THỰC TRẠNG CÔNG TÁC KẾ TOÁN THÀNH PHẨM TIÊU THỤ THÀNH PHẨM VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ TIÊU THỤ TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN BÁNH KẸO HỮU NGHỊ

Hàng ngày, kế toánkhông theo dõi và hạch toán tình hình nhập, xuất, tồn kho thành phẩm theochỉ tiêu giá trị mà chỉ phản ánh theo chỉ tiêu số lượng.. Cụthể trình tự hạch toán chi tiết thà

THỰC TRẠNG CÔNG TÁC KẾ TOÁN THÀNH PHẨM TIÊU THỤ THÀNH PHẨM VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ TIÊU THỤ TẠI CÔNG TY

CỔ PHẦN BÁNH KẸO HỮU NGHỊ

I HẠCH TOÁN THÀNH PHẨM

1 Đặc điểm thành phẩm tại đơn vị

Công ty cổ phần bánh kẹo Hữu Nghị là một đơn vị chuyên sản xuấtbánh kẹo tương đối lớn của nước ta Sản phẩm của Công ty chủ yếu là cácloại bánh kẹo được chế biến từ các sản phẩm nông nghiệp với hương liệu hữu

cơ dễ bị vi sinh vật phá hủy như đường, bơ, sữa… nên các sản phẩm sản xuất

ra đòi hỏi phải được bảo quản cẩn thận trong môi trường khô thoáng và sạch

sẽ, tránh nơi ẩm mốc làm bánh kẹo chảy nước mất chất Ngoài ra, bánh kẹocòn có đặc điểm là chỉ cần thay đổi một số thành phần, tỷ lệ hương vị, chấtphụ gia thực phẩm, khuôn mẫu hay cách gói… là có thể tạo ra một sản phẩmmới Do vậy, bánh kẹo là sản phẩm rất dễ xâm nhập và rút lui khỏi thị trường.Hơn nữa, bánh kẹo không phải là một mặt hàng thiết yếu mà là một mặt hàng

có cầu co giãn lớn, nhu cầu đối với các sản phẩm này tăng cao vào các dịp lễhội và giảm nhiều vào mùa hè nên sản phẩm sản xuất ra mang tính thời vụ

Do những đặc điểm đó, Công ty đã tiến hành quản lý chặt chẽ thành phẩm cả

về mặt số lượng và chất lượng ở kho thành phẩm, phòng KCS, phòng kinhdoanh và phòng tài vụ

- Kho thành phẩm: Thành phẩm sau khi nhập kho sẽ được thủ kho sắp xếptheo từng loại, theo thứ tự thời gian nhập và được quản lý theo từng lô

- Phòng KCS: Kiểm tra chất lượng, mẫu mã, chủng loại của sản phẩmtrước khi đem nhập kho, nếu đạt những tiêu chuẩn chất lượng theo qui địnhthì thành phẩm mới được đóng dấu của phòng KCS và đem nhập kho

- Phòng kinh doanh: Theo dõi và ghi chép tình hình biến động của thànhphẩm theo từng loại để có kế hoạch sản xuất và tiêu thụ hợp lý

- Phòng tài vụ: Theo dõi, ghi chép và hạch toán tình hình nhập xuất, tồn

2 Tính giá thành phẩm

ở Công ty Cổ phần bánh kẹo Hữu Nghị, thành phẩm nhập, tồn khođược kế toán theo dõi và phản ánh theo trị giá vốn thực tế Hàng ngày, kế toánkhông theo dõi và hạch toán tình hình nhập, xuất, tồn kho thành phẩm theochỉ tiêu giá trị mà chỉ phản ánh theo chỉ tiêu số lượng Vì vậy, trị giá vốn thực

tế của thành phẩm nhập, xuất, tồn kho chỉ tính được vào cuối tháng và đượcphản ánh trên báo cáo nhập, xuất, tồn kho thành phẩm

