KHÁI QUÁT CHUNG VỀ ĐẶC ĐIỂM HOẠT ĐỘNG SẢN XUẤT KINH DOANH TẠI NHÀ MÁY CƠ KHÍ GANG THÉP THÁI NGUYÊN 1.1 GIỚI THIỆU CHUNG VỀ NHÀ MÁY, QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH & PHÁT TRIỂN CỦA NHÀ MÁY 1.1.1 Giới thiệu chung nhà máy Nhà máy Cơ khí gang thép Công ty Gang thép Thái Nguyên với chức đợn vị phụ trợ phân cấp có tư cách pháp nhân, có dấu riêng, có tài khoản riêng ngân hàng Cơng thương Lưu Xá Thái Nguyên Hoạt động theo giấy phép kinh doanh số 10661 trọng tài kinh tế Thái Nguyên cấp ngày 20 tháng năm 1993 - Tên đơn vị: Nhà máy Cơ Khí Gang Thép - Tên giao dịch quốc tế: Gang Thep Engineering Factory - Địa chỉ: Phường Cam giá - Thành phố Thái Nguyên - Tỉnh Thái Nguyên - Điện thoại: 0280 832198 - 0280 832126 - Fax: 0280 833632 - Website: http://www.cokhigangthep.com.vn - E-mail: cokhigt@yahoo.com - Giám đốc nhà máy: Ông Nguyễn Văn Mãi 1.1.2 Quá trình hình thành phát triển nhà máy Xưởng khí - tiền thân Nhà máy Cơ Khí Gang Thép, đơn vị phụ trợ dây chuyền sản xuất gang, thép trực thuộc Công ty Gang thép Thái Ngun Tổng Cơng ty Thép Việt Nam Xưởng khí thành lập vào sản xuất kinh doanh theo định số 361 CNGT-CB Bộ Công nghiệp ngày 20/12/1961 với số lượng ban đầu 500 Công nhân Từ ngày khởi đầu nhà máy xưởng nhỏ với thiết bị gia công cắt gọt hạn chế Năm 1982, Nhà máy trang bị lò điện luyện thép 1,5 tấn/mẻ; lò đứng đúc gang Φ700mm; 50 máy gia công khí với nhiều chủng loại Năm 1990 yêu cầu nâng cao sản lượng thép Công ty Nhà máy trang bị thêm lò điện luyện thép 12 tấn/mẻ Trải qua năm tháng tồn phát triển xưởng đổi tên thành Nhà máy Cơ Khí Gang Thép vào ngày 23/ 02/ 1993 Bộ Cơng nghiệp với diện tích mặt gần 85.000 m2, nằm trục đường Cách mạng tháng có đường sắt, đường thuận tiên cho việc vận chuyển, cung cấp vật tư tiêu thụ sản phẩm cho nhà máy nội Cơng ty ngồi Cơng ty Nhà máy đơn vị phụ thuộc chưa hẳn hạch toán độc lập, toán nội theo uỷ nhiệm chi Trong vài năm gần nhà máy tích cực đổi phương thức kinh doanh, chủ động tìm kiếm nguồn hàng, thị trường tiêu thụ, coi trọng nâng cao chất lượng sản phẩm đảm bảo chữ tín cho người tiêu dùng với phưong châm: “Tiết kiệm chi phí, giảm giá thành, nâng cao chất lượng sản phẩm mục tiêu sống cịn nhà máy” Vì sản phẩm nhà máy ngày có uy tín chất lượng thị trường Năm 2002 nhà máy nhận chứng ISO 9001-2000 trung tâm quản lý chất lượng QUACERT Năm 2005 nhà máy đạt giá trị sản xuất 64.277 tỷ đồng; với doanh thu đạt 45,027 tỷ Hoàn thành kế hoạch sản lượng mặt hàng Công ty giao trước thời hạn quy định Dưới số thống kê tình hình hoạt động kinh doanh nhà máy từ năm 1996 ÷ 2000 Biểu 1: Doanh thu nhà máy từ 1996 ÷ 2000 Năm 1996 1997 1998 1999 2000 Tổng doanh thu (tỉ đồng) 50,567 44,104 36,362 35,990 41,150 Doanh thu hàng (tỉ đồng) 11,752 13,174 9,564 8,142 11,241 Nộp ngân sách (tỉ đồng) 1,456 1,265 1,052 0,937 1,143 Cuối năm 1993 đầu năm 1994, lượng cán thép nhập Việt Nam nhiều, giá rẻ Sản lượng thép cán Công ty Gang thép không tiêu thụ được, hàng ứ đọng, thiếu vốn để sản xuất kinh doanh, buộc đơn vị thành viên phải giảm tiến độ sản xuất Nhà máy phải giảm sản lượng 1000 gang Năm 1996 ÷ 2001 tiếp tục đổi quản lý, khai thác tiềm đội ngũ, phục vụ kịp thời, chất lượng tốt, giá thành hợp lý phụ kiện cho sửa chữa, mở rộng sản xuất tiêu hao sản xuất thép gang xưởng mỏ Công ty, đúc thỏi cho sản xuất chính, đa dạng hố sản xuất thiết bị cho nhà máy ngồi Cơng ty Nhà máy khí trải qua 20 năm sản xuất từ 1986 đến nay, thực nghị đại