Bên cạnh đó, do thực hiện chế độ hưởng lương theo lợi nhuận nên khi Công ty hoạt động sản xuất kinh doanh có hiệu quả, đạt doanh thu cao thì mức thu nhập của các cán bộ công nhân viên tr
Trang 1PHƯƠNG HƯỚNG HOÀN THIỆN KẾ TOÁN TIỀN LƯƠNG VÀ CÁC KHOẢN TRÍCH THEO LƯƠNG TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN VẬN TẢI THUỶ I
3.1.Đánh giá chung về thực trạng kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại công ty và phương hướng hoàn thiện
3.1.1.Ưu điểm.
Công ty hiện đang áp dụng hình thức kế toán chứng từ ghi sổ, một loại hình hạch toán không những phù hợp với quy mô của Công ty mà còn rất thuận tiện cho việc cơ giới hóa trong quá trình tính toán
Cùng với sự phát triển của Công ty, bộ máy kế toán cũng không ngừng được hoàn thiện, tham mưu và giúp cho Ban Giám đốc điều hành các phần việc mà mình phụ trách, đảm bảo cung cấp kịp thời và chính xác những thông tin về tài chính của Công ty giúp cho lãnh đạo Công ty ra các quyết định đúng đắn về quản lý điều hành các hoạt động kinh doanh của Công
ty
Bộ phận kế toán của Công ty đã thực hiện việc thanh toán tiền lương cho cán bộ công nhân viên Công ty rất cụ thể, chính xác đáp ứng được nhu cầu của cán bộ công nhân viên trong toàn Công ty
Việc chi trả tiền lương, thực hiện đúng các quy định hiện hành của Nhà nước về các chế độ BHXH, BHYT đảm bảo quyền lợi trực tiếp của người lao động Công ty cũng sử dụng đầy đủ các chứng từ kế toán đã quy định trong chế độ ghi chép ban đầu về tiền lương, về thanh toán các chế độ BHXH
Bên cạnh đó, do thực hiện chế độ hưởng lương theo lợi nhuận nên khi Công ty hoạt động sản xuất kinh doanh có hiệu quả, đạt doanh thu cao thì mức thu nhập của các cán bộ công nhân viên trong Công ty được nâng cao, góp phần đảm bảo được mức sống và sinh hoạt của
họ, khuyến khích được tinh thần trách nhiệm của người lao động trong công việc
3.1.2.Nhược điểm
Công Ty Cổ Phần vận tải thủy I là loại hình doanh nghiệp cổ phần, hoạt động hạch toán kinh tế độc lập Hiện tại công ty đang áp dụng hình thức hưởng lương theo lợi nhuận
Theo hình thức trả lương này thì nếu Công ty hoạt động kinh doanh có hiệu quả thì thu
Trang 2nhập của Cán bộ công nhân viên trong Công ty sẽ được nâng cao Nhưng việc đảm bảo mức thu nhập của họ có được ổn định không thì lại phụ thuộc vào kết quả sản xuất kinh doanh phải đạt doanh số, cũng như lợi nhuận của công ty có đạt hiệu quả hay không đạt được mức doanh thu như kế hoạch đã đề ra trong khi thực hiện cũng như thực tế hoạt động sản xuất kinh doanh
Do đó Công ty cần có chính sách khen thưởng hợp lý bằng những việc làm cụ thể cả về vật chất lẫn tinh thần : Hàng năm công ty nên trích lợi nhuận từ hoạt động sản xuất kinh doanh
để thành lập quỹ khen thưởng cho những cán bộ công nhân viên đạt thành tích cao trong công việc,gương mẫu,có đạo đức.Đây là sự động viên rất lớn đối với người lao động,kích thích họ hăng say lao động.Bên cạnh đó công ty cũng cần có những hình thức kỷ luật nghiêm khắc đối với những cá nhân vi phạm nội qui,qui định của công ty.Góp phần giáo dục nhận thức cho anh chị em công nhân thấy rằng : công ty luôn có thái độ khách quan đối với tất cả mọi người và luôn làm theo nguyên tắc "thưởng phạt phân minh"