- Đối với thành phẩm xuất kho: thành phẩm của Nhà máy được xuất khotrong hai trường hợp là xuất để bán và xuất để tái chế

+ Thành phẩm xuất kho để bán: để tính được trị giá vốn thực tế của thànhphẩm xuất bán trong tháng, Nhà máy áp dụng phương pháp bình quân giaquyền trong cả kỳ tính cho từng loại sản phẩm Trị giá vốn thực tế của thànhphẩm xuất kho chỉ tính được vào cuối tháng sau khi nhận được bảng tính giáthành sản phẩm do kế toán giá thành chuyển sang Khi đó, bộ phận kế toántiêu thụ sẽ tính được đơn giá bình quân gia quyền theo công thức sau:

§¬ngi¸ b×nh qu©n gia quyÒn= ¿ TrÞ gi¸ vèn thùc tÕ + TrÞ gi¸ vèn thùc tÕ ¿

b×nh qu© n gia quyÒn

+ Thành phẩm xuất kho để tái chế: đối với những sản phẩm bị hư hỏngđược xuất kho để tái chế thì trị giá thành phẩm xuất tái chế được tính theocông thức:

§¬n gi¸ tån kho ®Çu kú= TrÞ gi¸ thùc tÕ thµnh phÈm tån kho ® Çu kú

9100 x 17,5 = 159250 (đ)

 Chứng từ sử dụng trong kế toán thành phẩm

Để theo dõi và hạch toán tình hình nhập, xuất kho thành phẩm ở Nhà máy

sử dụng các chứng từ như: Phiếu nhập kho, phiếu xuất kho và Hoá đơnGTGT

* Phiếu nhập kho: được lập khi thành phẩm sản xuất hoàn thành nhập khohoặc thành phẩm đã xác định là tiêu thụ bị khách hàng trả lại mà Nhà máychấp nhận nhập trở lại kho

- Trường hợp nhập kho thành phẩm sản xuất hoàn thành: Khi sản phẩmsản xuất hoàn thành sẽ được phòng KCS kiểm tra về qui cách, mẫu mã, chấtlượng, số lượng … Nếu sản phẩm đạt mọi tiêu chuẩn theo qui định sẽ đượcđóng dấu chất lượng, ghi rõ ngày sản xuất, khối lượng, hạn sử dụng … sau đóđem nhập kho Việc nhập kho thành phẩm do trưởng ca sản xuất thực hiệnsau mỗi ca sản xuất Khi trưởng ca sản xuất đem thành phẩm tới kho thủ kho

sẽ căn cứ vào khối lượng thành phẩm hiện có, tiến hành kiểm tra tính pháp lýcủa từng hộp thành phẩm, sau đó mới đem nhậ thành phẩm và ghi vào sổnhập kho thành phẩm Sau khi nhập kho thành phẩm, bộ phận sản xuất lênphòng kế hoạch vật tư lập phiếu nhập kho Phiếu nhập kho được lập thành 4liên:

Liên 1 : Phòng kế hoạch vật tư giữ Liên 3 : Lưu phòng kế toán

Liên 1 : Phòng kế hoạch vật tư giữ

Liên 2 : Thủ kho giữ

Liên 3 : Lưu phòng kế toán

Địa chỉ: 25 Lạc Trung - Vĩnh Tuy - Hai Bà Trưng - Hà Nội

Họ tên người giao: Trần Lan Anh

Nhập tại kho: Thu Nhập mới

* Phiếu xuất kho: được Nhà máy sử dụng trong trường hợp xuất kho thànhphẩm để sử dụng nội bộ hoặc để tái chế Phiếu xuất kho do phòng kế hoạchvật tư lập và được lập thành 4 liên:

Liên 1 : Phòng kế hoạch vật tư giữ

Liên 2 : Thủ kho giữ

Liên 3 : Lưu phòng kế toánLiên 4 : Giao cho người nhận giữ

Đơn vị: Công ty cổ phần bánh kẹo Hữu Nghị Bộ phận: Phân xưởng kẹoĐịa chỉ: 25 Lạc Trung - Vĩnh Tuy - Hai Bà Trưng - Hà Nội

Họ tên người nhận: Trần Lan Anh

Xuất tại kho:

STT Tên nhãn hiệu, quy

cách, phẩm chất

MS

ĐVT

giá

Thànhtiền

Yêu cầu Thực xuất

3 Hạch toán chi tiết thành phẩm

Nhà máy bánh kẹo cao cấp Hữu Nghị áp dụng phương pháp ghi thẻsong song để hạch toán chi tiết tình hình nhập xuất tồn kho thành phẩm Cụthể trình tự hạch toán chi tiết thành phẩm ở Nhà máy diễn ra như sau:

ở kho: Hàng ngày, để theo dõi tình hình nhập xuất tồn kho thành phẩmthủ kho không sử dụng thẻ kho mà sử dụng sổ xuất kho, sổ nhập kho để ghichép theo chỉ tiêu số lượng Sở dĩ, thủ kho không sử dụng thẻ kho là do thànhphẩm nhập, xuất trong ngày là rất lớn, trong khi đó việc ghi chép ở kho vẫnđược tiến hành theo phương pháp thủ công Để ghi sổ nhập kho, sổ xuất khothủ kho căn cứ vào các phiếu nhập kho và hoá đơn GTGT

Sổ nhập kho: Sổ này được mở chung cho các loại sản phẩm Sổ này cócác cột ghi số phiếu nhập, tên người nhập, ngày nhập và các cột ghi tên củatừng loại bánh, kẹo khác nhau Hàng ngày, thủ kho căn cứ vào số thực nhập

khớp mới ký vào phiếu nhập kho và ghi số phiếu nhập vào cột: “số phiếunhập” trên sổ nhập kho.

Sổ xuất kho: được mở để theo dõi chi tiết tình hình xuất kho thànhphẩm để bán về mặt số lượng Sổ này có kết cấu tương tự như sổ nhập kho.Mỗi dòng trên trang sổ phản ánh lượng sản phẩm của mỗi loại xuất bán chokhách hàng theo từng hoá đơn GTGT trong một ngày Căn cứ vào hoá đơnGTGT thủ kho sẽ tiến hành ghi vào các cột số hoá đơn, ngày xuất, tên kháchhàng và số lượng mỗi loại sản phẩm vào các cột ghi tên sản phẩm

Đối với thành phẩm nhập lại hoặc xuất tái chế thì thủ kho chỉ lưu giữcác chứng từ là phiếu nhập kho, phiếu xuất kho ở một tập riêng chứ không ghichép vào sổ nhập kho, sổ xuất kho Cuối tháng thủ kho cộng số lượng thànhphẩm nhập lại hoặc tái xuất trên các chứng từ này để lấy ra số tổng cộng ghivào báo cáo kho thành phẩm

Cuối tháng, thủ kho lập báo cáo kho thành phẩm, đây là sổ theo dõitổng hợp tình hình nhập, xuất, tồn kho thành phẩm theo từng loại Báo cáonhập, xuất, tồn kho thành phẩm của thủ kho được sử dụng để đối chiếu số liệutheo chỉ tiêu số lượng với báo cáo nhập, xuất, tồn kho thành phẩm của kếtoán

Để lập báo cáo kho thành phẩm, thủ kho căn cứ vào sổ nhập kho, sổxuất kho và số liệu tổng cộng của các phiếu xuất kho, phiếu nhập kho (nhậplại)

Tênchủ hàng

Kẹocốm

Kẹodâu

Kẹocam

+ Cột “nhập lại trong tháng” căn cứ vào số liệu tổng cộng của tất cả cácphiếu nhập kho của thành phẩm nhập lại mà thủ kho đã lưu giữ ở tập riêng.

+ Cột “xuất bán trong tháng” căn cứ vào số liệu tổng cộng trên sổ xuấtkho được ghi tương ứng theo từng loại sản phẩm

+ Cột “xuất tái chế trong tháng” căn cứ vào số liệu tổng cộng của tất cảcác phiếu xuất kho

Từ đó tính được số tổng nhập, tổng xuất và tồn cuối tháng theo công thức:

Tæng xuÊt trong th¸ng

ở phòng kế toán: Để theo dõi chi tiết tình hình nhập, xuất, tồn khothành phẩm cả về mặt giá trị và hiện vật, kế toán sử dụng các sổ: sổ chi tiếtthành phẩm, sổ chi tiết nhập lại tái xuất và báo cáo nhập, xuất, tồn kho thànhphẩm Các sổ này đều được lập trên báo cáo của kế toán tiêu thụ

Nhập trong tháng

Nhập lại trong tháng

Tổng nhập trong tháng

Xuất bán trong tháng

Xuất tái chế

Tổng xuất trong tháng

Tồn cuối tháng

Sổ chi tiết thành phẩm: Sổ này được dùng để theo dõi tình hình nhập,xuất, tồn kho của từng loại bánh kẹo, mỗi loại được phản ánh trên một trang

sổ Căn cứ để phản ánh trên sổ chi tiết thành phẩm là các hoá đơn GTGT vàcác phiếu nhập kho Hàng ngày, khi nhận được các chứng từ là phiếu nhậpkho, phiếu xuất kho, hoá đơn GTGT kế toán tiến hành nhập các chứng từ nàyvào sổ

Số liệu trên các chứng từ là phiếu nhập kho, hoá đơn GTGT sẽ đượcphản ánh vào “Sổ chi tiết thành phẩm” Sổ này được dùng để theo dõi tìnhhình nhập, xuất, tồn kho của từng loại bánh kẹo, mỗi loại được phản ánh trênmột trang sổ Cuối tháng, tiến hành tính giá trị của thành phẩm xuất kho

Mẫu số 6

SỔ CHI TIẾT THÀNH PHẨM

Tháng 02/2004Tên sản phẩm: Kẹo cốm

Số thành phẩm Công ty đã tiêu thụ bị khách hàng trả lại do các nguyênnhân như kém phẩm chất, không đúng chủng loại …được Công ty chấp nhận

sẽ được nhập trở lại kho làm nguyên liệu tái sản xuất

Hàng ngày, khi phát sinh các nghiệp vụ nhập lại hoặc xuất tái chế thì kế toáncăn cứ vào các chứng từ liên quan là PNK, PXK để cập nhật thông tin Số liệu

về số hàng nhập lại hoặc xuất tái chế được phản ánh vào “Sổ chi tiết nhập lạitái xuất”, sổ này được kế toán sử dụng để theo dõi số thành phẩm khách hàngtrả lại mà nhà máy chấp nhận nhập lại kho hoặc theo dõi số thành phẩm xuấtkho để tái chế Kết cấu của sổ này được chia làm hai phần

Phần 1: Theo dõi số thành phẩm nhập lại Mỗi loại thành phẩm nhập lạiđược theo dõi riêng trên một trang sổ Mỗi phiếu nhập lại được phản ánh vàomột dòng Sổ này có các cột số lượng và giá trị để kế toán theo dõi số lượnghàng mà khách hàng trả lại và giá trị của số hàng này

Phần 2: Theo dõi số thành phẩm xuất kho tái chế Mỗi loại thành phẩmđược theo dõi trên một trang Mỗi dòng trên trang sổ phản ánh số liệu của mộtphiếu xuất kho

Số liệu cuối tháng trên sổ này được phản ánh vào “Báo cáo nhập xuấttồn kho thành phẩm”

Mẫu số 7

SỔ CHI TIẾT NHẬP LẠI TÁI XUẤT

Tháng 02 năm 2004

Trang 1: Kẹo cam

Mẫu số 8

XUẤT TÁI CHẾTrang 1: Kẹo cốm

Căn cứ để kế toán lập báo cáo nhập xuất tồn kho thành phẩm là các sổchi tiết thành phẩm, sổ chi tiết nhập lại tái xuất Mỗi dòng trên báo cáo nhậpxuất tồn kho thành phẩm phản ánh sự biến động của một loại sản phẩm trongtháng

Kết cấu và cách ghi “Báo cáo nhập xuất tồn kho thành phẩm”

+ Cột “số dư đầu tháng” căn cứ vào số liệu trên cột số dư cuối thángcủa báo cáo nhập xuất tồn kho thành phẩm từ tháng trước chuyển sang

+ Cột “nhập trong tháng” căn cứ vào số liệu tổng cộng của cột nhậptrên sổ chi tiết thành phẩm

+ Cột “xuất trong tháng” căn cứ vào số liệu tổng cộng của cột xuất trên

Cuối tháng, kế toán sử dụng vào các bảng nhập xuất tồn kho thànhphẩm làm căn cứ để lập Báo cáo tài chính và đối chiếu với Sổ Cái.

4 Hạch toán tổng hợp thành phẩm

*Tài khoản sử dụng:

Tại Công ty Cổ phần bánh kẹo Hữu Nghị, việc hạch toán tổng hợpthành phẩm được thực hiện theo phương pháp kê khai thường xuyên và phảnánh theo giá gốc Để quản lý, theo dõi và phản ánh tình hình nhập xuất tồnkho thành phẩm kế toán Nhà máy sử dụng các tài khoản sau:

+ TK 155 – Thành phẩm: ghi chép, phản ánh tình hình hiện còn và sựbiến động của thành phẩm trong kỳ

*Kế toán trên sổ:

Để theo hạch toán tổng hợp thành phẩm, kế toán công ty sử dụng các sổ

kế toán sau:

- Sổ Nhật ký chung (Xem mẫu số 22)

- Sổ Cái TK 155 - Thành phẩm: Hàng ngày từ các chứng từ gốc, kế oántập hợp, phân loại rồi ghi vào sổ Nhật ký chung Sau đó chuyển từ số liệu chitiết của nghiệp vụ liên quan đến thành phẩm ghi vào Sổ Cái

Số phát sinh Số

hiệu tháng Ngày Trang số thứ Số

tự dòng

T2

632 234.663

1 Các phương thức tiêu thụ; các phương thức thanh toán áp dụng tại doanh nghiệp

1.1 Các phương thức tiêu thụ

Hiện nay Công ty thực hiện việc tiêu thụ sản phẩm theo các phươngthức sau:

 Phương thức bán hàng giao trực tiếp cho khách hàng

Phương thức này bao gồm hình thức bán lẻ tại cửa hàng và hình thức đã được

ký kết với khách hàng từ trước, khách hàng đến nhận hàng tại Công ty Khi sốthành phẩm xuất khỏi kho theo từng hoá đơn, số thành phẩm đó đã được xácđịnh là tiêu thụ và được hạch toán doanh thu

 Phương thức bán hàng qua đại lý

Để tiêu thụ được lượng hàng lớn nhất có thể và thoả mãn nhu cầu củangười tiêu dùng Công ty đã tăng cường mở các đại lý tiêu thụ trên toàn quốc.Điều đặc biệt của phương thức bán hàng qua đại lý Công ty qui định là toàn

bộ sản phẩm sau khi đã giao cho người nhận đại lý, khi người nhận ký vàohoá đơn kiêm phiếu xuất kho thì số sản phẩm đó đã được xác định là tiêu thụ,được phản ánh doanh thu

 Ngoài ra, Công ty còn bán lẻ sản phẩm thông qua cửa hàng giới thiệu sảnphẩm của Công ty Với hình thức này, khi khách hàng trả tiền thì nhân viêncủa cửa hàng sẽ giao trực tiếp cho khách hàng và ở đây không chấp nhận trảlại hàng

Để theo dõi tình hình tiêu thụ thành phẩm Công ty đã sử dụng một số sổ chitiết và bảng tổng hợp sau:

1.2 Các phương thức thanh toán

Có 2 hình thức thanh toán là thanh toán ngay hoặc thanh toán chậm:

- Với hình thức thanh toán ngay: thành phẩm được xuất kho giao chokhách hàng đồng thời với quá trình thu tiền

- Với hình thức trả chậm: khi Công ty chấp nhận bán chịu cho kháchhàng thì thành phẩm xuất kho được coi là tiêu thụ và Công ty sẽ thu tiền trong

toán tiền hàng và giá trị hàng mua chịu không vượt quá 70% giá trị tài sản thếchấp.

2 Tình hình hạch toán tiêu thụ thành phẩm

2.1 Hạch toán tiêu thụ theo phương thức bán buôn trực tiếp

Hàng ngày, khi khách hàng có nhu cầu mua hàng sẽ đến phòng kinhdoanh để làm thủ tục ban đầu cho việc mua bán Nếu khách hàng đến mua lầnđầu thì khách hàng và trưởng phòng kế hoạch vật tư thoả thuận cách thức muabán, thanh toán và lập hợp đồng Nếu là khách hàng thường xuyên thì dựa vàocách thức thanh toán để quyết định bán hàng

Trường hợp khách hàng thanh toán ngay, nhân viên phòng kế hoạch vật tư

sẽ lập hoá đơn kiêm phiếu xuất kho căn cứ vào số lượng thành phẩm từng loạicòn trong kho rồi chuyển sang phòng tài vụ để làm các thủ tục khác, kế toántiêu thụ lập phiếu thu thành 2 liên, một liên lưu tại quyển Phiếu thu, một liênchuyển sang cho thủ quỹ Thủ quỹ thu đủ tiền sẽ đóng dấu đã thu tiền lên hoáđơn và khách hàng mang hoá đơn xuống kho nhận hàng

Trưòng hợp khách hàng thanh toán chậm thì nhân viên tiếp thị phụ tráchkhách hàng đó sẽ xác nhận số dư nợ đến ngày mua hàng, trưởng phòng kýduyệt sau đó sẽ lập hoá đơn kiêm phiếu xuất kho

Nhân viên phòng kế hoạch vật tư sẽ lập hoá đơn GTGT kiêm phiếuxuất kho gồm 3 liên:

-Liên 1 : Lưu tại quyển hoá đơn gốc do phòng tài vụ giữ để nắm được sốlượng thành phẩm xuất kho hàng ngày

- Liên 2 : Giao cho khách hàng để làm chứng từ đi đường và ghi sổ kế toánđơn vị mua

-Liên 3 : Thủ kho dùng để ghi thẻ kho sau đó chuyển cho kế toán tiêu thụthành phẩm ghi sổ kế toán

Trên mỗi hoá đơn GTGT có đầy đủ họ tên khách hàng, địa chỉ, hình thứcthanh toán, khối lượng, đơn giá của từng loại thành phẩm bán ra, tổng tiềnhàng, thuế GTGT và tổng số tiền phải thanh toán

Mẫu số 11

Mẫu hoá đơn GTGT tại Công ty CP bánh kẹo Hữu Nghị

(Liên 3 : Dùng để thanh toán) CL / 99 / B

Đơn vị bán hàng : Công ty CP bánh kẹo Hữu Nghị

Địa chỉ : 25 Lạc trung - Hai Bà Trưng - HN Số tài khoản:

Số tiền viết bằng chữ : Hai triệu bảy trăm bốn mươi mốt ngàn bốn trăm bốn

1