ĐẠI CƯƠNG VỀ GIỚI THỰC VẬT Bài 3: ĐĂC ĐIỂM CHUNG CỦA THỰC VẬT

Từ việc phân tích giá trị của sự đa dạng, phong phú của thực vật trong tự nhiên và trong đời sống con người giáo dục HS ý thức bảo vệ sự đa dạng, phong phú của thực vật, đặc biệt bảo [r]

Ngày soạn:

Ngày giảng: Tiết 3.

ĐẠI CƯƠNG VỀ GIỚI THỰC VẬT Bài 3: ĐĂC ĐIỂM CHUNG CỦA THỰC VẬT

A Mục tiêu bài học:

1.Về kiến thức:

- Nêu được các đặc điểm của thực vật và sự đa dạng phong phú của chúng

- Trình bày được vai trò của thực vật và sự đa dạng phong phú của chúng

2 Về kỹ năng:

a Kỹ năng sống: tìm kiếm và xử lí thông tin, phản hồi, lắng nghe tích cực,

thể hiện sự tự tin, giải quyết vấn đề, hợp tác, quản lí thời gian,thuyết trình,ứng

xử

b Kỹ năng bài: Rèn luyện kỹ năng quan sát, so sánh, hoạt động nhóm

3 Về thái độ:

Tích hợp giáo dục đạo đức: giáo dục lòng yêu thiên nhiên, ý thức bảo vệ môi trường, bảo vệ và chăm sóc thực vật

4 Định hướng phát triển năng lực học sinh

- Năng lực tự học, năng lực tư duy, năng lực tự quản lý

- Năng lực giao tiếp, năng lực hợp tác, năng lực phát triển ngôn ngữ

- Quan sát đời sống của giới Thực vật trong tự nhiên

- Sưu tầm, phân loại các thực vật khác nhau trong thiên nhiên.

5 Nội dung tích hợp, trải nghiệm

* Giáo dục môi trường – Biến đổi khí hậu:( Sự đa dạng và phong phú của

thực vật)

Từ việc phân tích giá trị của sự đa dạng, phong phú của thực vật trong tự nhiên

và trong đời sống con người  giáo dục HS ý thức bảo vệ sự đa dạng, phong phú của thực vật, đặc biệt bảo vệ những loài thực vật bản địa > tăng hấp thụ khí nhà kính > giảm nhẹ tác động của BĐKH

Có trách nhiệm bảo vệ thực vật, bảo vệ môi trường, yêu thiên nhiên, yêu

chuộng hòa bình

B Chuẩn bị của giáo viên và học sinh

- GV:Chuẩn bị hình 3.13.4, sưu tầm tranh về TV

- Hs:Chuẩn bị bảng (t.11sgk)

C Phương pháp và hình thức tổ chức dạy học

- PP Đàm thoại, đặt vấn đê, trực quan, thảo luận nhóm

Kỹ thuật động não, HS làm việc cá nhân, suy nghĩ – cặp đôi - chia sẻ, trình bày

1 phút, Vấn đáp, hoạt động nhóm

D.Tiến trình giờ dạy – Giáo dục:

1/ Ổn định lớp: Kiểm tra sĩ số HS(1p)

2/ Kiểm tra bài cũ: 5p

H: Trình bày các nhóm tv trong tự nhiên?

H: Nêu nhiệm vụ của thưc vật học?

3/Các hoạt động học

HOẠT ĐỘNG 1: Khởi động (5’) Mục tiêu: Định hướng cho học sinh nội dung cần hướng tới của bài học, tạo

tâm thế cho học sinh đi vào tìm hiểu bài mới

Phương pháp dạy học: Dạy học nhóm; dạy học nêu và giải quyết vấn đề;

phương pháp thuyết trình; sử dụng đồ dung trực quan

Định hướng phát triển năng lực: Năng lực thực nghiệm, năng lực quan sát,

năng lực sáng tạo, năng lực trao đổi Phẩm chất tự tin, tự lập, giao tiếp

GV: Thực vật là nhóm sinh vật có vai trò rất quan trọng đối với đời sống con người và tự nhiên Vậy thực vật có đặc điểm gì? Làm sao nó có thể đáp ứng nhiều đến nhu cầu của con người và tự nhiên chúng ta cùng tìm hiểu qua toàn bộ chương trình sinh học lớp 6 và đặc biệt chúng ta sẽ tìm hiểu về đặc điểm chung của thực vật qua bài học hôm nay

HOẠT ĐỘNG 2: Hình thành kiến thức Mục tiêu: đặc điểm chung của thực vật.

- sự đa dạng phong phú của thực vật

Phương pháp dạy học: Dạy học nhóm; dạy học nêu và giải quyết vấn đề;

phương pháp thuyết trình; sử dụng đồ dung trực quan

Định hướng phát triển năng lực: Năng lực thực nghiệm, năng lực quan sát,

năng lực sáng tạo, năng lực trao đổi Phẩm chất tự tin, tự lập, giao tiếp

Hoat động 1: Tìm hiểu sự đa dạng và phong phú của TV:(17p)

- Mục tiêu: HS biết được thực vật sống ở mọi nơi trên trái đất, rất đa dạng và phong phú thích nghi với mọi môi trường sống

- Tài liệu tham khảo và phương tiện: Sgk, sgv, hình ảnh

- Hình thức tổ chức: dạy học phân hóa

- Phương pháp dạy học: thuyết trình, đàm thoại, trực quan, phương pháp dạy học theo nhóm, phương pháp phát hiện và giải quyết vấn đề

- Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật chia nhóm, kĩ thuật đặt câu hỏi,

Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung bài học

Gv: Yêu cầu hs q.sát hình 3.13.4, và tranh

sưu tầm (nếu có).Thảo luận nhóm:

H: Xác định những nơi trên trái đất có TV

sống?

Ruộng lúa, rừng, hồ sen, sa mạc…

H: Kể tên một số cây sống ở Đ.bằng, đồi núi,

nước, sa mạc?

H: Nơi nào có TV phong phú ? Nơi nào ít TV?

H: Kể tên 1 số cây gỗ, to lớn, thân cứng?

H: Lấy vd 1 số cây sống trên mặt nước?

Chúng có đặc điểm gì khác cây sống ở cạn?

-Hs: Thảo luận, thống nhất ý kiến – trả lời…

-Gv: Cho HS nhận xét – bổ sung

-Gv: Nhận xét, cho hs rút kết luận:

H: Em có nhận xét gì về sự phân bố, số lượng

của TV?

-Hs: trả lời 

1.Sự đa dạng và phong phú

của thực vật

-Gv: Nhấn mạnh: TV rất đa dạng khoảng

250.000 300.000 loài riêng Việt Nam:12.000

loài

-Gv: Chuyển ý: TV tuy có rất nhiều loại khác nhau nhưng chúng có chung đặc điểm Vậy đó là đ.đ gì?  * Giáo dục ý thức bảo vệ môi trường và bảo vệ thực vật : ? Nếu môi trường sống thay đổi thì cây xanh sẽ ntn? + Ảnh hưởng trực tiếp đến sự sinh trưởng và phát triển của cây ? Chúng ta phải làm gì để cây phát triển tốt? + Bảo vệ, chăm sóc chúng

-Thực vật sống ở mọi nơi trên trái đất Chúng có rất nhiều dạng khác nhau, thích nghi với môi trường sống Hoạt động 2: Tìm hiểu đặc điểm chung của TV(17p). - Mục tiêu:- Hs trình bày được đặc điểm chung của TV - Tài liệu tham khảo và phương tiện: Sgk, sgv, phiếu học tập - Hình thức tổ chức: dạy học phân hóa,

- Phương pháp dạy học: phương pháp dạy học theo nhóm, phương pháp phát hiện và giải quyết vấn đề - Kĩ thuật dạy học: kĩ thuật chia nhóm, kĩ thuật đặt câu hỏi,

Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung bài học

-Gv: treo bảng phụ (t.11 sgk) Yêu cầu hs q.sát

–thảo luận, hoàn thành bảng

-Hs: thống nhất ý kiến, hoàn thành được:

Bảng bài tập:

2 Đặc điểm chung của thực vật

-Gv:Yêu cầu các nhóm lần lược trình bày

phiếu b.t của nhóm mình

-Hs: đại diện nhóm, lên bảng làm b.t –Nhận

xét , bổ sung…

-Gv: Để làm rõ TV không di chuyển tiếp tục

cho hs trả lời:

H: Nhận xét hiện tượng:

H: + Lấy roi đánh con chó chó chạy, sũa

Quật vào câycây đứng im

+ Trồng câyđặt bên cửa sổ,sau 1 thời

gian cây mọc cong về phía có ánh sáng

-Hs:+Con chó di chuyển

chất d dưỡng

chuyển

+Cây không di chuyển, nhưng có tính

hướng sáng

-Gv: cho hs nhận xét b.sung

-Yêu cầu hs chốt lại:

H: Rút ra đặc điểm chung của TV?

-Hs: trả lời 

-Gv:Lưu ý cho hs: TV phản ứng rất chậm với

mọi kích thích VD: cây xấu hổ…

Yêu cầu hs đọc t.tin (sgk) để khắc sâu kiến

thức

-Tự tổng hợp chất hữu cơ

-Phần lớn không có khả di chuyển

-Phản ứng chậm với các kích thích từ bên ngoài

HOẠT ĐỘNG 3: Hoạt động luyện tập (10') Mục tiêu: Luyện tập củng cố nội dung bài học

Phương pháp dạy học: Dạy học nhóm; dạy học nêu và giải quyết vấn đề;

phương pháp thuyết trình; sử dụng đồ dung trực quan

Định hướng phát triển năng lực: Năng lực thực nghiệm, năng lực quan sát,

năng lực sáng tạo, năng lực trao đổi Phẩm chất tự tin, tự lập, giao tiếp

GV giao nhiệm vụ cho học sinh làm bài tập trắc nghiệm:

Câu 1 Chọn số liệu thích hợp để điền vào chỗ trống trong câu sau : Thực vật

trên Trái Đất hiện có khoảng trên … loài

A 300 000 B 1 000 000 C 800 000 D 300 000

Câu 2 Cây nào dưới đây thường mọc hoang ở vùng trung du ?

A Cây sim B Cây quế C Cây xương rồng D Cây lá lốt

Câu 3 Nơi nào dưới đây có hệ thực vật phong phú nhất ?

A Rừng lá kim phương Bắc B Rừng lá rộng ôn đới

C Rừng mưa nhiệt đới D Rừng ngập mặn ven biển

Câu 4 Những cây sống trôi nổi trên mặt nước thường có đặc điểm nào dưới đây

?

A Xuất hiện bọt xốp màu trắng B Tua cuốn phát triển mạnh

C Lá tiêu giảm D Rễ phát triển theo chiều sâu

Câu 5 Đâu không phải là một trong những đặc điểm chung của thực vật ?

A Tự tổng hợp được chất hữu cơ

B Chỉ sống ở môi trường trên cạn

C Phần lớn không có khả năng di chuyển

D Phản ứng chậm với các kích thích bên ngoài

Câu 6 Khi chạm tay vào lá cây nào dưới đây, chúng sẽ từ từ khép lại ?

A Cây vừng B Cây hồ tiêu C Cây khoai tây D Cây xấu hổ

Câu 7 Nhóm nào dưới đây gồm những cây thích nghi với môi trường khô nóng

ở sa mạc ?

A Sen, đậu ván, cà rốt B Rau muối, cà chua, dưa chuột

C Xương rồng, lê gai, cỏ lạc đà D Mâm xôi, cà phê, đào

Câu 8 Cho các đặc điểm sau :

1 Lớn lên 2 Sinh sản 3 Di chuyển 4 Tự tổng hợp chất hữu cơ

5 Phản ứng nhanh với các kích thích bên ngoài

Có bao nhiêu đặc điểm có ở mọi loài thực vật ?

