ra các dẫn chứng, đồng thời có những số liệu cụ thể được sưu tầm trong các báo cáo của cơ quan THADS huyện Quỳnh Phụ về việc thi hành BATCĐĐ từ 2012 đến 2016 đối với từng thủ tục trong[r]
Trang 1MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN
MỤC LỤC
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
DANH MỤC BẢNG
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ 2
MỞ ĐẦU Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 1: THI HÀNH BATCĐĐ THEO PHÁP LUẬT HIỆN HÀNH Error!
Bookmark not defined
1.1 Khái niệm, ý nghĩa và các yếu tố tác động đến thi hành BATCĐĐ Error!
Bookmark not defined
1.1.1 Khái niệm, ý nghĩa thi hành BATCĐĐ Error! Bookmark not defined 1.1.2 Các yếu tố tác động đến thi hành BATCĐĐError! Bookmark not defined
1.2 Pháp luật về thi hành BATCĐĐ Error! Bookmark not defined
1.2.1 Điều kiện để BATCĐĐ được thi hành Error! Bookmark not defined 1.2.2 Thẩm quyền thi hành BATCĐĐ Error! Bookmark not defined 1.2.3 Thủ tục thi hành BATCĐĐ Error! Bookmark not defined 1.2.4 Thi hành quyết định giám đốc thẩm, tái thẩm BATCĐĐError! Bookmark not
defined
1.3 Đánh giá thực trạng pháp luật về thi hành BATCĐĐError! Bookmark not defined
Kết luận chương 1 Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 2: THỰC TIỄN THI HÀNH BATCĐĐ TẠI HUYỆN QUỲNH PHỤ, TỈNH THÁI BÌNH Error! Bookmark not defined 2.1 Điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội của huyện Quỳnh PhụError! Bookmark not
defined
2.2 Thực tiễn thi hành BATCĐĐ Error! Bookmark not defined
2.2.1 Các BATCĐĐ được đưa ra thi hành Error! Bookmark not defined
Trang 22.2.2 Đánh giá quá trình thi hành BATCĐĐ Error! Bookmark not defined
Kết luận chương 2 Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP KHẮC PHỤC BẤT CẬP, NÂNG CAO HIỆU QUẢ THI HÀNH BATCĐĐ TẠI HUYỆN QUỲNH PHỤError! Bookmark not
defined
3.1 Giải pháp về hoàn thiện pháp luật Error! Bookmark not defined
3.1.1 Đối với pháp luật về THA dân sự Error! Bookmark not defined 3.1.2 Đối với pháp luật về đất đai Error! Bookmark not defined 3.1.3 Đối với pháp luật về phí và lệ phí Error! Bookmark not defined
3.2 Giải pháp trong hoạt động xét xử các vụ việc về tranh chấp đất đai Error!
Bookmark not defined
3.3 Giải pháp trong tổ chức thi hành BATCĐĐ Error! Bookmark not defined
3.3.1 Xây dựng quy trình, quy chế phối hợp trong thi hành BATCĐĐ Error!
Bookmark not defined
3.3.2 Giải pháp trong tổ chức thi hành các vụ việc cụ thểError! Bookmark not
defined
3.3.3 Công tác tổng kết, rút kinh nghiệm Error! Bookmark not defined
3.4 Giải pháp trong công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luậtError! Bookmark not defined
Kết luận chương 3 Error! Bookmark not defined KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO Error! Bookmark not defined
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ
MỞ ĐẦU
Trong thời gian gầy đây, thi hành BATCĐĐ đang là vấn đề nóng trong công tác THADS Mặc dù đã huy động nhiều nguồn lực, tập trung giải quyết một cách quyết liệt, tuy nhiên hiệu quả lại không cao.Nhiều giải pháp được đưa ra nhưng cho đến nay vẫn chưa có những giải pháp mang tính tổng thể, hệ thống, có hiệu quả để các cơ quan
Trang 3THADS có thể vận dụng vào thực tiễn Cũng chưa có một đề án hay một công trình khoa học nào nghiên cứu một cách thấu đáo chuyên đề thi hành các BATCĐĐ
Việc thi hành các bản án tranh chấp đất đai là loại việc khó khăn, phức tạp nhất trong công tác THADS Do đó, tác giả đã lựa chọn vấn đề "Thi hành BATCĐĐ theo pháp luật hiện hành – Thực tiễn tại huyện Quỳnh Phụ, tỉnh Thái Bình" làm đề tài nghiên cứu của mình
Thông qua đánh giá pháp luật hiện hành về thi hành BATCĐĐ và thực tiễn áp dụng pháp luật về thi hành BATCĐĐ tại huyện Quỳnh Phụ, Tỉnh Thái Bình thời gian từ
2012 đến 2016, Luận văn đề xuất các kiến nghị hoàn thiện pháp luật về thi hành BATCĐĐ ở Việt Nam hiện nay và đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả thi hành các BATCĐĐ tại địa phương
NỘI DUNG
Luận văn được chia thành 03 Chương với kết cấu logic chặt chẽ với nhau
Chương 1 có tiêu đề: “Thi hành BATCĐĐ theo pháp luật hiện hành” Ở Chương
này tác giả đi sâu nghiên cứu các vấn đề cơ bản về thi hành BATCĐĐ và pháp luật BATCĐĐ hiện nay
Tại tiểu mục 1.1 tác giả nêu: Khái niệm THADS; Khái niệm thi hành BATCĐĐ; Đặc điểm thi hành BATCĐĐ
* Các yếu tố tác động đến thi hành BATCĐĐ bao gồm: Pháp luật; Điều kiện phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội;Ý thức pháp luật của đương sự, người dân; Trình độ, năng lực của đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác xét xử, THA
Tại tiểu mục 1.2, tác giả nêu và phân tích những điểm cơ bản của pháp luật về thi hành BATCĐĐ bao gồm:
* Điều kiện để BATCĐĐ được thi hành: Những BATCĐĐ được đưa ra thi hành là những bản án quy định tại Điều 2 Luật THADS và còn trong thời hiệu yêu cầu THA
* Thẩm quyền thi hành BATCĐĐ bao gồm: thẩm quyền của Cơ quan THADS cấp huyện (Chi cục), thẩm quyền của Cơ quan THADS cấp tỉnh (Cục)
* Các thủ tục thi hành BATCĐĐ bao gồm: thủ tục nhận đơn yêu cầu và ra quyết định thi hành BATCĐĐ; Thông báo về thi hành BATCĐĐ; Tự nguyện thi hành
Trang 4BATCĐĐ; Biện pháp bảo đảm thi hành BATCĐĐ; Thỏa thuận trong thi hành BATCĐĐ; Xác minh THA thi hành BATCĐĐ; Cưỡng chế thi hành BATCĐĐ
* Việc thi hành QĐGĐT, QĐTT BATCĐĐ
Tại tiểu mục 1.3, tác giả đã đánh giá pháp luật về thi hành BATCĐĐ Trong đó đưa ra những điểm hạn chế, chưa phù hợp với thực tiễn, thiếu đồng bộ với hệ thống pháp luật, gây khó khăn cho CHV và cơ quan THADS trong quá trình thực hiện nhiệm vụ Những điểm bất cập của pháp luật về thi hành BATCĐĐ bao gồm: Thời hiệu yêu cầu thi hành BATCĐĐ chưa hợp lý; Thời hạn thông báo THA quá ngắn; Quy định về áp dụng các biện pháp bảo đảm còn chung chung, chưa cụ thể; Thiếu chế định riêng về thỏa thuận THADS trong đó có thỏa thuận thi hành BATCĐĐ; Quy định cưỡng chế thi hành BATCĐĐ chưa cụ thể, chi tiết; Chưa có quy định về thi hành QĐGĐT sửa một phần hoặc toàn bộ BATCĐĐ
Chương 2 có tiêu đề: “Thực tiễn thi hành BATCĐĐ tại huyện Quỳnh Phụ, tỉnh
Thái Bình” Ở chương này, tác giả đã đưa ra bức tranh toàn cảnh về thi hành BATCĐĐ, đánh giá quá trình tổ chức thi hành BATCĐĐ tại huyện Quỳnh Phụ
Tại tiểu mục 2.1 tác giả nêu những nét cơ bản về điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội của huyện Quỳnh Phụ ảnh hưởng, tác động đến việc thi hành BATCĐĐ tại địa phương
Tại tiểu mục 2.2, tác giả nêu lên thực tiễn thi hành BATCĐĐ tại huyện Quỳnh Phụ giai đoạn từ 2012 đến 2016 bao gồm các vấn đề:
- Các loại BATCĐĐ được Chi cục THADS huyện Quỳnh Phụ đưa ra thi hành là các bản án giải quyết tranh chấp về: Hợp đồng chuyển QSDĐ, hợp đồng cho thuê, cho mượn QSDĐ, thế chấp QSDĐ, thừa kế QSDĐ, lấn, chiếm đất, tranh chấp đất trong vụ án
ly hôn.Với mỗi loại bản án, tác giả đều đưa ra các ví dụ cụ thể trong thực tiễn để phân tích, minh họa, bình luận
- Đánh giá quá trình thi hành BATCĐĐ trong các thủ tục: Nhận đơn, ra quyết định thi hành BATCĐĐ, thông báo THA, tự nguyện THA, thỏa thuận THA, áp dụng các biện pháp bảo đảm THA, cưỡng chế THA, thi hành QĐGĐT, QĐTT BATCĐĐ Tác giả đưa
Trang 5ra các dẫn chứng, đồng thời có những số liệu cụ thể được sưu tầm trong các báo cáo của
cơ quan THADS huyện Quỳnh Phụ về việc thi hành BATCĐĐ từ 2012 đến 2016 đối với từng thủ tục trong quá trình thi hành BATCĐĐ để phân tích, làm rõ các vấn đề cụ thể trong tổ chức thi hành BATCĐĐ tại địa phương
Trên cơ sở những số liệu, phân tích, dẫn chứng, tác giả đã đưa ra những đánh giá chung về tình hình thi hành BATCĐĐ Trong đó nêu lên những ưu điểm, hạn chế, chỉ ra những nguyên nhân của hạn chế
Về ưu điểm chính là việc hoàn thành chỉ tiêu do ngành đề ra Trình tự, thủ tục nhìn chung được tuân thủ
Về những hạn chế cơ bản của việc thi hành BATCĐĐ là: Số lượng việc tồn đọng tăng lên, tiến độ giải quyết một số việc còn chậm trong đó có các việc phức tạp, kéo dài;
Cá biệt có một số vi phạm về thủ tục về THA
Về nguyên nhân của hạn chế bao gồm: Pháp luật về thi hành BATCĐĐ chưa hoàn thiện, còn nhiều điểm bất cập; Chất lượng một số BATCĐĐ chưa cao, nhiều bản án tuyên chung chung, không rõ, khó thi hành, có sai xót; Công tác tổ chức thi hành BATCĐĐ còn một số yếu kém; Việc tuyên truyền, phổ biến pháp luật chưa tốt
Chương 3 có tiêu đề:“Một số giải pháp khắc phục những bất cập, nâng cao hiệu
quả thi hành BATCĐĐ tại huyện Quỳnh Phụ” Trên cơ sở những đánh giá về hạn chế, bất cập của pháp luật về thi hành BATCĐĐ được nêu ở Chương 1 và những nguyên nhân của hạn chế trong công tác thi hành BATCĐĐ tại huyện Quỳnh Phụ nêu trong Chương 2, Luận văn đưa ra các giải pháp mang tính tổng thể, có tính khả thi cho hoạt động này
