Người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội trong khi đang mắc bệnh tâm thần hoặc một bệnh khác làm mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình, thì không[r]
Trang 1-o0o -GIÁO ÁN LÊN LỚP MON-HOC: GIÁO DỤC CÔNG DÂN - LỚP 9
Người soạn : Lê Thị Thanh Hải Ngày soạn : 14/04/2017
Ngày duyệt : 14/04/2017 Người duyệt: Trần Thị Hà
Trang 2BÀI 15: VI PHẠM PHÁP LUÂT VÀ TRÁCH NHIỆM PHÁP LÍ
CỦA CÔNG DÂN
I MỤC TIÊU
1 Về kiến thức
- Thế nào là vi phạm pháp luật
- Các loại vi phạm pháp luật
2 Về kỹ năng
- Biết xử sự phù hợp với qui định của pháp luật
- Phân biệt được hành vi tôn trọng pháp luật và vi phạm pháp luật để có thái độ và cách xử
xự phù hợp
3 Về thái độ
- Hình thành ý thức tôn trọng pháp luật, nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật
- Tích cực ngăn ngừa và đấu tranh với các hành vi vi phạm pháp luật
4 Tích hợp:
- Giáo dục kĩ năng sống: + Kĩ năng tư duy phê phán ( Biết phê phán đánh giá những hành vi vi phạm pháp luật, đồng tình, ủng hộ các biện pháp xử phạt của Nhà nước đối với những hành vi vi phạm pháp luật)
+ Kĩ năng tìm kiếm và xử lý thông tin về một số hiện tượng vi phạm pháp luật của thanh thiếu niên ở địa phương
+ Kĩ năng kiên định không tham gia vào các hành vi vi phạm pháp luật
- Giáo dục đạo đức: TÔN TRỌNG, TỰ GIÁC, TRUNG THỰC, TRÁCH NHIỆM
+ Nhận biết một số loại vi phạm pháp luật
+ Thấy rõ trách nhiệm của công dân trong việc thực hiện các quy định của pháp luật
+ Hình thành ý thức tôn trọng pháp luật, tự giác chấp hành pháp luật
II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1 Giáo viên
- Hiến pháp 1992 - Bộ luật hình sự 1999; Luật hôn nhân gia đình 2000; Luật giao thông đường bộ; Pháp lệnh xử lí vi phạm hành chính 2002
2 Học sinh
Sưu tầm các bài báo về những vấn đề liên quan đến vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lí
III PHƯƠNG PHÁP
1 Phương pháp: - Nêu vấn đề, đàm thoại, nghiên cứu trường hợp điển hình
2 Kỹ thuật: Động não,thảo luận nhóm, xử lý tình huống, bày tỏ thái độ
IV TIẾN TRÌNH GIỜ DẠY
Trang 31 Ổn định lớp (thời gian: 1 phút):
GV kiểm tra sĩ số
2 Kiểm tra bài cũ:
không
3 Giảng bài mới:
NỘI DUNG
THỜ I GIA N
HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
GHI BẢNG Hoạt động của giáo viên Hoạt động của
học sinh
Giáo viên đưa ra các thông tin: - Ngày
29/2/2004 Công an phường H đã xử
phạt hành chính bà Hân và yêu cầu bà
tháo dỡ mái che lấn chiếm vỉa hè
-Tháng 2/ 2004 Lê thị Thơm, sinh năm
1983 ở Tĩnh Gia Thanh Hoá đã bị bắt
vì tội lừa đảo ăn cắp xe máy có hệ
thống THơm phải chịu trách nhiệm
hình sự vì những hành vi của mình
gây nên - Toà án nhân dân huyện T
đã xử phạt ông Hà phải hoàn trả lại
ông Tân số tiền vay 5 triệu đồng cùng
với lãi suất tính theo lãi suất ngân
hàng nhà nước Việt Nam theo điều
471 của bộ luật dân sự ( vì ông Hà
dây dưa không trả theo đúng qui định)
- Bạn Nguyễn văn An, học sinh lớp 9
trường THCS H thường xuyên đi học
muộn, giáo viên chủ nhiệm và nhà
trường đã xử lí nghiêmm khắc hành vi
vi phạm kỉ luật của An ? em có nhận
xét gì khi nghe những thông tin trên?
