Tìm những câu văn sử dụng biện pháp so sánh trong đoạn văn trên.. c..[r]
Trang 1MÔN NGỮ VĂN - KHỐI 6
I Văn bản
- HS xem lại nội dung các văn bản đã học: Bài học đường đời đầu tiên, Sông
nước Cà Mau.
HS đọc trước các văn bản: Lòng yêu nước, Lao xao, Cầu Long Biên
-chứng nhân lịch sử, Bức thư của thủ lĩnh da đỏ,…
- HS soạn bài bằng cách trả lời các câu hỏi ở phần Đọc – Hiểu văn bản trong
SGK
II Tiếng Việt
A Ôn tập lí thuyết:
- HS xem lại nội dung kiến thức các bài đã học: Phó từ, So sánh trong phần
ghi nhớ ở SGK
- HS đọc và soạn trước các bài tiếp theo: Nhân hóa, Ẩn dụ, Hoán dụ, Các thành phần chính của câu, Câu trần thuật đơn, Câu trần thuật đơn có từ là,
B Bài tập
Bài 1:
Đọc kĩ đoạn văn và trả lời câu hỏi:
“Càng đổ dần về hướng mũi Cà Mau thì sông ngòi, kênh rạch càng bủa giăng chi chít như mạng nhện Trên thì trời xanh, dưới thì nước xanh, chung quanh mình cũng chỉ toàn một sắc xanh cây lá Tiếng rì rào bất tận của những khu rừng xanh bốn mùa, cùng tiếng sóng rì rào từ Biển Đông và vịnh Thái Lan ngày đêm không ngớt vọng về trong hơi gió muối [ ] Dòng sông Năm Căn mênh mông, nước ầm ầm đổ ra biển ngày đêm như thác, cá nước bơi hàng đàn đen trũi nhô lên hụp xuống như người bơi ếch giữa những đầu sóng trắng Thuyền xuôi giữa dòng con sông rộng hơn ngàn thước, trông hai bên bờ, rừng đước dựng lên cao ngất như hai dãy trường thành vô tận.”
(Trích Sông nước Cà Mau, Đoàn Giỏi, Ngữ văn 6, tập 2)
a Các từ Cà Mau, Thái Lan, Năm Căn thuộc từ loại gì ?
b Tìm những câu văn sử dụng biện pháp so sánh trong đoạn văn trên?
c Cảnh sông nước Cà Mau qua đoạn văn là một bức tranh như thế nào?
Trang 2Bài 2: Em hãy đọc đoạn văn sau và thực hiện các yêu cầu ở bên dưới:
“Giời chớm hè Cây cối um tùm Cả làng thơm Cây hoa lan nở hoa trắng xóa Hoa giẻ từng chùm mảnh dẻ Hoa móng rồng bụ bẫm thơm như mùi mít chín
ở góc vườn ông Tuyên Ong vàng, ong vò vẽ, ong mật đánh lộn nhau để hút mật ở hoa Chúng đuổi cả bướm Bướm hiền lành bỏ chỗ lao xao Từng đàn rủ nhau lặng
lẽ bay đi.”
(Duy Khán, Lao xao, SGK Ngữ văn 6- Tập 2)
a Trong đoạn văn, tác giả đã sử dụng biện pháp nghệ thuật nào? Nêu tác
dụng của các biện pháp nghệ thuật ấy?
b Đoạn văn đã khơi gợi trong em tình cảm gì với thiên nhiên, vạn vật xung
quanh? Bản thân em cần phải làm gì để bảo vệ thiên nhiên và giữ gìn môi trường sống trong lành?
Bài 3: Đọc đoạn văn sau và trả lời các câu hỏi ở dưới:
“Xa quá khỏi Hòn một đỗi là bãi Tre Thấp thoáng những cây tre đằng ngà cao vút, vàng óng, những cây tre lâu nay vẫn đứng đấy, bình yên và thanh thản, mặc cho bao nhiêu năm tháng đã đi qua, mặc cho bao nhiêu gió mưa đã thổi tới Sau rặng tre ấy, biển cả còn lâu đời hơn, vẫn đang giỡn sóng, mang một màu xanh lục”.
(Phong cảnh Hòn Đất - Anh Đức)
a Nêu nội dung của đoạn văn?
b Tìm các phó từ trong đoạn văn trên?
c Từ đoạn văn, em hãy nêu những việc cần làm để góp phần giữ gìn,
bảo vệ thiên nhiên?
Bài 4: Viết đoạn văn ngắn (từ 4-6 dòng) chủ đề quê hương có sử dụng
phó từ Gạch chân dưới phó từ
Bài 5: Viết đoạn văn ngắn (từ 4-6 dòng) miêu tả cảnh dòng sông quê em
có sử dụng phép tu từ so sánh Gạch chân dưới phép tu từ so sánh
III TẬP LÀM VĂN
A Kiến thức
ÔN TẬP VĂN TẢ CẢNH
Trang 31 Tả cảnh là dựng lại bằng ngôn ngữ một cách sinh động, cụ thể bức tranh về
thiên nhiên, về hoạt động của con người Trong tả cảnh có rất nhiều loại như tả cảnh đẹp (phong cảnh), thời tiết, tả cảnh sinh hoạt…
2 Muốn tả cảnh, người viết cần phải:
- Xác định được đối tượng miêu tả (Cảnh nào ? Ở đâu ? Vào thời điểm nào ?)