Ở tiểu mục 3.1, tác giả đưa ra các giải pháp về hoàn thiện pháp luật Những lĩnh vực pháp luật cần sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện bao gồm: pháp luật về THADS, pháp luật
về đất đai, pháp luật về phí và lệ phí Trong đó pháp luật về THADS cần sửa đổi, bổ sung các vấn đề: Xây dựng chế định thỏa thuận trong thi hành BATCĐĐ; Quy định về thời hiệu yêu cầu thi hành BATCĐĐ; Bổ sung quy định về trình tự, thủ tục áp dụng biện pháp bảo đảm THA nói chung và thi hành BATCĐĐ nói riêng; Xây dựng chế định cưỡng chế thi hành BATCĐĐ theo hướng thật cụ thể chi tiết; Bổ sung quy định về thi hành
Trang 6QĐGĐT sửa một phần hoặc toàn bộ BATCĐĐ Đối với pháp luật về đất đai cần sửa đổi
bổ sung quy định về cấp GCNQSDĐ trong các trường hợp THA
Tiểu mục 3.2 đưa ra các giải pháp trong hoạt động xét xử các vụ việc về tranh chấp đất đai Trong đó nhấn mạnh hai nội dung quan trọng là về nhận thức và về vấn
đề áp dụng pháp luật của thẩm phán trong quá trình giải quyết tranh chấp đất đai
Tiểu mục 3.3 nêu các giải pháp trong tổ chức thi hành BATCĐĐ với các nội dung: Xây dựng quy trình, quy chế phối hợp trong thi hành BATCĐĐ; Giải pháp trong tổ chức thi hành các vụ việc cụ thể; Công tác tổng kết, rút kinh nghiệm
Tiểu mục 3.4 đưa ra các giải pháp trong công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật Trong đó nêu các văn bản pháp luật phải tuyên truyền, các chủ thể thực hiện việc tuyên truyền, các hình thức tuyên truyền sao cho thiết thực và hiệu quả
KẾT LUẬN
Nhìn chung, Luận văn đã đưa ra bức tranh tổng thể về pháp luật và việc thực thi pháp luật về thi hành BATCĐĐ tại huyện Quỳnh Phụ
Để nâng cao hiệu quả việc thi hành các BATCĐĐ đòi hỏi phải áp dụng đồng bộ nhiều giải pháp cả về sửa đổi pháp luật, cơ chế chính sách và tổ chức thực hiện
Pháp luật phải sửa đổi bổ sung theo hướng đồng bộ giữa các quy định của Luật THADS, Luật Đất đai, Bộ luật dân sự, Bộ luật Tố tụng dân sự và các đạo luật liên quan khác, đồng thời phải phù hợp với thực tiễn để đảm bảo tính khả thi Đặc biệt phải khắc phục được những bất cập trong Luật THADS để làm căn cứ cho cơ quan quan THADS
áp dụng một cách có hiệu quả trong quá trình thi hành các BATCĐĐ
Thay đổi nhận thức của cán bộ và các tầng lớp nhân dân đối với công tác THADS nói chung và việc thi hành BATCĐĐ nói riêng là hết sức quan trọng đòi hỏi việc tuyên truyền pháp luật phải thường xuyên liên tục và sâu rộng
Nâng cao chất lượng xét xử để hạn chế tới mức thấp nhất những BATCĐĐ thiếu tính khả thi Điều này rất cần sự nỗ lực, phối hợp tích cực của các Thẩm phán, Kiểm sát viên có ý thức trách nhiệm cao với nghề nghiệp
Trang 7Và đặc biệt hơn hết là vai trò của cán bộ, công chức làm công tác THADS Phải thực sự chuyên nghiệp trong công việc, áp dụng pháp luật chính xác và đưa ra các giải pháp, phương pháp hợp lý cho các vụ việc Phải đưa được cả hệ thống chính trị cùng vào cuộc thì mới đạt hiệu quả tốt nhất cho việc thi hành BATCĐĐ
Luận văn đã nghiên cứu toàn diện pháp luật và đánh giá thực tiễn thi hành BATCĐĐ, chỉ được những bất cập, sự không thống nhất trong nhiều quy định để giải quyết cùng một vấn đề, sự không phù hợp giữa pháp luật và thực tiễn thi hành Từ đó có các giải pháp phù hợp để hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả công tác thi hành BATCĐĐ tại địa
phương