? Các biện pháp xử lí ( còn gọi là
trách nhiệm pháp lí) của nhà nước đối
với các hoạt động trên => Để hiểu rõ
về vi phạm luật, trách nhiệm pháp lí
của công dân với việc thực hiện pháp
lí, pháp luật
3 phút
Hoạt động 1(3’): Giới
thiệu chủ đề bài mới:
HS lắng nghe
và quan sát
GV hướng dẫn HS tìm hiểu phần đặt
vấn đề
15 phút
- Giáo viên dùng bảng phụ ghi nội dung tình huống ( sgk-52)
- Yêu cầu 1 học sinh đọc
- Giáo viên lập bảng
- Yêu cầu 1 học sinh đọc
- Học sinh trả lời cá nhân - Là những hành vi trái
I Đặt
v ấ n đề:
- Hành
Trang 4- Giáo viên: điền các kí hiệu đúng của học sinh vào bảng
?Em có nhận xét gì về các hành vi trên?
? Vì sao hành vi (3) không có lỗi, không vi phạm
GV bổ sung một số thông tin:
LUẬT HÌNH SỰ 1999:
Điều 13 Tình trạng không có năng lực trách nhiệm hình sự:
1 Người thực hiện hành
vi nguy hiểm cho xã hội trong khi đang mắc bệnh tâm thần hoặc một bệnh khác làm mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình, thì không phải chịu trách nhiệm hình sự; đối với người này, phải áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh
2 Người phạm tội trong khi có năng lực trách nhiệm hình sự, nhưng đã lâm vào tình trạng qui định tại khoản 1 Điều này trước khi bị kết án, thì cũng được áp dụng biện pháp bắt buộc chữa bệnh Sau khi khỏi bệnh, người đó có thể phải chịu trách nhiệm hình sự
Điều 43 Bắt buộc chữa bệnh:
1 Đối với người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội trong khi mắc bệnh quy định tại khoản
pháp luật
Hành vi đập phá là do họ
k h ô n g n h ậ n
t h ứ c đ ư ợ c hành vi của mình, theo qui định của pháp
l u ậ t n g ư ờ i thực hiện hành
vi nguy hiểm
c h o x ã h ộ i trong khi mắc bệnh tâm thần mất khả năng nhận thức điều khiển hành vi (Mất năng lực hành vi), thì
k h ô n g p h ả i
c h ị u t r á c h nhiệm hình sự
(Điểu 12,13,43
bộ luật hình sự 1999)
*Hành vi 6:
Chặt cành tỉa cây mà không đặt biển báo
(theo điều 98
c ủ a b ộ l u ậ t Lao động - qui
đ ị n h v ề a n toàn trong Lao động) Đây là
hành vi không
vi phạm pháp luật mà là vi phạm nội qui
a n t o à n l a o
đ ộ n g - > v i phạm kỉ luật trong lao động -> gây hậu quả
n g ư ờ i đ i
đ ư ờ n g b ị
1,2,4,5 ,6 + L à những
h à n h
v i c ụ
t h ể ,
t r á i
p h á p luật + D o
g ư ờ i
n ă n g
l ự c
t r á c h
n h i ệ m
p h á p
lý thực hiện + Xâm hại đến
c á c
m ố i
q u a n
h ệ x ã hội
=> Vi
p h ạ m
p h á p luật
Trang 51 Điều 13 của Bộ luật này, thì tùy theo giai đoạn tố tụng, Viện kiểm sát hoặc Tòa án căn cứ vào kết luận của Hội đồng giám định pháp y,
có thể quyết định đưa họ vào một cơ sở điều trị chuyên khoa để bắt buộc chữa bệnh; nếu thấy không cần thiết phải đưa vào một cơ sở điều trị chuyên khoa, thì có thể giao cho gia đình hoặc người giám hộ trông nom dưới sự giám sát của cơ quan Nhà nước
có thẩm quyền.
? Vì sao hành vi 6 không vi phạm pháp luật, mà vi phạm nội qui an toàn lao động?
GV bổ sung:
B Ộ L U Ậ T L A O ĐỘNG:
Điều 98:
1- Người sử dụng lao động phải định kỳ kiểm tra, tu sửa máy, thiết bị, nhà xưởng, kho tàng theo tiêu chuẩn an toàn lao động, vệ sinh lao động
2- Người sử dụng lao động phải có đủ các phương tiện che chắn các bộ phận dễ gây nguy hiểm của máy, thiết bị trong doanh nghiệp; nơi làm việc, nơi đặt máy, thiết bị, nơi có yếu tố nguy hiểm, độc hại trong doanh nghiệp, phải bố trí
đề phòng sự cố, có bảng chỉ dẫn về an toàn lao
thương
Trang 6động, vệ sinh lao động đặt ở vị trí mà mọi người
dễ thấy, dễ đọc
- Giáo viên tiếp tục cho học sinh trao đổi trả lời bảng thứ 2( phiếu học tập)
+ Trên cơ sở kiến thức của bảng, mỗi học sinh nhận xét và điền vào các cột
+ Giáo viên ghi ý kiến đúng vào bảng
? Giáo viên giải thích vì sao hành vi 3 không phải chịu trách nhiệm pháp lí ( Vì người đó không có năng lực trách nhiệm pháp lí)
- Giáo viên kết luận thông qua 2 phần thảo luận => Bước đầu tìm hiểu, Nhận biết 1 số khái niệm liên quan đến vi phạm pháp luật Đó là các yếu tố của hành vi vi phạm pháp luật
Hoạt động 3: Tìm hiểu nội dung bài
học - Mục đích: HS biết khái quát
thành nội dung bài học + Thế nào là
vi phạm PL + Các loại vi phạm PL
-Thời gian: 15 phút - Phương tiện, tư
liệu: Giấy tô ki, bút dạ - Phương pháp:
vấn đáp, trực quan, nêu và giải quyết
vấn đề, thảo luận nhóm, chơi trò chơi
- Kĩ thuật: động não, trình bày một
phút, hỏi và trả lời
15 phút
GV hướng dẫn HS tìm hiểu ND bài học
? Vi phạm pháp luật là gi?
