Bằng các biện pháp và phương tiện giáo dục cần thiết, giáo viên giúp trẻ lĩnh hội được các kiến thức, kỹ năng và cách thức hành động mà yêu cầu của hoạt động học đề ra.. Giáo viên là [r]
Trang 1Lấy trẻ làm trung tâm trong tổ chức hoạt động
học cho trẻ mẫu giáo
Người trình bày: Phạm Thị Thúy Hường
Phòng GD&ĐT huyện Duy Tiên
Trang 2
Hoạt động học trong chương trình
30 – 40 phút
Trang 41 Chơi ≡ Học
2 Chơi mà học ≡ Học bằng chơi
3 Chơi mà học ≠ Học bằng chơi
4 Ý kiến khác (cụ thể)
Trang 5• Chơi mà học: thông qua chơi trẻ học được
nhiều điều nhưng có thể không được lập kế hoạch trước cho việc học – học không chính thức (nhưng trẻ được chủ động, tự do, tự lực nhiều hơn)
Trang 6• Học bằng chơi: học chính thức - có bài bản
nhất định - việc học là có chủ định của người lớn - được lập kế hoạch trước Các hoạt động hình thành, củng cố kiến thức, rèn kỹ năng, thái độ … cho trẻ được thiết kế thông qua
chơi (người lớn chủ động lập kế hoạch giáo dục dựa trên sự hiểu biết về trẻ)
Trang 7Mục đích tổ chức hoạt động học
• Cung cấp kiến thức mới, hình thành kỹ năng mới
• Điều chỉnh, chính xác hóa những kiến thức, kỹ năng trẻ có được nhưng chưa đúng trong cách học tự nhiên của trẻ
Trang 8So sánh việc thực hiện tiết học CTCC và hoạt
động học bằng chơi
Giống nhau 1 Cô giáo là người khởi xướng
2 Mục đích: cung cấp kiến thức và kỹ năng mới
3 Dạy theo từng lĩnh vực kiến thức
Khác nhau 1 Chuyển từ việc lấy phương pháp dùng lời
của cô là chính sang phương pháp thực hành của trẻ.
2 Không căng thẳng về kỷ luật đối với trẻ
3 Chú trọng đến hứng thú và các trải nghiệm cho từng trẻ.
Trang 9Cách học của trẻ
Trẻ em là những người học tự nhiên và tích cực Trẻ thích:
Trang 10Các nguyên tắc cơ bản trong thực tiễn
GDMN
1 Bắt đầu từ trẻ
2 Củng cố không khí học tập tích cực
3 Chuẩn bị môi trường cho hoạt động học
4 Lập kế hoạch và xây dựng các hoạt động
học
5 Chọn và thiết kế vật liệu
6 Quan sát trẻ
Trang 11Bạn suy nghĩ gì về sơ đồ này
LẬP
KẾ HOẠCH
THỰC HIỆN ĐÁNH GIÁ
ĐIỀU CHỈNH
Trang 13Kỹ thuật xây dựng kế hoạch một hoạt động học/giáo án
là cụ thể, chi tiết của: B1,2,3,4 = Lập KH
B5 = Thực hiện
Trang 14
Việc học của trẻ có thể trở nên hiệu quả hơn, hấp dẫn hơn, đa dạng hơn và tiến bộ hơn nếu việc lập kế hoạch của giáo viên được thực hiện tốt.
Trang 15• Giáo viên phải liên tục:
Lập kế hoạch Thực hiện Đánh giá Điều
chỉnh Lập kế hoạch cho thời gian tiếp theo,
để đáp ứng với nhu cầu, hứng thú học tập của trẻ
Trang 16Chuẩn bị hoạt động học/Soạn giáo án
1 Xác định mục đích yêu cầu
- Mục tiêu của chủ đề/tháng, khả năng của trẻ
và các điều kiện thực hiện
- Trẻ cần đạt được là gì?
- Không đặt ra quá nhiều mục đích cho hoạt động học
Trang 17- Giáo viên cần đặt câu hỏi: “Trẻ sẽ biết được gì, hiểu gì và có thể làm gì khi kết thúc hoạt
Trang 18- Mục tiêu có cụ thể không?
- Mục tiêu có dễ đánh giá không?
- Mục tiêu là khó nhưng có thể đạt được không?
- Mục tiêu có phù hợp với mọi trẻ trong lớp
không?
Trang 19- Có là/trở thành mục tiêu của HĐH không?
- Có cần thiết kế và tổ chức bằng HĐH không?
Trang 20Gợi ý diễn đạt, xác định cấp độ
- Đối với trẻ mẫu giáo, mục đích, yêu cầu nên đặt ở mức trẻ sẽ biết, hiểu, vận dụng những gì
- Sử dụng động từ để bắt đầu diễn đạt
- Trên cơ sở đó, xác định/lựa chọn các nội
dung/hoạt động
Trang 21Gợi ý diễn đạt mục đích yêu cầu
(các cấp độ mục tiêu)
Trang 22Chuẩn bị hoạt động học/Soạn giáo án
2 Dự kiến các hoạt động/công việc của trẻ
- Hoạt động có liên quan gần nhất và tốt nhất
để trẻ đạt được mục đích yêu cầu
- Cân đối giữa động và tĩnh
- Thời gian từ 25-35 ( 30-40) phút tùy từng độ tuổi và hứng thú của trẻ
- Lựa chọn phương pháp, hình thức
- Chuẩn bị phương tiện, đồ dùng, đồ chơi
Trang 233 Chuẩn bị
3.1 Chuẩn bị phương tiện
- Đồ dùng trực quan: với vật nhỏ, nên chuẩn bị
đủ cho trẻ quan sát, khám phá theo nhóm nhỏ
- Đồ dùng cá nhân: đủ cho trẻ sử dụng, coi trọng
sử dụng học liệu có nguồn gốc từ thiên nhiên,
đồ đã qua sử dụng…
Trang 243.1 Chuẩn bị phương tiện
- Nếu có các phương tiện hiện đại, cần chuẩn bị thật tốt để khi vận hành không trục trặc, làm gián đoạn hoạt động
- Điều chỉnh âm lượng, ánh sáng… cho phù hợp với phòng học
- Có phương án dự phòng để không lệ thuộc vào
thiết bị hiện đại
Trang 253.1 Chuẩn bị phương tiện
- GV phải cân nhắc sử dụng đồ dùng nào, vào khi nào, còn thiếu gì, dùng những đồ dùng nào có sẵn, cái gì cần bổ sung…
- Cân nhắc việc đưa ra, cất vào như thế nào, liên kết đồ dùng và sản phẩm trẻ tạo ra (nếu có)
trong suốt hoạt động học…
- Tránh ôm đồm
Trang 263 Chuẩn bị
3.2 Chuẩn bị về thời gian
-Tùy thuộc vào độ tuổi, nội dung và hứng thú của trẻ, giáo viên có thể linh hoạt cho trẻ học trong thời gian 30-40 phút
-Linh hoạt trong thời điểm tổ chức
Trang 273 Chuẩn bị
3.2 Chuẩn bị về thời gian
- Không cắt xén thời gian của hoạt động khác cho
hoạt động học.
- Thời gian quy định cho hoạt động học (theo chế độ sinh hoạt) không sử dụng hết, được dành cho việc giáo viên hướng dẫn/yêu cầu trẻ tham gia chuẩn bị/ thu dọn cùng cô, giúp trẻ tích cực chủ động và giảm sức lao động của giáo viên
Trang 284 Nội dung hoạt động học
Cơ sở lựa chọn nội dung hoạt động học:
Trang 29Yêu cầu đối với giáo viên:
- Xác định khối lượng kiến thức cho hoạt động học
- Xem xét mức độ mới của kiến thức để tạo áp lực trí tuệ vừa đủ buộc trẻ phải làm việc
- Lường trước những khó khăn có thể xuất hiện đối với trẻ
Trang 305 Hình thức tổ chức
5.1 Chương trình: Theo mục đích và nội dung GD;
theo vị trí không gian, theo số lượng trẻ
• Không nên lạm dụng hình thức ngồi học dưới đất;
• Xen kẽ hợp lý giữa các hoạt động động và tĩnh.