Để khuyến khích người lao động trong công việc và cũng phần nào cải thiện được cuộc sống của người lao động Trong tâm lý người lao động muốn cống hiến đóng góp cho công ty Điều đó đòi hỏi Ban Lãnh đạo Công ty phải luôn tăng cường công tác quản lý, quan tâm
và củng cố đội ngũ các bộ có năng lực chuyên môn, đào tạo bồi dưỡng và nâng cao trình độ chuyên môn để góp phần cho sự phát triển Công ty, giúp cho tình hình hoạt động kinh doanh của Công ty luôn đạt được hiệu quả, đạt doanh thu cao
Về hệ thống sổ kế toán, chứng từ kế toán thì do áp dụng theo hình thức chứng từ ghi sổ nên trong việc ghi chép các nghiệp vụ phát sinh còn có sự trùng lắp, dễ nhầm lẫn và tốn nhiều công gây lãng phí không cần thiết
3.2.Sự cần thiết phải hoàn thiện
Việc cần thiết phải hoàn thiện công tác kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương như là một sự tất yếu.Nó xuất phát từ yêu cầu thực tế của công ty,của tình hình kinh tế hiện tại cũng như vai trò to lớn của tiền lương và các khoản trích theo lương tại công ty nói riêng va các doanh nghiệp nối chung :
Sức lao động là một yếu tố quan trọng trong quá trình sản xuất kinh doanh cùng với các yếu tố khác để tạo ra sản phẩm dịch vụ trên thị trường.Hiện nay mục tiêu chính của các doanh nghiệp nghiệp quan tâm là làm thế nào để hạn giá thành,trong đó tiền
Trang 3lương và các khoản trích theo lương đóng một vai trò quan trọng.Đây là một khoản chi yếu và khá lớn ở các doanh nghiệp liên quan
Đối với người lao động,tiền lương là động cơ chủ yếu để họ ra quyết định làm việc cho doanh nghiệp
3.3.Yêu cầu và nguyên tắc hoàn thiện kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương
Các giải pháp đưa ra phải phù hợp với chuẩn mực và chế độ kế toán hiện hành,dựa trên các quy định,hướng dẫn của Bộ tài chính,các bảng biểu,sổ sách,chứng từ được lập và ghi chép phải đúng quy định
Việc hoàn thiện phải phù hợp với đặc điểm sản xuất kinh doanh và yêu cầu quản lý của từng doanh nghiệp.Mỗi doanh nghiệp được đặc trưng bởi : ngành nghề sản xuất kinh doanh,quy mô và đặc điểm của lao động … Do vậy,cùng vận dụng một chế độ nhưng bộ máy của mỗi công ty khác nhau dẫn đến áp dụng theo những cách khác nhau nên hoàn thiện phải gắn với thực tiễn mới đạt hiệu quả cao
Việc hoàn thiện đảm bảo đáp ứng được thông tin đầy đủ,chính xác,kịp thời để phục
vụ cho việc ra quyết định cho quản lý
Hoàn thiện phải trên cơ sở tiết kiệm và giải quyết được mối quan hệ giữa chi phí bỏ
ra và lợi ích thu được.Biện pháp là để nâng cao hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp,nếu biện pháp đưa ra lại đi kèm với sự lãng phí thì đó là không cần thiết.Tiết kiệm
ở đây bao gồm cả tiết kiệm về thời gian và tiền bạc.Do đó bộ máy kế toán nên hoàn thiện theo hướng đòi hỏi ít sức lao động mà khối lượng công việc vẫn đảm bảo đầy đủ,nhanh chóng kịp thời trong điều kiên ngân quỹ giới hạn
Quá trình hoàn thiện phải tính đến trình độ của các nhân viên kế toán tại công ty.Vì chính bản thân họ là người thực hiện biện pháp,có vai trò quyết định đến khả năng hoàn thành công việc,khả năng áp dụng thay đổi của chế độ
