Pháp luật thương mại hàng hoá Hoa Kỳ - Cơ hội và thách thức đối với Việt Nam khi giao lưu thương mại hàng hoá với Hoa Kỳ

Đồng thời, thông qua việc xác định những cơ hội và thách thức mà Việt Nam phải đối mặt, luận văn cũng đề cập tới vấn đề hoàn thiện pháp luật và nâng cao ý thức pháp luật nói chung nhằm[r]

Trang 1

Pháp luật thương mại hàng hoá Hoa Kỳ - Cơ hội

và thách thức đối với Việt Nam khi giao lưu

thương mại hàng hoá với Hoa Kỳ

Nguyễn Thị Lan

Trường Đại học Kinh tế Luận văn ThS ngành: Luật Quốc tế; Mã số: 60 38 60 Người hướng dẫn: PGS.TS Đinh Ngọc Vượng

Năm bảo vệ: 2006

Abstract: Khái quát về pháp luật thương mại, pháp luật thương mại hàng hoá của Hoa

Kỳ Nêu những cơ hội cho Việt Nam khi quan hệ thương mại hàng hoá với Hoa Kỳ: thị trường giàu tiềm năng, việc làm, nâng cao tay nghề cho người lao động, cơ hội cho các doanh nghiệp học hỏi, động lực thúc đẩy sự nhận thức pháp lý, nhập khẩu những mặt hàng chất lượng cao của Hoa Kỳ Nêu những thách thức khi Việt Nam quan hệ thương mại hàng hoá với Hoa Kỳ: năng lực xuất khẩu, sự cạnh tranh gay gắt và khốc liệt, các biện pháp bảo hộ sản xuất nội địa của Hoa Kỳ, tranh chấp thương mại Từ đó đưa ra những kiến nghị đối với nhà nước và các doanh nghiệp trong quá trình xúc tiến quan hệ thương mại hàng hoá với Hoa Kỳ

Keywords: Hoa Kỳ; Hàng hoá; Luật thương mại; Việt Nam

Content

LỜI NÓI ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Với một quốc gia có tổng kim ngạch nhập khẩu hàng hoá hơn 1000 tỉ USD/năm như Hoa Kỳ thì việc duy trì mối quan hệ với quốc gia này luôn được coi là một trong những mục tiêu và chính sách kinh tế hàng đầu của các nước đang phát triển Việt Nam kể từ sau khi bình thường hoá quan hệ và sau gần năm năm thực hiện Hiệp định thương mại song phương với Hoa Kỳ đã đạt được nhiều thành tựu rõ rệt không chỉ riêng đối với nền kinh tế mà cả trong nhiều phương diện khác liên quan tới việc phát triển toàn diện đất nước

Tuy nhiên cũng cần phải thấy rằng, sau một thời gian quan hệ thương mại hàng hoá với Hoa

Kỳ, bên cạnh những lợi ích kinh tế mà Việt Nam đã đạt được còn có những rủi ro, tổn thất đáng

Trang 2

kể mà ngay cả các nhà hoạch định chính sách và các doanh nghiệp còn chưa lường trước được Những rủi ro và tổn thất ấy khi nhìn dưới một góc độ khác thì lại là những kinh nghiệm quý báu cho Chính phủ và cả giới doanh nghiệp Việt Nam Mặc dù vậy những bài học kinh nghiệm ấy còn quá ít ỏi, rủi ro và tổn thất sẽ không chỉ dừng lại ở đó Hơn nữa chúng ta đang tiếp thu kinh nghiệm một cách quá thụ động, cần đặt câu hỏi tại sao và nguyên nhân vì đâu dẫn đến những rủi

ro ấy? Việc trả lời câu hỏi này không chỉ là trách nhiệm của riêng giới kinh tế học mà còn của cả giới chính trị học và giới luật học

Có thể khẳng định rằng, một nguyên nhân cơ bản của vấn đề chính là sự ấu trĩ trong cách tìm hiểu và nắm bắt luật chơi Chúng ta quan hệ thương mại với Hoa Kỳ song việc tìm hiểu các chính sách và pháp luật thương mại Hoa Kỳ mới chỉ được tiến hành một cách sơ sài Đại đa số các doanh nghiệp Việt Nam trong khi ra sức xuất khẩu hàng hoá vào thị trường Hoa Kỳ vẫn chưa suy tính hết về những rào cản thương mại có thể phát sinh, chưa tìm hiểu cặn kẽ những quy định nghiêm ngặt của pháp luật thương mại Hoa Kỳ, và chưa ý thức được vai trò quan trọng của pháp luật trong việc bảo vệ quyền lợi của chính mình Chính vì vậy mà quan hệ thương mại với Hoa

Kỳ luôn mang tính hai mặt: nó sẽ vừa là thời cơ vừa là thách thức đối với Việt Nam Trước tình hình đó, việc nghiên cứu và tìm hiểu về pháp luật thương mại của Hoa Kỳ đã trở thành một nhu cầu thiết yếu để Việt Nam có thể nắm bắt cơ hội tốt hơn và hạn chế được tối thiểu những rủi ro trong quá trình quan hệ thương mại với quốc gia này

Do khả năng còn hạn chế và thời gian nghiên cứu không cho phép nên luận văn chỉ dừng lại

ở việc tìm hiểu và bình luận những vấn đề trong phạm vi thương mại về hàng hoá chứ không phải thương mại theo nghĩa rộng bao gồm cả thương mại dịch vụ, thương mại đầu tư, hay thương

mại sở hữu trí tuệ… Mặc dù vậy, việc nghiên cứu đề tài: “Pháp luật thương mại hàng hoá Hoa

Kỳ - Cơ hội và thách thức đối với Việt Nam khi giao lưu thương mại hàng hoá với Hoa Kỳ” vẫn

là yêu cầu cấp thiết cả về mặt lý luận cũng như đòi hỏi của thực tiễn nhằm góp phần tạo thế chủ động cho Việt Nam trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế như hiện nay

2 Mục đích nghiên cứu đề tài

- Nghiên cứu nhằm mục đích khái quát hóa những quy định cơ bản về pháp luật thương mại hàng hóa của Hoa Kỳ để giúp người đọc có một cái nhìn tổng thể về hệ thống pháp luật thương mại hàng hóa của Hoa Kỳ

Trang 3

- Nêu các sự kiện và bình luận về những cơ hội cũng như thách thức mà các doanh nghiệp xuất khẩu hàng sang Hoa Kỳ đã, đang và sẽ phải đối mặt Khẳng định những cơ hội lý tưởng để thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế đất nước thông qua việc giao thương với Hoa Kỳ Đồng thời làm nổi bật những thách thức chính, nhất là thách thức về sự cạnh tranh kéo theo vô số vụ tranh chấp thương mại, và những điểm yếu cơ bản của các doanh nghiệp Việt Nam khi thâm nhập thị trường hấp dẫn này

- Kiến nghị một số giải pháp với mong muốn hoàn thiện hệ thống pháp luật thương mại của nước nhà, tạo môi trường thuận lợi và an toàn cho việc phát triển kinh tế đất nước, đồng thời mong muốn các doanh nghiệp Việt Nam sẽ được trang bị đầy đủ hơn những kiến thức để có được sự chủ động khi quan hệ thương mại hàng hoá với Hoa Kỳ cũng như với tất cả các nước trên thế giới trong tiến trình hội nhập kinh tế toàn cầu

3 Phạm vi nghiên cứu

Trong các lĩnh vực về thương mại, ngoài thương mại về hàng hoá còn có một số lĩnh vực thương mại khác như: thương mại dịch vụ; thương mại đầu tư; thương mại quyền sở hữu trí tuệ… Luận văn chỉ nghiên cứu trong phạm vi thương mại hàng hoá Trên cơ sở phạm vi đó, luận văn tập trung nghiên cứu những vấn đề sau:

- Khái quát về chính sách pháp luật thương mại hàng hoá của Hoa Kỳ

- Tính hai mặt của một vấn đề: Quan hệ thương mại hàng hoá với Hoa Kỳ vừa là cơ hội vừa là thách thức đối với Việt Nam

- Những kiến nghị về các giải pháp cần thực hiện để tận dụng cơ hội và đối phó với thách thức khi Việt Nam quan hệ thương mại hàng hóa với Hoa Kỳ

4 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài

Đề tài còn đang là vấn đề tương đối mới mẻ cho nên các công trình nghiên cứu khoa học về nội dung này còn rải rác và chưa có chiều sâu Do vậy luận văn sẽ góp phần làm phong phú hơn cho các thư mục tài liệu liên quan đến đề tài, giúp cho những người quan tâm tới Pháp luật thương mại hàng hoá Hoa Kỳ có một cái nhìn bao quát hơn về một nhánh luật của quốc gia này Luận văn có chỉ ra một số nguyên nhân và các biện pháp cần thiết để khắc phục những thách thức đã, đang và có thể sẽ phát sinh trong quá trình Việt Nam trao đổi hàng hoá với Hoa Kỳ Đồng thời, thông qua việc xác định những cơ hội và thách thức mà Việt Nam phải đối mặt, luận văn cũng đề cập tới vấn đề hoàn thiện pháp luật và nâng cao ý thức pháp luật nói chung nhằm tạo ra một môi trường pháp lí thích ứng với những mối quan hệ xã hội mới trong một thời đại mới

Trang 4

References

 Tiếng Việt

1 Phan Anh (2006), Xuất khẩu vào Mỹ không thể lơ mơ về luật, cập nhật ngày

17/05/2006, nguồn:

http://vnexpress.net/Vietnam/Kinh-doanh/Kinh-nghiem/2006/05/3B9E9CB6/

2 Bách khoa toàn thư mở Wikipedia, Thương mại, nguồn:

http://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C6%B0%C6%A1ng_m%E1%BA%A1i

3 Báo cáo chuyến chuyến công tác của FDA/CFIA tại Việt Nam ngày 17-24/04/2006,

nguồn:

http://www.nafiqaved.gov.vn/documents/Hoptacquocte/Hoaky/VN_Trip_Report_5 _10_06 _FINA.pdf#search=%22%22nu%C3%B4i%20tr%E1%BB%93ng%20th

%E1%BB%A7y%20s%E1%BA%A3n%20t%E1%BA%A1i%20Hoa%20K%E1% BB%B3%22%22

4 Báo điện tử Đài tiếng nói Việt Nam (2006), Quy chế PNTR cho Việt nam mang ý nghĩa

ngoại giao và thương mại, cập nhật ngày 03/07/2006, nguồn:

http://www.vov.org.vn/?page=109&nid=16605

5 Báo kinh tế Việt Nam (2004), Không khó nếu biết khai thác, dù nhiều khó khăn và trở

ngại nhưng DN Việt Nam vẫn có nhiều lợi thế xâm nhập thị trường Mỹ, nguồn:

http://www1.mot.gov.vn/Ven/VBdetail.asp?id=1322

6 BBC (2006), Thông qua quy chế PNTR sau tháng 11?, cập nhật ngày 08/09/2006,

nguồn:

http://www.bbc.co.uk/vietnamese/vietnam/story/2006/09/060908_pntr_update.sht

ml

7 Bộ môn Luật So Sánh, Khoa Pháp Luật quốc tế, Trường đại học Luật Hà

Nội(2003).Tập bài giảng Luật so sánh, Hà Nội

8 Ngô Huy Cương (2001), Vài nét về hệ thống pháp luật Hoa Kỳ, nguồn:

http://www.na.gov.vn/vietnam/nclp/0601/Ngohuycuong.html

9 Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Hà Nội, Bộ luật thương mại thống nhất: một mô hình cho các

nước đang phát triển, nguồn:

Trang 5

http://vietnamese.vietnam.usembassy.gov/doc_prosper6_vi.html

10 Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Hà Nội, Chú giải các thuật ngữ kinh tế, nguồn:

http://vietnamese.vietnam.usembassy.gov/doc_useconomy_xii.html

11 Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ (2001), Cơ hội xuất khẩu hàng Việt Nam vào thị

trường Hoa Kỳ, cập nhật ngày 26/01/2001, nguồn:

http://viet.vietnamembassy.us/tintuc/story.php?d=20010126145412

12 Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ (2002), Hiệp hội xuất khẩu thủy sản VN bác bỏ cáo

buộc của CFA, cập nhật ngày 01/07/2002, nguồn:

13 Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ (2003), Quyết định của Mỹ thiếu khách quan và không

công bằng, cập nhật ngày 28/01/2003, nguồn:

14 Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ (2003), Thời báo Niu Yoóc chỉ trích chính sách bảo hộ

của Mỹ, cập nhật ngày 25/07/2003, nguồn:

15 Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ (2003), Thông cáo báo chí của VASEP về vụ kiện bán

phá giá cá tra, basa, cập nhật ngày 20/05/2003, nguồn:

16 Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ (2004), Ba năm thực hiện Hiệp định Thương mại

Việt Nam – Hoa Kỳ, cập nhật ngày 07/12/2004, nguồn:

17 Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ (2004), Vụ kiện tôm đi ngược lại chính sách tự

do hóa thương mại của Mỹ, cập nhật ngày 02/01/2004, nguồn:

http://viet.vietnamembassy.us/tintuc/story.php?d=20040102093821

18 Đài tiếng nói Hoa Kỳ (2003), Việt Nam sắp sửa phải đương đầu với vụ tranh chấp

về tôm xuất khẩu sang Hoa Kỳ, cập nhật ngày 22/12/2003, nguồn:

http://www.voanews.com/vietnamese/archive/2003-12/a-2003-12-22-20-1.cfm

19 Diễn đàn bộ thương mại (2006), Tìm hiểu LTM các nước, cập nhật ngày

25/09/2006, nguồn:

http://www.mot.gov.vn/forum/forum/printpost?post=33&thread=26

Trang 6

20 Trương Quang Dũng (2006), Các Hệ thống pháp luật cơ bản trên thế giới, NXB

Tư pháp, Hà Nội

21 Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ (2004), Một số nét về quan hệ kinh tế Việt Nam -

Hoa Kỳ, cập nhật ngày 15/07/2004, nguồn:

http://viet.vietnamembassy.us/tintuc/story.php?d=20040715174210

22 Như Hằng (2004), Thị trường Mỹ vẫn còn rộng cửa cho Việt Nam, nguồn:

http://www.tuoitre.com.vn/Tianyon/Index.aspx?ArticleID=59252&ChannelID=11

23 Vũ Thế Hùng, Hồng Hạnh, Minh Nguyệt (2006), Khái quát hệ thống pháp luật

Hoa Kỳ, NXB Chính trị quốc gia, Hà Nội

24 Đỗ Tuyết Khanh (2004), Tìm hiểu luật và chính sách chống bán phá giá

(Anti-Dumping) của Mỹ, Báo thời đại mới, số 1 tháng 3/2004, nguồn:

http://www.thoidai.org/200401_DTKhanh.htm

25 Nguyễn Duy Khiên (2005), Xuất khẩu sang Hoa Kỳ – Những điều cần biết, Phần

1, Thương vụ Việt Nam tại Hoa Kỳ, Hà Nội

26 Pháp luật kinh tế - thương mại Hoa Kỳ, NXB Luật và Kinh Tế, Heidelberg

(CHLB Đức)

27 Nhân dân (2006), Quy chế thương mại bình thường vĩnh viễn, cập nhật ngày

03/06/2006, nguồn:

http://www.nhandan.com.vn/tinbai/?top=45&sub=84&article=63830

28 Phòng thương mại và công nghiệp Việt Nam (2004), Pháp luật về chống bán phá

giá - Những điều cần biết, Phòng thương mại và công nghiệp Việt Nam, Hà Nội

29 Sở ngoại vụ thành phố Hồ Chí Minh (2006), Dự luật S.3495 dành PNTR cho Việt

Nam, cập nhật ngày 24/08/2006, nguồn:

http://www.mofahcm.gov.vn/vi/tintuc_sk/tulieu/nr060111094435/ns060803133541

30 Nguyễn Thanh Tâm (2003), Tính thương mại của quyền sở hữu công nghiệp,

nguồn:

http://www.na.gov.vn/vietnam/chuyende/04-11-1tinhthuongmai.html

31 Công Thắng (2003), Thực hiện BTA: Cơ hội bùng nổ hàng xuất khẩu của Việt

Nam, Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ, cập nhật ngày 17/06/2003, nguồn:

Trang 7

32 Quỳnh Trang (2003), VASEP sẽ khởi kiện quyết định sai trái của ITC, cập nhật

ngày 07/08/2003, nguồn:

http://viet.vietnamembassy.us/tintuc/index.php?row=4&category=90

33 Vietnamnet (2006), Khó chứng minh DN VN nhận thức đủ việc đổi tên cá, cập nhật

ngày 16/05/2006, nguồn:

http://www.vietnamnet.vn/nhandinh/2006/05/571276/

34 Vietnamnet (2006), Vào WTO mà không có PNTR: Song phương đều thiệt…, cập

nhật ngày 08/08/2006, nguồn:

http://www2.vietnamnet.vn/kinhte/2006/08/599681/

35 Vnexpress (2004), Nhà nông Việt Nam và WTO, cập nhật ngày 11/12/2004, nguồn:

http://vnexpress.net/Vietnam/Kinh-doanh/Duong-vao-WTO/2004/12/3B9D97A9/

 Tiếng Anh

36 Alan B Morrison (1996), Fundamentals of American Law, Oxford University

Press, New York

37 Define of Goods:

http://www.google.com.vn/search?hl=vi&lr=&defl=en&q=define:Goods&sa=X&oi=glossa ry_definition&ct=title

38 Define of Intellectual property:

http://www.google.com.vn/search?hl=vi&lr=&defl=en&q=define:Intellectual+Property&sa

=X&oi=glossary_definition&ct=title

39 Define of Invest:

http://www.google.com.vn/search?hl=vi&lr=&defl=en&q=define:invest&sa=X&oi=glossa ry_definition&ct=title

40 Define of Services:

http://www.google.com.vn/search?hl=vi&lr=&defl=en&q=define:services&sa=X&oi=glos sary_definition&ct=title

41 The US – Vietnam Bilateral Trade Agreement

42 U.S Code collection:

http://www.law.cornell.edu/uscode/

Trang 8

43 UCC: Uniform commercial code:

http://www.law.cornell.edu/ucc/ucc.table.html

44 Wikipedia, Jackson Vanik amendment:

http://en.wikipedia.org/wiki/Jackson-Vanik_amendment

45 Wikipedia, Service:

http://en.wikipedia.org/wiki/Services

46 Wikipedia, Uniform Commercial Code:

http://en.wikipedia.org/wiki/Uniform_Commercial_Code

47 WIPO, What is Intellectual Property?:

http://www.wipo.int/about-ip/en/

Định dạng
Số trang	8
Dung lượng	305,43 KB