắn trọng yếu

10 - 15% Bảng cân

5 - 10% báo cáo kết

quả hoạt động kinh

< 5% Lợi nhuận trước thuế