hội VI Đảng Quyết định 217 HĐBT “đổi kế hoạch hoá hạch toán kinh doanh XHCN Xí nghiệp quốc doanh” Đó thời kỳ có nhiều biến động phức tạp Sự tan rã hệ thống XHCN, đồng tiền giá, làm phát gia tăng, giá vật tư biến động Đó thời kỳ thép cán tràn ngập thị trường Việt Nam ảnh hưởng đến vốn sản xuất kinh doanh nhịp điệu sản xuất Cơng ty Gang thép Đó thời kỳ chuyển đổi cách làm ăn mới, nhà máy có số thiếu sót quản lý kinh tế, quản lý chất lượng sản phẩm, lương thưởng phân phối, … Với cố gắng vươn lên toàn công nhân viên chức, nhà máy đạt thành tựu đáng kể Theo báo cáo tổng kết 2004-2005 ta đánh giá kết hoạt động sản xuất kinh doanh thông qua tiêu Biểu 2: MỘT SỐ KẾT QUẢ KINH DOANH NĂM 2004 - 2005 Đơn vị tính: Vnđ CHỈ TIÊU NĂM 2004 NĂM 2005 CHÊNH LỆCH  % Tổng giá trị sản lượng 57.327.466.000 64.277.706.000 6.950.240.000 12,13 Dthu từ sản xuất kinh doanh 48.121.344.000 52.920.134.000 4.798.790.000 9,97 - Doanh thu nội 32.544.283.096 34.521.344.000 1.977.060.904 6,07 - Doanh thu hàng 15.577.060.904 18.398.790.000 2.821.729.096 18,12 30.544.612.433 34.175.432.563 3.630.820.130 11,89 20.659.205.960 22.293.629.564 1.636.423.604 7,92 9.887.406.473 11.881.802.999 1.994.396.526 20.17 950.256 1.120.341 169.940 17,88 8.546.820.521 9.854.701.835 1.507.881.314 17,88 Vốn cố định 72.615.481.700 70.182.569.450 -2.432.912250 -3,35 Vốn lưu động 121.026.907.000 126.571.943.000 5.545.36.000 4,58 801.576.432 1.105.315.840 303.739.408 37,89 1.651.090.606 1.962.547.360 311.456.754 18,86 Giá vốn - Giá vốn nội - Giá vốn hàng Thu nhập bình quân ng/tháng Tổng quỹ lương Lợi nhuận chưa phân phối 16 Nộp ngân sách NN (Nguồn số liệu: Phịng kế tốn) Qua kết ta nhận thấy: Nhà máy sản xuất có hiệu quả, tổng giá trị sản lượng năm 2005 64.277.706.000 đồng tăng12,13% so với năm 2004,doanh thu năm sau cao năm trước tăng 9,97% Doanh thu nội tăng 6,07% doanh thu hàng tăng 18,12% chứng tỏ nhà máy thu hút khách hàng thị trường Việc tổ chức xếp khoa học hợp lý dây truyền sản xuất, bố trí mặt hàng thích hợp, khâu sản xuất gắn với khâu tiêu thụ thích ứng tốt chế thị trường Hiện đa số Công ty quốc doanh cổ phần hóa, tự quản lý, tự sản xuất Dự kiến năm 2010 Công ty Gang Thép Thái Nguyên tiến hành cổ phần hóa dần đơn vị thành viên để phù hợp với tiến độ phát triển kinh tế thị trường 1.2 CHỨC NĂNG NHIỆM VỤ CỦA NHÀ MÁY CƠ KHÍ GANG THÉP Nhiệm vụ Nhà máy Cơ Khí Gang Thép chế tạo, sửa chữa máy móc, thiết bị cho đơn vị xưởng mỏ Công ty đồng thời chế tạo phụ tùng, phụ kiện tiêu hao cho sản xuất luyện kim tồn Cơng ty với sản phẩm chủ yếu như: đúc gang, đúc thép, rèn, rập, gia công khí chế tạo lắp ráp thiết bị máy móc đồng Hàng năm nhà máy cịn cung cấp cho Cơng ty 25 ÷ 30 nghìn thép thỏi Ngồi nhà máy cịn sản xuất thép cán trịn, góc với nhiều chủng loại theo yêu cầu khách hàng Chế tạo thiết bị đồng cho công trình xây dựng mà Cơng ty có vốn đầu tư Hàng năm nhà máy cung cấp cho thị trường 4000÷5000 thép thành phẩm, 1000÷2000 trục cán loại hàng gia cơng khí khoảng 4000 sản phẩm năm Nhà máy thiết kế chế tạo loại trục ép mía cỡ lớn, lăn đỡ lị so xi măng &lơ xeo giấy thay hàng trước phải nhập từ nước ngồi cho cơng trường như: Quảng Ngãi, La Ngà ( Bình Dương), xi măng Bỉm Sơn Thanh Hố nhiều thiết bị khác, sản xuất lắp ráp dây truyền cán thép đồng ngành luyện kim, dự án xây lắp, nâng cấp & sử dụng nước Đặc biệt dự án trị giá hàng trục tỷ đồng Ngồi lực chun mơn, nhà máy tham gia chế tạo mặt hàng khó gia cơng lắp đặt dây