Giáo án tin học 8 cả năm theo hướng PTNL học sinh

Giáo án tin học 8 cả năm theo hướng PTNL học sinh Giáo án tin học 8 cả năm theo hướng PTNL học sinhGiáo án tin học 8 cả năm theo hướng PTNL học sinhGiáo án tin học 8 cả năm theo hướng PTNL học sinhGiáo án tin học 8 cả năm theo hướng PTNL học sinhGiáo án tin học 8 cả năm theo hướng PTNL học sinhGiáo án tin học 8 cả năm theo hướng PTNL học sinhGiáo án tin học 8 cả năm theo hướng PTNL học sinhGiáo án tin học 8 cả năm theo hướng PTNL học sinh

Trang 1

Tuần: 01

Tiết: 01

Ngày soạn: 28/8/2020Ngày dạy: /2020

Phần I: LẬP TRÌNH ĐƠN GIẢN Bài 1: MÁY TÍNH VÀ CHƯƠNG TRÌNH MÁY TÍNH (tiết 1)

I MỤC TIÊU

1 Kiến thức

- Phát hiện được con người chỉ dẫn cho máy tính thực hiện công việc thông qua lệnh

- Nhận biết được chương trình là cách để con người chỉ dẫn cho máy tính thực hiện nhiều công việc liên tiếp

- Phát triển năng lực: Quan sát, giải quyết vấn đề, sáng tạo, hợp tác,

- Định hướng năng lực tự học, năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực giao tiếp

- Định hướng năng lực vận dụng vào thực tiễn nhằm giải quyết các tình huống gặp phải

II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH

1 Chuẩn bị của giáo viên

- Thiết bị dạy học: Laptop, giáo án, bảng ghi, tài liệu tham khảo

2 Chuẩn bị của học sinh

- Sách giáo khoa, xem bài trước

(2) Phương pháp/ Kĩ thuật: Vấn đáp, nêu vấn đề

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Cá nhân, trong lớp học

(4) Phương tiện dạy học: Laptop, giáo án, bảng ghi, tài liệu tham khảo.

(5) Sản phẩm: Học sinh phát hiện được con người chỉ dẫn cho máy tính thực hiện công việc

- Cho nên làm thế nào để điều

khiển được máy tính thông

qua các phần mềm ta đi vào

bài 1 Máy tính và chương

trình máy tính

Bài 1: MÁY TÍNH VÀ CHƯƠNG TRÌNH MÁY TÍNH (tiết 1)

Trang 2

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Cá nhân, trong lớp học, nhóm

(4) Phương tiện dạy học: Giáo án, SGK, tài liệu tham khảo, máy tính, máy chiếu.

(5) Sản phẩm: Học sinh có nhu cầu muốn tìm hiểu con người ra lệnh cho máy tính như thế nào

? Máy tính là công cụ giúp

con người làm những công

việc gì

? Nêu một số thao tác để con

người ra lệnh cho máy tính

thực hiện

Khi thực hiện những thao tác

này ta đã ra lệnh cho máy

tính thực hiện

? Để điều khiển máy tính con

người phải làm gì

- Nghe câu hỏi trả lời?

+ Xem phim, nghe nhạc, soạnthảo văn bản…

+ Bấm chuột, nhấn phím

+ Để điều khiển máy tính conngười đưa cho máy tính mộthoặc nhiều lệnh, máy tính sẽlần lượt thực hiện các lệnhđó

1 Con người ra lệnh cho máy tính như thế nào?

Để điều khiển máy tính conngười đưa cho máy tính mộthoặc nhiều lệnh, máy tính sẽ lầnlượt thực hiện các lệnh đó

2 HOẠT ĐỘNG 2: VÍ DỤ: ROBOT NHẶT RÁC (25 phút) (1) Mục tiêu: Tạo động cơ để học sinh muốn tìm hiểu cách robot nhặt rác hoạt động

(5) Sản phẩm: học sinh có nhu cầu muốn tìm hiểu cách robot nhặt rác hoạt động

- Cho học sinh quan sát hình

robot nhặt rác trong SGK và

cho thảo luận nhóm làm như

thế nào để robot nhặt rác và

bỏ vào thùng rác với các thao

tác cơ bản tiến n bước, quay

phải, quay trái, nhặt rác và bỏ

+ Các lệnh để Rô-bốt hoànthành tốt công việc:

- Tiến 2 bước

- Quay trái, tiến 1 bước

- Nhặt rác

- Quay phải, tiến 3 bước

- Quay trái, tiến 2 bước

- Bỏ rác vào thùng

C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP, VẬN DỤNG (3 phút) (1) Mục tiêu: học sinh hệ thống lại kiến thức của phần đã học.

Trang 3

(2) Phương pháp/ Kĩ thuật: Nêu vấn đề, vấn đáp.

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Trong lớp học, làm việc cá nhân.

(5) Sản phẩm: học sinh hệ thống lại kiến thức của phần đã học.

- GV: Con người làm gì để chỉ dẫn cho máy tính thực hiện công việc?

- HS: Để điều khiển máy tính con người đưa cho máy tính một hoặc nhiều lệnh, máy tính sẽ lầnlượt thực hiện các lệnh đó

D HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI MỞ RỘNG (2 phút) (1) Mục tiêu: học sinh tìm hiểu thêm về robot nhặt rác

(5) Sản phẩm: học sinh thiết kế robot di chuyển khắp sàn tự nhặt rác

- Các em về nhà hãy thiết kế lệnh tự động để robot di chuyển khắp mặt sàn tự nhặt rác

Rút kinh nghiệm:

I MỤC TIÊU

1 Kiến thức

- Phát biểu được viết chương trình là viết các lệnh chỉ dẫn máy tính thực hiện các công việc hay giảimột bài toán

- Phát hiện được ngôn ngữ lập trình là ngôn ngữ dùng để viết chương trình

- Trình bày được vai trò của chương trình dịch

- Thiết bị dạy học: Laptop, giáo án, bảng ghi, tài liệu tham khảo

III TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP

1 Ổn định lớp (1 phút)

A HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG (4 phút)

Trang 4

(1) Mục tiêu: tạo động cơ cho học sinh muốn tìm hiểu chương trình máy tính là gì?

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Cá nhân, trong lớp học

(4) Phương tiện dạy học: Laptop, giáo án, bảng ghi, tài liệu tham khảo.

(5) Sản phẩm: Học sinh có nhu cầu muốn tìm hiểu chương trình máy tính là gì?

? Con người làm gì để điều

khiển máy tính? Cho ví dụ

cụ thể?

- Nghe câu hỏi và trả lời:

+ Dự đoán: nhấn phím, bấmchuột, phần mềm vẽ, soạnthảo văn bản

- Chúng ta có thể thấy được

con người điều khiển máy

tính qua mỗi chương trình

khác nhau vậy Viết chương

trình máy tính là gì?

3 Viết chương trình-ra lệnh cho máy tính làm việc

B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

1 HOẠT ĐỘNG 1: Viết chương trình-ra lệnh cho máy tính làm việc (10 phút)

(1) Mục tiêu: Tạo động cơ để học sinh muốn tìm hiểu Viết chương trình-ra lệnh cho máy tính

làm việc

(5) Sản phẩm: Học sinh có nhu cầu muốn tìm hiểu Viết chương trình-ra lệnh cho máy tính làm

- Để điều khiển Rô-bốt taphải viết các lệnh

Chương trình máy tính là mộtdãy các lệnh mà máy tính cóthể hiểu và thực hiện được

Chương trình máy tính là mộtdãy các lệnh mà máy tính có thểhiểu và thực hiện được

2 HOẠT ĐỘNG 2: Chương trình và ngôn ngữ lập trình (25 phút)

(1) Mục tiêu: Tạo động cơ để học sinh muốn tìm hiểu ngôn ngữ lập trình

(5) Sản phẩm: học sinh có nhu cầu muốn tìm hiểu ngôn ngữ lập trình

Trang 5

HĐ GIÁO VIÊN HĐ HỌC SINH Nội dung

Để máy tính xử lý thông tin,

thì thông tin được thể hiện

dưới dạng nào?

Các dãy bit là cơ sở tạo ra

ngôn ngữ dành cho máy tính,

được gọi là ngôn ngữ máy

? Các em đã được học các

loại ngôn ngữ nào rồi, vì sao

phải học?

- Tương tự với chương trình

máy tính cũng vậy, để hiểu và

điều khiển được nó thì thông

Tuy nhiên máy tính thì sử

dụng ngôn ngữ máy, chương

trình sử dụng ngôn ngữ lập

trình vậy cần một chương

trình dịch để máy tính có thể

hiểu được chương trình

Vậy em có thể minh hoạ

được mô hình để một chương

được cần qua 2 bước:

* Viết chương trình theo ngôn

+ Tiếng anh, tiếng việt…

+ Để hiểu được người Anhnói gì?

+ là ngôn ngữ dùng để viếtcác chương trình máy tính

HS suy nghĩ và trả lời

Ngôn ngữ lập trình là ngôn ngữdùng để viết các chương trìnhmáy tính

- Để có một chương trình màmáy tính có thể thực hiện đượccần qua 2 bước:

* Viết chương trình theo ngônngữ lập trình

* Dịch chương trình sang ngônngữ máy để máy tính có thể hiểuđược

Có nhiều ngôn ngữ lập trìnhkhác nhau như Pascal, C, C++,Java… Và với ngôn ngữ lậptrình Pascal có các môi trườnglập trình như Turbo Pascal, Freepascal

Trang 6

C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP, VẬN DỤNG (3 phút) (1) Mục tiêu: học sinh hệ thống lại kiến thức của phần đã học.

- GV: Hãy cho biết lí do cần phải viết chương trình để điều khiển máy tính?

- HS: Trả lời

- GV: Chương trình dịch dùng để làm gì?

- HS: Trả lời

D HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI MỞ RỘNG (2 phút)

- Các em về nhà hãy tìm hiểu môi trường lập trình của một số ngôn ngữ lập trình khác

Rút kinh nghiệm:

BÀI 2: LÀM QUEN VỚI CHƯƠNG TRÌNH VÀ NGÔN NGỮ LẬP TRÌNH

I MỤC TIÊU

Sau bài học, HS đạt được:

1 Kiến thức

- HS liệt kê được ngôn ngữ lập trình gồm các thành phần cơ bản là bảng chữ cái và các qui tắc

để viết chương trình, câu lệnh

- Trình bày được NNLT có tập hợp các từ khóa dành riêng cho mục đích sử dụng nhất định

- Trình bày được tên trong NNLT là do người lập trình đặt ra, tên phải tuân thủ các qui tắc củaNNLT Tên không được trùng với các từ khóa

2. Kĩ năng

- HS có kĩ năng phân biệt từ khoá và tên, đặt được tên đúng theo qui tắc

Trang 7

- Chuẩn bị trước bài mới

III CÁC PHƯƠNG PHÁP VÀ KĨ THUẬT DẠY HỌC

- Phương pháp thuyết trình, vấn đáp, hoạt động nhóm, quan sát, gợi mở

IV TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP

1 Ổn định lớp

2 Tiến trình bài học:

A HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG (10ph)

(1) Mục tiêu: Tạo động cơ để HS tìm hiểu kiến thức về NNLT

(2) Phương pháp/Kĩ thuật: Nêu vấn đề, vấn đáp

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Trong lớp học, làm việc cá nhân