Câu 9 Cây nào dưới đây là cây gỗ sống lâu năm ?

A Xà cừ B Mướp đắng C Dưa gang D Lạc

Câu 10 Thực vật ở nước ta rất phong phú, vậy vì sao chúng ta còn cần phải

trồng thêm cây và bảo vệ chúng ?

A Vì thực vật là nguồn thức ăn của nhiều động vật, góp phần tạo ra sự cân bằng sinh thái trong sinh giới

B Vì thực vật mang lại bóng râm, giúp điều hoà không khí thông qua việc làm mát và hấp thụ khí cacbônic, thải khí ôxi

C Vì thực vật cung cấp nguồn lương thực, thực phẩm và nguyên vật liệu cho hoạt động sống của con người

D Tất cả các phương án đưa ra

Đáp án

HOẠT ĐỘNG 4: Hoạt động vận dụng (8’) Mục tiêu: Vận dụng làm bài tập

Phương pháp dạy học: Dạy học nhóm; dạy học nêu và giải quyết vấn đề;

phương pháp thuyết trình; sử dụng đồ dung trực quan

Định hướng phát triển năng lực: Năng lực thực nghiệm, năng lực quan sát,

năng lực sáng tạo, năng lực trao đổi Phẩm chất tự tin, tự lập, giao tiếp

1 Chuyển giao nhiệm vụ học tập

GV chia lớp thành nhiều nhóm

( mỗi nhóm gồm các HS trong 1 bàn) và giao các nhiệm vụ: thảo luận trả lời các câu hỏi sau và ghi chép lại câu trả lời vào vở bài tập

- Thực vật của nuớc ta rất phong phú, nhưng vì sao chúng ta còn cần phải trồng thêm cây và bảo vệ chúng?

2 Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- HS trả lời

- HS nộp vở bài tập

- HS tự ghi nhớ nội dung trả lời đã hoàn thiện

Trả lời:

- Vì hàng năm xảy ra các đợt lũ lụt, hạn hán, cháy rừng, khiến cho lượng thực vật bị suy giảm nhiều

- Vì dân số ngày một tăng nên nhu cầu sử dụng thực vật trong đời sống ngày một tăng, nhiều loại thực vật bị khai thác quá mức có nguy cơ tuyệt chủng

- Ô nhiễm môi trường tăng cao nên càng phải trồng cây để chúng điều hòa không khí

→ Cây xanh cũng đc ví như lá phổi xanh của chúng ta , và nếu ko có cây xanh

sẽ ko còn khí oxi để thở con người sẽ ko thể sống đc Vì vậy chúng ta cần phải

trồng thêm nhiều cây xanh hơn và chung tay bảo vệ chúng

HOẠT ĐỘNG 5: Hoạt động tìm tòi và mở rộng (2’) Mục tiêu: Tìm tòi và mở rộng kiến thức, khái quát lại toàn bộ nội dung kiến

thức đã học

Phương pháp dạy học: Dạy học nhóm; dạy học nêu và giải quyết vấn đề;

phương pháp thuyết trình; sử dụng đồ dung trực quan

Định hướng phát triển năng lực: Năng lực thực nghiệm, năng lực quan sát,

năng lực sáng tạo, năng lực trao đổi Phẩm chất tự tin, tự lập, giao tiếp Tìm hiểu sự đa dạng của thực vật xung quanh nơi em ở

4/ Hướng dẫn học sinh học ở nhà và chuẩn bị cho bài sau: (1p)

 Xem mục “ Em có biết ” trang 12

 Hoàn thành bài tập vào tập,

 Các nhóm chuẩn bị: cây có hoa (nhỏ, có mang hoa): đậu, lúa, cải,

…; cây không có hoa: rau bợ, bòng bong, ráng, …

E Rút kinh

nghiệm: