Bài 31- THỰC HÀNH: QUAN SÁT CẤU TẠO NGOÀI VÀ HOẠT ĐỘNG SỐNG CỦA CÁ CHÉP

+ Thấy được lớp thú là lớp động vật tiến hóa nhất trong giới động vật + Biết được các đặc điểm thích nghi với đời sống của từng bộ thú.. - Thông qua đại diện của mỗi lớp, mỗi bộ thấy đượ[r]

CHƯƠNG VI: NGÀNH ĐỘNG VẬT CÓ XƯƠNG SỐNG

I Mục tiêu chương

1 Kiến thức

- Lớp cá:

+ Biết được nhãng đặc điểm cấu tạo thích nghi với đời sống dưới nước của cá chép

+ Qua tìm hiểu cấu tạo trong, so sánh với các ngành đã học tìm ra đặc điểm tiến hóa

-Lớp lưỡng cư:

+ Nhận biết được những đặc điểm cấu tạo ngoài, cấu tạo trong phù hợp với đời sống nửa nước nửa cạn

+ Chỉ ra những đặc điểm tiến hóa so với cá

+ Mô tả được cấu tạo trong của ếch đồng

-Lớp bò sát:

+ Biết được những đặc điểm cấu tạo ngoài thích nghi với đời sống ở cạn

+ Từ các đặc điểm cấu tạo ngoài, cấu tạo trong rút ra các đặc điểm tiến hóa so với lưỡng cư

- Lớp chim:

+ Nhận biết được các đặc điểm cấu tạo ngoài, cấu tạo trong thích nghi với đời sống bay lượn

+ Biết các đặc điểm cấu tạo trong tiến hóa hơn bò sát

- Lớp thú

+ Thông qua đặc điểm cấu tạo ngoài và trong của thỏ rút ra đặc điểm cung của lớp thú

+ Thấy được lớp thú là lớp động vật tiến hóa nhất trong giới động vật

+ Biết được các đặc điểm thích nghi với đời sống của từng bộ thú

- Thông qua đại diện của mỗi lớp, mỗi bộ thấy được sự đa dạng về loài, môi trường sống, lối sống … của động vật có xương sống

- Tìm được mối quan hệ tiến hóa giữa các lớp trong ngành động vật cá xương sống

2 Kĩ năng

- Kĩ năng tìm kiếm và xử lí thông tin Kĩ năng hợp tác, lắng nghe tích cực

- Kĩ năng tự tin khi trình bày suy nghĩ trước tổ, nhóm

- Giáo dục BVMT và giáo dục ƯPBĐKH

- Kĩ năng quan sát, phân tích, tổng hợp, khái quát hóa, liên hệ thực tế

- Kĩ năng giải phẫu động vật có xương sống

- Kĩ năng sử dụng các dụng cụ thực hành

3 Thái độ

- Có ý thức bảo vệ động vật, yêu thích tìm hiểu thiên nhiên

4.Định hướng phát triển năng lực

- Năng lực chung: Các năng lực cần phát triển như: NL tự học, NL giải quyết vấn đề, NL tự quản lý, NL giao tiếp, NL hợp tác

- Năng lực/kĩ năng chuyên biệt như: quan sát, vẽ lại các đối tượng quan sát, làm

thí nghiệm, giải phẫu, đưa ra các tiên đoán/ đề xuất giả thuyết khoa học, xử lí

và trình

bày số liệu

CÁC LỚP CÁ

I.Mục tiêu bài học:

1 Về kiến thức

+ Chỉ ra sự thống nhất giữa cấu tạo và chức năng của từng hệ cơ quan đảm bảo

sự thống nhất trong cơ thể và giữa cơ thể với môi trường nước Trình bày được tập tính của lớp Cá

+ Trình bày được cấu tạo và đại diện lớp Cá (cá chép) Nêu bật được đặc điểm

có xương sống thông qua cấu tạo và hoạt động sống của cá chép

+ Nêu các đặc tính đa dạng của lớp Cá qua các đại diện khác như: cá nhám, cá đuối,

+ Nêu ý nghĩa thực tiễn của cá đối với tự nhiên và đối với con người

2 Về kĩ năng

a) Kĩ năng sống

- Kĩ năng tìm kiếm thông tin khi đọc sgk và quan sát tranh ảnh.

- Kĩ năng giao tiếp, lắng nghe tích cực trong hoạt động nhóm

- Kĩ năng tự tin trình bày ý kiến trước tổ, nhóm

- Giáo dục BVMT và giáo dục ƯPBĐKH

b ) Kĩ năng bài:

+ Quan sát cấu tạo ngoài của cá

+ Biết cách sử dụng các dụng cụ thực hành để mổ cá, quan sát cấu tạo trong của cá

3 Về thái độ

+ HS yêu thích môn học, yêu thích khoa học

+ HS có ý thức bảo vệ các loài cá và môi trường sống của chúng

4 Về định hướng phát triển năng lực

- Năng lực chung: Các năng lực cần phát triển như: NL tự học, NL giải quyết vấn đề, NL tự quản lý, NL giao tiếp, NL hợp tác

- Năng lực/kĩ năng chuyên biệt như: quan sát, vẽ lại các đối tượng quan sát, làm thí nghiệm, giải phẫu, đưa ra các tiên đoán/ đề xuất giả thuyết khoa học

Ngày soạn:

Ngày giảng: 7B1: 7B2: 7B3: Tiết 31.

Bài 31- THỰC HÀNH: QUAN SÁT CẤU TẠO NGOÀI

VÀ HOẠT ĐỘNG SỐNG CỦA CÁ CHÉP I.Mục tiêu bài học:

1 Về kiến thức

- Trình bày được các đặc điểm cấu tạo ngoài của cá chép thích nghi với đời

sống bơi lội

- Nêu được các loại vây cá và chức năng từng vây

2 Về kĩ năng

a) Kĩ năng sống

- Kĩ năng tìm kiếm thông tin khi đọc sgk và quan sát tranh ảnh.

- Kĩ năng giao tiếp, lắng nghe tích cực trong hoạt động nhóm

- Kĩ năng tự tin trình bày ý kiến trước tổ, nhóm

b ) Kĩ năng bài:

- Quan sát, phân tích, tổng hợp.

- Hoạt động nhóm

3 Về thái độ

- Có thái độ yêu bộ môn.

- Nghiêm túc trong học tập

4 Về định hướng phát triển năng lực

- Năng lực chung: Các năng lực cần phát triển như: NL tự học, NL giải quyết vấn đề, NL tự quản lý, NL giao tiếp, NL hợp tác

- Năng lực/ kĩ năng chuyên biệt như: q.sát, vẽ lại các đối tượng quan sát, làm

TN

II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:

1 Giáo viên

- Tranh hình 31 phóng to như SGK + 12 khay đựng + 12 thau vừa cho 12 nhóm

2 Học sinh: Ôn bài cũ, đọc bài mới Mỗi nhóm một con cá chép dài khoảng 20

cm

III Phương pháp và kĩ thuật dạy học

PP Đàm thoại, đặt vấn đê, trực quan, thảo luận nhóm, thực hành.

- Kỹ thuật động não, HS làm việc cá nhân, suy nghĩ – cặp đôi - chia sẻ, trình bày 1 phút

IV Tiến trình giờ dạy và giáo dục

1 Ổn định lớp: (1’)

2 Kiểm tra bài cũ:

- Không kiểm tra

- Kiểm tra sự chuẩn bị của HS

- Phân công công việc cho các thành viên trong nhóm

3 Giảng bài mới:

* Mở bài: - Yêu cầu 1 hs nhắc lại các ngành động vật đã học

G: Hôm nay chúng ta sang chương VI Ngành ĐVCXS Ngành này có bộ xương trong với cột sống chứa tủy Đây là đặc điểm cơ bản phân biệt với các ngành ĐVKXS chúng ta đã học

Đầu tiên chúng ta sẽ tìm hiểu về các lớp cá với đại diện là con cá chép

Hoạt động 1 Hướng dẫn ban đầu (7’)

- Mục tiêu : Nắm được yêu cầu, quy trình của bài thực hành

- Tài liệu tham khảo và phương tiện : Tranh ảnh, mô hình, mẫu vật

- Hình thức tổ chức dạy học : dạy học phân hóa

- Phương pháp đạy học : thuyết trình, hoạt động nhóm

- Kĩ thuật dạy hoc : kĩ thuật chia nhóm

Hoạt động của GV và HS Nội dung

Thảo luận mục tiêu:

- GV nêu yêu cầu của bài thực hành:

Tìm hiểu đời sống cá chép

Tìm hiểu cấu tạo ngoài

GV:nêu các dụng cụ cần chuẩn bị

cho bài thực hành

-Hướng dẫn quy trình thực hành.

-Mẫu báo cáo thực hành:

-Phân chia nhóm và vị trí làm việc

Chia làm 4 – 6 nhóm, mỗi nhóm cử ra

nhóm trưởng và thư ký để điều hành và

ghi chép

I: Mục tiêu(sgk)

HS nghe và ghi nhớ

II: Chuẩn bị (sgk)

Hoạt động 2: Hoạt động thực hành của HS (20’)

- Mục tiêu : Nắm được đời sống và cấu tạo ngoài của cá chép Giải thích được các đặc điểm cấu tạo ngoài của cá thích nghi với đời sống ở nước

- Tài liệu tham khảo và phương tiện : Tranh ảnh, mô hình, mẫu vật, bảng phụ

- Hình thức tổ chức dạy học : dạy học phân hóa

- Phương pháp đạy học : thuyết trình, đàm thoại, hoạt động nhóm

- Kĩ thuật dạy hoc : kĩ thuật chia nhóm, kĩ thuật đặt câu hỏi

Hoạt động của GV và HS Nội dung

* Tìm hiểu đời sống cá chép

- GV yêu cầu HS đọc thông tin, thảo

luận:

+ Cá chép sống ở đâu?(HS khuyết

tật)

+ Thức ăn của chúng là gì?