(4) Phương tiện dạy học: Máy tính, projector, SGK

(5) Sản phẩm: Học sinh có mong muốn tìm hiểu các thành phần trong 1 NNLT

Hoạt động của GV Hoạt động của HS Nội dung

má y tính

- Chương trình dịch giúp chyểnđổi chương trình viết bằng ngônngữ lập trình sang ngôn ngữ máy

để máy tính hiểu và thực hiện

hình 1.6

Trang 8

Hoạt động của GV Hoạt động của HS Nội dung Bài mới:

- Em hãy viết chương trình in

ra màn hình dòng chữ “Chao

cac ban”

GV: hôm nay các em sẽ được

làm quen với 1 chương trình

được viết bằng 1 NNLT cụ thể

- GV yêu cầu cá nhân HS đọc

thông tin phần mở bài SGK

- GV yêu cầu thảo luận nhóm

trả lời 3 câu hỏi trong phần mở

bài SGK

Các câu hỏi:

1 Tên của chương trình là gì?

2 Công cụ có sẵn nào được sử

GV chốt phần trả lời câu hỏi

Em mới làm quen với 1 chương

trình được viết bằng NNLT

Pascal đơn giản Em thấy các

câu lệnh trong chương trình

được viết từ các từ và cụm từ

nhất định, vậy dựa vào đâu để

em viết được các câu lệnh này?

Ta đi vào tìm hiểu Bài 2 LÀM

QUEN VỚI CHƯƠNG TRÌNH

VÀ NNLT

HS: không HS nào viết đượcchương trình

- HS: Hoạt động cá nhân đọcthông tin SGK

- HS: Thảo luận nhóm để trả lờicâu hỏi

- HS thảo luận, thống nhất kếtquả trong nhóm và đại diệnnhóm báo cáo

- Dự kiến câu trả lời của hs

1.CT_Dau_tien;

2.Crt;

3.Chao cac ban

HS giữa các nhóm đánh giá lẫnnhau

Program CT_Dau_tien;Uses Crt;

Begin Writeln(‘Chao cacban’);

End

B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC (28ph)

1 HOẠT ĐỘNG 1: Ngôn ngữ lập trình gồm những gì: (12ph)

(1) Mục tiêu: Tìm hiểu các thành phần của NNLT.

Trang 9

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Trong lớp học, làm việc cá nhân, thảo luận nhóm

(5) Sản phẩm: HS trả lời được câu hỏi NNLT gồm những gì?

1 Ngôn ngữ lập trình gồm những gì?

- GV yêu cầu cá nhân HS đọc

thông tin SGK

- GV Các em viết tên của mình

dựa vào đâu?

- GV cho HS quan sát lại hình 1.6

và đặt câu hỏi: Em thấy các dòng

lệnh trong chương trình này được

viết dựa vào đâu?

- GV Nếu cô đưa dòng khai báo

tên chương trình vào cuối chương

trình được không?

- GV khẳng định không thay đổi

được vị trí của dòng lệnh 1 được

Vì các câu lệnh được viết bằng 1

- HS Dựa vào bảng chữ cáiTiếng việt

- HS Dựa vào bảng chữ cáiTiếng Anh và một số kí hiệukhác,…

HS Có thể trả lời có hoặckhông

-Ngôn ngữ lập trình là tậphợp các kí hiệu và quy tắcviết các lệnh tạo thành mộtchương trinh hoàn chỉnh vàthực hiện được trên máy tính

Trang 10

2 HOẠT ĐỘNG 2: Từ khóa và tên (16ph)

(1) Mục tiêu: Tìm hiểu từ khóa và tên trong NNLT

(5) Sản phẩm: HS trả lời các từ khóa trong NNLT, đặt tên đúng quy tắc của NNLT

- HS Program: khai báo tên

từ khoá này cho bất kì mụcđích nào khác ngoài mụcđích sử dụng do NNLT quiđịnh

Trang 11

- GV khẳng định ghi bảng

- GV ngoài từ khoá trên ta còn

thấy các từ nào trong ct trên?

- GV các từ còn lại trong chương

trình gọi là gì?

- GV Tên do ai đặt và có tuân thủ

theo qui tắc nào không?

GV chốt kiến thức ghi bảng

GV: cho vd về tên khác nhau

tương ứng với các đại lượng khác

nhau để hs tiếp thu bài tốt hơn

Vd: Tên Shtron để chỉ diện tích

hình tròn hay Stgiac để chỉ diện

+ Tên khác nhau tương ứngvới các đại lượng khác nhau+ Tên không được trùng với

từ khoá-HS khác nhận xét-HS ghi bài

Tác dụng của một số từ khóa:

Program: khai báo tên ct uses: khai báo các thư viện begin:thông báo điểm bắt

đầu phần thân ct

end: thông báo điểm kết thúc

phần thân ct

Tên do người lập trình đặt vàtuân thủ các qui tắc củaNNLT cũng như của ct dịch

Trang 12

- HS: đặt sao cho ngắn gọn,

dễ nhớ, dễ hiểu

- HS đọc

C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP, VẬN DỤNG (5ph)

(1) Mục tiêu: Hệ thống lại kiến thức của tiết học

(2) Phương pháp/Kĩ thuật: Câu hỏi tắc nghiệm

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Trong lớp học, làm việc cá nhân, cặp đôi

(5) Sản phẩm: Trả lời các câu hỏi sau:

-Gv Yêu cầu hs hoạt động

cặp đôi suy nghĩ trả lời câu

d chỉ bảng chữ cái và các từ

Trang 13

khoáĐáp án c

Câu 2 Từ khoá nào trong các

từ khoá sau đây cho biết điểmbắt đầu phần thân chương trình

a end b Begin c.beginend d programĐáp án b

D HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI, MỞ RỘNG (2ph):

(1) Mục tiêu: Giúp HS có nhu cầu mở rộng thêm kiến thức của mình

(2) Phương pháp/Kĩ thuật: Làm việc cá nhân

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Ngoài lớp học

(5) Sản phẩm: Trả lời câu hỏi tìm hiểu các ưu điểm của NNLT Pascal

-Yêu cầu HS về tìm hiểu các

ưu điểm của NNLT Pascal

- Đọc phần tiếp theo của bài

GV giao nhiệm vụ cho HS

Chú ý lắng nghe và làm theoyêu cầu

HS nhận nhiệm vụ và thực hiện theo yêu cầu

* RÚT KINH NGHIỆM :

Trang 14

Tiết 4 Ngày dạy: /9/2020

BÀI 2: LÀM QUEN VỚI CHƯƠNG TRÌNH VÀ NGÔN NGỮ LẬP TRÌNH(tt)

2 Kiểm tra bài cũ

(1) Mục tiêu: Tạo động cơ để HS tìm hiểu kiến thức về Cấu trúc chung của chương trình

Trang 15

(5) Sản phẩm:Học sinh có mong muốn tìm hiểu cấu trúc của 1 chương trình

KTBC:

- GV Em hãy cho biết từ khóa là

gì? Liệt kê các từ khóa và công

dụng của nó?

- GV cho HS quan sát hình 1.6

- GV em hãy cho biết cấu trúc

chung của chương trình gồm mấy

phần?

- GV vậy để biết chương trình

gồm có mấy phần thì ta đi vào

phần 3 của bài

- HS: Từ khoá của một ngônngữ lập trình là những từdành riêng, không được dùngcác từ khoá này cho bất kìmục đích nào khác ngoàimục đích sử dụng do NNLTqui định

- HS Program: khai báo tên

B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC (27ph)

1 Hoạt động 1: Cấu trúc chung của chương trình (15ph)

(1) Mục tiêu: HS trình bày được cấu trúc chương trình gồm mấy phần.

(2) Phương pháp/Kĩ thuật: Nêu vấn đề, vấn đáp, trực quan

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Trong lớp học, làm việc cá nhân, thảo luận nhóm (4) Phương tiện dạy học: Máy tính, projector, SGK

(5) Sản phẩm: Học sinh xác định được cấu trúc của 1 chương trình cụ thể

Trang 16

Phần khai báo

Phần thân

3 Cấu trúc chung của chương trình

- GV chiếulại hình 1.6 lên bảng và phân tích

chương trình gồm 2 phần

- GV yêu cầu HS nhắc lại tác dụng của

các lệnh trong phần khai báo?

- Gv yêu cầu hs nhắc lại tác dụng của

Phần khai báo có thể cóhoặc không, nhưng phảiđặt trước phần thân

Cấu trúc chung của mọichương trình gồm: phầnkhai báo và phần thân

*Phần khai báo thườnggồm các câu lệnh dùngđể:

- Khai báo tên chươngtrình

- Khai báo các thư viện

* Phần thân : Gồm cáccâu lệnh mà máy tính cầnthực hiện Đây là phần bắtbuộc phải có Phần thânrất đơn giản và chỉ gồmcác từ khóa Begin và end.Cho biết điểm bắt đầu vàkết thúc phần thân chươngtrình

Trang 17

* Phần khai báo có thể cóhoặc không, nhưng nếu cóphải đặt trước phần thân

2 HOẠT ĐỘNG 2: Ví dụ về NNLT Pascal (12ph)

(1) Mục tiêu: HS làm quen với NNLT Pascal

(5) Sản phẩm: Học sinh hiểu được NNLT pascal là gì?

Ví dụ về ngôn ngữ lập trình

GV: giới thiệu về ngôn ngữ lập trình

Pascal và cách thức hoạt động của

chương trình

GV: thực hiện trên máy chiếu cho HS

quan sát

Màn hình khi khởi động

Khi nhấn Alt+F9 để dịch chương trình

và kiểm tra lỗi

HS quan sát giáo viênkhởi động, soạn thảochương trình và chạychương trình

Dịch chương trình

4/Ví dụ về ngôn ngữ lập trình

Trang 18

Khi chạy chương trình bằng tổ hợp

phím Ctrl+F9 sẽ hiện ra kết quả của

chương trình

GV vừa giảng vừa thao tác trên máy

cho học sinh quan sát

Chạy chương trình

Kết quả của chương trình

(1) Mục tiêu: Trình bày được chương trình gồm có 2 phần

(5) Sản phẩm: Trả lời được câu hỏi 1, 2, 3 SGK

-Gv Yêu cầu hs hoạt động cặp đôi

suy nghĩ trả lời câu hỏi

Trang 19

*Phần khai báo :

- Khai báo tên chương trình

- Khai báo các thư viện (chứacác lệnh viết sẵn có thể sửdụng trong chương trình) vàmột số khai báo khác

* Phần thân : Gồm các câulệnh mà máy tính cần thựchiện Phần thân rất đơn giản

và chỉ gồm các từ khóa Begin

và end Cho biết điểm bắt đầu

và kết thúc phần thân chươngtrình

* Phần khai báo có thể cóhoặc không, nhưng nếu cóphải đặt trước phần thân.Gọi HS đọc phần Ghi nhớSGK

Yêu cầu HS: giải bài tập 2

và bài tập 6 SGK trang 13,bài tập 2.7 trang 15 SBT

D HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI, MỞ RỘNG (2ph):

(5) Sản phẩm: Trả lời câu hỏi tìm hiểu các ưu điểm của NNLT Pascal

-Yêu cầu HS về tìm hiểu các

ưu điểm của NNLT Pascal

HS nhận nhiệm vụ và thực hiện theo yêu cầu

Trang 20

- Đọc bài đọc thêm.

GV giao nhiệm vụ cho HS

Tuần:3

Tiết: 5

Ngày soạn: /9/2020 Ngày dạy: /9/2020

Bài thực hành 1: LÀM QUEN VỚI FREE PASCAL

- Gõ được một chương trình đơn giản

- Thực hiện được cách lưu, dịch, sửa lỗi và chạy chương trình

2 Kĩ năng

- HS có kĩ năng soạn thảo, lưu, dịch và chạy một chương trình Pascal

3 Thái độ

- HS có thái độ học tập nghiêm túc, bảo vệ tài sản chung

4 Định hướng phát triển năng lực: Hình thành cho HS năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn

đề, năng lực sử dụng công nghệ thông tin và truyền thông, năng lực hợp tác

Trang 21

Gv: Trình bày cấu trúc chung của chương trình ?

Trả lời: Cấu trúc chung của mọi chương trình gồm :phần khai báo và phần thân

*Phần khai báo :

- Khai báo tên chương trình

- Khai báo các thư viện (chứa các lệnh viết sẵn có thể sử dụng trong chương trình) và một số khaibáo khác

* Phần thân : Gồm các câu lệnh mà máy tính cần thực hiện Phần thân rất đơn giản và chỉ gồm các

từ khóa Begin và end Cho biết điểm bắt đầu và kết thúc phần thân chương trình

* Phần khai báo có thể có hoặc không, nhưng nếu có phải đặt trước phần thân

Bài mới:

(1) Mục tiêu: Tạo động cơ để HS tìm hiểu cách làm việc với môi trường lập trình Free Pascal (2) Phương pháp/Kĩ thuật: Tạo tình huống có vấn đề, vấn đáp

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Trong lớp học, làm việc cá nhân

(4) Phương tiện dạy học: Máy tính, projector (tivi màn hình lớn), SGK

(5) Sản phẩm:Học sinh có mong muốn tiếp cận với môi trường lập trình Free Pascal

GV soạn thảo sẵn chương trình

sau

Program CT_Dau_Tien;

Uses crt;

Begin

Writeln ('Chao cac ban');

Write ('Toi la Free Pascal);

readln

Trang 22

End

Gv yêu cầu một HS lưu chương

trình với tên CT1.pas, dịch và

chạy chương trình

Gv để có thể thực hiện được các

thao tác trên bài thực hành hôm

nay sẽ giúp em giải quyết vấn

- Gõ được một chương trình đơn giản

(2) Phương pháp/Kĩ thuật: Trực quan

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Trong lớp học, làm việc cá nhân, nhóm

(5) Sản phẩm: Học sinh làm việc được với môi trường lập trình Free Pascal

HĐ1: Khởi động, thoát khỏi Free Pascal (10ph)

GV: Gọi HS đọc đề bài tập 1

GV Muốn khởi động chương trình

Free Pascal ta làm thế nào?

GV yêu cầu HS khởi động Free

Pascal

Hs đọc

HS Nháy đúp vào biểu

tượng trên màn hình

Bài 1: Làm quen với việc

khởi động và thoát khỏi Free Pascal Nhận biết các thành phần trên màn hình của Free Pascal.

- Để khởi động Free Pascalnháy đúp vào biểu tượng

trên màn hìnhnền

Trang 23

HĐ của GV HĐ của HS Nội dung

GV cho HS quan sát màn hình của

Free Pascal và so sánh với hình 1.11

GV yêu cầu HS nhận biết các thành

phần có trên cửa sổ làm việc của Free

Pascal

GV: Trên cửa sổ của Free Pascal gồm

những thành phần nào ?

GV yêu cầu HS thực hành theo các

yêu cầu d, e, f, g, h của bài tập

1/SGK

Gv theo dõi HS thực hành nhắc nhở

chung và hướng dẫn những máy kĩ

năng còn yếu

GV để thoát khỏi môi trường làm

việc của Free Pascal thực hiện như

+ Dòng trợ giúp phíadưới màn hình

Hs thực hiện theo sgk

Hs: Nhấn tổ hợp phímAlt+X (hoặc chọn File Exit) để thoát khỏichương trình

- Các thành phần chính trêncửa sổ của Free Pascal:+ Thanh bảng chọn+ Tên tệp đang mở+ Con trỏ

+ Dòng trợ giúp phía dướimàn hình

- Nhấn tổ hợp phím Alt+X(hoặc chọn File  Exit) đểthoát khỏi chương trình

HĐ2: Soạn thảo, lưu, dịch và chạy chương trình (18ph)

Gọi hs đọc đề bài tập 2:

GV: yêu cầu HS khởi động lại Free

Pascal và gõ các dòng lệnh theo sgk

hoặc nhìn lên màn chiếu (GV gõ sẵn

chương trình và chiếu lên màn hình)

a Khởiđộng lại Free Pascal

và gõ các dòng lệnh dướiđây

Program CT_dau_tien;

Uses crt;

Trang 24

bỏ sót các dấu nháy đơn ('), dấu chấm

phẩy (;), dấu chấm (.)" và hướng dẫn

những máy kĩ năng còn yếu

GV: Muốn lưu chương trình ta làm

Gv thực hiện trên máy

Gv để xem kết quả ta làm thế nào ?

Gv thực hiện trên máy

Gv: Để xem được kết quả mà không

cần nhấn tổ hợp phím Alt + F5 ta làm

cách nào?