chuyền cán cho đơn vị ngồi để tạo cơng ăn việc làm, nâng cao đời sống & thu nhập cho người lao động Ngồi nhà máy cịn tận dụng nguồn lực dư thừa để sản xuất thép cán bán thị trường để có tiền mặt chi trả cho khoản cần thiết Nhà máy có đủ khả sản xuất chế tạo chi tiết, phụ tùng yêu cầu chất lượng cao, trọng lượng lớn, kích thước lớn cung cấp cho kinh tế quốc dân trục cán loại 210 ÷ 840mm, trọng lượng đến 15 Lơ xếp giấy 1500 ÷2000, lơ ép mía 700 ÷ 800mm, trọng lượng đến tấn, lăn cung cấp cho nhà máy xi măng Bỉm Sơn trọng lượng đến 16 Loại hình sản xuất nhà máy chủ yếu sản xuất theo loạt nhỏ, đơn hay đơn đặt hàng, số sản phẩm sản xuất theo loạt lớn như: thép thỏi, khuôn thỏi, trục cán, lơ ép mía, … Với chức hàng hố vậy, nhà máy không nhận tiêu pháp lệnh mà nhận tiêu giao như: Giá trị tổng sản lượng, sản lượng vật mặt hàng, tiêu kinh tế kỹ thuật, tiêu định mức, đơn giá, tiền lương, tiêu cung ứng thu mua vật tư, tổng chi phí sản xuất giá thành, tiêu tài Là đơn vị thành viên nhà máy xác định chủ yếu phục vụ sản xuất Cơng ty Từ cung cấp đầy đủ có chất lượng phụ tùng bị kiện cho sản xuất thép - gang xưởng mỏ sản xuất thép thỏi phục vụ việc sửa chữa thiết bị Ngoài tận dụng lực nhà máy, tổ chức sản xuất hàng tăng doanh thu cho Cơng ty Tình hình tài sản nguồn vốn Nhà máy: Tính đến cuối năm 2005 cấu tài sản nguồn vốn Nhà máy Cơ Khí Gang Thép sau: Biểu 3: Cơ cấu tài sản (Ngày 31 tháng 12 năm 2005) TÀI SẢN A.Tài sản ngắn hạn I Tiền Mã số Số đầu năm Số cuối năm 100 72.615.481.700 70.182.569.450 111 73.625.126 84.723.500 II Tiền gửi ngân hàng 112 3.025.611.700 4.582.869.072 III Các khoản phải thu 130 1.544.874.312 987.616.940 II Hàng tồn kho 140 67.352.986.762 63.814.087.437 IV Tài sản ngắn hạn khác 150 610.533.800 704.152.301 V Chi nghiệp 160 7.850.000 9.120.200 B.Tài sản dài hạn 200 121.026.907.000 126.571.943.000 I Tài sản cố định 220 119.215.239.060 125.758.402.400 II Chi phí XDCBD 230 1.811.667.940 813.540.600 270 193.642.388.700 196.754.512.450 Tổng cộng Tài sản Biểu 4: Cơ cấu nguồn vốn (Ngày 31 tháng 12 năm 2005) NGUỒN VỐN Mã số Số đầu năm 300 115.837.819.333 102.182.819.157 I Nợ ngắn hạn 310 104.379.926.813 92.061.173.203 II Nợ dài hạn 330 10.701.647.520 9.481.270.954 III Nợ khác 330 756.245.000 640.375.000 400 77.804.569.367 94.571.693.293 I Nguồn vốn, quỹ 410 76.973.553.000 93.677.945.853 Nguồn vốn kinh doanh 411 75.911.782.43 92.266.918.381 Lợi nhuận chưa phân phối 416 801.576.432 1.105.315.840 II Nguồn kinh phí, quỹ khác 420 831.016.367 193.642.388.70 893.747.440 A Nợ phải trả B Nguồn vốn chủ sở hữu Tổng cộng Nguồn vốn 430 Số cuối năm 196.754.512.450 (Nguồn số liệu: Phịng Tài kế toán) 1.3 ĐẶC ĐIỂM TỔ CHỨC BỘ MÁY QUẢN LÝ 1.3.1 Hình thức tổ chức Đặc điểm hoạt động sản xuất kinh doanh nhà máy thực hạch tốn kinh doanh độc lập khơng hồn tồn, có tư cách pháp nhân không đầy đủ Về mặt tài chính, Cơng ty phân cấp quản lý cho nhà máy mở rộng quyền tự chủ sở Nhà máy có tài khoản Ngân hàng thuộc quản lý chung Công ty Các hoạt độngvề mặt tài chủ yếu kiểm sốt Cơng ty Là đơn vị sản xuất có nhiều ngành nghề, chủng loại mặt hàng thay đổi nên công tác quản lý nhà máy đơn vị có độ phức tạp Cơng ty Các phịng ban chức tổ chức theo nhóm cơng việc theo chức nhiệm vụ cụ thể, theo mơ hình trực tuyến Các phân xưởng tổ chức theo tính chất cơng nghệ sản xuất Nhà máy Cơ Khí Gang Thép tổ chức theo mơ hình gồm phòng ban, phân xưởng, trạm y tế Phân xưởng có bố trí nhân viên kinh