? Có các loại vi phạm pháp luật nào?
? Thế nào là vi phạm pháp luật hình sự
? Thế nào là vi phạm pháp luật hành chính
? Thế nào là vi phạm pháp luật dân sự
? Thế nào là vi phạm kỷ luật
Thảo luận nhóm (4
T h ả o l u ậ n
nhóm (4 phút)
* Nhóm 1:
- Giết người,
c ư ớ p c ủ a , buôn lậu ma tuý
- Cướp tiệm
v à n g , c ư ớ p
t i ề n n g â n hành
* Nhóm 2:
- Vi phạm an
t o à n g i a o thông
II Nội
d u n g
b à i học:
1 V i
p h ạ m
p h á p luật
h à n h
vi trái
p h á p
l u ậ t ,
có lỗi,
Trang 7* Nhóm 1: Tìm một số hành vi vi phạm pháp luật hình sự
- Giết người, cướp của, buôn lậu ma tuý
- Cướp tiệm vàng, cướp tiền ngân hành
* Nhóm 2: Vi phạm pháp luật hành chính
- Vi phạm an toàn giao thông
- Vượt đèn đỏ, lái xe say rượu gây tai nạn giao thông
* Nhóm 3: Vi phạm pháp luật dân sự
- Ăn cắp tài sản của công dân
- Trộm cắp xe máy
* Nhóm 4: Vi phạm kỉ luật
- Không tuân theo qui định của cơ quan xí nghiệp
- Vi phạm thời gian làm việc: đi muộn, về sớm
- Không tuân theo kỉ luật LĐ
- Trường học: Đi học muộn, không tham gia sinh hoạt đội, đánh
- Vượt đèn đỏ, lái xe say rượu
g â y t a i n ạ n giao thông
* Nhóm 3:
- Ăn cắp tài sản của công dân
- Trộm cắp xe máy
* Nhóm 4:
- Không tuân theo qui định của cơ quan xí nghiệp
- Vi phạm thời gian làm việc:
đi muộn, về sớm
- Không tuân theo kỉ luật LĐ
- Trường học:
Đi học muộn,
k h ô n g t h a m gia sinh hoạt đội, đánh
n g ư ờ i
n ă n g
l ự c
t r á c h
n h i ệ m pháp lí
t h ự c
h i ệ n ,
x â m hại đến
c á c
q u a n
h ệ x ã
h ộ i
đ ư ợ c
p h á p
l u ậ t bảo vệ
2 Các loại vi
p h ạ m
p h á p luật:
- V i
p h ạ m
p h á p
l u ậ t
h ì n h sự
- V i
p h ạ m
p h á p
l u ậ t
h à n h chính
- V I
p h ạ m
p h á p
l u ậ t dân sự
- V I
p h ạ m
kỷ luật
Trang 84 Củng cố (thời gian: 2 phút):
- Học sinh làm bài tập 1 ( sgk-55)
- Giáo viên kết luận: Con người luôn có mối quan hệ như: Quan hệ xã hội, quan hệ pháp luật, trong quá trình thực hiện các qui định, quy tắc, nội dung của nhà nước đề ra thường có những vi phạm Những vi phạm đó sẽ ảnh hưởng tới bản thân, gia đình và xã hội Xem xét vi phạm pháp luật giúp chúng ta thực hiện tốt các qui định tránh xa tệ nạn xã hội, giúp cho gia đình, xã hội bình yên.
5 Hướng dẫn tự học (thời gian: 3 phút):
- Về nhà học bài cũ đầy đủ phân tích tình huống sgk
- Đọc và tìm hiểu nội dung bài mới: Bài 15 ( tiết 2)
+ Tìm hiểu trách nhiệm pháp lí
+ Các loại trách nhiệm pháp lí
V RÚT KINH NGHIỆM