3.4.Một số kiến nghị nhằm hoàn thiện
Xuất phát từ ý nghĩa và vai trò to lớn của tiền lương và các khoản trích theo lương cùng thực trạng công tác kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương tại Công ty cổ phần vận tải thủy I đã được trình bày ở trên,em xin mạnh dạn đề xuất một số kiến nghị
Trang 4nhằm hoàn thiện công tác hạch toán tại đơn vị thực tập của mình :
Về công tác lập và luân chuyển chứng từ :
Công ty nên xem xét lại việc lập chứng từ ,xử lý chứng từ và luân chuyển chứng từ một cách phù hợp (tránh dồn vào những ngày cuối tháng),để lập báo cáo tài chính một cách nhanh chóng,góp phần xử lý thông tin phục vụ công tác quản lý cần thay thế phương pháp ghi chép thủ công bằng phần mềm máy tính góp phần giảm nhẹ công việc của kế toán,tạo điều kiện về mặt thời gian cho các kế toán viên cập nhật các thông tư,chế độ mới ban hành
Về hình thức trả lương :
Với lao động thuyền viên : Công ty nên thực hiện phân phối lương cho thuyền viên theo hệ số lương thực tế của người lao động nhằm phản ánh được mức độ thâm niên công tác.Cách phân phối thu nhập cho người lao động được thực hiện theo các bước sau đây :
Tính tổng hệ số lương cấp bậc và hệ số phụ cấp trách nhiệm của cả đoàn tàu
Tính mức lương trung bình cho một hệ số
Tính lương cho từng người lao động trên cơ sở hệ số lương cấp bậc;hệ số phụ cấp trách nhiệm và mức lương trung bình của một hệ số lương theo bảng sau:
Stt Họ và tên Chức danh Lương
chính
Hệ số phụ cấp trách nhiệm
Lương (đồng)
1 Đồng Lê Chính Thuyền
trưởng
Trong đó :
Mức lương trung bình tương ứng với
một hệ số lương =
T hu n h ậ p c ủ a đ o à n t àu
T ổ ng H ệ s ố l ươ ng c ủ a c ả đ o à nt à u
Trang 5Mức lương i
(cột 6) =
Mức lương trung bình của một hệ số lương × (Hệ số lương cấp bậc i + Hệ số phụ cấp i)
Ví dụ :Thực hiện việc chia lương của đoàn tàu TĐ 70 như sau :
Giả sử thời gian quay vòng của đoàn tàu theo mức chuẩn là 9 (ngày) cho nên mức khoán là 8.800.000 đồng.Từ đó ta có :
chính
Hệ số phụ cấp trách nhiệm
Lương (đồng)
1 Đồng Lê Chính Thuyền trưởng 3,45 0,267 1.367.967
2 Phạm Công Hiến Thuyền phó 1 2,76 0,138 1.066.730
3 Nguyễn Văn Dư Máy trưởng 2,94 0,148 1.136.668
(Tổng hệ số chia lương của đoàn tàu : 23,35 + 0,561 = 23,9111)
Mức lương trung bình 1 hệ
số chia lương =
8.800.000 23.9111 = 368.092 đ
Về cách thức trả lương :
Thực hiện nghị định của Chính phủ về việc trả lương cho các cán bộ,công nhân viên chức không dùng tiền mặt,công ty nên thực hiện thanh toán với người lao động thông qua thẻ ngân hàng.Điều này sẽ làm giảm thời gian và khối lượng công việc của các kế toán viên giúp họ có thời gian học tập nâng cao trình độ của bản thân,cập nhật những kiến thức kinh tế tài chính,các văn bản pháp luật của Nhà nước.Bên cạnh đó giúp các cơ quan
có thẩm quyền theo dõi và quản lý thu nhập của người lao động từ đó làm cho các thông tin kinh tế tài chính được minh bạch hơn
Về trích trước tiền lương
Trang 6Hiện nay công ty chưa trích trước tiền lương nghỉ phép của người lao động.Điều này
là không hợp lý,vì công ty không có điều kiện để bố trí cho lao động trực tiếp nghỉ phép đều đặn giữa các năm.Do đó kế toán nên dự toán tiền lương nghỉ phép,dừng sản xuất theo