tế, cán kỹ thuật Ngồi kế hoạch cứng cịn khuyến khích phân xưởng tự tìm thêm khách hàng, mở rộng tính động, tự chủ phân xưởng quản lý nhà máy Cùng với hiệu sản xuất kinh doanh, nhà máy xây dựng văn phòng, nhà ăn, hội trường khang trang Cơ quan quản lý hành trang bị máy vi tính để quản lý tài liệu, lưu trữ số liệu Nơi làm việc, văn phòng phân xưởng, nhà để xe xây dựng gọn gàng Phong cách làm việc giao tiếp cán công nhân viên nhà máy lịch thiệp Nhà máy Cơ Khí Gang Thép đứng đầu giám đốc hai phó giám đốc Căn vào chức năng, nhiệm vụ hoạt động sản xuất kinh doanh nhà máy tổ chức máyquản lý sau: Sơ đồ 1.1 Bộ máy quản lý Nhà máy Cơ Khí Gang Thép Giám đốc PGĐ Kỹ thuật thiết bị PGĐ Sản xuất tiêu thụ Phòng Vật tư Phòng Luyện kim KCS Phòng Kỹ thuật điện Phân xưởng Phân xưởng II I (Phân xưởng đúc thép) (Phân xưởng gia cơng khí) Đội bảo vệ Phân xưởng III (Phân xưởng đúc gang) Phân xưởng IV (Phân xưởng điện) Phịng Tổ chức hành Phịng Kế hoạch điều độ Phân xưởng V Phân xưởng (Phân xưởng rèn) VI (Phân xưởng vận chuyển NVL) Ghi chú: Điều hành trực tiếp Biểu : Số lượng cán nhân viên phòng ban Stt Tên phòng ban Số lượng (người) Phòng vật tư Phòng luyện kim Tổ chức hành Kế hoạch điều độ Kỹ thuật điện Kế tốn thống kê 10 Phịng Kế tốn thống kê Phân xưởng VII (Phân xưởng mộc mẫu) 1.3.2 Nhiệm vụ chức phận máy quản lý  Giám đốc nhà máy Là thủ trưởng đơn vị, người lãnh đạo cao nhà máy, chịu trách nhiệm trước tổng giám đốc Công ty công nhân viên chức nhà máy việc điều hành sản xuất kinh doanh, tổ chức quản lý theo đường lối Đảng theo pháp luật Nhà nước.Chịu đạo quan Công ty Gang thép Thép Thái Nguyên  Phó giám đốc Kỹ thuật thiết bị Là người chịu trách nhiệm trước giám đốc nhà máy lĩnh vực kỹ thuật phân công Là người thay mặt giám đốc điều hành hoạt động giám đốc uỷ quyền Là đại diện lãnh đạo hệ thống quản lý chất lượng ISO 90012000  Phó giám đốc sản xuất tiêu thụ Là người chịu trách nhiệm trước giám đốc nhà máy lĩnh vực kinh doanh phân công Là người thay mặt giám đốc điều hành hoạt động giám đốc uỷ quyền  Phòng kế hoạch điều độ Lập kế hoạch sản xuất kinh doanh Tổ chức đơn đốc phịng ban chức phân xưởng thực kế hoạch sản xuất, tiêu thụ sản phẩm  Phòng vật tư Chịu trách nhiệm lập kế hoạch cung ứng quản lý vật tư nhà máy, quản lý hệ thống kho bãi, vận chuyển vật tư đến phân xưởng  Phòng Kỹ thuật điện Quản lý thiết bị máy móc, sửa chữa lớn, xây dựng bản, lập quy trình cơng nghệ, gia cơng khí, sửa chữa thiết bị thường xun  Phịng luyện kim KCS Có nhiệm vụ kiểm tra chất lượng sản phẩm, lập quy trình cơng nghệ đúc khí  Phịng tổ chức hành Quản lý lao động toàn nhà máy, định mức tiền lương, lao động, đào tạo nâng cao tay nghề cho cán công nhân viên cơng tác hành nhà máy  Phịng kế tốn thống kê  Chức Tham mưu cho giám đốc quản lý mặt công tác kế tốn - tài chính, sử dụng nguồn vốn khai thác khả vốn Công ty để đạt hiệu cao Tham mưu cho giám đốc biện pháp thực đầy đủ nghĩa vụ trích nộp nhà nước Phịng kế tốn đặt đạo trực tiếp giám đốc chịu đạo nghiệp vụ phịng kế tốn Công ty  Nhiệm vụ Lập kế hoạch tài hàng năm,bảo vệ kế hoạch trước cấp ổ chức triển khai thực kế hoạch duyệt Lập sổ sách ghi chép, phản ánh xác kịp thời liên tục số liệu tài sản, tiền vốn, tính tốn giá thành, giá bán sản phẩm, tính lãi lỗ, tính các khoản tốn với ngân sách nhà nước Chủ động thu hồi vốn cần thiêt cho sản xuất, sử dụng vốn hợp lý có hiệu Thực nghiêm túc việc toán cho đơn vị Công ty thủ tục đầy đủ theo quy định Tổ chức kiểm tra việc thực chế độ sách tài chính, hạch tốn, quản lý kinh tế, phát sai phạm nhằm ngăn ngừa việc sử dụng lãng phí tài sản, tiền vốn, lợi dụng tham ô Tổ chức kiểm tra kế toán nội theo định kỳ tháng lần để kịp thời chấn chỉnh sai sót đơn vị Hạch tốn kinh tế, phân tích hoạt động kinh tế hàng năm, toán sản xuất kinh doanh hàng năm, kiểm kê tài sản hàng năm  Đội bảo vệ Chịu trách nhiệm an ninh trật tự, bảo vệ tài sản nhà máy  Ban y tế Tham mưu cho giám đốc việc chăm sóc sức khoẻ cho cán công nhân viên Sơ cứu tai nạn lao động nhẹ (nếu nặng làm thủ tục lên tuyến trên)  Nhà ăn Tham mưu cho giám đốc công tác đời sống cán công nhân viên thời gian làm việc  Tình hình sử dụng lao động nhà máy + Tình hình sử dụng lao động Tổng số lao động nhà máy năm 2005 671 người Tuy nhiên, yêu cầu số công việc, kỳ nhà máy có sử dụng thêm lao động thời vụ với số lượng lao động là: 90 người Như vậy: - Tổng số lao động nhà máy 2005: 671 người - Lao động thuê thêm (lao động thời vụ): 90 người Biểu 1.2: Cơ cấu lao động năm 2005 Đơn vị tính: Người Độ tuổi CHỈ TIÊU CB - CNV Lao động trực tiếp Lao động gián tiếp Tổng số 671 522 149 1840 >40 157 87 Giới tính Trình độ Nam Nữ 499 172 Đ Tr C ông nhân 482 365 62 H- CĐ 70 ung cấp 119 Qua ta thấy, lức lượng lao động nam chiếm tỷ lệ cao lượng lao động nữ Điều phù hợp với ngành sản xuất cơng nghiệp nặng có tính chất nghiêm ngặt an toàn cao Lao động theo cấu 40 tuổi chiếm tỷ lệ cao, chứng tỏ năm qua tuyển dụng lao động trẻ + Cơng tác tổ chức lao động Lực lượng lao động biên chế theo dây chuyền nên không tăng Hiện nhà máy áp dụng hình thức hợp đồng lao động hợp đồng lao động không xác định thời hạn 1.4 ĐẶC ĐIỂM TỔ CHỨC HỆ THỐNG SẢN XUẤT KINH DOANH 1.4.1 Đặc điểm sản xuất Nhà máy khí đơn vị vừa sản xuất vừa luyện kim vừa gia cơng khí, nên mặt hàng sản xuất đa dạng sản phẩm nhà máy sản xuất theo tiêu chuẩn hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001- 2000 với sản phẩm chủ yếu: Trục cán, phôi thép, phụ tùng gia cơng khí, thép cán Do đó, chất lượng sản phẩm luôn ổn định, thỏa mãn nhu cầu ngày cao khách hàng Ngoài ra, nhà máy cịn sản xuất mặt hàng khác như: Lơ xeo giấy, dây chuyền đồng bộ, trục ép mía, lăn đỡ xi măng….đều tiêu thụ đơn vị Dây truyền công nghệ sản xuất kinh doanh Công nghệ phân xưởng sản xuất nhà máy tổ chức sản xuất theo chun mơn hóa cơng nghệ với nhiều sản phẩm, đa dạng phù hợp với nhà máy khí sửa chữa Một số sản phẩm phân xưởng khởi phẩm phân xưởng tạo dây truyền khép kín từ cơng đoạn phối đến cơng đoạn gia cơng khí, nhiệt luyện lắp ráp, có thành phẩm xuất xưởng Sơ đồ 1.2: Dây truyền công nghệ sản xuất nhà máy khí gang thép Tập kết NVL (gang thép phế, vật liệu khác) Chế biến chuẩn bị nguyên vật liệu Các lò nấu luyện Đúc chi tiết: gang, đồng, thép Kho khởi phẩm Kho thành phẩm Phân xưởng khí Rèn Cán thép Các đơn vị nội ngồi Cơng ty Hồi liệu Tuy bố trí dây truyền chế tạo máy khép kín, song đơn vị phục vụ sản xuất luyện kim nên kế hoạch sản xuất không ổn định, mặt hàng đa dạng đơn chiếc, đột xuất chiếm tới 40% độ xác chế tạo máy cấp (máy mỏ, luyện kim) thiếu hệ thống máy gia cơng xác cao chuốt lỗ, gia công bánh côn, côn xoắn, mơ duyn lớn, mài, cà răng….có nhiều khó khăn thực nhiệm vụ 1.4.2 Nhiệm vụ phân xưởng Hiện nhà máy có phân xưởng sản xuất phân xưởng sản xuất phụ, phân xưởng có đồng chí quản đốc chụi trách nhiệm chung, phó quản đốc, đốc cơng tổ trưởng giúp việc cho quản đốc - Phân xưởng I (phân xưởng gia cơng khí): đâylà phân xưởng gia cơng khí với đầy đủ thiết bị gia cơng lắp ráp, gia cơng chi tiết máy, phụ tùng sửa chữa thay thế, chế tạo lắp ráp tồn cụm máy cho cơng trình xây dựng - Phân xưởng II (phân xưởng lò điện 1,5 /mẻ): Đây phân xưởng chụi trách nhiệm đúc chi tiết có trọng lượng nhỏ bao gồm thép gang đồng thời đúc thép thỏi nhỏ phục vụ cho phân xưởng cán với lị điện cơng suất 1,5 /mẻ - Phân xưởng III (phân xưởng có lị điện 12 tấn/mẻ): Đây phân xưởng luyện thép chụi trách nhiệm sản xuất thép thỏi cho công ty Đúc sản phẩm gang thép có kích thước trọng lượng lớn gang đồng Phân xưởng có số thiết bị lò điện 12 /mẻ, lò cảm ứng đúc đồng /mẻ, lị quibi lơ Φ700 công suất 25 tấn/ngày - Phân xưởng IV: phân xưởng điện cán thép Hiện phân xưởng có dây chuyền cán thép 15.000 tấn/năm Ngồi ra, phân xưởng cịn có nhiệm vụ bảo dưỡng sửa chữa máy móc thiết bị, gia cơng phụ tùng phục vụ sửa chữa, cán thép - Phân xưởngV: Đây phân xưởng tạo phôi phương pháp rèn, dập Hiện phân xưởng có máy búa tấn, máy búa 400 kg, máy búa 150 kg - Phân xưởng VI: Đây phân xưởng nguyên vật liệu chụi trách nhiệm chủ yếu chế biến vận chuyển thép phế thu hồi cho phân xưởng II & III - Phân xưởng mộc mẫu: Đây phân xưởng chế tạo mẫu đúc phục vụ cho phân xưởng II & III 1.5 ĐẶC ĐIỂM TỔ CHỨC BỘ MÁY KẾ TỐN & TÌNH HÌNH VẬN DỤNG CHẾ ĐỘ KẾ TỐN TẠI NHÀ MÁY CƠ KHÍ GANG THÉP 1.5.1 Đặc điểm tổ chức máy kế toán 1.5.1.1 Đặc điểm máy kế toán Xuất phát từ cấu tổ chức quản lý, nhà máy tổ chức công tác kế tốn kiểu tập trung, nghĩa tồn cơng tác kế tốn thực phịng kế tốn thống kê từ khâu thu nhận chứng từ, ghi sổ đến khâu xử lý phân tích, tổng hợp trình bày thơng tin hệ thống báo cáo Phịng kế tốn Nhà máy Cơ Khí Gang Thép gồm 10 người Sơ đồ 2.1: Bộ máy kế toán nhà máy khí gang thép Kế tốn trưởng Phó phịng kế toán (kiêm kế toán tổng hợp) Các nhân viên thống kê phân xưởng Thống kê tổng hợp Kế toán sửa chữa thường xuyên TSCĐ Kế toán lương, BHXH Kế toán nguyên vật liệu Kế toán toán Kế toán giá thành Kế toán thành phẩm tiêu thụ, SCL - XDCB Thủ quỹ Ghi Quan hệ đạo 1.5.1.2 Chức nhiệm vụ kế toán Ở Nhà máy Cơ Khí Gang Thép, ngồi nhân viên phịng kế tốn thống kê Dưới phân xưởng cịn có bố trí nhân viên thống kê nhằm giúp cho phịng số cơng việc định ( lập bảng tính lương, tập hợp phiếu nhập, phiếu xuất….)  Trưởng phịng kế tốn  Chức Là người điều hành, giám sát toàn hoạt động máy kế tốn Chụi trách nhiệm nghiệp vụ chun mơn kế tốn, tài nhà máy  Nhiệm vụ - Tổ chức điều hành cơng việc phịng kế toán - Tham mưu với lãnh đạo nhà máy cơng tác quản lý tài - Tham mưu với Giám đốc biện pháp khai thác sử dụng có hiệu nguồn vốn kinh doanh nhà máy  Phó phịng kế tốn Chức - Phó phịng kế tốn kiêm kế tốn tổng hợp có nhiệm vụ tổng hợp chứng từ, bảng kê, nhật ký chứng từ kế toán viên cung cấp vào cuối tháng, quý, năm.Vào sổ cho tài khoản lập báo cáo theo quy định chung tài & báo cáo nội theo yêu cầu cấp  Nhiệm vụ - Lập kế hoạch tài năm, kế hoạch tín dụng quý, năm  Thống kê tổng hợp - Có nhiệm vụ tổng hợp ghi chép số liệu, phản ánh tình hình sản xuất, lao động, tiêu hao vật tư, tình hình sử dụng máy móc, thiết bị phân xưởng - Lập báo cáo chi phí sản xuất  Kế tốn sửa chữa thường xuyên - TSCĐ  Chức Theo dõi tình hình biến động TSCĐ, CCDC  Nhiệm vụ - Ghi chép theo dõi phản ánh tổng hợp số lượng giá trị TSCĐ hiẹn có nhà máy, tình hình tăng giảm TSCĐ - Tính tốn lập bảng phân bổ khấu hao - Theo dõi toán hạng mục sửa chữa thường xuyên - TSCĐ  