Phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh, tỉnh Trà Vinh

Trong các nhiệm vụ và giải pháp đặt ra đó là phát triển đội ngũ giáo viên ngoại ngữ đủ về số lƣợng và bảo đảm chất lƣợng; tuyển dụng giáo viên ngoại ngữ bảo đảm chất lƣợng, đáp ứng nhu[r]

iii

MỤC LỤC

Trang

LỜI CAM ĐOAN ……… ……… ……….……… i

LỜI CẢM ƠN ……….…… …….….…… ii

MỤC LỤC ……… ……….…… iii

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT ……….……… …… vii

DANH MỤC BIỂU BẢNG ……… ……….…… viii

DANH MỤC BIỂU ĐỒ VÀ SƠ ĐỒ ……… ……… ….… x

TÓM TẮT ……….……… xi

MỞ ĐẦU ……….……… 1

1 TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI ……….……… … 1

2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU ……… …… 5

3 GIẢ THUYẾT KHOA HỌC ……… …… 5

4 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ……….… 5

5 PHẠM VI GIỚI HẠN ĐỀ TÀI ……… … 8

6 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU VÀ ĐỐI TƯỢNG KHẢO SÁT ……….… 8

7 KẾT CẤU LUẬN VĂN ……… 9

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TIẾNG ANH Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC ……… … 10

1.1 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VẤN ĐỀ ……… … …… 10

1.1.1 Các nghiên cứu ở nước ngoài ……… 10

1.1.2 Các nghiên cứu ở trong nước ……… 11

1.2 CÁC KHÁI NIỆM CƠ BẢN ……… ……… …… 13

1.2.1 Khái niệm về đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học ………….…… 13

1.2.2 Khái niệm về phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học …… 15

1.3 ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TIẾNG ANH TIỂU HỌC ……… 16

1.3.1 Đặc điểm lao động sư phạm của giáo viên tiếng Anh tiểu học …… 16

1.3.2 Vai trò của giáo viên tiếng Anh tiểu học trong bối cảnh đổi mới giáo dục ……….… ……… 18

1.3.3 Những yêu cầu đối với đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học trước bối cảnh đổi mới giáo dục …….……… ……… 19

iv

1.4 NỘI DUNG PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TIẾNG ANH TIỂU

HỌC ….……… ………

25 1.4.1 Lập kế hoạch phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học …… 25

1.4.2 Tuyển dụng và sử dụng đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học …… 25

1.4.3 Đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học …… 27

1.4.4 Tạo môi trường phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học … 28 1.4.5 Kiểm tra và đánh giá đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học ……… 29

1.5 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TIẾNG ANH TIỂU HỌC ……… ……… ……….…… 30

1.5.1 Các yếu tố chủ quan ……… 30

1.5.2 Các yếu tố khách quan ……… 31

Tiểu kết chương 1……….……… 33

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TIẾNG ANH Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC THÀNH PHỐ TRÀ VINH, TỈNH TRÀ VINH ……… 34

2.1 KHÁI QUÁT VỀ ĐẶC ĐIỂM TỰ NHIÊN, TÌNH HÌNH VĂN HÓA – XÃ HỘI VÀ GIÁO DỤC TIỂU HỌC THÀNH PHỐ TRÀ VINH … 34

2.1.1 Khái quát về đặc điểm tự nhiên, tình hình văn hóa - xã hội của thành phố Trà Vinh …….……… 34

2.1.2 Khái quát tình hình giáo dục tiểu học thành phố Trà Vinh ……… 35

2.2 KHÁI QUÁT VỀ QUÁ TRÌNH KHẢO SÁT THỰC TRẠNG ………… 38

2.2.1 Mục đích khảo sát ……… 38

2.2.2 Nội dung khảo sát ……… 38

2.2.3 Đối tượng và địa bàn khảo sát ……… 39

2.2.4 Phương pháp khảo sát ……… 40

2.2.5 Xử lý kết quả điều tra khảo sát ……… 41

2.3.THỰC TRẠNG ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TIẾNG ANH Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC THÀNH PHỐ TRÀ VINH ……… 42

2.3.1.Thực trạng về số lượng của đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh ……… 42

2.3.2 Thực trạng về cơ cấu của đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh ……… 43

v

2.3.3 Thực trạng về chất lượng của đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các

trường tiểu học thành phố Trà Vinh ……… 45

2.4 THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TIẾNG ANH Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC THÀNH PHỐ TRÀ VINH ……… …… 52

2.4.1 Thực trạng nhận thức của các cấp quản lý và đội ngũ giáo viên về tầm quan trọng của phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học thành phố Trà Vinh ……… ……… 52

2.4.2 Thực trạng lập kế hoạch phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh ……… 53

2.4.3 Thực trạng tuyển dụng và sử dụng đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh ……… 54

2.4.4 Thực trạng đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh ……… 56

2.4.5 Thực trạng tạo môi trường phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh ……… … 59

2.4.6 Thực trạng kiểm tra và đánh giá đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh ……… 61

2.5 THỰC TRẠNG CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TIẾNG ANH Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC THÀNH PHỐ TRÀ VINH ………… …… ……… 62

2.5.1 Thực trạng các yếu tố chủ quan ……… ………… 62

2.5.2 Thực trạng các yếu tố khách quan ……… 63

2.6 ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TIẾNG ANH Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC THÀNH PHỐ TRÀ VINH … ……… 64

2.6.1 Ưu điểm ……… 64

2.6.2 Hạn chế ……… 65

2.6.3 Nguyên nhân của hạn chế ……….… 66

Tiểu kết chương 2………… ……… 68

CHƯƠNG 3 BIỆN PHÁP PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TIẾNG ANH Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC THÀNH PHỐ TRÀ VINH, TỈNH TRÀ VINH ….……… 69

vi

3.1 NGUYÊN TẮC ĐỀ XUẤT BIỆN PHÁP ….……… 69

3.1.1 Đảm bảo tính mục tiêu ……… 69

3.1.2 Đảm bảo tính kế thừa ……… 69

3.1.3 Đảm bảo tính thực tiễn ……… 69

3.1.4 Đảm bảo tính khoa học ……… 69

3.1.5 Đảm bảo tính khả thi và vừa sức ……… 70

3.2 BIỆN PHÁP PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TIẾNG ANH Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC THÀNH PHỐ TRÀ VINH ………… … 70

3.2.1 Nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý và giáo viên về tầm quan trọng của công tác phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở trường tiểu học thành phố Trà Vinh ……… 70

3.2.2 Đổi mới công tác xây dựng kế hoạch phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh ……… … 71

3.2.3 Xây dựng các tiêu chí đánh giá năng lực nghề nghiệp cho giáo viên, đội ngũ giáo viên tiếng Anh phù hợp với yêu cầu phát triển giáo dục tiểu học tại thành phố Trà Vinh ……… 74

3.2.4 Đẩy mạnh công tác bồi dưỡng năng lực nghề nghiệp cho đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh … 78 3.2.5 Tạo môi trường phát triển nghề nghiệp đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh ……… …… 81

3.3 MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC BIỆN PHÁP ……… 84

3.4 TỔ CHỨC KHẢO NGHIỆM TÍNH CẤP THIẾT, KHẢ THI CÁC BIỆN PHÁP ĐỀ XUẤT……… 85

3.4.1 Thực hiện khảo nghiệm ……… 85

3.4.2 Kết quả khảo nghiệm ……… 86

Tiểu kết chương 3……… ……… 92

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ ……… 93

1 KẾT LUẬN ……… 93

2 KHUYẾN NGHỊ ……… 94

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ……… 96

PHỤ LỤC ……… ……… 1

vii

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT

Chữ viết tắt Chữ viết đầy đủ

ĐNGVTATH Đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học

viii

DANH MỤC BIỂU BẢNG

Bảng 2.1 Quy mô phát triển giáo dục tiểu học của thành phố Trà Vinh

trong 3 năm học (2016-2019)

36

Bảng 2.2 Thống kê cơ sở vật chất và thiết bị dạy học ngoại ngữ của các

trường tiểu học thành phố Trà Vinh trong 3 năm học (2016-2019)

36

Bảng 2.3 Thống kê đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên tiểu học, giáo

viên tiếng Anh của các trường tiểu học thành phố Trà Vinh trong 3 năm học (2016-2019)

37

Bảng 2.4 Thống kê công tác bồi dưỡng cho đội ngũ giáo viên tiếng Anh

ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh trong 3 năm học (2016-2019)

37

Bảng 2.5 Chất lượng học sinh các trường tiểu học thành phố Trà Vinh

trong 3 năm học (2016-2019)