- Quan sát, lựa chọn được những hình ảnh tiêu biểu
- Trình bày những điều quan sát được theo một thứ tự nhất định
3 Bố cục bài tả cảnh thường có 3 phần:
- Mở bài: giới thiệu cảnh được tả.
- Thân bài: tập trung tả cảnh vật chi tiết theo một thứ tự (có thể theo trình tự
không gian: từ gần tới xa hoặc ngược lại; hoặc trình tự thời gian: những gì quan sát trước tả trước, những gì quan sát sau tả sau…)
- Kết bài: nêu ấn tượng hoặc cảm tưởng về cảnh vật đó.
VĂN TẢ NGƯỜI
1 Tả người là dựng lại bằng ngôn ngữ ngoại hình, tính cách, hành động, lời
nói của một nhân vật nào đấy
2 Muốn tả người, người viết cần phải:
- Xác định được đối tượng miêu tả (tả chân dung hay tả người trong tư thế làm việc)
- Quan sát, lựa chọn các chi tiết tiêu biểu
- Trình bày kết quả quan sát theo một thứ tự nhất định
3 Bố cục bài văn tả người thường có 3 phần :
- Mở bài: giới thiệu người được tả (chú ý mối quan hệ của người viết đối với
nhân vật được tả, tên, tuổi, nghề nghiệp, giới tính, ấn tượng chung về người đó,…)
- Thân bài: miêu tả chi tiết ngoại hình, cử chỉ, hành động, lời nói, (chú ý:
tả người khi đang làm việc cần quan sát kĩ các động tác, khuôn mặt, ánh mắt, tâm trạng,…) Thông qua miêu tả khơi gợi tính cách nhân vật…
- Kết bài: nêu ấn tượng hoặc cảm nghĩ của người viết về đối tượng.
4 Các bước làm bài văn tả người:
Trang 4Bước 1: Tìm hiểu đề
Bước 2: Quan sát tìm ý
Bước 3: Lập dàn ý
Bước 4: Viết bài hoàn chỉnh
Bước 5: Đọc và sửa lỗi sai
B Bài tập :
Câu 1 : Em hãy tả không khí gia đình em trong những ngày nghỉ học để phòng dịch Covid 19.
Gợi ý dàn bài:
I Mở bài:
Giới thiệu đối tượng được tả (nhân vật, thời gian, địa điểm…)
II Thân bài:
- Miêu tả khái quát không khí của gia đình
- Miêu tả chi tiết, cụ thể về không khí, quang cảnh ; cử chỉ, tâm trạng của gia đình (từng thành viên trong gia đình có tâm trạng như thế nào?)
III Kết bài:
Nêu cảm nghĩ của bản thân về những ngày phải nghỉ học vì dịch bệnh Covid 19
Câu 2: Tả một người thân (ông, bà, bố mẹ, anh, chị,…) của em.
Câu 3: Tả một thầy (cô) giáo mà em hằng yêu kính và biết ơn.
=> Gợi ý lập dàn bài
a Mở bài:
* Giới thiệu người được tả:
– Đó là ai, có quan hệ như thế nào với em?
– Ấn tượng sâu sắc của em về người đó (có thể là một kỉ niệm, một đặc điểm hay một sức thu hút nào đó từ người được miêu tả đối với mình)
b Thân bài:
* Tả hình dáng:
Trang 5+ Tả bao quát về tầm vóc (cao lớn hay nhỏ nhắn), tuổi tác (già hay trẻ), dáng điệu (duyên dáng, nhanh nhẹn hay chậm chạp), nghề nghiệp (bác sĩ, công nhân,…), cách ăn mặc,…
+ Tả chi tiết: Những nét nổi bật nhất (khuôn mặt, mái tóc, đôi mắt, miệng, làn da, chân tay,…)
* Tả hành động: ánh mắt, giọng nói, điệu cười, dáng đi, làm việc,…
* Tả tính tình: Tính tình của người đó như thế nào? (chất phác, vui nhộn hay
dễ cáu gắt,…), cử chỉ, điệu bộ,… Cách cư xử với người khác (ân cần, chu đáo,…), việc làm bộc lộ rõ rệt đạo đức, tình cảm và tính nết của người được tả
* Tả sự quan tâm, chăm sóc của người đó với em hoặc kỉ niệm sâu sắc giữa
em với người đó
c Kết bài:
Cảm nghĩ của em về người đó (ấn tượng sâu sắc, ảnh hưởng của người
đó đối với bản thân…)
Hướng dẫn làm bài để định hướng cho các em làm bài TLV theo đúng bố cục Những lập luận và dẫn chứng trên đây chỉ mang tính gợi ý Các em có thể làm bài theo góc nhìn và cảm nhận riêng của mình (khuyến khích sáng tạo) Chúc các em hoàn thành tốt.