Ngữ văn 7 - Tiết 39 - Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê

+ Hồi hương ngẫu thư: Tình yêu quê hương của người đi xa trở về mới đặt chân lên mảnh đất quê hương.. VẬN DỤNG[r]

Văn bản

NGẪU NHIÊN VIẾT NHÂN BUỔI MỚI VỀ QUÊ.

(HỒI HƯƠNG NGẪU THƯ)

Hạ Tri Chương

I ĐỌC –TÌM HIỂU CHÚ THÍCH:

1 Tác giả

Tác giả :Hạ Tri Chương

Hạ Tri Chương (659-744)

- Quê: Chiết Giang, Trung Quốc

- Cuộc đời:

Năm 695 đỗ tiến sĩ và làm quan trên

50 năm ở kinh đô Trường An

- Sự nghiệp văn chương:

+ Là một trong những nhà thơ nổi

tiếng thời Đường

+ Ông còn để lại 20 bài thơ, trong đó

bài Hồi hương ngẫu thư là nổi tiếng

nhất

PCST: Thơ ông của ông thanh đạm,

nhẹ nhàng, bộc lộ một trái tim nhân

hậu

a Hoàn cảnh sáng tác

b Đọc – Chú thích

2 Tác phẩm

Được sáng tác khi tác giả trở về quê hương sau hơn

50 năm xa cách

c Thể thơ

d Bố cục:

- Hai câu thơ đầu: Tình cảm của tác giả đối với quê hương

- Hai câu thơ sau: Tâm trạng của tác giả

- Nguyên tác: Thất ngôn tứ tuyệt

- Dịch thơ: Lục bát

Phiên âm:

Thiếu tiểu li gia, lão đại hồi,

Hương âm vô cải, mấn mao tồi.

Dịch thơ:

Khi đi trẻ, lúc về già

Giọng quê vẫn thế, tóc đà khác bao

(PHẠM SĨ VĨ dịch )

Trẻ đi ,già trở lại nhà, Giọng quê không đổi, sương pha mái đầu.

(TRẦN TRỌNG SAN dịch)

Dịch nghĩa:

Rời nhà từ lúc còn trẻ, già mới quay về, Giọng quê không đổi, nhưng tóc mai đã rụng

II ĐỌC – TÌM HIỂU CHI TIẾT

1 Hai câu thơ đầu

Nhóm 1: So sánh bản Phiên âm – Dịch thơ trong hai câu thơ đầu dựa

trên cơ sở của phần Chú thích và Dịch nghĩa

Câu 1: Thiếu tiểu (trẻ)– lão đại (già)

li (ra đi) - hồi (trở về)

Câu 2: Hương âm vô cải – mấn mao tồi

(Giọng quê không thay đổi) (tóc mai đã

rụng)

- Hình ảnh Giọng quê.

- Giọng thơ khách quan nhưng phảng phất

nỗi buồn, sự ngậm ngùi trước sự

chảy trôi của thời gian.

Thiếu tiểu li gia, lão đại hồi, Hương âm vô cải, mấn mao tồi.

( Rời nhà từ lúc còn trẻ, già mới quay về, Giọng quê không đổi, nhưng tóc mai đã rụng)

1 Hai câu thơ đầu

- Sử dụng phép đối :

 Khái quát ngắn gọn cuộc đời xa quê:quát ngắn gọn cuộc đời

+Làm tác giả thay đổi: vóc dáng,tuổi tác và

mái tóc.

+Không thay đổi: giọng nói quê hương.

-Ý nghĩa: Làm nổi bật tình cảm gắn bó với quê

hương.

HOẠT ĐỘNG NHÓM Chỉ ra phép đối trong hai câu thơ đầu và nên tác dụng của phép đối

Phiên âm:

Nhi đồng tương kiến, bất tương thức,

Tiếu vấn: Khách tòng hà xứ lai?

Dịch thơ:

Trẻ con nhìn lạ không chào

Hỏi rằng: Khách ở chốn nào lại chơi

(PHẠM SĨ VĨ dịch )

Gặp nhau mà chẳng biết nhau Trẻ cười hỏi: “Khách từ đâu đến làng ?” (TRẦN TRỌNG SAN dịch )

Dịch nghĩa:

Trẻ con gặp mặt, không quen biết, Cười hỏi: Khách ở nơi nào đến?

2 Hai câu thơ sau

Nhóm 2: So sánh bản Phiên âm – Dịch thơ trong hai câu thơ đầu dựa

trên cơ sở của phần Chú thích và Dịch nghĩa

Nhi đồng tương kiến, bất tương thức, Tiếu vấn : Khách tòng hà xứ lai? (Trẻ con gặp mặt, không quen biết, Cười hỏi : Khách ở nơi nào đến ?)

-> Bị coi là khách ngay trên chính nơi

chôn rau cắt rốn.

- Hình ảnh vui tươi, giọng điệu bi hài.

-> Tâm trạng chua xót, nỗi buồn tủi,

ngậm ngùi.

2 Hai câu thơ sau

- Tình huống

+ Trẻ con gặp mặt, không quen biết.

+ Trẻ cười, hỏi khách

 Tình huống bất ngờ nhưng hợp lẽ tự

nhiên

=>Tình yêu quê hương thắm thiết, chân

thành, son sắt, thủy chung.

Hãy KỂ TÊN MỘT SỐ BÀI HÁT HOẶC BÀI THƠ VIẾT VỀ QUÊ HƯƠNG

Bác Hồ trở về quê hương sau thời

gian bôn ba ở nước ngoài

III TỔNG KẾT.

2 Nghệ thuật.

- Sử dụng phép đối cùng với phương thức kể, tả để bộc lộ cảm xúc

- Giọng điệu khách quan, hóm hỉnh, ngậm ngùi

1 Nội dung, ý nghĩa.

- Thể hiện tình yêu quê hương tha thiết, thuỷ chung, bền chặt

- Tình yêu quê hương là một trong những tình cảm lâu bền và thiêng liêng nhất của con người

Hai bài thơ Tĩnh dạ tứ và Hồi hương ngẫu thư có

điểm gì giống và khác nhau?

LUYỆN TẬP

- Giống nhau: cùng viết về chủ đề tình yêu quê hương

- Khác nhau

+ Tĩnh dạ tứ: Tình yêu quê hương của người sống xa quê, nhìn trăng nhớ quê

+ Hồi hương ngẫu thư: Tình yêu quê hương của người đi xa trở về mới đặt chân lên mảnh đất quê hương

VẬN DỤNG

? Hãy nêu cách hiểu của em về định nghĩa quê hương và chia sẻ cho các bạn trong lớp?

? Viết một đoạn văn ngắn trình bày tình yêu

quê hương của tác giả?

Hình ảnh

quê hương

M t s món trong ộ ố

n b a n th ng

ngày?

13