Giáo án Ngữ văn 12: Hạnh phúc một tang gia
Trang 1TRƯỜNG THPT MẠC ĐĨNH CHI
Giáo viên: Vũ Trung Kiên
Bài Giảng Ngữ Văn
Trang 2giả, rởm đời, lố bịch, một đám con cháu đại bất hiếu, giả trí thức thượng lưu Nhan đề cũng chỉ
rõ mâu thuẫn giữa hạnh phúc và bất hạnh, giữa vui sướng và buồn khổ, giữa trang nghiêm thành kính và sự bát nháo.
Trang 3II Nội dung cần đạt
2, Hạnh phúc của một gia đình đại bất hiếu.
Anh (chị) hãy cho biết tác giả đã miêu tả
không khí chuẩn bị cũng như cảm xúc
chung của các thành viên trong gia đình sau
khi cụ cố tổ (bố cụ cố Hồng) qua đời ?
Học sinh thảo luận & phát biểu
Trang 4II Nội dung cần
đạt
hiếu.
Thường tình, nếu cụ cố tổ sống lâu là điều hạnh phúc,
vinh dự cho con cháu Nếu chẳng may qua đời thì đó là
tổn thất, đớn đau cho toàn gia Nhưng bọn người ở trong gia đình cụ cố Hồng lại chỉ mong cụ chóng chết Và khi cụ mất chúng biến đám tang thành đám rước, đám hội Đại hoạ thành “hạnh phúc lớn”.
Những thành viên trong gia đình không hề biểu hiện chút
thương xót nào cho sự ra đi của cụ cố tổ, ngược lại tất cả
đều vui vẻ hạnh phúc Nhà văn nhiều lần trong đoạn trích
nhắc đến sự “vui vẻ và sung sướng”
Trang 5Anh (chị) hãy tìm những chi tiết thể
hiện sự “vui vẻ, sung sướng” của đám
con cháu bất hiếu ?
Học sinh thảo luận và phát biểu
Vũ Trọng Phụng
Trang 65p
Trang 7HSPB:
• “Cái chết kia đã làm cho nhiều
người sung sướng lắm”
• “ Thành thử tang gia ai cũng vui vẻ
cả”
• “người ta tưng bừng vui vẻ đi đưa
giấy cáo phó, gọi phường kèn, thuê
xe đám ma”…
Không khí đám tang tưng bừng như chuẩn
bị vào hội Ai cũng chờ đợi giây phút này từ lâu để quảng cáo và trục lợi cho bản thân Khi
đó tờ di chúc của cụ cố Hồng sẽ được thực hiện, ai cũng có phần.
hiếu.
II Nội dung cần đạt
Trang 8Anh (chị) hãy cho biết niềm vui riêng
của mỗi thành viên trong gia đình cụ
cố Hồng trên cái nền sung sướng vui
vẻ đấy ?
Học sinh thảo luận và phát biểu
Trang 95p
Trang 10• Cụ cố Hồng: mới 50 tuổi là một kẻ thích phô
trương bệnh hoạn nhưng lại rất vô tích sự, vô
trách nhiệm
+ ung dung hút thuốc phiện, mơ màng đến lúc
được mặc áo xô gai, chống gậy, ho khạc…
“ngây ngất vì được thiên hạ khen già”, không
làm được việc gì cho ra hồn nhưng cả ngày làm
nhảm một câu vô nghĩa: “biết rồi, khổ lắm, nói
mãi” (…1872 câu)
Bà vợ cụ cố Hồng:
•Con đầu dâu trưởng mà chả biết làm gì, chỉ a dua, cạn nghĩ
Vợ chồng Văn Minh (con trai cụ cố Hồng, cháu đích tôn của người chết)
•Cả hai chỉ lo mời luật sư đến chứng kiến cái chết của ông nội
để có thể chia ngay gia tài (họ được phần nhiều) Mỗi người trong vợ chồng họ lại có niềm vui riêng.
• Bà Văn Minh thì sốt ruột vì mãi không được mặc bộ đồ xô gai tân thời (thứ hàng hoá mà vợ chồng Văn Minh đã kết hợp với ông TYPN để đợi dịp lăng xê, quảng cáo) Một thứ dịch vụ.
Trang 11•Ông Văn Minh: có sự băn khoăn với việc xử lí với
gã Xuân tóc đỏ…Xuân tuy mắc tội quyến rũ em gái
ông, tố cáo sự ngoại tình của cô Hoàng hôn trước mặt
cụ cố tổ khiến cụ uất quá mà chết => hai tội nhỏ, một
cái ơn to…làm thế nào ? Ông phân vân vò đầu rứt
tóc, đăm chiêu thành ra có bộ mặt rất hợp với đám
tang.
• Cô Tuyết: Đang rất buồn, buồn đến có thể “tự tử”
được Không phải cô thương cho người ông mà vì
chẳng thấy mặt mũi “bạn giai” đâu “Tuyết như bị
kim châm vào lòng” Cô sung sướng khi được diện bộ
“ngây thơ”…để khoe với thiên hạ “chữ trinh”…
Trang 12II Nội dung cần
với cô Hoàng Hôn, thuê Xuân tóc đỏ làm nhục
(cũng là làm tiền) nhà vợ, giờ cũng vui sướng vì
ông bố vợ hứa cho “vài nghìn” từ gia tài của cụ
cố tổ.
• Cậu Tú Tân (chưa bao giờ đỗ Tú tài):
* Sướng như điên loay hoay với với cái máy ảnh
lâu rồi không biết dùng vào việc gì Cậu ta lăng
xăng, chỉ chỏ, ra lệnh cho đám phó nháy… ép
người nhà thực hiện đủ tư thế, điệu bộ…
Tất cả mọi người ai cũng thoả thuê sung
sướng mãn nguyện với những ý đồ cá nhân
Không ai cảm thương cho người đã mất
Nhà văn hạ một câu kết luận: “một bầy con
cháu chí hiếu nóng ruột đem chôn cho chóng
cái xác chết của cụ cố tổ”
Trang 13II Nội dung cần
Trang 14II Nội dung cần
đạt
hiếu.
• Hai viên cảnh binh Min Đơ và Min Toa…
• Bạn bè tai to mặt lớn của gia đình cụ cố Hồng được dịp
khoe sự oai vệ, danh giá rởm đời của mình “ngực đầy
huy chương…đủ loại râu ria…cảm động ngắm làn da
trắng thập thò trong làn áo voan mỏng trên cánh tay và
ngực Tuyết”…
• Xuân tóc đỏ thì vênh vang tự đắc bởi chiến công đã làm
chết cụ cố tổ (ân nhân của gia đình) => bản chất đểu và
dâm cố hữu, sự tinh quái, láu lỉnh, ma cô
• Sư cụ chùa Tăng Phú theo đóm ăn tàn…
• Trai thanh, gái lịch được dịp ve vãn, hẹn hò, cười tình,
chê bai nhau…
Trang 15II Nội dung cần
đạt
3 Đưa đám và hạ huyệt
Anh (chị) hãy cho biết tác giả đã
miêu tả cảnh đưa đám ma bằng
thái độ hài hước như thế nào ?
Học sinh thảo luận và phát biểu
3p
Trang 16II Nội dung cần
đạt
3 Đưa đám và hạ huyệt
Dưới ngòi bút của nhà văn, đám ma đã trở thành
đám rước loè loẹt, om sòm, hổ lốn và vô văn hoá
Đó là sự phô trương giả dối, sự suy đồi về giá trị
đạo đức.
* Một đám ma gương mẫu: + Có kiệu bát cống…
+ Lợn quay đi lọng…
+ Kèn Ta, kèn Tây, kèn Tàu thi nhau rộn lên…
+ Có tới 300 câu đối, vài trăm
người đi đưa…
Trang 17II Nội dung cần
đạt
3 Đưa đám và hạ huyệt
* Một đám rước (hội) lớn:
+ “Đám ma đi đến đâu làm huyên náo đến đó…”
+ “Chuyện trò về vợ con, về nhà cửa, về một cái tủ mới sắm…”
+ “đủ giai thanh gái lịch, nên họ chim nhau, cười tình với nhau, bình phẩm nhau, chê bai nhau, ghen tuông nhau, …con bé nhà ai mà kháu thế…bạc tình bỏ mẹ”
VTP đã thu vào ống kính của mình đám đông giả
tạo Đằng sau “vẻ mặt buồn rầu của những người
đưa đám ma” là sự dửng dưng đến lạnh lùng, tàn
nhẫn.
+ “Đám cứ đi” …!
Trang 18II Nội dung cần
đạt
3 Đưa đám và hạ huyệt
Học sinh thảo luận và phát biểu
Anh (chị) hãy cho biết tác giả đã
miêu tả cảnh hạ huyệt bằng chi tiết,
thái độ hài hước như thế nào ?
Trang 19II Nội dung cần
đạt
3 Đưa đám và hạ huyệt
Có hai chi tiết đáng lưu ý
* Thằng cháu quý tử (Tú Tân) bắt từng người chống
gậy, gục đầu, cong lưng, lau nước mắt, thế nọ, thế kia… trong lúc lũ bạn “rầm rộ nhảy lên những ngôi mả
khác…”
=> Màn hài kịch do Tú Tân đạo diễn.
* Ông Phán (diễn viên kì tài nhất trong đám hài) đã
trao tiền công cho Xuân ngay lúc hắn đang mềm oặt
người đi vì khóc “hứt…hứt…hứt…”
=> S ự giả tạo đến trơ trẽn, vô nhân tính.
Cảnh đưa đám và hạ huyệt chính là sự phơi bày cuối cùng và cũng là rõ nhất những toan tính ích
kỉ, hành vi, thái độ vô giáo dục của một lớp
người tự xưng là thượng lưu, văn minh trong
XH đương thời Nó báo động về sự suy đồi giá trị đạo đức truyền thống, tha hoá về nhân cách, tình cảm của con người.
Trang 20II Nội dung cần
đạt
4 Nghệ thuật
Anh (chị) hãy cho biết vài nét về
nghệ thuật được miêu tả trong đoạn
trích ?
Học sinh thảo luận và phát biểu
3p
Trang 21II Nội dung cần đạt
Trang 22* Soạn bài Phong cách ngôn ngữ báo chí