kế hoạch để tiến hành trích trước tính vào chi phí của các kỳ hạch toán theo số dự toán.Mục đích là không làm cho sự thay đổi đột ngột của giá thành sản phẩm,dịch vụ,khi
số lượng lao động nghỉ nhiều ở kỳ hạch toán
Hiện nay tại công ty có các xí nghiệp thành viên tham gia trực tiếp sản xuất (đóng mới và sửa chữa tàu thủy) là : Xí nghiệp Thượng Trà và Xí nghiệp Mạo Khê.Cho nên cách tính lương nghỉ phép của người lao động trực tiếp sản xuất như sau :
Mức trích trước tiền lương
của LĐTL theo KH =
Tiền lương chính phải trả cho LĐTT trong kỳ X Tỷ lệ trích trước
Trong đó :
Tỷ lệ trích trước = t ổ ng ti ề n lươ ng ngh ỉ ph é p n ă m KH tr ả cho CNSX T ổ ng ti ề n l ươ ng ch í nh tr ả cho CNSX n ă m KH × 100
Để hạch toán trích trước chi phí kế toán sử dụng tài khoản 335-"Chi phí phải trả " để theo dõi khoản trích trước theo kế hoạch,khoản lương nghỉ phép thực tế phát sinh và quá trình thanh toán với người lao động
Hàng tháng căn cứ vào kế hoạch tiến hành trích trước tiền lương nghỉ phép phải trả cho CNSX,định khoản :
Nợ Tk 622
Có Tk 335
Khi thực tế phát sinh tiền lương phép phải trả cho CNSX,định khoản :
Nợ Tk 335
Có Tk 334
Khi trích trước tiền lương nghỉ phép,kế toán chưa tiến hành trích BHXH,BHYT,KPCĐ theo khoản lương này.Khi nào đã xác nhận được tiền lương nghỉ phép thực tế phải trả thì kế toán mới tiến hành trích trên số tiền lương thực tế nghỉ phép :
Trang 7Nợ Tk 622 : Phần tính vào chi phí
Nợ Tk 334 : phần khấu trừ vào lương
Có Tk 338 : Trích trên số tiền lương nghỉ phép thực tế phải trả
Cuối năm tiến hành điều chỉnh số trích trước theo số thực tế phải trả.Chênh lệch được xử lý như sau :
Nếu số thực tế phải trả lớn hơn (>) số trích trước,phải trích bổ sung phần chênh lệch tính vào chi phí :
Nợ Tk 622
Có Tk 335
Nếu số thực tế phải trả nhỏ hơn (<) số trích trước ,hoàn nhập lại chênh lệch
Nợ Tk 3335
Có Tk 622
Về công tác quản lý quỹ tiền lương :
*Cần phải có sự đánh giá sự thực hiện công việc của thuyền viên trong mỗi chuyến đi chặt chẽ : sử dụng phương pháp bảng điểm-Đây là phương pháp đánh giá tình
hình thực hiện công việc của công nhân viên căn cứ theo yêu cầu,tiêu chuẩn chung đối với nhân viên về khối lượng,chất lượng,tác phong … trong công việc theo phiếu đánh giá nhân viên như sau :
Nếu thực hiện tốt thì giữ nguyên hệ số chia lương,kèm thưởng 5% mức khoán (nếu đạt công ty kế hoạch lợi nhuận)
Nếu thực hiện khá giữ nguyên hệ số chia lương,kèm thưởng 1-3% mức khoán (nếu công ty đạt được kế hoạch lợi nhuận)
Dưới trung bình thì trừ 5-10% hệ số chia lương
Bên cạnh đó cần tăng cường các biện pháp kỷ luật,đây là một yếu tố cần được thực hiện khi thực hiện hình thức lương khoán,biến nó thành sự tự giác chấp hành của người lao động trong quá trình vận chuyển : tiến hành thưởng phạt bằng kinh những người không chấp hành tốt kỷ luật lao động để công tác trả lương đảm bảo thực hiện đầy đủ hơn nguyên tắc phân phối theo số lượng và chất lượng lao động
Trang 8Công ty cổ phần vận tải thủy I
Phòng kinh doanh vận tải
PHIẾU ĐÁNH GIÁ NHÂN VIÊN
Tháng ….năm…
Họ và tên : …… Chức vụ :……
Đoàn tàu :… Loại hàng : …… Thời gian:… (ngày) Lịch trình:…….
1.Khối lượng công việc hoàn thành
Tốt
Khá
Trung bình
2.Chất lượng thực hiện công việc
Tốt
Khá
Trung bình
3.Tinh thần thái độ,tác phong,hành
vi
Tốt
Khá
Trung bình
4.Tổng hợp kết quả
Tốt
Khá
Trung bình
Bảng 3.1 : Phiếu đánh giá nhân viên
*Tại công ty còn một bộ phận cá nhân người lao động không tham gia Bảo hiểm khá nhiều và lẫn trong các nhân viên nộp bảo hiểm trên bảng thanh toán lương Để tính lương riêng và khấu trừ hay không khấu trừ bảo hiểm vào lương một cách đồng loạt,muốn vậy dòng tổng cộng cuối mỗi bảng thanh toán lương cần thể hiện rõ như sau : Tổng số tiền trích
quỹ bảo hiểm = % Bảo hiểm phải khấu trừ x
Tổng số quỹ lương cơ bản của nhân viên tham gia bảo hiểm
Trong điều lệ BHXH,BHYT thì mức trích phải theo "tiền lương cấp bậc,chức vụ,hệ số điều chỉnh chênh lệch bảo lưu (nếu có)ghi trong hợp đồng lao động và các khoản phụ cấp ,khu vực,đắt đỏ,chức vụ,thâm niên ".Nhưng hiện nay công ty mới chỉ trích
trên lương cơ bản của nhân viên tính vào chi phí sản xuất kinh doanh vẫn còn ít hơn so với quy định,chưa làm tròn trách nhiệm với công nhân đòi hỏi công ty cần có biện pháp cái thiện đảm bảo đúng theo chế độ ,
Trang 93.5.Điều kiện thực hiện
Để hoàn thiện công tác kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương không phải là một công việc đơn giản và có thể được doanh nghiệp tiến hành ngay được.Nó đòi hỏi cả một hệ thống các cấp có thẩm quyền,các doanh nghiệp và bản thân người lao động
Về phía cơ quan chức năng :
Chính phủ và các cơ quan nhà nước có thẩm quyền như : Bộ tài chính,Bộ lao động thương binh-xã hội cần có biện pháp đưa ra một hành lang pháp lý đầy đủ,rõ ràng thông qua các nghị quyết,thông tư hướng dẫn để các doanh nghiệp có thể chủ động và dễ dàng trong việc áp dụng
Thường xuyên tổ chức các lớp bồi dưỡng kiến thức về nghiệp vụ kế toán giúp đội ngũ
kế toán viên vững vàng về chuyên môn
Tăng cường phối hợp công tác giữa các cơ quan có thẩm quyền và các Trường đại học khối ngành kinh tế trong việc soạn thảo,hướng dẫn thi hành các quy định mới có liên quan đến lao động-tiền lương ngay từ trong các trường đại học cho đội ngũ sinh viên
Về phía doanh nghiệp và bản thân người lao động
Hoàn thiện công tác kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương là một yêu cầu bức thiết,tất yếu không chỉ riêng Công ty CP vận tải thủy I mà các doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường cạnh tranh gay gắt như hiện nay
Công ty cổ phần vận tải thủy I cần đưa ra được nhưng giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý hạch toán lao động tiền lương linh hoạt hơn nữa,đồng thời công tác quản
lý lao động cũng cần phải được quan tâm một cách đầy đủ.Về mặt cơ cấu tổ chức cần sắp xếp,tổ chức lại để tránh chồng chéo trong phạm vi quản lý của mình.Bên cạnh đó cần có các biện pháp giáo dục,bồi dưỡng về các quy định về an toàn lao động nhằm nâng cao ý thức của người lao động
Về phía cá nhân người lao động cần tích cực tuân thủ các quy định của Công ty,nhận thức rõ được yêu cầu đổi mới từ chính công việc của mình.Đặc biệt là các nhân viên hạch toán,quản lý lao động,tiền lương và các cán bộ kế toán tiền lương trong công ty cần phát huy tính tự giác,cẩn thận và tinh thần trách nhiệm cao với công việc được giao
Trang 10nhằm bảo đảm quyền lợi hợp pháp của cá nhân người lao động.