Trang 321.1 Hình thức tổ chức
• Học cá nhân: trẻ tự thực hiện các nội dung
giáo dục tập trung phát triển kỹ năng mới
• Giáo viên trực tiếp chỉ dẫn trẻ, trẻ hoạt động trên các học liệu do GV chuẩn bị sẵn Đây là thời gian để giáo viên có thể hỗ trợ cá nhân đối với trẻ yếu hơn
Trang 335.1 Hình thức tổ chức
• Học theo nhóm: Trẻ thực hiện các nội dung
giáo dục dưới sự hướng dẫn của GV và chia sẻ
ý kiến với các bạn trong nhóm Có thể mỗi
nhóm thực hiện một nhiệm vụ và phối hợp kết quả với nhau
Trang 345.1 Hình thức tổ chức
• Học cả lớp: trẻ thực hiện hoạt động giáo dục
do cô chủ trì đưa ra nội dung Vì vậy, các nội dung cần có hứng thú với số đông trẻ, GV
không nói dài, nói bằng lời nên có minh họa
bằng hình ảnh, mô hình, động tác kèm theo Trong quá trình hướng dẫn, giảng giải…cần quan sát từng trẻ để điều chỉnh phù hợp
Trang 356 Phương pháp thực hiện
6.1) Nhóm phương pháp thực hành, trải nghiệm:
- Thực hành thao tác với đồ vật, đồ chơi
6.3) Nhóm phương pháp dùng lời nói
- Giảng giải - Hướng dẫn
Trang 36- Thúc đẩy trẻ tham gia tích cực vào quá trình thảo luận
Trang 37Một số lưu ý cần tránh khi đặt câu hỏi
• Đặt nhiều câu hỏi chỉ yêu cầu trả lời “có” hoặc “không”.
• Quá nhiều câu hỏi chung cho cả lớp
• Lặp đi lặp lại câu hỏi cho đến khi trẻ trả lời
• Lặp lại câu trả lời của trẻ.
• Tự trả lời các câu hỏi do mình đặt ra.
• Hỏi cho có hỏi và làm trẻ cụt hứng
• Hỏi các câu không có ý nghĩa (Các cháu vừa nghe bài gì? bài hát sáng tác của ai? chú Minh Đức là ai? Suy nghĩ xem có bạn nào trong lớp mình tên là Minh Đức?À, ko có ai đúng ko? Hôm nay chúng mình sẽ làm quen với bài hát của chú Minh Đức, các con có đồng ý ko? Hoặc Chúng mình thấy cô vận động có đẹp ko?
Vì sao con mèo rửa mặt? ( bài Vì sao con mèo rửa mặt)
Trang 38.Thiết kế các hoạt động trải nghiệm của trẻ nhằm tới MT bài học
- Mang tính thiết thực
- Phù hợp khả năng, kinh nghiệm của trẻ
- Hướng tới mục đích yêu cầu đã đặt ra
- Được thiết kế thông qua chơi
- Mang tính phát triển từ dễ đến khó
- Có sự liên kết giữa các HĐ
- Xen kẽ các hình thức tổ chức
Trang 39II Tổ chức thực hiện hoạt động học
+ Đặt câu hỏi: Có bạn nào biết về…
+ Tổ chức trò chơi, đoán câu đố…
Trang 40II Tổ chức thực hiện hoạt động học
Trang 41II Tổ chức thực hiện hoạt động học
1 Tiến trình tổ chức hoạt động học:
1.2 Thực hiện nhiệm vụ học tập:
Bằng các biện pháp và phương tiện giáo dục cần thiết, giáo viên giúp trẻ lĩnh hội được các kiến thức, kỹ năng và cách thức hành động mà yêu cầu của hoạt động học đề ra
Giáo viên là người dẫn dắt, trẻ tự chiếm lĩnh
kiến thức
Trang 42II Tổ chức thực hiện hoạt động học
1 Tiến trình tổ chức hoạt động học:
1.2 Thực hiện nhiệm vụ học tập:
-Trong bước này giáo viên cần lưu ý :
+ Chuẩn bị câu hỏi, lời chỉ dẫn, đồ dùng…để giúp trẻ quan sát, làm thử, giải quyết tình huống
mà trong đó chứa đựng những nội dung kiến thức, kỹ năng mới của bài học
Trang 43II Tổ chức thực hiện hoạt động học
1 Tiến trình tổ chức hoạt động học:
1.2 Thực hiện nhiệm vụ học tập:
-Trong bước này giáo viên cần lưu ý :
+ Các câu hỏi đưa ra nhằm để dẫn dắt trẻ, gợi ý,
hỗ trợ để trẻ tự tìm ra câu trả lời Lưu ý đưa ra các loại câu hỏi gợi mở, câu hỏi phân tích,
đánh giá: tại sao, như thế nào, vì sao cháu
biết? làm như thế nào ?
Trang 44II Tổ chức thực hiện hoạt động học
1 Tiến trình tổ chức hoạt động học:
1.2 Thực hiện nhiệm vụ học tập:
-Trong bước này giáo viên cần lưu ý :
+ Dành thời gian để trẻ suy nghĩ Khuyến khích trẻ sáng tạo, cố gắng thể hiện, tìm ra cách làm, cách giải quyết khác với các bạn, lựa chọn
cách tốt hơn
Trang 45II Tổ chức thực hiện hoạt động học
1 Tiến trình tổ chức hoạt động học:
1.2 Thực hiện nhiệm vụ học tập:
-Trong bước này giáo viên cần lưu ý :
+ Khuyến khích trẻ tự kiểm tra lẫn nhau, phát hiện ra đúng sai của nhau, trao đổi giúp đỡ nhau, chỉ dẫn cho nhau cách làm, cách chơi, cách đọc, cách đếm và đặt các câu hỏi
Trang 46II Tổ chức thực hiện hoạt động học
3 Tiến trình tổ chức hoạt động học:
3.2 Thực hiện nhiệm vụ học tập:
• Trong bước này giáo viên cần lưu ý :
+ Khuyến khích trẻ chia sẻ những điều quan sát được và diễn đạt sự hiểu biết của mình Các câu trả lời của trẻ đúng hay sai không quan trọng bằng việc biết được trẻ suy nghĩ, tìm ra câu trả lời đó bằng cách nào
Trang 47II Tổ chức thực hiện hoạt động học
1 Tiến trình tổ chức hoạt động học:
1.2 Thực hiện nhiệm vụ học tập:
- Trong bước này giáo viên cần lưu ý :
+ Chú ý tới những trẻ nhút nhát, có khó khăn trong học tập, giao tiếp đưa ra những câu hỏi dễ hơn, những yêu cầu đơn giản hơn, tạo cho trẻ cảm giác thành công, giúp trẻ mạnh dạn và tự tin
Trang 48• Vai trò của giáo viên là hướng dẫn, quan sát,
hỗ trợ và định hướng các ý kiến của trẻ đi vào tiến trình nhằm giúp trẻ đạt được theo mục đích, yêu cầu đã đề ra mà không làm hộ, làm thay hay trả lời thay cho trẻ
Trang 49II Tổ chức thực hiện hoạt động học
2 Tiến trình tổ chức hoạt động học:
2.1 Kết thúc hoạt động học:
- Hoạt động này nhằm củng cố kiến thức, kỹ
năng vừa tiếp thu, trải nghiệm của trẻ thông qua việc sử dụng trò chơi, đặt câu hỏi, nhận định có tính chất tổng kết các nội dung cốt lõi của hoạt động học
Trang 50II Tổ chức thực hiện hoạt động học
3 Tiến trình tổ chức hoạt động học:
3.3 Kết thúc hoạt động học:
• Trẻ có cơ hội củng cố kiến thức, kỹ năng vừa trải nghiệm trong một tình huống khác: thay đổi về màu, kích cỡ, số lượng, chất liệu, từ
ngữ…
• Giáo viên có thể trao đổi với cha mẹ trẻ để
gắn kết, mở rộng hoạt động cho trẻ thực hiện tại nhà
Trang 51II Tổ chức thực hiện hoạt động học
1 Tiến trình tổ chức hoạt động học:
1.3 Kết thúc hoạt động học:
-Trẻ có cơ hội củng cố kiến thức, kỹ năng vừa
trải nghiệm trong một tình huống khác: thay đổi về màu, kích cỡ, số lượng, chất liệu, từ
ngữ…
- Giáo viên có thể trao đổi với cha mẹ trẻ để gắn kết, mở rộng hoạt động cho trẻ thực hiện tại nhà
Trang 52II Tổ chức thực hiện hoạt động học
3 Tiến trình tổ chức hoạt động học:
• 3.3 Kết thúc hoạt động học:
* Thời gian thu dọn:
Trẻ giúp cô cất đồ dùng, học liệu… vào các vị trí theo qui định Nơi cất giữ cần có chỉ dẫn bằng hình ảnh, màu sắc, ký hiệu… ở nơi vừa tầm của trẻ
Đây là cơ hội để trẻ hợp tác cùng nhau giải quyết
nhiệm vụ, chia sẻ bằng ngôn ngữ với bạn bè…
Trang 53II Tổ chức thực hiện hoạt động học
1 Tiến trình tổ chức hoạt động học:
1 3 Kết thúc hoạt động học:
* Thời gian thu dọn:
Cần dành đủ thời gian cho trẻ cùng giáo viên thu dọn, qui ước với trẻ âm thanh bắt đầu – kết thúc thời gian dọn dẹp
Khen ngợi, động viên trẻ kịp thời
Trang 54PHƯƠNG THỨC ĐÁNH GIÁ TÍCH CỰC
1 Đối với trẻ tích cực, hứng thú, hoàn thành tốt nhiệm vụ
Không bỏ qua việc đánh giá
Yêu cầu ở mức cao hơn Chỉ ra khía cạnh trẻ cần nỗ lực hơn để thực hiện
Động viên trẻ bộc lộ tính thân thiện, giúp đỡ lẫn nhau
Tạo ra được những điều kiện để trẻ có thể “học” với mức
độ cao hơn so với các bạn khác
Dựa vào nhóm trẻ này để tao ra không khí thích tìm hiểu MTXQ trong lớp
2 Đối với trẻ hiếu động, thiếu kiềm chế
PPGD hướng tới hình thành thói quen hoạt động có tổ chức
Trang 55▪ Không chỉ trích gay gắt
▪ Nêu đánh giá tốt về nội dung câu trả lời, thể hiện sự tin tưởng vào năng lực của trẻ
chắc con sẽ bổ sung thêm được ý mới mà chưa ai nói
được)
▪ Giải thích về tính hấp tấp có thể làm mất lòng các bạn, không tạo điều kiện cho các bạn
3 Đối với trẻ rụt rè, thiếu mạnh dạn nhưng vẫn có đủ kiến thức và kỹ năng cần thiết Nhưng thiếu tự tin/ chậm chạp/ thờ ơ/ không hứng thú
Khuyến khích trẻ tìm câu trả lời, tham gia vào công việc chung
Cho trẻ có thời gian để suy nghĩ
Trang 56“ Cô sẽ ra một câu hỏi, các con suy nghĩ kĩ trước khi trả lời Sau đó cô sẽ mời 1 bạn trả lời Cả lớp sẽ cùng nghe bạn nói
và so sánh câu trả lời của bạn ấy với dự định của mình xem
có cần bổ sung hay không đồng ý với bạn ở chỗ nào”
Cần cân nhắc lựa chọn trẻ nào sẽ trả lời câu hỏi ( câu hỏi
này vừa sức với ai và sẽ là khó khăn đối với trẻ nào)
Cần giúp đỡ trẻ thiếu mạnh dạn để không bị thất bại khi trả lời (ngay trong câu hỏi đã có sự gợi ý hoặc động viên khích
lệ, đánh giá mang tính khen ngợi)
- “ Cô và con thử cùng trả lời câu hỏi này nhé”
- “ Cô tin là con cũng đã đoán ra được, con hãy nói cho các bạn biết….”
- “ Có phải con nghĩ là con trâu ăn cỏ không?”
Trang 57Khi trẻ trả lời sai, tìm một mặt nào đó có thể khen được
“ Cô vui vì bạn… đã không còn ngại trả lời, còn bạn hơi nhầm một tí cùng không sao vì còn có cô và các con bổ sung thêm mà”
Tìm hiểu trước về kinh nghiệm của trẻ và tao cơ hội để trẻ
Trang 584 Đối với trẻ thụ động, thiếu ý thức hoặc tiếp thu chậm
Vai trò của cô giáo:
Tạo cho trẻ tính tự tin vào khả năng của bản thân
Nâng cao vị thế của trẻ trong lớp
Biện pháp
- Tìm hiểu những việc trẻ có thể làm tốt
- Tạo điều kiện giúp trẻ đạt được thành tích ( chọn nhiệm vụ vừa sức ) để trẻ được trải nghiệm niềm hạnh phúc của sự
thành công
Chú ý: Cần phát hiện những mặt chậm phát triển hay xu
hướng riêng của từng trẻ ngay từ khi trẻ còn nhỏ thì công việc điều chỉnh hành vi cho trẻ sẽ tốn ít thời gian hơn.
Trang 59Đồ dùng, phương tiện
- Không cầu kỳ, phức tạp, đắt tiền hoặc tốn nhiều công để làm
- Đủ cho mục đích học nhưng không lạm dụng quá nhiều thể loại
- Đồ dùng phải an toàn
- Tăng cường tận dụng các đồ có sẵn trong lớp
- Cách sử dụng:
❖ Trẻ được cầm tận tay và có thời gian để khám phá tự do
❖ Có câu hỏi gợi ý khi trẻ tiếp xúc với vật để tập trung sự quan sát vào những đặc điểm cần thiết.
❖ Động viên trẻ dùng tối đa các giác quan có thể để tìm hiểu đối tượng
❖ Trẻ không nhất thiết phải nhìn chăm chú, chúng thẩm thấu và làm ngay
Trang 60Phong cách giao tiếp của giáo viên
1.Tạo ra bầu không khí giàu cảm xúc tích cực: Giao tiếp thân
thiện, cởi mở với trẻ
2 Chu đáo, hiểu tâm trạng và tôn trọng trẻ Biết thể hiện sự
ngạc nhiên với các “phát hiện” của trẻ
3 Có kỹ năng đánh giá tích cực và khích lệ trẻ
4 Biết đưa ra tình huống để từng trẻ đều đạt được thành tích
4 Tự tin
5 Biết đặt nhiệm vụ một cách lôi cuốn, sáng tạo
6 Nắm bắt cơ hội trở thành bạn ngang hàng với trẻ
7 Thể hiện rõ ràng sự hài lòng của mình đối với các nỗ lực và
thành công của trẻ
Trang 61Giáo viên là người trợ giúp trẻ
- Hướng dẫn, dẫn dắt trẻ tìm ra câu trả lời
- Cho thời gian để trẻ chơi, suy nghĩ và giải quyết vấn đề, quan sát và đưa ra ý kiến
- Có can thiệp đúng lúc
- Điều chỉnh sự hỗ trợ phù hợp với đối tượng trẻ khác nhau