GV yêu cầu HS nhấn phím bất kì để

quay về màn hình soạn thảo

GV thêm lệnh readln; thực hiện lại

các thao tác của bài tập 2 trên máy

chiếu để tất cả HS quan sát

Gv: yêu cầu HS thêm lệnh readln;

trước từ khoá end., dịch, chạy lại

chương trình

HS:

C1: Nhấn F2 -> xuất hiện hộp thoại Save File As ->

gõ tên tệp vào ô Name ->

Nhấn Enter (hoặc nháy OK)

C2: File ->Save -> xuất hiện hộp thoại Save File

As -> gõ tên tệp vào ô Name -> Nhấn Enter (hoặc nháy OK)

-Hs: Nhấn Alt + F9,thực hiện trên máy củamình

-HS Nhấn Ctrl + F9, thựchiện trên máy

- Nhấn Alt + F5, thựchiện trên máy của mình

Hs: thêm lệnh readln; vàotrước từ khoá end

Hs thực hiện

Hs quan sát

Begin clrscr;

Writeln(‘chao cacban’);

Writeln(‘Toi la FreePascal’);

End.

b Để chương trình ta thựchiện:

C1: Nhấn F2 -> xuất hiện hộp thoại Save File As ->

gõ tên tệp vào ô Name -> Nhấn Enter (hoặc nháy OK)

C2: File ->Save -> xuất hiện hộp thoại Save File As -> gõ tên tệp vào ô Name -> Nhấn Enter (hoặc nháy OK)

c Để dịch chương trìnhnhấn tổ hợp phím Alt + F9

c Để chạy chương trìnhnhấn tổ hợp phím Ctrl + F9(hoặc dùng bảng chọn Run-> run để chạy)

- Nhấn Alt + F5 để xem kếtquả

Trang 25

Hs thực hiện trên máycủa mình

(1) Mục tiêu: Nhằm củng cố lại kiến thức của tiết học cho học sinh

(5) Sản phẩm: Học sinh biết vận dụng kiến thức đã học vào giải quyết tình huống thực tiễn cụ

thể do GV đưa ra dưới đây

- GV gọi 1 hoặc 2 HS lên máy

của GV thực hiện các thao tác

lưu, dịch, chạy chương trình để cả

lớp quan sát

Hs thực hiện yêu cầu

D HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI MỞ RỘNG (2ph)

(4) Phương tiện dạy học: Máy tính, SGK

(5) Sản phẩm: Học sinh biết cách mở rộng các kiến thức của mình thông qua các bài tập thực

tế

-Yêu cầu HS về tìm hiểu: Em

hãy viết chương trình in ra

màn hình các thông tin sau,

mỗi thông tin in trên một dòng

"Một cây làm chẳng nên non

Ba cây chụm lại nên hòn núi

cao"

Gợi ý: Em tham khảo bài

tập 2 sgk

Chú ý lắng nghe và làm theo yêu cầu

HS nhận nhiệm vụ và thực

Trang 26

GV giao nhiệm vụ cho HS hiện theo yêu cầu

Tuần:3

Tiết 6

Ngày soạn: /9/2020 Ngày dạy: /9/2020

Bài thực hành 1:LÀM QUEN VỚI FREE PASCAL (tt)

- Mở được một chương trình Pascal đã lưu

- Thực hiện được cách lưu, dịch và chạy chương trình

- Thực hiện được cách chỉnh sửa chương trình, và nhận biết một số lỗi

2 Kĩ năng

- HS có kĩ năng soạn thảo, lưu, dịch và chạy một chương trình Pascal

3 Thái độ

- HS có thái độ học tập nghiêm túc, bảo vệ tài sản chung

4 Định hướng phát triển năng lực: Hình thành cho HS năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn

đề, năng lực sử dụng công nghệ thông tin và truyền thông, năng lực hợp tác

II CHUẨN BỊ

1 Giáo viên:

- Kế hoạch dạy học, SGK, nghiên cứu trước tài liệu tham khảo, tranh ảnh minh họa

Trang 27

2 Học sinh:

- Sách, vở, đồ dùng học tập

IV TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP

1 Ổn định lớp

2 Tiến trình bài học:

A HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG (8ph)

(1) Mục tiêu: Tạo động cơ để HS tìm hiểu cách sửa lỗi trong Pascal

(2) Phương pháp/Kĩ thuật: Nêu vấn đề, vấn đáp, tạo tình huống có vấn đề

(5) Sản phẩm:Học sinh mong muốn biết sửa một số lỗi thường gặp trong môi trường lập trình

Free Pascal

- Gv đưa ra sẵn một chương

trình chưa được lưu yêu cầu HS

vừa thực hiện vừa trình bày các

thao tác sau:

+ Lưu, dịch và chạy chương

trình Pascal?

+ Thoát khỏi Free Pascal và

khởi động lại Free Pascal?

Khởi động

- GV mở chương trình của bài

tập 2, bỏ dấu chấm phẩy sau câu

lệnh clrscr, yêu cầu một HS lên

làm quen một số lỗi thường gặp

Hs lên bảng thực hiện trênmáy

Hs lên bảng dịch chương

Trang 28

trong Pascal trình và nhận xét là có thông

báo lỗi, có thể HS chưa khắc phục được lỗi

B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

HOẠT ĐỘNG : Tìm hiểu một số lỗi trong chương trình và thông báo lỗi (25’)

(1) Mục tiêu: Nhận biết và sửa lỗi một số lỗi thường gặp trong Pascal

(2) Phương pháp/Kĩ thuật: Nêu vấn đề, vấn đáp, trực quan, giảng giải

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Trong lớp học, làm việc cá nhân, cặp đôi

(5) Sản phẩm: Học sinh sửa được một số lỗi thường gặp trong Pascal

HĐ: Tìm hiểu một số lỗi trong chương trình và thông báo lỗi (25ph)

GV: thực hiện cách mở một File đã lưu

trong máy tính cho HS quan sát

Các bước thưc hiện: File (hoặc nhấn F3)

-> xuất hiện hộp thoại Open a file -> tìm

tên File đã lưu -> Open

GV yêu cầu HS mở file bài tập 2 đã lưu

- HS thực hiện trên máy của mình

Hs thực hiện trên máy của mình

Chương trình báo lỗi

Bài3:

Tìm hiểu một

số lỗi trong chương trình

và thông báo lỗi

Trang 29

Hoạt động của GV HĐ của HS Nội dung

- GV cho gõ lại Begin và xóa dấu chấm

sau chữ end Và cho dịch chương trình

Hãy quan sát lỗi và cho biết có ý nghĩa

gì?

Lỗi không tìm thấy kết thúc tệp

Tương tự như vậy GV có thể cho HS

xóa các câu lệnh trong chương trình rồi

cho dịch để HS nắm được một số lỗi

VD xóa dấu ; sau lệnh clrscr

Vậy trong phần thân chương trình

Pascal bắt đầu phải có từ khóa gì?

Dấu “ ; ” dùng để làm gì không gõ dấu

“;” sau các câu lệnh dược không?

GV nêu lưu ý (sgk)

Gọi HS: mhắc lại

GV cho HS nhấn Alt+X để thoát khỏi

chương trình nhưng không lưu

Hs lỗi thiếu begin

Hs thực hiện trên máy của mình

Chương trình báo lỗi

Hs Lỗi thứ không tìm thấy kết thúctệp

HS làm và theo dõi lỗi trong CT

Hs thông báo lỗi

Lỗi thiếu dấu ;

Tổng Kết: (SGK)

Trang 30

(1) Mục tiêu: Trình bày được chương trình gồm có 2 phần

(5) Sản phẩm: Trả lời được câu hỏi 1, 2, 3 SGK

Trang 31

Nêu cách khởi động Pascal, dịch

chương trình, chạy chương trình?

Nêu cách lưu, mở chương trình đã lưu ?

Nêu một số lỗi mà em biết trong

Pascal ?

Gv gọi Hs bất kì thực hiện lại các lỗi

trên

Gv gọi hs đọc phần tổng kết

GV lần lượt giải thích, hướng dẫn từng

nội dung trong phần tổng kết

GV Cho HS ghi nội dung của phần tổng

Hs lỗi 36 thiếu begin

Hs Lỗi thứ 10 không tìm thấy kết thúctệp

Hs thực hiện trên máyHọc sinh đọc tổng kết ở (sgk)

Hs ghi bài vào vở

Hs lắng nghe rút kinh nghiệm

Hs trả lời:

D HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI MỞ RỘNG (2 phút)

(4) Phương tiện dạy học: Máy tính và mạng Internet

(5) Sản phẩm: Hs tìm hiểu NNLT hướng cấu trúc và tên của một vài NNLT loại này

GV yêu cầu hs về nhà làm bài tập

SGK và xem trước BTH 1 để học

Hs nhận nhiệm vụ và thựchiện nhiệm vụ

Trang 32

vào tiết hôm sau.

Tuần: 4

Tiết: 7

Ngày soạn: /9/2020Ngày dạy: / /2020

Bài 3: CHƯƠNG TRÌNH MÁY TÍNH VÀ DỮ LIỆU (Tiết 1)

I MỤC TIÊU

1 Kiến thức

- Phát biểu được khái niệm dữ liệu và kiểu dữ liệu

- Liệt kê được một số phép toán với kiểu dữ liệu số

- Thiết bị dạy học: Laptop, máy chiếu, giáo án, bài trình chiếu, bảng ghitài liệu tham khảo

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Trong lớp học, làm việc nhóm, làm việc cá nhân.

Trang 33

(5) Sản phẩm: học sinh có nhu cầu tìm hiểu các kiểu dữ liệu và tính toán trong Pascal

câu lệnh dùng để: khai báo

tên chương trình và khai

báo các thư viện.

c Chao cac ban

? Em hãy nêu các kiểu thông

tin có trong kết quả trên?

-> Kiểu thông tin có trong

kết quả trên bao gồm kiểu số

và kiểu văn bản Vậy

chương trình Pascal có thể

xử lý được các kiểu thông

tin đó không ta đi qua bài 3:

Trang 34

(5) Sản phẩm: Học sinh hình thành nhận thức về kiểu dữ liệu của chương trình.

? Ở ví dụ trên ta đã tìm hiểu

kiểu thông tin có trong kết

quả trên bao gồm kiểu số và

kiểu văn bản Em hãy nêu

chi tiết hơn về sự khác nhau

giữa các kiểu thông tin đó

- Các thông tin đó bao gồm

? Các kiểu dữ liệu thường

được xử lí như thế nào

Các dữ liệu thường được xử

lí theo các cách khác nhau.

Chẳng hạn ta có thể thực

hiện các phép tính toán với

kiểu số, không thể thực hiện

với kiểu chữ được

- Học sinh lắng nghe

- Học sinh lắng nghe trả lời:

+ Các dữ liệu thường được xử

lí theo các cách khác nhau

- Học sinh lắng nghe

- Học sinh cho ví dụ:

- Số nguyên: Số học sinh của

1 Dữ liệu và kiểu dữ liệu.

- Để quản lí và tăng hiệu quả xử lí,các ngôn ngữ lập trình thường phân chia dữ liệu thành thành các kiểu khác nhau

- Một số kiểu dữ liệu thường dùng:

Trang 35

từng kiểu dữ liệu? một lớp, số sách trong thư

viện…

- Số thực: Chiều cao của bạn Bình, điểm trung bình môn toán

- Kí tự: “a”, “b”, “+”

- Xâu kí tự: “ chao cac ban”

lớp, số sách trong thư viện…

- Số thực: Chiều cao của bạn Bình, điểm trung bình môn toán

- Kí tự: “a”, “b”, “+”

- Xâu kí tự: “ chao cac ban”

Hoạt động 2 Các phép toán với dữ liệu kiểu số (20 phút) (1) Mục tiêu: Học sinh hình thành nhận thức về các phép toán với dữ liệu kiểu số.

(5) Sản phẩm: Học sinh hình thành nhận thức về các phép toán với dữ liệu kiểu số.

? Em hãy trình bày các kiểu

phép toán mà e biết

Chúng ta đã được học các

phép toán cộng, trừ, nhân,

chia, chia lấy dư, chia lấy

phần nguyên Trong Pascal

cũng có các phép toán số

học đó:

- Giới thiệu một số phép

toán số học trong Pascal

như: cộng, trừ, nhân, chia

* Phép DIV : Phép chia lấy

phần dư

* Phép MOD: Phép chia lấy

phần nguyên

- Yêu cầu học sinh nghiên

cứu sách giáo khoa và đưa ra

2 Các phép toán với dữ liệu kiểu số

Kí hiệu của các phép toán số họctrong Pascal:

Trang 36

- Giáo viên nhận xét câu trả

lời của HS và chốt kiến thức

+ Trong dãy các phép toánkhông có dấu ngoặc, các phépnhân, phép chia, phép chia lấyphần nguyên và phép chia lấyphần dư được thực hiện trước

+ Phép cộng và phép trừ đượcthực hiện theo thứ tự từ tráisang phải

thực hiện trước

- Trong dãy các phép toán không

có dấu ngoặc, các phép nhân, phépchia, phép chia lấy phần nguyên

và phép chia lấy phần dư đượcthực hiện trước

- Phép cộng và phép trừ được thựchiện theo thứ tự từ trái sang phải

C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP, VẬN DỤNG (3 PHÚT) (1) Mục tiêu: học sinh hệ thống lại kiến thức của phần đã học.

? Có các kiểu dữ liệu nào trong ngôn ngữ lập trình

- Một số kiểu dữ liệu thường dùng:

Div: phép chia lấy phần nguyên

Mod: phép chia lấy phần dư

D HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI MỞ RỘNG (2 PHÚT) (1) Mục tiêu: Học sinh tìm hiểu thêm các phép toán ngoài các phép toán đã học

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Trong lớp học, làm việc cá nhân, ở nhà

(5) Sản phẩm: Học sinh tìm hiểu thêm các phép toán ngoài các phép toán đã học

- Học bài kết hợp SGK

- Làm bài tập 1,2,3,4/26/SGK

Trang 37

? Em hãy tìm hiểu thêm các phép toán ngoài các phép toán đã học trong tiết hôm nay và chuẩn bị bài tiếp theo.

Bài 3: CHƯƠNG TRÌNH MÁY TÍNH VÀ DỮ LIỆU (Tiết 2)

I MỤC TIÊU

1 Kiến thức

- Liệt kê được các kí hiệu toán học sử dụng để kí hiệu các phép so sánh

- Giải thích được sự giao tiếp giữa người và máy tính

- Thiết bị dạy học: Laptop, máy chiếu, giáo án, bài trình chiếu, bảng ghitài liệu tham khảo

Trang 38

(5) Sản phẩm: học sinh có nhu cầu tìm hiểu các phép so sánh và sự giao tiếp giữa người và máy

tính

? Em hãy nêu kí hiệu của các

phép toán số học trong Pascal:

phép toán đã học tiết trước

còn có các phép toàn nào nữa?

-> Vậy ngày hôm nay chúng ta

tìm hiểu phép so sánh trong

Pascal được quy định như thế

nào, ta qua tiết tiếp theo của

bài 3: Chương trình máy tính

(5) Sản phẩm: Học sinh hình thành nhận thức về các phép so sánh trong Pascal.

? Hãy nêu kí hiệu của các

3 Các phép so sánh

- Ngoài phép toán số học, ta thường

Trang 39

(5) Sản phẩm: Học sinh hình thành nhận thức về giao tiếp người và máy tính.

Quá trình trao đổi dữ liệu hai

chiều giữa người và máy tính

khi chương trình hoạt động

thường được gọi là giao tiếp

hoặc tương tác người – máy

- Yêu cầu học sinh nghiên cứu

SGK => nêu một số trường

hợp tương tác giữa người và

máy

- Thông báo kết quả tính toán:

là yêu cầu đầu tiên đối với

Học sinh chú ý lắng nghe

=> ghi nhớ kiến thức

Học sinh nghiên cứu sgk

và trả lời+ Thông báo kết quả+ Nhập dữ liệu+ Chương trình tạm ngừng

+ Hộp thoại

- Ghi nhớ kiến thức

4 Giao tiếp người - máy tính

Quá trình trao đổi dữ liệu hai chiềugiữa người và máy tính khi chươngtrình hoạt động thường được gọi làgiao tiếp hoặc tương tác người – máy

a Thông báo kết quả tính toán

- Lệnh :

Trang 40

- Hộp thoại: hộp thoại được sử

dụng như một công cụ cho

việc giao tiếp giữa người và

máy tính trong khi chạy

chương trình

write('Dien tich hinh tron la ',X);

b Nhập dữ liệu

- Lệnh : write('Ban hay nhap nam sinh:');readln(NS);

c Chương trình tạm ngừng

- Lệnh : Writeln('Cac ban cho 2 giay nhe ');Delay(2000);

d Hộp thoại

C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP, VẬN DỤNG (3 PHÚT) (1) Mục tiêu: học sinh hệ thống lại kiến thức của phần đã học.

? Có các kiểu so sánh nào trong ngôn ngữ lập trình Pascal

? Em hãy nêu quá trình giao tiếp giữa người-máy tính:

- Thông báo kết quả

- Nhập dữ liệu

- Tạm ngừng chương trình

- Hộp thoại

Định dạng
Số trang	297
Dung lượng	1,51 MB