38

Bảng 2.6 Thống kê đối tượng chọn khảo sát ở các trường tiểu học,

Phòng Giáo dục và Đào tạo thành phố Trà Vinh

40

Bảng 2.8 Thống kê số lượng đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường

tiểu học thành phố Trà Vinh

42

Bảng 2.9 Thống kê cơ cấu (giới tính, độ tuổi, thành phần dân tộc) của

đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh

43

Bảng 2.10 Khảo sát về phẩm chất đạo đức nhà giáo của giáo viên tiếng

Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh

46

Bảng 2.11 Khảo sát về văn bằng, chứng chỉ của đội ngũ giáo viên tiếng

Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh

47

Bảng 2.12 Khảo sát về năng lực chuyên môn – nghiệp vụ dạy học của đội

ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh

48

Bảng 2.13 Khảo sát nhận thức về tầm quan trọng của phát triển đội ngũ

giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh

52

Bảng 2.14 Khảo sát thực trạng lập kế hoạch phát triển đội ngũ giáo viên

tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh

53

Bảng 2.15 Khảo sát thực trạng tuyển dụng và sử dụng đội ngũ giáo viên

tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh

55

Bảng 2.16 Khảo sát thực trạng đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên

tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh

56

Bảng 2.17 Khảo sát thực trạng tạo môi trường phát triển đội ngũ giáo

viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh

59

Bảng 2.18 Khảo sát thực trạng kiểm tra và đánh giá đội ngũ giáo viên

tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh

61

Bảng 2.19 Khảo sát thực trạng mức độ ảnh hưởng trong các yếu tố chủ

quan đến phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh

63

ix

Bảng 2.20 Khảo sát thực trạng mức độ ảnh hưởng trong các yếu tố khách

quan đến phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh

63

Bảng 3.1 Tiêu chí đánh giá năng lực nghề nghiệp của giáo viên tiếng

Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh

75 Bảng 3.2 Kết quả đánh giá mức độ cấp thiết của các biện pháp 86

x

DANH MỤC BIỂU ĐỒ VÀ SƠ ĐỒ

Biểu đồ 2.1 Tỷ lệ giới tính của giáo viên tiếng Anh tiểu học năm 2019 43 Biểu đồ 2.2 Tỷ lệ độ tuổi của giáo viên tiếng Anh tiểu học năm 2019 44

Biểu đồ 2.3 Tỷ lệ thành phần dân tộc của giáo viên tiếng Anh tiểu học

năm 2019

45

Sơ đồ 3.1 Mối quan hệ giữa các biện pháp phát triển đội ngũ giáo viên

tiếng Anh tiểu học thành phố Trà Vinh

84

Biểu đồ 3.2 Đánh giá mức độ khả thi của các biện pháp đề xuất 90

xi

TÓM TẮT

1 Những kết quả chính của luận văn

Đề tài luận văn: Phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học

thành phố Trà Vinh, tỉnh Trà Vinh, được thực hiện từ tháng 6 năm 2019 đến tháng

12 năm 2019 Để giải quyết vấn đề nghiên cứu, tác giả đã tiếp cận lý thuyết quản lý nguồn nhân lực, tiếp cận chuẩn nghề nghiệp giáo viên phổ thông và sử dụng các nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận, nghiên cứu thực tiễn và phương pháp thống kê toán học

Trên cơ sở xác lập các khái niệm đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học và khái niệm phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học, tác giả luận văn xác định: Đặc điểm lao động sư phạm của giáo viên tiếng Anh tiểu học, vai trò của giáo viên tiếng Anh tiểu học và những yêu cầu đối với đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học trước bối cảnh đổi mới giáo dục Đồng thời, tập trung xác lập cơ sở lý luận về nội dung phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học trên các khía cạnh: Lập kế hoạch phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học, tuyển dụng và sử dụng đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học, đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học, tạo môi trường phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học, kiểm tra và đánh giá đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học Ngoài ra, còn xem xét các yếu tố khách quan và yếu tố chủ quan tác động đến công tác phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học

Luận văn đã khảo sát, đánh giá thực trạng việc phát triển đội ngũ giáo viên

tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh, tỉnh Trà Vinh, từ đó rút ra những

ưu điểm, những hạn chế và xác định các nguyên nhân của những hạn chế Trên cơ sở

đó, luận văn đề xuất các biện pháp phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh, tỉnh Trà Vinh

2 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của luận văn

Luận văn đã góp phần làm sáng tỏ cơ sở lý luận của phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học Thông qua đó, luận văn đã khẳng định được tầm quan trọng của công tác phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh tiểu học hiện nay

Luận văn đã mô tả được thực trạng phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh, tỉnh Trà Vinh và đã đề xuất 5 biện pháp có tính cấp thiết, khả thi cho việc phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học như sau: Nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý và giáo viên về tầm quan trọng của

xii

công tác phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở trường tiểu học thành phố Trà Vinh; đổi mới công tác xây dựng kế hoạch phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh; xây dựng các tiêu chí đánh giá năng lực nghề nghiệp cho giáo viên, đội ngũ giáo viên tiếng Anh phù hợp với yêu cầu phát triển giáo dục tiểu học tại thành phố Trà Vinh; đẩy mạnh công tác bồi dưỡng năng lực nghề nghiệp cho đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh; tạo môi trường phát triển nghề nghiệp cho đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh

Luận văn có thể là nguồn tài liệu tham khảo cho các cấp quản lý giáo dục trong công tác phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh, tỉnh Trà Vinh

3 Hướng nghiên cứu tiếp theo của đề tài

Kết quả nghiên cứu của luận văn có thể áp dụng trong công tác phát triển đội ngũ giáo viên tiếng Anh ở các trường tiểu học thành phố Trà Vinh, tỉnh Trà Vinh; đồng thời tác giả luận văn theo dõi sự phản hồi từ đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên tiếng Anh tiểu học để đánh giá thêm tính ứng dụng của luận văn, làm cơ sở cho việc nghiên cứu và áp dụng vào thực tiễn

1

MỞ ĐẦU

1 TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI

1.1 Về lý luận

Bác Hồ đã từng dạy “Cán bộ là gốc của mọi công việc, huấn luyện cán bộ là công việc của Đảng” và “Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng và rất cần thiết” [28] Ngày nay, khi đất nước đang trong xu thế toàn cầu

hoá, hội nhập quốc tế, muốn thành công cần phát huy yếu tố nội lực Theo dự đoán của các nhà chiến lược, một xã hội muốn phát triển nhanh, thông thường phải có ba điều kiện: kỹ thuật hiện đại, vốn và con người Ba điều kiện này có quan hệ mật thiết với nhau Song suy cho cùng con người là yếu tố quyết định Muốn đầu tư cho con người thì phải phát triển giáo dục Muốn phát triển giáo dục phải quan tâm đến đội ngũ giáo viên Đội ngũ giáo viên có một vị trí vô cùng quan trọng trong quá trình giáo dục và đào tạo Đó là những người truyền đạt kiến thức, góp phần hình thành và phát triển nhân cách của người học Vì vậy, Đảng và Nhà Nước luôn quan tâm và có nhiều chủ trương, chính sách xây dựng và phát triển đội ngũ nhà giáo đáp ứng yêu cầu trong bối cảnh đổi mới hiện nay

Đại hội IX của Đảng Cộng sản Việt Nam đã khẳng định mục tiêu chiến lược và quan điểm phát triển kinh tế, xã hội thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước là đưa đất nước ta ra khỏi tình trạng kém phát triển, nâng cao rõ rệt đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân, tạo nền tảng đến năm 2020 nước ta cơ bản trở thành một nước công nghiệp theo hướng hiện đại Tăng trưởng kinh tế đi đôi với phát triển văn hoá và giáo dục, xây dựng nền văn hoá Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, làm cho chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh giữ vai trò chủ đạo trong đời sống tinh thần của nhân dân, nâng cao dân trí, giáo dục và đào tạo con người, xây dựng và phát triển nguồn nhân lực của đất nước Chiến lược phát triển giáo dục giai đoạn 2011-2020 đã xác định mục tiêu tổng quát của nền giáo dục Việt Nam là đến năm 2020, nền giáo dục nước ta được đổi mới căn bản và toàn diện theo hướng chuẩn hoá, hiện đại hoá, xã hội hoá, dân chủ hóa và hội nhập quốc tế; chất lượng giáo dục được nâng cao một cách toàn diện, gồm: giáo dục đạo đức, kỹ năng sống, năng lực sáng tạo, năng lực thực hành, năng lực ngoại ngữ và tin học; đáp ứng nhu cầu nhân lực, nhất là nhân lực chất lượng cao phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa