- Biết được đặc điểm của nền nông nghiệp nước ta đang chuyển dịch từ nông nghiệp truyền thống sang nông nghiệp hiện đại, sản xuất hàng hóa quy mô lớn.. - Biết được xu th[r]
Trang 1Bài 21: ĐẶC ĐIỂM NỀN NÔNG NGHIỆP NƯỚC TA
I Mục tiêu
Qua bài học này, HS cần phải:
1 Kiến thức
- Biết được những thế mạnh và hạn chế của nền nông nghiệp nhiệt đới của nước ta
- Biết được đặc điểm của nền nông nghiệp nước ta đang chuyển dịch từ nông nghiệp truyền thống sang nông nghiệp hiện đại, sản xuất hàng hóa quy mô lớn
- Biết được xu thế chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn ở nước ta
2 Kỹ năng
- Phân tích bản đồ
- Phân tích bảng số liệu
II Chuẩn bị hoạt động
- Bản đồ nông – lâm – thủy hải sản
- Bảng số liệu cần thiết cho bài giảng
- Một số tranh ảnh hoạt động sản xuất nông nghiệp (nếu có)
III Tiến trình hoạt động
1 Kiểm tra bài cũ (5’)
- Trình bày khái quát sự chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế ở nước ta
2 Vào bài
“ Sản xuất nông nghiệp nước ta có những thuận lợi, khó khăn gì? Hiện nay nền nông nghiệp, nông thôn nước ta đang có những chuyển biến ra sao? Mời các em đi vào bài học mới”
3 Hoạt động nhận thức bài mới
Tg Hoạt động của GV & HS Kết quả hoạt động
- GV: Cho HS xem xét, đánh
giá thế mạnh trong nông nghiệp
nước ta ở hai khía cạnh thuân
lợi, khó khăn
- HS: Nghiên cứu, phân tích,
1 Nền nông nghiệp nhiệt đới
a Điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên cho phép nước ta phát triển một nền nông nghiệp nhiệt đới
* Thuận lợi:
- Khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa, phân hóa đa dạng…có ảnh hưởng căn bản đến cơ cấu vụ
Trang 214’
đưa ra ví dụ và trình bày…
- GV: Nhận xét, điều chỉnh và
kết luận…
- GV: Điều nào minh chứng
rằng nước ta đang khai thác
ngày càng có hiệu quả nền nông
nghiệp nhiệt đới? Ví dụ ?
- HS trình bày nội dung, lấy ví
dụ minh chứng…
* Hoạt động 2
- GV: Tiến hành cho hai HS
làm việc với nhau, so sánh và
nêu lên điểm khác biệt về nền
sản xuất nông nghiệp truyền
thống và hiện đại
- HS: Kẻ bảng tóm tắt, trình
bày…
- GV: Điều chỉnh, bổ sung…
mùa, cơ cấu sản phẩm
- Sự phân hóa của địa hình, đất trồng…cần phải lựa chọn hình thức canh tác, sản xuất phù hợp cho từng vùng
* Khó khăn:
- Tính khắt khe của vụ mùa, gây khó khăn cho sản xuất, ảnh hưởng đến năng suất, sản lượng, chất lượng nông sản
- Tính bấm bênh trong sản xuất nông nghiệp
b Nước ta đang khai thác ngày càng có hiệu quả nền nông nghiệp nhiệt đới
- Việc phân bổ, phát triển các tập đoàn cây, con ngày càng hợp lí, hiệu quả với các vùng sinh thái nông nghiệp
- Cơ cấu vụ mùa, cây trồng có những thay đổi quan trọng
- Tính vụ mùa được khai thác tốt hơn
- Đẩy mạnh sản xuất nông sản theo hướng xuất khẩu
2 Phát triển nền nông nghiệp hiện đại sản xuất hàng hóa góp phần nâng cao hiệu quả của nông nghiệp nhiệt đới
Hiện nay ở nước ta đang tồn tại song song hai nền nông nghiệp: truyền thống và hiện đại theo hướng hàng hóa
a Nền nông nghiệp cổ truyền
- Sản xuất nhỏ, công cụ thủ công
- Phân bố khắp nơi
- Năng suất lao động thấp
- Tự cung tự cấp, đa canh là chính
- Người sản xuất quan tâm đến sản lượng là chính
b Nền nông nghiệp hàng hóa
Trang 37’
* Hoạt động 3
- GV: Cho HS quan sát hình vẽ
21, bảng 21 làm rõ tỉ lệ thu
nhập chủ yếu từ nông – lâm –
thủy hải sản ở các vùng, lãnh
thổ Nêu và đánh giá sự chuyển
dịch cơ cấu ngành nghề ở nông
thôn
- HS: Tiến hành hoạt động…
- HS: Trình bày…
- GV: Cho HS nêu các hình
thức sản xuất nông – lâm – ngư
nghiệp chủ yếu ở nông thôn
- GV: Cho HS lấy ví dụ minh
chứng…
- GV: Điều nào chứng tỏ rằng
kinh tế nông thôn nước ta đang
có sự chuyển dịch theo hướng
sản xuất hàng hóa?
- HS: Xem xét, trình bày…
- Sản xuất ở quy mô lớn, sử dụng nhiều máy móc
- Phân bố ở những nơi có vị trí, điều kiện thuận lợi
- Năng suất lao động cao
- Sản xuất theo hướng chuyên môn hóa, hàng hóa Liên kết công – nông nghiệp
- Người sản xuất quan tâm nhiều hơn đến lợi nhuận
3 Kinh tế nông thôn nước ta đang chuyển dịch rõ nét
a Hoạt động nông nghiệp là bộ phận chủ yếu của kinh tế nông thôn
Kinh tế nông thôn chủ yếu dựa vào nông – lâm – ngư nghiệp nhưng xu hướng chung là hoạt động phi nông nghiệp (công nghiệp – xây dựng – dịch vụ) ngày càng chiếm tỉ trọng lớn hơn Tuy nhiên trước mắt, nông – lâm - ngư nghiệp vẫn chiếm tỉ trọng lớn và chuyển dịch chậm
b Kinh tế nông thôn bao gồm nhiều thành phần kinh tế
Cơ cấu kinh tế nông thôn gồm:
- Các doanh nghiệp nông – lâm nghiệp và thủy sản
- Các hợp tác xã nông – lâm nghiệp và thủy sản
- Kinh tế hộ gia đình
- Kinh tế trang trại
c Cơ cấu kinh tế nông thôn đang từng bước chuyển dịch theo hướng sản xuất hàng hóa và
đa dạng hóa
- Chuyển dịch theo hướng chuyên môn hóa
- Phát triển, nâng cao dần tỉ trọng DV, CN – XD
và giảm dần khu vực nông – lâm – ngư nghiệp
- Trong nông – lâm – ngư nghiệp đang giảm dần nông nghiệp, tăng dần thủy hải sản Trong nông
Trang 4- GV: Trình bày khái quát lại và
lí giải…
nghiệp giảm dần trồng trọt, tăng dần chăn nuôi
4 Hoạt động tiếp theo (5’)
a Củng cố:
- GV: Nước ta có những thế mạnh nào để phát triển nông nghiệp?
- Nền sản xuất nông nghiệp truyền thống, hiện đại ở nước ta khác nhau ở điểm nào?
- Trình bày tóm tắt những chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn ở nước ta hiện nay
b Dặn dò: Làm bài tập 3 Phân tích cụ thể hình 21, xử lí số liệu bảng 21 để làm rõ đặc điểm sản xuất nông nghiệp ở các vùng nước ta, chuyển dịch cơ cấu các ngành ở nông thôn nước ta