Kế tốn tốn với cơng nhân viên  Chức Là nhân viên kế tốn tốn với cơng nhân viên chức  Nhiệm vụ - Lập sổ tốn tiền lương hàng tháng cho cán cơng nhân viên tồn nhà máy - Thanh tốn BHXH cho cán cơng nhân viên tồn nhà máy Quyết tốn BHXH với nhà nước - Theo dõi việc toán tiền lương khoản trích theo lươngcủa phân xưởng nhà máy - Theo dõi khoản trích tạm ứng cho cán công nhân viên chức  Kế toán toán  Chức  Là nhân viên theo dõi tình hình tiền mặt, TGNH, vốn nội toàn nhà máy  Nhiệm vụ - Theo dõi thu chi tài chính, cơng nợ phải thu, phải trả nhà máy -Lập báo cáo thu chi, nhật ký kiểm kê liên quan -Kê khai thuế GTGT đầu đầy đủ theo quy định cục thuế tỉnh - Theo dõi việc thực hợp đồng mua vật tư ký kết tình hình công nợ phải trả với nhà cung cấp  Kế tốn giá thành, chi phí sản xuất  Chức Là nhân viên kế tốn tập hợp chi phí sản xuất tính giá thành sản phẩm  Nhiệm vụ -Căn vào phiếu xuất vật tư, bảng tốn lương, tập hợp chi phí sản xuất chung phát sinh phân xưởng, kế toán tiến hành tính tốn tập hợp chi phí tính giá thành sản phẩm  Kế toán thành phẩm tiêu thụ & SCL XDCB  Chức Đảm nhận hai chức vừa nhân viên kế toán thành phẩm tiêu thụ vừa kế toán SCL - XDCB  Nhiệm vụ - Ghi chép, phản ánh tổng hợp số liệu nhập xuất tồn thành phẩm tồn kho, hàng gửi bán - Tổng hợp hoá đơn tiêu thụ sản phẩm, xác định lãi lỗ tiêu thụ sản phẩm - Tham gia kiểm kê thành phẩm tồn kho, hàng gửi bán - Theo dõi toán hạng mục sửa chữa lớn - XDCB  Kế toán nguyên vật liệu  Chức Là nhân viên kế tốn theo dõi tình hình biến động NVL, CCDC nhà máy  Nhiệm vụ - Ghi chép, theo dõi, phản ánh tổng hợp tình hình nhập xuất tồn NVL, CCDC - Tính giá thành thực tế vật liệu nhập kho, xuất kho - Lập bảng phân bổ nguyên vật liệu, CCDC hàng tháng cho đối tượng sử dụng - Kiểm tra chứng từ, hoá đơn, phiếu nhập xuất kho thường xuyên, đối chiếu với thủ kho, tiến hành kiểm kê  Thủ quỹ  Chức Theo dõi tình hình thu chi tiền mặt nhà máy  Nhiệm vụ Thu tiền mặt từ khoản bán hàng, tiền gửi ngân hàngvà khoản thu khác nhà máy Chi tiền mặt, trả bảo hiểm xã hội cho cán công nhân viên khoản phải trả, phải nộp khác nhà máy Mở sổ theo dõi thu chi tiền mặt, lập báo cáo thu chi quỹ, tiền mặt hàngtháng Bảo vệ, bảo mật số lượngtiền mặt trình kinh doanh nhà máy Hàng ngày kiểm kê số tiền thực tế, đối chiếu với sổ sách tránh nhầm lẫn Cuối tháng lập báo cáo kiểm kê theo số tiền có 1.6 TÌNH HÌNH VẬN DỤNG CHẾ ĐỘ KÊ TỐN TẠI NHÀ MÁY 1.6.1 Chế độ kế tốn áp dụng Nhà máy Cơ Khí Gang Thép có quy mô lớn, hoạt động sản xuất kinh doanh liên tục Do cơng tác tổ chức hạch tốn kế tốn nhà máy đặc biệt quan tâm Chế độ kế toán nhà máy áp dụng chế độ kế tốn theo quy định 1141TC/QĐ/CĐKT Bộ tài Liên độ kế toán: Bắt đầu từ ngày 01/01 kết thúc vào 31/12 hàng năm Kỳ hạch toán: theo tháng Nhà máy sử dụng phương pháp kê khai thường xuyên để hạch toán Để kết hợp chặt chẽ sổ sách kế toán, với mẫu biểu, kế toán chi tiết kế toán tổng hợp tạo điều kiện cho việc kiểm tra đối chiếu phù hợp với doanh nghiệp có quy mơ sản xuất kinh doanh lớn Nhà máy áp dụng hình thức kế tốn nhật ký chứng từ 1.6.2 Chế độ chứng từ kế toán - Hệ thống chứng từ kế toán nhà máy sử dụng tương đối đầy đủ theo mẫu biểu nhà nước ban hành Phương pháp tính thuế phương pháp khấu trừ Toàn chứng từ nhà máy áp dụng theo chế độ kế toán hành Chứng từ tiền tệ: Phiếu thu, phiếu chi, giấy đề nghị tạm ứng, giấy đề nghị toán tạm ứng Chứng từ tài sản cố định: Biên giao nhận TSCĐ, biên lý TSCĐ, biên giao nhận TSCĐ sửa chữa lơn hoàn thành Chứng từ hàng tồn kho: Phiếu nhập kho, phiếu xuất kho, biên kiểm kê vật tư, sản phẩm hàng hoá Chứng từ lao động tiền lương: Bảng chấm cơng, bảng tốn tiền lương, toán nguồn tiền lương, giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng BHXH Nhà máy sử dụng thêm số chứng từ như: Chứng từ vật liệu, phế liệu thu hồi nhập kho 1.6.3 Chế độ tài khoản kế toán Hệ thống tài khoản áp dụng nhà máy sử dụng bao gồm hầu hết hệ thống tài khoản kế tốn tồn doanh nghiệp ban hành theo định 1141TC/QĐ/CĐKT ngày 01/11/1995 Bộ tài đợt sửa đổi bổ sung theo chuẩn mực thông tư hướng dẫn Bộ tài Do đặc thù hoạt động sản xuất kinh doanh, nhà máy không sử dụng số tài khoản 121, 129, 139, 159, 221, 228, 229, 244, 611, 631 Một số tài khoản mở chi tiết cho phù hợp với nội dung kinh tế phần hành kế toán nhà máy 1.6.4 Chế độ sổ kế toán Xuất phát từ đặc điểm sản xuất nhà máy với hình thức tổ chức kế tốn tập trung, cán phịng tài kế tốn với trình độ chun mơn cao có chun mơn hố cơng việc nên nhà máy sử dụng hình thức ghi sổ kế tốn nhật ký chứng từ Đây hình thức ghi sổ kế tốn phù hợp với trình độ hạch tốn mơ hình sản xuất kinh doanh lớn Nhà máy nhiều mặt hàng, nhiều nghiệp vụ kinh tế phát sinh Đồng thời nhà máy sử dụng phần mềm kế toán Bravo Accounting 4.1 để hỗ trợ cho cơng tác hạch tốn kế tốn Đây phần mềm kế toán thiết kế riêng cho nhà máy thuộc Cơng ty Gang Thép Thái Ngun Do kế tốn viên cần lọc chứng từ hợp lý, sau nhập liệu vào máy, đến cuối tháng lập bút toán kết chuyển in báo cáo theo yêu cầu Công ty Với việc sử dụng phần mền kế tốn vào cơng tác hạch tốn giúp cho khối lượng cơng việc kế tốn giảm nhẹ mặt tính tốn, ghi chép tổng hợp số liệu, tiết kiệm thời gian, số liệu ghi chép xác đầy đủ, kiểm tra đối chiếu phát kịp thời, dễ dàng Đồng thời thơng tin kế tốn nhanh chóng cập nhật Chu trình ghi sổ kế tốn theo hình thức nhật ký chứng từ Nhà máy Cơ Khí Gang Thép thể sơ đồ sau: Sơ đồ 2.2: Chứng từ ghi sổ kế toán Chứng từ kế toán bảng phân bổ Bảng kê Nhật ký chứng từ Số, thẻ kế toán chi tiết Sổ Bảng tổng hợp chi tiết Báo cáo tài Ghi Ghi hàng ngày Ghi cuối tháng Đối chiếu, kiểm tra 1.6.5 Chế độ báo cáo kế toán Hệ thống báo cáo tài lập gồm: - Bảng cân đối kế toán: MSB01-DN - Báo cáo kết hoạt động kinh doanh: MSB01-DN - Ngồi nhà máy cịn sử dụng số loại báo cáo để giúp cho việc hạch tốn dễ dàng theo dõi tồn tình hình nhà máy như: - Bảng tính chu chuyển nội sản phẩm - Bảng tổng hợp tình hình thực kế hoạch - Biểu tính giá thành sản phẩm (lập theo tháng, quý, năm) - Biểu phân tích tăng giảm giá thành (lập theo tháng quý, năm) - Biểu chi phí sản xuất yếu tố (lập theo tháng, quý, năm) - Biểu tình hình tăng giảm tài sản cố định (lập theo quý, năm) - Báo cáo nhập xuất tồn kho sản phẩm (lập theo tháng, q, năm) - Ngồi nhà máy cịn tự lập số mẫu báo cáo như: Báo cáo tiết kiệm vật liệu… ... 1.4 ĐẶC ĐIỂM TỔ CHỨC HỆ THỐNG SẢN XUẤT KINH DOANH 1.4.1 Đặc điểm sản xuất Nhà máy khí đơn vị vừa sản xuất vừa luyện kim vừa gia cơng khí, nên mặt hàng sản xuất đa dạng sản phẩm nhà máy sản xuất. .. kế toán áp dụng Nhà máy Cơ Khí Gang Thép có quy mơ lớn, hoạt động sản xuất kinh doanh liên tục Do cơng tác tổ chức hạch tốn kế tốn nhà máy đặc biệt quan tâm Chế độ kế toán nhà máy áp dụng chế... xưởng II & III 1.5 ĐẶC ĐIỂM TỔ CHỨC BỘ MÁY KẾ TOÁN & TÌNH HÌNH VẬN DỤNG CHẾ ĐỘ KẾ TỐN TẠI NHÀ MÁY CƠ KHÍ GANG THÉP 1.5.1 Đặc điểm tổ chức máy kế toán 1.5.1.1 Đặc điểm máy kế toán Xuất phát từ cấu