+ Tại sao nói cá chép là ĐV biến

III: Nội dung:

1 Đời sống

- Môi trường sống: Nước ngọt

- Đời sống: Ăn tạp, là động vật biến nhiệt

- Sinh sản: Thụ tinh ngoài, đẻ trứng nhiều Trứng được thụ tinh phát triển thành phôi

+ Đặc điểm sinh sản của cá chép?

+ Vì sao số lượng trứng của cá lại

nhiều? Có ý nghĩa gì?

HS đọc thông tin, thảo luận sau đó

trình bày, nhận xét, bổ sung rồi rút ra

kết luân

- GV hoàn thiện kiến thức cho HS

* Tìm hiểu cấu tạo ngoài

+ VĐ 1: Tìm hiểu cấu tạo ngoài

- GV yêu cầu HS quan sát mẫu cá chép

đối chiếu H31 để nhận biết các bộ phận

trên cơ thể cá chép, thảo luận hoàn

thành bảng 1 SGK

HS thảo luận sau đó trình bày, nhận

xét, bổ sung và rút ra kết luận

+ VĐ 2: Tìm hiểu chức năng của vây

cá

- GV yêu cầu HS đọc thông tin, thảo

luận:

+ Vây cá có chức năng gì? (HS

khuyết tật)

+ Nêu vai trò của từng loại vây cá?

HS đọc thông tin, thảo luận sau đó

trình bày, nhận xét, bổ sung và rút ra

kết luận

- GV hoàn thiện kiến thức cho HS

- GV yêu cầu HS đọc kết luận chung

- GV yêu cầu HS rút ra kết luận và viết

thu hoạch

2 Cấu tạo ngoài

a Cấu tạo ngoài

- Đặc điểm cấu tạo ngoài thích nghi với đời sống bơi lội

b Chức năngcủa vây cá

- Vây ngực, vây bụng: giữ thăng bằng, rẽ trái phải, lên xuống

- Vây lưng, vây hậu môn: giữ thăng bằng theo chiều dọc

- Vây đuôi: giữ chức năng chính trong sự di chuyển

Hoạt động 3: Đánh giá kết quả (5’)

- Mục tiêu : HS viết được thu hoạch và giải đáp được các kiến thức về cấu tạo ngoài của cá

- Tài liệu tham khảo và phương tiện : Tranh ảnh, mô hình, mẫu vật

- Hình thức tổ chức dạy học : dạy học phân hóa

- Phương pháp đạy học : thuyết trình, đàm thoại, hoạt động nhóm

- Kĩ thuật dạy hoc : kĩ thuật chia nhóm, kĩ thuật đặt câu hỏi

Hoạt động của GV và HS Nội dung

HS nộp báo cáo thực hành, nhận xét kết

quả, thu nộp sản phẩm

IV: Thu hoạch

Trình bày cấu tạo ngoài của cá thích

-GV giải đáp những thắc mắc

- GV yêu cầu HS viết thu hoạch

nghi với đời sống bơi lội? - Kể tên các loại vây cá và chức năng của từng loại vây cá? 4 Củng cố: (6p) - Nhận xét tinh thần, thái độ của các nhóm trong giờ thực hành - Kết quả bài thu hoạch sẽ là kết quả tường trình - Các nhóm thu dọn vệ sinh - Yêu cầu HS trả lời câu hỏi: 1 Trình bày trên tranh: Đặc điểm cấu tạo ngoài của cá chép thích nghi với đời sống ở nước? 2 Nêu những đặc điểm sống và đặc điểm sinh sản của cá chép 3 Chọn những mục của bảng A tương ứng với bảng B ? Cột A Cột B 1- Vây ngực, vây bụng 2- Vây lưng, vây hậu môn 3- Khúc đuôi mang vây đuôi a- Giúp cá di chuyển về phía trước b- Giữ thăng bằng, rẽ phải, rẽ trái, lên xuống c- Giữ thăng bằng theo chiều dọc 5 Hướng dẫn học bài ở nhà và chuẩn bị cho bài sau (2p) - Học bài, làm bài tập, trả lời câu hỏi SGK - Đọc trước bài 33 V Rút kinh nghiệm: