conduongcoxua welcome to my blog

+Sưu tầm và ứng dụng các trò chơi vào dạy học lịch sử ở trường THPT góp phần nâng cao chất lượng bộ môn( phần I lịch sử thế giới thời nguyên thủy, cổ đại và trung đại )... Tình hì[r]

SỞ GIÁO DỤC VA ĐAO TAO ĐÔNG NII TRƯỜNG PTTH NGUYỄNN HUU ̣CNNH

Mã số ……… ………

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

SƯU TẦM VÀ ỨNG DỤNG CÁC TRÒ CHƠI VÀO DẠY

HỌC LỊCH SỬ Ở TRƯỜNG THPT GÓP PHẦN NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG BỘ MÔN ( PHẦN LỊCH SỬ THẾ GIỚI THỜI NGUYÊN THỦY,

CỔ ĐẠI VÀ TRUNG ĐẠI )

Người thực hiệ : Phạm Thị Hạ̣h

Lĩnh vực nhhênn cu< :g

Quản lý giáo dục

Phương pháp dạy học bộ môn

Phương pháp giáo dục

Lĩnh vực khhác

Có đính kèm :g

□ Mô hình □ Phần mềm □ Phêm anh □ Hêện vật khác

Năm học : 2010 2011

SƠ LƯỢC LY LỊCH HOA HỌC

1 Họ và tnn :g Phạmm ThH Hạmnh

2 Nhày thánh nămm sênh :g 1 thánh nămm 19=9

3 Nam, nữ :g Nữ

4 ĐHa chỉ :g 114tt 1 1 – k k2 2t nình Đa k nênn Hòa k Đồnh Naê

Đêện thoạmê :g

Emaêl :g ênfo@123doc.orh

= Chuc vụ :g Gêáo vênn

8 Đơn vH cônh tác :g Trươnh THPT Nh<ynn Hữ< Canh

II TRÌNH ĐỘ ĐÀO TẠO :g

- Trình đô ch<ynn môn cao nhtt :g C̉ nhân

- Nămm nhận –ănh :g 2 1

- Ch<ynn nhành đào tạmo :g LHch S̉

III KINH NGHIÊM KHOA HOC :g

- Lĩnh vực chuyên môn có kinh nghiệm: Giảng dạy môn Lịch Sử

- Số năm có kinh nghiệm:10

- Các sáng kiến kinh nghiệm đã có trong 5 năm gần đây:

+Tìm hiểu nhật ký chiến tranh của Liệt sỹ Đặng Thùy Trâm…

+Sử dụng bài tập nhận thức trong dạy học Lịch Sử 10.

+Hướng dẫn học sinh làm bài kiểm tra Lịch Sử.

+Sưu tầm và ứng dụng các trò chơi vào dạy học lịch sử ở trường THPT góp phần nâng cao chất lượng bộ môn( phần I lịch sử thế giới thời nguyên thủy, cổ đại và trung đại )

MỤC LỤC Trang

A LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI ……….4

B LỊCH SỬ NGHIÊN CỨU VẤN ĐỀ……… 5

C NỘI DUNG ĐỀ TÀI ……… 7

I Cơ sở lí luận……… 7

I 1 Nhậ̣ thức lịch sử của học sịh……… 7

I 2 Dạy học lịch sử dựa vào đặc trựg tâm lí lứa tuổi học sịh THPT…… 9

II Cơ sở thực tiễn ……… …10

II 1 Tình hình dạy học môn Lịch sử ở trường THPT Việt Nam hiện nay 10

II 2 Nâng cao hiệu quả dạy học môn Lịch sử ở trường THPT – Một yêu cầu cấp thiết ………14

III Đề xuất một số phương pháp, trò chơi ứng dụng trong dạy học sử ở trường THPT nhằm nâng cao hiệu quả……… 16

III 1 Ý nghĩa của việc sưu tầm và ứng dụng các trò chơi vào dạy học lịch sử……….16

III 2 Sưu tầm và ứng dụng một số trò chơi đã được tổ chức……….19

III.2 1 Giới thiệu một số trò chơi đã được tổ chức………

*Trò chơi “Ai là ai?”………19

* Trò chơi “Đối mặt”………22

* Trò chơi “Đường lên đỉnh Olympia” ……….34

III 2 2 Cách thức ứng dụng các trò chơi vào dạy học lịch sử……….41

III 2 2 1 Công tác chuẩn bị……….42

III 2 2 2 Tổ chức trò chơi………42

IV KẾT LUẬN………43

V KIẾN NGHỊ………44

SƯU TẦM VÀ ỨNG DỤNG CÁC TRÒ CHƠI VÀO DẠY

HỌC LỊCH SỬ Ở TRƯỜNG THPT GÓP PHẦN NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG BỘ MÔN

( PHẦN LỊCH SỬ THẾ GIỚI THỜI NGUYÊN THỦY,

CỔ ĐẠI VÀ TRUNG ĐẠI )

Nhưnh hêện nay tronh xã hôê và nhà trươnh môn lHch s̉ và –H xem là là môn 2hụ.Kết q<a học tậ2 của học sênh rtt yế< kém và đánh –áo đônh Vậy nh<ynn nhân dođâ< ? Phaê chămnh dạmy và học lHch s̉ hêện nay chưa tìm ra môt « kêm chỉ nam » đúnhđắn ch<ẩn xác để đHnh hướnh đê ch<nh Hêện nay vêệc dạmy và học s̉ đanh th< hút sựchú ý của toàn xã hôê

X<tt 2hát từ thực tế đó, nô Gêáo dục và Đào tạmo, các –an nhành lênn q<an đã cónhữnh –êện 2há2 để nânh cao hêệ< q<a dạmy s̉ và học s̉ tronh trươnh 2h 1 thônh Córtt nhêề< cá nhân và t 1 chuc q<an tâm đến vtn đề này, đặc –êệt là nhữnh hêáo vênntrực têế2 dạmy s̉ hêện nay cũnh có nhữnh nỗ lực để tìm ra con đươnh , –êện 2há2 nânhcao hêệ< q<a vêệc dạmy và học lHch s̉ hêện nay

Và trnn thực tế đã x<tt hêện nhêề< q<an nêệm, 2hươnh 2há2 dạmy và học đá2 unh2hần nào nhữnh đòê hỏê đó T<y vậy khoa học l<ôn đòê hỏê tìm ra nhữnh –êện 2há2 ,con đươnh mớê để á2 dụnh vào thực tênn cho hêệ< q<a Vì thế vêệc tìm ra con đươnh

nhăm nânh cao vêệc dạmy và học lHch s̉ là đêề< hết suc q<an tronh cần thêết tronh hêaêđoạmn hêện nay.

Là môt hêáo vênn trực têế2 dạmy học lHch s̉, tronh tôê cũnh đanh có nhữnh s<y nhhĩvề vêệc dạmy học lHch s̉ hêện nay Tôê cũnh monh tìm ra con đươnh –êện 2há2 tích cực

để á2 dụnh tronh cônh vêệc của mình đanh làm và tìm ra nhêề< hướnh đê hơn cho tưd<y của –an thân tronh q<á trình dạmy lHch s̉

Hêện nay ở các trươnh 2h 1 thônh đã á2 dụnh rtt nhêề< 2hươnh 2há2 dạmy học,nhêề< 2hươnh têện kĩ th<ật mớê và –ước đầ< manh lạmê nhữnh hêệ< q<a thêết thực choq<á trình dạmy và học lHch s̉ q<á trình s̉ dụnh cônh nhhệ thônh tên tronh dạmy học làmôt x< thế hêện nay đã manh lạmê hêệ< q<a đánh kể Hay á2 dụnh nh<ynn tắc dạmy họclênn môn , dạmy học theo vtn đề, dạmy học theo nhóm, dạmy học theo q<a các chươnhtrình học lHch s̉ đã hó2 2hần tích cực vào q<á trình tìm ra con đươnh –êện 2há2nânh cao hêệ< q<a dạmy học môn lHch s̉

Q<a q<á trình tìm tòê, s<y nhhĩ tôê đã chọn môt hướnh mớê hó2 2hần nânh caohên< q<a dạmy học –ô môn là vêệc t 1 chuc và unh dụnh các trò chơê vào vêệc dạmy họclHch s̉ Đó có thể coê là môt –êện 2há2 hó2 2hần « tích cực hóa » các hoạmt đônh dạmyvà học s̉ Vêệc t 1 chuc các trò chơê 2hù hợ2 vớê học sênh sẽ hây hunh thú hơn tronhvêệc học lHch s̉ Như vậy vêệc t 1 chuc các trò chơê lHch s̉ tronh dạmy học lHch s̉ làmôt hướnh đê nhăm nânh cao và hó2 2hần th< hút đônh đao sự q<an tâm của học sênhvào môn học

Đặc –êệt được cônh tác tạmê nhôê trươnh có thế mạmnh về cônh nhhệ thônh tên đãhêú2 chúnh tôê có q<yết tâm hơn vớê vêệc đẩy mạmmh unh dụnh cônh nhhệ thônh tên

vào dạmy và học lHch s̉ từ đó tôê q<yết đHnh lựa chọn đề tàê « Sưu tầm và ự́g dụ̣g

các trò chơi vào dạy học lịch sử thế giới ở các trượ̀g THPT, góp phậ̀ ̣ậg cao chất lượ̣g bộ mộ » nhăm tạmo hunh khởê tronh hoạmt đônh dạmy và học lHch s̉

(chủ –ênn)̉ cũnh đã trình –ày nhêề< vtn đề về lí l<ận, q<an nêệm tư tưởnh, trê thucnhhêệ2 vụ… Ơ đó cũnh trình –ày môt số –êện 2há2 nhăm nânh cao chtt lượnh hêệ<q<a dạmy học –ô môn C<ốn sách 2han ánh tình hình thực tế của cônh tác hêanh dạmylHch s̉ ở trươnh 2h 1 thônh và vêệc rèn l<yện nhhêệ2 vụ Đây là nh<ồn tư lêệ< 2honh2hú cho nhữnh hêáo vênn hêanh vênn –ô môn lHch s̉, hêú2 nhươê têế2 cận nó đúc rútđược về mặt lí l<ận và kênh nhhêệm dạmy học để tác nhhêệ2.

C<ốn sách “̣Con đương va biên pháp nâng cao hiêu quả dạy học lich sư ơ trương

phổ thông̉ – PGS.TS Nhô Mênh Oanh (chủ –ênn)̉ và các tác hêa th<ôc t 1 lí l<ận và

2hươnh 2há2 dạmy học lHch s̉, khoa lHch s̉ trươnh Đạmê học sư 2hạmm Thành Phố HồChí Mênh x<tt –an thánh 1/2 đã trình –ày môt số con đươnh và –êện 2há2 nânhcao hêệ< q<a dạmy và học lHch s̉ ở trươnh THPT như:g dạmy học lHch s̉ theo hướnh tíchcuc hóa hoạmt đônh nhận thuc của học sênhָ vận dụnh nh<ynn tắc dạmy học lênn môn đểnânh cao hêệ< q<a dạmy học môn lHch sָ̉ s̉ dụnh kêến thuc lHch s̉ thế hêớê để dạmy tốtlHch s̉ Vêệt Nam ở trươnh THPT, s̉ dụnh cônh nhhệ thônh tên tronh dạmy học lHchs̉…

Tronh nhữnh nămm hần đây, vớê sự 2hát trêển của khoa học cônh nhhệ và tr<yềnthônh, thì vêệc nânh cao hêệ< q<a dạmy học –ô môn đã hặ2 được nhữnh th<ận lợê nhttđHnh Đó là vêệc unh dụnh cônh nhhệ thônh tên vào q<á trình hêanh dạmy –ô môn lHchs̉ Nhữnh unh dụnh ty đã 2hần nào manh lạmê nhữnh kết q<a tích cự< Gêáo vênn 2h 1thônh s̉ dụnh 2hần mềm 2ower2oênt để đưa nôê d<nh –àê hêanh và nhữnh mênh họasênh đônh như hình anh, các thước 2hêm tư lêệ< tronh q<á trình hêanh dạmy từ đó đãth< hút sự chú ý học tậ2 của học sênh nhêề< hơn

Nhoàê ra, các q<an nêệm như:g Dạmy học nn< vtn đềָ Dạmy học lênn mônָ Dạmy học ltyhọc sênh làm tr<nh tâm….cũnh được nhhênn cu< và trình –ày tronh nhêề< cônh trìnhkhoa học Nhữnh cônh trình ty cũnh đã hó2 2hần tích cự< vào vêệc tìm ra con đươnh,–êện 2há2 nânh cao hêệ< q<a dạmy học môn lHch s̉ ở trươnh tr<nh học 2h 1 thônh

Vớê monh m<ốn têế2 tục tìm ra con đướnh, –êện 2há2 nhữnh hunh đê mớê

nhăm nânh cao hêệ< q<a dạmy học lHch s̉ ớ trươnh 2h 1 thônh, –êện 2há2 :g« Sưu tầm va

ứng dụng các trò chơi vao dạy học lich sư thế giới lớp 10 ban cơ bản ớ trương THPT nhằm nâng cao chất lượng bộ môn » Cũnh nhăm vào mục đích đó :g

Các trò chơê nhày cành 2honh 2hú và khônh còn xa lạm vớê nhêề< nhươê.Nhưnh vêệc á2 dụnh các trò chơê vào dạmy học lHch s̉ ở trươnh THPT vẫn còn rtt ítnế< như khônh m<ốn nóê là chưa có

Nânh cao hêệ< q<a dạmy học –ô môn lHch s̉ ở trươnh THPT q<a vêệc sư<tầm và unh dụnh các trò chơê lHch s̉ là môt vtn đề mớê mẻ, ít có tàê lêệ< đề cậ2 tớê.Đề tàê hướnh vào vêệc tìm hêể< thực trạmnh của vêệc dạmy học lHch s̉ ở trươnh THPT,

nn< ra nh<ynn nhân và từ đó hướnh tớê 1 –êện 2há2 mớê là « Sưu tầm va ứng dụng

các trò chơi vao dạy học lich sư ơ trương THPT » vớê vêệc đê sâ< tìm hêể< các –ước

têến hành t 1 chuc các trò chơê và nhữnh thực nhhêệm mênh họa

C NỘI DUNG ĐỀ TÀI

I Cơ sở lí luận.

I 1 Nhậ̣ thức lịch sử của học sịh.

Mỗê môn học tronh nhà trươnh đề< có vaê trò và vH trí đặc –êệt nhưnh tự< ch<nhđề< hướnh vào mục tên< “hêáo dưỡnh, hêáo dục” và 2hát trêển học sênh

Thơê đạmê nhày nay, vớê sự 2hát trêển mạmnh mẽ của khoa học kĩ th<ật và x< thế

q<ốc tế hóa, toàn cầ< hóa hêáo dục vào “4 trụ cột” cơ –an Đó là “học để –êết, học để

làm, học để cùnh ch<nh sốnh và học để khẳnh đHnh mình” Đây là nhữnh nh<ynn tắcch<nh được nn< cho các dân tôc, các môn học Nhưnh để làm được đêề< đó nhoàê sự2hát h<y tính nămnh đônh sánh tạmo của nhươê làm cônh tác hêáo dục thì cần 2haê 2háth<y vaê trò chủ thể của học sênh tronh học tậ2, nắm –ắt được đặc đêểm về nhận thuclHch s̉ của học sênh nởê có nắm –ắt được đặc đêểm về nhận thuc lHch s̉ của học sênhthì mớê có thể đHnh hướnh cho học sênh s<y nhhĩ, hêể< sâ< hơn nhữnh kêến thuc đãhọc, tự khám 2há kêến thuc mớê, vận dụnh nhữnh hêể< –êết vào c<ôc sốnh

Nhận thuc lHch s̉ là môt yế< tố q<an trọnh để hành đônh có hêệ< q<a tronh hêệntạmê Như Ph.Enhhen đã nóê:g “LHch s̉ –ắt đầ< từ đâ< thì q<á trình tư d<y –ắt đầ< từđty” Các nhà s̉ học c 1 đạmê khẳnh đHnh:g “LHch s̉ là cô hêáo của c<ôc sốnh”, “LHch s̉

là –ó đ<ốc soê đươnh đê đến tươnh laê” Vậy ở trươnh THPT học sênh nhận thuc lHchs̉ như thế nào?

Tronh học tậ2 lHch s̉ ở trươnh THPT học sênh khônh chỉ –êết mà còn 2haê hêể<lHch s̉ để rút ra –àê học kênh nhhêệm cho hoạmt đônh thực tênn Cũnh như vêệc học tậ2các môn học khác ở trươnh 2h 1 thônh, học tậ2 lHch s̉ là môt q<á trình nhận thuc, môtq<á trình th< nhận thônh tên và s̉ dụnh thônh tên, mà mỗê học sênh 2haê tự thực hêệncùnh vớê sự hêú2 đỡ, hướnh dẫn, s̉a chữa, – 1 s<nh của thầy cô và vêệc tìm hêể< cácloạmê tàê lêệ< và nhữnh 2hươnh têện học tậ2 khác

Trnn đạmê thể, q<á trình nhận thuc và thực hành của học sênh tronh học tậ2 lHch s̉dênn ra theo môt trình tự, t<ân thủ các nh<ynn tắc của con đươnh –êện chunh của vêệcnhận thuc mà V.L.Lnnên đã nn<:g “từ trực q<an sênh đônh đến tư d<y trừ< tượnh và từ

tư d<y trừ< tượnh đến thực tênn”

Trước hết học sênh 2haê nhận thuc nhữnh sự kêện, q<á trình cụ thể của lHch s̉ (thếhêớê, dân tôc và đHa 2hươnh)̉ Sự têế2 xúc của học sênh vớê q<á khu manh tính chtthêán têế2 (thônh q<a hêáo vênn, tàê lêệ< )̉ tạmo nnn nhữnh –êể< tượnh lHch s̉ Đó là hêaêđoạmn nhận thuc cam tính tronh học tậ2 lHch s̉ .Ơ hêaê đoạmn têế2 theo, –ănh suc mạmnhcủa tư d<y trừ< tượnh, học sênh sẽ tự hình thành tronh đầ< óc mình nhữnh trê thuctrừ< tượnh kháê q<át nhơ hoạmt đônh “x̉ lí” nhữnh trê thuc cụ thể Đây là hêaê đoạmnnhận thuc lí tính của học tậ2 lHch s̉ .Ơ đây học sênh têến hành vêệc hình thành cáckháê nêệm, nắm hệ thốnh kháê nêệm Tronh hêaê đoạmn têế2 theo nữa, học sênh học cáchvận dụnh trê thuc đã học (kể ca trê thuc trừ< tượnh kháê q<át)̉ để tạmo ra tronh tư d<ynhữnh mốê lênn hệ mớê hêữa nhữnh trê thuc cũ và nhữnh đêề< mớê, chưa –êết và sa< đólà s̉ dụnh kêến thuc về q<á khu để hêể< nhày nay, để hành đônh tronh thực tênn, 2hùhợ2 vớê yn< cầ<, trình đô, nhêệm vụ của mình

Như vậy, q<á trình học tậ2 lHch s̉ được thực hêện theo q<y đHnh ch<nh của vêệcnhận thuc lHch s̉:g khônh trực têế2 q<an sát được hêện thực q<á khu, khônh thể têếnhành thí nhhêệm lHch s̉ như đốê vớê các –ô môn tự nhênn, cônh nhhệ T<y nhênnkhônh vì thế mà cho rănh học tậ2 lHch s̉ khônh cần tư d<y mà chỉ cần hhê nhớ th<ôc

lònh Q<an nêệm saê lầm này là môt tronh nhữnh nh<ynn nhân làm cho chtt lượnhdạmy học lHch s̉ ở trươnh 2h 1 thônh –H hêam sút.

Từ sự am hêể< nhận thuc lHch s̉ của học sênh nhươê dạmy học hướnh vào xây dựnhhêáo án –àê dạmy khách q<an khoa học,, 2hù hợ2 vớê q<á trình nhận thuc cũnh như đặctrưnh tâm lí lua t< 1ê, 2hát h<y tính tích cực của chủ thể nhận thuc k học sênh Kết hợ2vớê vêệc hêanh dạmy học tậ2 của hêáo vênn tạmo ra hêệ< q<a dạmy học tốt nhtt

I 2 Dạy học lịch sử dựa vào đặc trựg tâm lí lứa tuổi học sịh THPT

Như đã trình –ày ở trnn, hêệ< q<a cao nhtt cho dạmy học lHch s̉ cần có sự tác đônhcủa rtt nhêề< nhân tố Nhoàê vêệc đê sâ< tìm hêể< nhận thuc lHch s̉ của học sênh,chúnh ta còn 2haê q<an tâm tớê nhêề< yế< tố khác như:g vaê trò của nhươê hêáo vênn,tính nămnh đônh sánh tạmo của họ ở từnh –àê, từnh têết dạmy, sự tham hêa của cônh nhhệthônh tên, tàê lêệ< kham khao, đêề< kêện cơ sở vật chtt, môê trươnh học tậ2 còn cómôn học:g Đó là đặc trưnh tâm lí lua t< 1ê học sênh THPT

Nhhề hêáo t môt nhhề thật đặc –êệt k nhhề mà đốê tượnh q<an hệ trực têế2 là connhươê, cônh cụ chủ yế< là nhân cách của chính mình và đòê hỏê tính khoa học, tínhnhhệ th<ật và tính sánh tạmo cao Do vậy, nhươê thầy (cô)̉ hêáo 2haê là nhươê hêể< rõnhtt về đốê tượnh học sênh của mình

Lua t< 1ê học sênh THPT, đây là lua t< 1ê q<yết đHnh sự hình thành thế hêớê q<an khệ thốnh q<an đêểm về xã hôê, tự nhênn và các nh<ynn tắc và q<y tắc cư x̉ tronhđó, q<á trình tự ý thuc dênn ra sôê n 1ê mạmnh mẽ và có tính đặc thù rênnh

Nhận thuc vtn đề này, nhươê hêáo vênn THPT ý thuc được rănh mình đanh hêanhdạmy môt lua t< 1ê đầy –êến đônh, hêaê đoạmn –ước nhoặt, q<yết đHnh c<ôc đơê môt connhươê

Nhươê hêáo vênn THPT đặc –êệt hêáo vênn lHch s̉ 2haê làm sao q<a các –àê dạmy củamình hình thành hunh thú học tậ2, tháê đô học tậ2 đúnh đắn cho học sênh nởê mônlHch s̉ vốn là môn học đặc thù k như đã nóê đó là môt môn học mà học sênh 2haêđunh từ hêện tạmê để nhìn về q<á khu Q<a đó nhươê học tư d<y để tìm ra –an chtt củasự vật hêện tượnh

Môn LHch s̉ xưa nay vốn –H coê là môt môn 2hụ ít được hêa đình k nhà trươnhq<an tâm đầ< tư Vậy làm sao để môn lHch s̉ trở nnn ht2 dẫn đốê vớê học sênh? Đó làmôt thách thuc rtt lớn đốê vớê nhươê hêáo vênn lHch s̉

Nhưnh đêề< đó khônh 2haê là khônh thể nởê nhày nay vớê sự 2hát trêển vượt –ậccủa khoa học kĩ th<ật, đặc –êệt là cônh nhhệ thônh tên cho 2hé2 nhươê hêáo vênn khaêthác tốt nhtt nhữnh knnh hình, 2hêm, anh, tư lêệ<, cậ2 nhật nhanh nhtt nhữnh tư lêệ<đưa vào –àê dạmy Trnn cơ sở đ 1ê mớê 2hươnh 2há2 dạmy học đưa vaê trò tự học, tự sánhtạmo của học sênh làm mục tên<, 2hươnh châm cần đạmt đến Chắc chắn sẽ làm cho mônlHch s̉ trở nnn th< hút hơn đốê vớê học sênh

Trnn cơ sở nhữnh vtn đề vừa nn< ra, cùnh vớê sự tìm tòê khám 2há của –an thân.Chúnh tôê tìm ra hướnh mớê là đưa các trò chơê vào để dạmy học Đêề< này khônh q<ákhó vớê thơê đạmê nhày nay Cũnh như nó 2hù hợ2 vớê đặc trưnh tâm lí lua t< 1ê họcsênh THPT nởê vêệc á2 dụnh các trò chơê vào dạmy học lHch s̉ khônh hề làm mtt đênhữnh kêến thuc cơ –an tronh chươnh trình, khônh á2 lực lớn về thơê hêan lnn lớ2nhưnh lạmê tạmo ra sự thoaê máê, 2htn khích tronh học tậ2 lHch s̉ Học sênh vừa chơê vừahọc, tính nămnh đônh và đôc lậ2 têế2 th< được 2hát h<y cao đô

T<y nhênn, để 2hát h<y tốt nhtt của 2hươnh 2há2 này, nhươê hêáo vênn lHch s̉nhoàê sự nỗ lực sánh tạmo của –an thân cần sự ủnh hô đônh vênn rtt lớn từ lớn từ 2híanhà trươnh, đồnh nhhêệ2, hêa đình và đặc –êệt là “học sênh” k nhữnh đốê tượnh củahoạmt đônh dạmy học Chính sự tham hêa tích cực của các em sẽ là môt 2hần đónh hó2q<an trọnh cho thành cônh của để tàê của –àê dạmy

II Cơ sở thực tiễn

II 1 Tình hình dạy học môn Lịch sử ở trường THPT Việt Nam hiện nay.

Đoàn kết và nânh cao tênh thần tự hào dân tôc nhăm tậ2 hợ2 suc mạmnh của lựclượnh toàn dân để têến hành cách mạmnh đã được Đanh ta và đunh đầ< là chủ tHch HồChí Mênh đề ra và vận dụnh tốt tronh c<ôc đt< tranh hêành đôc lậ2 dân tôc, thốnhnhtt đtt nước

Để khơê hợê lònh tự hào dân tôc, nhay từ nămm 1942 nác Hồ kính yn< đã vêết

–àê kn< họê “ Nên biết sư tả và –àê dênn ca “ Lich sư nước ta” nàê dênn ca hồm 1 4

câ< thơ lục –át, dn th<ôc, dn hêể<, 2hù hợ2 vớê dân ta lúc đó vớê trnn 9 % dân số mùchữ, đã hó2 2hần tạmo nnn suc mạmnh thần kì:g Dướê sự lãnh đạmo của Đanh, nhân dân tađã 2hát h<y tênh thần tự hào dân tôc, đoàn kết đt< tranh hêành đôc lậ2 tự do cho t 1q<ốcָ thực hêện thắnh lợê 2 c<ôc khánh chêến trươnh kì và hêành thắnh lợê vĩ đạmê sa<

hơn 2 nămm đ 1ê mớê “Dân ta phải biết sư ta ̣Cho tương gôc tich nước nha Viêt

Nam” k Câ< thơ đầ< tronh –àê dênn ca của nác Hồ là lơê kn< họê, lơê rămn dạmy cho

m<ôn thế hệ con chá< nước nhà Thế nhưnh như nhận đHnh của Đạmê tướnh Võ Nh<ynn

Gêá2 tronh môt dênn đàn về s̉ học:g “…Lớp tr̉ ch́ng ta đã khhông còn quan tâm tới

lich sư dân tộc…̉ Và kết q<a thê t<yển sênh đạmê học môn LHch s̉ tronh nhữnh nămm

hần đây đã chunh mênh nhận đHnh của Đạmê tướnh và thực sự hây “sốc” đốê vớê toàn xãhôê

GS k NGND Phan H<y Ln k Chủ tHch Hôê khoa học LHch s̉ Vêệt Nam đã nhận

đHnh:g “ Vấn đề đánh giá thực trạng dạy, học môn Lich sư hiên nay khhông phải bây

giơ mới đăt ra nhưng giơ đây đã được dư luận quan tâm rất nhiều trên các phương tiên truyền thông, đăc biêt la sau khi thi đại học vưa qua Kết quả thi tuỷn sinh môn Lich sư đã thực sự gây “sôc̉ đôi với toan xã hội : Tỷ lê thi sinh có đỉm thi dưới trung binh chiếm hơn 80% trong đó hơn 60% có đỉm thi dưới 1 (1/10 Qua đó cho thấy khiến thức bộ môn Lich sư cua học sinh bậc phổ thông, đăc biêt la các bậc trung học phổ thông quá yếu” Đó là môt vtn đề mà ca xã hôê đanh q<an tâm.

Nhìn vào kết q<a của vêệc học tậ2 môn LHch s̉, đặc –êệt là q<a các kì thê t<yển,chúnh ta có thể thty rõ về thực trạmnh đó .Ơ trươnh THPT, tronh các môn thê tốtnhhêệ2, có lẽ môn lHch s̉ là môn hây nnn sự chú ý nhêề< nhtt của dư l<ận và lậ2 đượcnhêề< “kỷ lục” tronh thê c̉ nước ta:g là môn thê có đêểm tr<nh –ình tht2 nhtt tronh cácmôn thê tốt nhhêệ2 THPT nhêề< nămm hần đây

Lênn têế2 tronh các nămm vừa q<a, từ nămm 2 4 k 2 1 , môn LHch s̉ được chọn làmôt tronh sá< môn thê tốt nhhêệ2 THPT Dù rănh môn LHch s̉ l<ôn là môn thê có kếtq<a xế2 hạmnh tht2 theo đêểm –ình q<ân các môn thê tốt nhhêệ2 THPT, nhưnh kết q<a

này hoàn toàn khônh có dt< hêệ< –ê q<an nào ca Đêểm tr<nh –ình –ình q<ân ca nướccủa môn s̉ thê tốt nhhêệ2 THPT nămm 2 là ,3=, nămm 2 = là ,19 Các đHa 2hươnhcó đêểm –ình q<ân môn s̉ tht2 nhtt vẫn còn trnn tr<nh –ình, nămm 2 là Cà Ma<( ,4 đêểm)̉, nămm 2 = là T<ynn Q<anh ( , đêểm)̉.

Tronh các môn thê t<yển ở Đạmê học nămm 2 thì môn s̉ có đêểm số tht2 nhtt.Trươnh ĐH Sư 2hạmm Hà Nôê có hần = –àê thê môn s̉ –H đêểm ָ chỉ có 9% –àê thêđạmt đêểm từ trở lnn Kết q<a thê t<yển sênh môn LHch s̉ của trươnh ĐH Sư 2hạmmThành Phố Hồ Chí Mênh cũnh khônh khá hơn là mty khê các –àê thê đa số dướê th<ôc loạmê yế< kém

Khê được hỏê Q<ốc hêệ< “Viêt Nam̉ –ắt đầ< từ khê nào 2hần lớn các em khônh

–êết Tronh khê khách d< lHch q<ốc tế đến Vêệt Nam có nhêề< hêể< –êết về lHch s̉ VêệtNam thì chính con em chúnh ta, nhữnh chủ nhân tươnh laê của đtt nước Vêệt Nam thếkỉ XXI lạmê khônh –êết và cũnh chẳnh mty q<an tâm Môt thực trạmnh đánh –<ồn và cầnđánh –áo đônh là ở trươnh học 2h 1 thônh, 2hần lớn học sênh coê môn LHch s̉ là môtmôn học khô khan, khônh sánh tạmo, là th<ần túy học th<ôc các sự kêện

“nuc xúc” là tâm trạmnh ch<nh của các nhà hêáo, nhữnh aê q<an tâm đến lHch s̉nước nhà về thực trạmnh học s̉ hêện nay GV Nh<ynn Kêm Tươnh Vy, t 1 trưởnh môn

s̉, trươnh THPT Nh<ynn Hêền nn< lnn nhữnh nỗê –uc xúc đầ< tênn:g “Tư gia đinh –

nha trương đến xã hội đều có thái độ coi thương các môn khhoa học xã hội, xem đây

la môn phụ, khhông th̉ gíp học sinh có tương lai tươi sáng, học nhiều ch̉ phi thơi gian Ở nhiều quôc gia phát trỉn, lich sư la môn thi băt buộc trong các khi thi t́ tai thi ơ Viêt Nam nhiều trương, ngay cả ban giám hiêu cung cho rằng lich sư la môn học bai, khhông cần đao sâu suy nghĩ Nếu môn sư được ch̉ đinh thi tôt nghiêp mới được tăng tiết đ̉ dò bai cho học sinh, nếu khhông thi thương xuyên bi căt giảm tiết nhương thơi gian cho môn khhác̉

Cũnh đồnh ý kêến trnn, Gêanh vênn Nh<ynn ThH Kêm D<nh và Cao ThH Lan Chê,

khoa LHch s̉ trươnh Đạmê Học Sư Phạmm Thành Phố Hồ Chí Mênh 2hân tích:g “ Lich sư

la môn it tiết nhất trong các môn học lớp 12,, chứng tỏ sự quan tâm đầu tư cho môn nay ơ trương trung học còn hạn chế va yêu cầu đôi với giáo viên cung khhông cao.

Thêm nưa, ch̉ có một sô it học sinh thực sự thich va có khhả năng theo nganh khhoa học xã hội Đa sô thi sinh còn lại ch̉ chọn khhôi ̣C như một giải pháp tinh thế khhi khhông có khhả năng thi khhôi I,B,D ̉

Đó thực sự là nhữnh ý kêến, nhữnh nhận đHnh khách q<an về thực trạmnh dạmy và họcmôn lHch s̉ Nó như môt hồê ch<ônh –áo đônh về tình hình dạmy và học –ô môn LHchs̉ tronh hêaê đoạmn hêện nay

Cách đây 1 nămm khê hêớê hêanh dạmy s̉ học nước ta t 1 chuc Đạmê hôê thành lậ2 hôênhhề nhhêệ2 của mình vào nămm 199 thì tronh số nhữnh đồnh nhhêệ2 nước nhoàê h̉êlơê chào mừnh có môt –uc thư của têến sĩ Raêner Rêemenschneêder từ vêện Georh k

Echert của CHLn Đuc đưa ra môt thônh đêệ2 rtt đánh lư< ý Ônh vêết:g “̣Ch́ng ta

đang sông ơ một thơi đại ma mọi viêc đều chuỷn động nhanh chóng va đi vao chiều sâu Điều nay tạo nên một thách thức đôi với nha sư học, nha nghiên cứu cung như nha giáo dục cua ch́ng ta trên toan thế giới ̣Chăc hăn ch́ng ta khhông thay đổi được quá khhứ, nhưng gi đang diễn ra buộc ch́ng ta phải có cái nhin mới vế quá khhứ: Bước tiến mới cua môn học đòi hỏi ch́ng ta luôn luôn phải tim hỉu nhưng vấn đề lich sư dưới ánh sáng nhin tư quá khhứ tới hiên tại đ̉ chủn bi tương lai cho thế hê tr̉ cua ch́ng ta, nhưng ngươi ma một ngay gần đây se nhận trách nhiêm đôi với vận mênh cua trái đất va thế giới.

Nhiêm vụ năng nề la ơ chô ấy Dĩ nhiên mục đich đầy ước vọng nay cua nghề nghiêp ch́ng ta phải có nhiều điều khiên thuận lợi đ̉ có th̉ hoan thanh tôt Một trong nhưng điều khiên quan trọng nhất la nha cầm quyền ơ tất cả các nước phải thưa nhận giá tri cua nghề nghiêp ch́ng ta, phải lam cho viêc giảng dạy lich sư trơ thanh một trong nhưng ưu tiên, trong nhưng nô lực cua cả dân tộc Trong tương lai cua nhân loại khhông th̉ tách khhỏi sự hỉu biết va ý thức về bản thân minh, tức la lich sư cua minh̉

Từ ty chúnh ta thty rănh tình hình này khó có thể caê thêện nế< chúnh ta khônhthay đ 1ê nhận thuc và hành đônh, mà chính thônh đêệ2 của têến sĩ RaênerRêemenschneêder là môt lơê hêaê đá2 thắc mắc

Như vậy, thực trạmnh của vêệc dạmy học –ô môn lHch s̉ ở trươnh THPT hêện nay rttcần sự q<an tâm, chú ý của toàn xã hôê Tronh đó, vêệc tìm ra nhữnh con đươnh, –êện2há2 nânh cao hêệ< q<a day học –ô môn là môt đêề< “cốt yế<” Và đã có rtt nhêề<c<ôc hôê thao khoa học, nhêề< dênn đàn….được t 1 chuc để nhìn vào thực trạmnh, đê tìmnh<ynn nhân, nn< ra hêaê 2há2 cho cônh vêệc day k học môn LHch s̉ hêện nay

II 2 Nâng cao hiệu quả dạy học môn Lịch sử ở trường THPT – Một yêu cầu cấp thiết.

Như đã nóê ở trnn, nhêề< c<ôc hôê thao khoa học, nhêề< dênn đàn…được t 1 chuc đểnhìn vào thực trạmnh, đê tìm nh<ynn nhân, nn< ra hêaê 2há2 cho cônh vêệc dạmy k học –ômôn LHch s̉ hêện nay

Vậy nh<ynn nhân dẫn đến tình trạmnh của vêệc dạmy và học LHch s̉ như hêện nay –ắtnh<ồn từ đâ<?

Cũnh còn nhữnh nh<ynn nhân khác, GS, NGND Vũ Dươnh Nênh, ĐH Q<ốc hêa

Hà Nôê đa< đớn nhận xét:g “Dư luận xã hội xôn xao, có cả bất binh, khhi được biết

đỉm môn sư trong nhưng khi thi tuỷn sinh đại học gần đây quá thấp, thấp đến mức khhông th̉ hỉu nổi Song nhưng ngươi trong nganh thi khhông ngạc nhiên lăm, coi đó như một sự bộc lộ đau đớn cua căn bênh “ung thử đã tiềm ̉n tư lâu”.Về cămn –ệnh

“ung thư sư” này, GS Vũ Dươnh Nênh đã nn< ra nhêề< đêểm khá –ê hàê Chẳnh hạmn

như vêệc t 1 chuc vêết sách hêáo khoa Vêệc vêết sách hêáo khoa hêện nay là “cônh vêệctay tráê”, các tác hêa vừa 2haê đam nhêệm cônh vêệc chính ở trươnh mình, vừa 2haêtranh thủ thơê hêan làm nhêệm vụ vêết sách hêáo khoa Còn PGS.TS Nhô Mênh Oanh,

Trưởnh khoa lHch s̉ Đạmê Học Sư Phạmm Thành Phố Hồ Chí Mênh nn< ý kêến:g “ Môn

học bi coi nḥ, nhưng ngươi dạy sư cung khhông được tôn trọng Nhiều thầy cô bức x́c về viêc đánh giá thiếu công bằng giưa giáo viên dạy sư va các giáo viên dạy các môn khhác trong viêc cân nhăc, đề bạt hay trong binh xet các danh hiêu thi đua Một

sô trương còn bô tri giáo viên khhông được đao tạo chuyên nganh đ̉ dạy môn lich sư Viêc bô tri dạy trái nganh cang lam chất lượng dạy học môn sư thêm tôi tê va ngươi

ta có cớ đ̉ coi thương môn sư va ngươi dạy sử.

Có thể chỉ ra môt số nh<ynn nhân cơ –an sa< đây:g

Một la, chúnh ta chưa đặt đúnh vH trí, chuc nămnh của môn lHch s̉ tronh hệ thốnh

các môn học ở 2h 1 thônh, hầ< như chỉ tậ2 tr<nh vào các môn Toán, Lý, Hóa, Vămn…khêến học sênh có x< hướnh coê nh môn LHch s̉

Hai la, tronh nhành hêáo dục còn tồn tạmê q<an nêệm q<y kết trách nhêệm chán hhét

môn s̉ tạmê học sênh, do vậy mà tìm cách á2 đặt, –ắt –<ôc các em học lHch s̉ màkhônh –êết rănh làm như thế là d<y ý chí

Ba la, do sự kết hợ2 hêữa hêa đình nhà trươnh và xã hôê còn chưa tốt Do anh

hưởnh của nền kênh tế thH trươnh, 2hần lớn nhêề< hêa đình đề< hướnh cho con emmình chú ý đầ< tư vào các môn học tự nhênn để chọn ra môt nhành nhhề manh lạmênh<ồn th< nhậ2 cao…Đó cũnh là môt nh<ynn nhân dẫn đến các môn học th<ôc khốênhành xã hôê –H đánh hêá tht2ָ tronh đó có môn lHch s̉

Bôn la, vêệc dạmy học môn lHch s̉ ở nước ta chưa tận dụnh được hệ thốnh –ao tành

là nhữnh –ô s̉ –ănh hêện vật rtt 2honh 2hú và manh tính cam thụ trực têế2 rtt 2hùhợ2 vớê t< 1ê trẻ

Năm la, còn nhêề< vtn đề về chươnh trình, sách hêáo khoa lHch s̉, đôê nhũ hêáo

vênn và 2hươnh 2há2 hêanh dạmy Nền hêáo dục của chúnh ta đã traê q<a nhêề< lần caêcách, sách hêáo khoa có khá hơn sa< mỗê lần caê cách nhưnh vẫn chưa tươnh xunh vớêvaê trò, vH trí, chuc nămnh của môn lHch s̉ tronh trươnh 2h 1 thônh

Vêệc đ 1ê mớê nôê d<nh 2hươnh 2há2 hần đây có nn< lnn và môt số thầy cô cố hắnhthực hêện, nhưnh vẫn chưa thay đ 1ê được –ao nhên< lốê tr<yền thụ môt chêề< vẫn nặnhđọc ché2

nô môn lHch s̉ l<ôn hêữ môt vaê trò q<an trọnh tronh chươnh trình đào tạmo họcsênh THPT và –ô môn lHch s̉ rtt có ư< thế tronh vêệc hêáo dục thế hệ trẻ Do nhậnthuc chưa đầy đủ hoặc 2hêến dêện về vaê trò, ý nhhĩa chuc nămnh của –ô môn lHch s̉,nhêề< nhươê thậm chí ca nhữnh nhà q<an lí hêáo dục đã tỏ tháê đô coê thươnh, khônhđốê x̉ vớê

môn lHch s̉ –ình đẳnh như vớê các môn học khác Đó là môt nh<ynn nhân dẫn đếntình trạmnh học tậ2 lHch s̉ như hêện nay

Vêệc dạmy và học môn lHch s̉ hêện nay đặt ra nhêề< yn< cầ< ct2 –ách cần têến hành

đ 1ê mớê ca về 2hươnh 2há2 dạmy và học Yn< cầ< hêể< –êết lHch s̉, yn< cầ< c<ôc sốnhhêện tạmê và tươnh laê đặt ra cho toàn xã hôê, nhành hêáo dục và nhtt là đôê nhũ hêáovênn lHch s̉ nhêề< nhêệm vụ ct2 –ách Vì vậy tìm ra con đươnh, –êện 2há2 nhăm nânhcao hêệ< q<a dạmy học môn lHch s̉ sẽ hó2 2hần hêaê q<yết nhữnh yn< cầ< ct2 –áchtrnn

Hôê đồnh về “giáo dục thế kh̉ XXI” của UNESCO Lênn hêệ2 q<ốc đã đưa ra kh<yến

cáo về 4 trụ côt của hêáo dục:g

- Học đ̉ biết,

- Học đ̉ lam,

- Học đ̉ cùng chung sông,

- Học đ̉ khhăng đinh minh.

Thế kỉ XXI đòê hỏê đtt nước 2haê đào tạmo ra nhữnh con nhươê vừa có nămnh lựcsánh tạmo, nămnh lực hợ2 tác, nămnh lực tự nhận thuc, nămnh lực hoạmt đônh có hêệ< q<a vàsốnh có tênh thần trách nhêệm M<ốn vậy 2haê xây dựnh môt nện hêáo dục 2hát trêểntoàn dêện, tronh đó vêệc dạmy và học môn LHch s̉ là môt –ô 2hận q<an trọnh tronh q<átrình hêáo dục, mà –ô môn LHch s̉ có vH trí và tầm q<an trọnh đặc –êệt đốê vớê vêệchêáo dục thế hệ trẻ

Nhìn vào thực trạmnh dạmy học lHch s̉ đặc –êệt là nhìn vào kết q<a của –ô môn, thìvêệc tìm ra con đươnh, –êện 2há2 nânh cao hêệ< q<a dạmy và học lHch s̉ ở trươnh 2h 1thônh đã trở thành môt nh< cầ< ct2 thêết hêện nay khônh chỉ vớê nhành hêáo dục màcòn đốê vớê toàn xã hôê

III Đề xuất một số phương pháp, trò chơi ứng dụng trong dạy học sử ở trường THPT nhằm nâng cao hiệu quả.

III 1 Ý nghĩa của việc sưu tầm và ứng dụng các trò chơi vào dạy học lịch sử.

Vêệc hêáo dục tronh nhà trươnh là môt hêaê đoạmn học, đây là môt hêaê đoạmn hếtsuc q<an trọnh Nhà trươnh 2h 1 thônh khônh đặt mục tên< c<nh ct2 đủ kêến thuc chonhươê học để sốnh và làm vêệc ca c<ôc đơê, mà 2haê tranh –H cho nhươê học môt vốntrê thuc cơ –an cônh vớê nămnh lực tự mình chủ đônh tìm kêếm nhữnh trê thuc cần thêết

tronh s<ốt c<ôc đơê Vốn trê thuc ty học sênh têế2 nhận nhữnh hì? Têế2 nhận như thếnào? Nhữnh 2hươnh 2há2 dạmy học nào có thể –ồê dưỡnh nămnh lực tìm kêếm và sánhtạmo cho nhươê học? Đó là nhữnh câ< hỏê đã và đanh têế2 tục được tra lơê Tronh đó,vêệc khơê hợê ở học sênh kha nămnh tự tìm tòê, khám 2há, –ôc lô và 2hát h<y kha nămnhcủa –an thân là môt yế< tố vô cùnh q<an trọnh Vớê –ô môn LHch s̉ nóê ch<nh vànhêề< môn học ở trươnh 2h 1 thônh thì vêệc sư< tầm và unh dụnh các trò chơê vào dạmyhọc lHch s̉ sẽ hó2 2hần thúc đẩy nhữnh kha nămnh đó của học sênh

Trnn thực tế, hoạmt đônh t 1 chuc các trò chơê vào dạmy học lHch s̉ ở các trươnhTHPT Vêệt Nam vẫn chưa được t 1 chuc môt cách q<y mô và đá2 unh nh< cầ< củahọc sênh Khó khămn lớn nhtt anh hưởnh đến đêề< đó là do kh<nh thơê hêan q<y đHnhtronh khóa trình đào tạmo của từnh –ô môn ở trươnh THPT Nhtt là đốê vớê –ô mônlHch s̉, kh<nh thơê hêan hêành cho –ô môn là rtt ít Các –ô môn th<ôc khốê nhành tựnhênn và nhoạmê nhữ được ư< tênn đặc –êệt Nhưnh tronh q<ãnh thơê hêan tớê, khê khônhcòn t 1 chuc kỳ thê đạmê học thì vêệc sắ2 xế2 lạmê kh<nh thơê hêan sẽ được đêề< chỉnh 2hùhợ2 vớê yn< cầ< nô môn LHch s̉ ở nước 2hát trêển l<ôn được coê là –ô môn chính, cótầm anh hưởnh đặc –êệt tronh xã hôê và rtt được học sênh yn< thích Như vậy, chúnh

ta thty –ô môn lHch s̉ hêữ môt vaê trò hết suc q<an trọnh tronh q<á trình hêáo dục.Tronh đơê sốnh xã hôê, lHch s̉ vừa là cônh cụ của cônh tác sư 2hạmm, lạmê có tác dụnhhêáo dục trí t<ệ và tình cam “ Trê thuc lHch s̉ là môt tronh nhữnh –ô 2hận q<an trọnhnhtt của nền vămn hóa ch<nh của nhân loạmê và khônh có –ô 2hận q<an trọnh này thìkhônh thể coê vêệc hêáo dục con nhươê đã hoàn thành đầy đủ”

.Ơ trươnh 2h 1 thônh, vêệc tranh –H cho học sênh nhữnh kêến thuc lHch s̉ cơ –anlà đêề< hết suc cần thêết nô môn LHch s̉ “ đã được hêao nhêệm vụ cực kỳ q<an trọnh(chua đựnh nhữnh mục tên< hết suc to lớn)̉ để đá2 unh tôn chỉ và mục đích của hệthốnh hêáo dục 2h 1 thônh:g hêáo dục nhân cách xã hôê chủ nhhĩa cho học sênh, –aohồm thế hêớê q<an của chủ nhhĩa Mác k Lnnênָ 2hẩm chtt chính trH đạmo đuc và lýtưởnh cách mạmnhָ lònh yn< nước yn< chủ nhhĩa xã hôê và tênh thần q<ốc tế chânchínhָ ý thuc và đônh cơ lao đônh để xây dựnh và –ao vệ T 1 q<ốc ”

Gêú2 học sênh học tậ2 lHch s̉ hó2 2hần tạmo cho trí t<ệ của các em nhữnh 2hẩmchtt nhtt đHnh, hêú2 cho các em hêể< sâ< sắc hơn về c<ôc sốnh x<nh q<anh, khơê hợênhữnh kha nămnh têềm ẩn tronh mỗê học sênh….nô môn lHch s̉ nắm hêữ môt ư< thếđặc –êệt q<an trọnh mà khônh 2haê –ô môn nào cũnh có thể thực hêện được, đó là vêệchêáo dục tr<yền thốnh lHch s̉ hào hùnh của dân tôc cho thế hệ trẻ nởê vậy, nế< tậndụnh tốt các thế mạmnh rênnh của –ô môn sẽ th< hút được sự chú ý đặc –êệt cho họcsênh 2h 1 thônh tronh q<á trình hêanh dạmy Từ đó kết q<a –ô môn sẽ được caê thêện, vàchính yế< tố đó sẽ dẫn đến sự thay đ 1ê “hợ2 lí hơn” tronh cách nhìn, cách đánh hêá vềvaê trò của nhươê hêáo vênn lHch s̉ ở trươnh 2h 1 thônh.

Trở lạmê vớê vtn đề nânh cao hêệ< q<a dạmy học –ô môn lHch s̉ ở trươnh tr<nh học2h 1 thônh, cùnh vớê nhêề< con đươnh, –êện 2há2 khác thì vêệc nânh cao hêệ< q<a dạmyhọc môn lHch s̉ q<a vêệc sư< tầm và unh dụnh các trò chơê là môt –êện 2há2, môthướnh đê mớê nhăm manh lạmê nhữnh kết q<a học tậ2 tốt hơn cho học sênh ở trươnhTHPT Hêể< rõ mục đích k ý nhhĩa, nắm vữnh cách thuc têến hành, nôê d<nh t 1 chuc2hù hợ2 đúnh đắn vớê nhữnh yn< cầ< đặt ra sẽ có nhữnh tác đônh tích cực đến vêệchọc tậ2 –ô môn lHch s̉ và có tầm q<an trọnh đặc –êệt

Trước hết, vêệc t 1 chuc các trò chơê kết hợ2 vớê q<á trình hêanh dạmy –ô mônLHch s̉ ở trươnh THPT cùnh các môn học khác sẽ thúc đẩy học sênh tích cực, chủđônh tự hêác tìm hêể< các nh<ồn tàê lêệ< lênn q<an đến –àê học, –àê dạmy của hêáo vênnq<a đó nânh cao nhận thuc, trình đô và có được nhữnh kỹ nămnh hoạmt đônh tậ2 thể cầnthêết tronh môt môê trươnh thể hêện sự thê đ<a vớê nha<

Thu haê, t 1 chuc các trò chơê kết hợ2 vớê q<á trình hêanh dạmy –ô môn LHch s̉ ởtrươnh THPT còn là nơê để học sênh –ày tỏ q<an đêểm, nhận thuc tình cam của mìnhvề các vtn đề mà họ q<an tâm (ở từnh –àê học)̉

Thu –a, thônh q<a t 1 chuc các trò chơê hêáo vênn –ô môn kham khao và xên trợct2 của nhà trươnh trao cho các em đạmt kết q<a cao nhữnh món q<à hoặc danh hêệ<cá nhân, tậ2 thể 2hù hợ2 sẽ th< hút đônh đao các em học sênh tham hêa vào hoạmt đônhtậ2 thể của nhà trươnh, tronh đó nó hó2 2hần th< hút sự tham hêa, chú ý của 2hụh<ynh học sênh Cũnh từ đó mà các em học sênh –ôc lô, 2hát h<y nămnh khêế<, nămnh

lực và kêểm nhhêệm kha nămnh trình đô của mình về môt vtn đề nào đó, từ đó hó22hần đêề< chỉnh nhận thuc hành vê của mình tronh học tậ2, lao đônh cônh tác vàtronh c<ôc sốnh hành nhày.

Thu tư, vêệc t 1 chuc các trò chơê kết hợ2 vớê q<á trình hêanh dạmy –ô môn LHchs̉ ở trươnh THPT ở muc đô chậm, nhanh, khó vớê nhêề< lĩnh vực để học sênh thamhêa 2hần nào hêú2 nhà trươnh đánh hêá kết q<a dạmy học –ô môn lHch s̉

Thu nămm, vêệc t 1 chuc các trò chơê kết hợ2 vớê q<á trình hêanh dạmy –ô môn LHchs̉ ở trươnh THPT có môt ý nhhĩa vô cùnh q<an trọnh Vớê thế mạmnh của mình làchua đựnh môt nôê d<nh kêến thuc rônh lớn, nhữnh sự kêện lHch s̉ khônh chỉ dênn ratronh q<á khu, hêện tạmê mà nhữnh kêến thuc ty nhày cành được tămnh thnm q<a thơêhêan, tuc là nhữnh sự kêện lHch s̉ têế2 tục dênn ra tronh hêện tạmê và tươnh laê Mỗênămm học ở trươnh THPT chêa thành haê học kì, tronh đó ở từnh thánh thươnh cónhữnh nhày ln kỉ nêệm lớn đốê vớê lHch s̉ dân tôc và thế hêớê….tronh nămm Đó là cơhôê để hêáo vênn –ô môn t 1 lHch s̉ têến hành t 1 chuc các trò chơê khônh chỉ ở q<y mômôt lớ2 học mà rônh ra ở các lớ2, các khốê vớê nha< Q<a đó, học tậ2 lHch s̉ đã trởthành 2honh trào tronh học sênh nởê có học nắm kêến thuc thì các em mớê có thểchơê và tra lơê nhanh các câ< hỏê tronh thơê hêan nhắn Vêệc t 1 chuc các trò chơê ởq<y mô lớn cần có sự 2hốê hợ2 của nhà trươnh, hêáo vênn –ô môn và nan cht2 hànhđoàn trươnh để tạmo ra hêệ< q<a tốê ư< nhtt vừa nhăm mục đích kỉ nêệm vừa manh lạmênhữnh ý nhhĩa tích cự< đốê vớê học sênh

III 2 Sưu tầm và ứng dụng một số trò chơi đã được tổ chức.

III.2 1 Giới thiệu một số trò chơi đã được tổ chức.

*Trò chơi “Ai là ai?”

- Trò chơê thămm dò muc đô đọc sách hêáo khoa, tham khao các tàê lêệ< lHch s̉, –ôc

lô sự yn< thích của học sênh về các danh nhân vămn hóa hay nhân vật lHch s̉ Trò chơêlàm cho nhữnh sự kêện lHch s̉ học sênh cần 2haê nắm tronh –àê học trở nnn cụ thểhơn, kêến thuc học sênh sâ< sắc hơn, 2honh 2hú hơn và tạmo –êể< tượnh chân thực về

nhân vật đó Trnn cơ sở đó học sênh xem xét đánh hêá vaê trò của nhân vật tronh têến

trình lHch s̉ nânh cao trình đô nhận thuc ch<nh của học sênh

Khê dạmy –àê :g Tr<nh Q<ốc thơê 2honh kêến .Ơ các 2hần 1 (Tr<nh Q<ốc thơêTần Hán)ָ̉ 2 (Sự 2hát trêển của chế đô 2honh kêến dướê thơê Đươnh)ָ̉ 3 (Tr<nh Q<ốcthơê Mênh Thanh)̉ có rtt nhêề< sự kêện và nhân vật Tronh đó nhêề< nhân vật học sênhđã được –êết đến q<a vêệc học lHch s̉ ct2 dướê, q<a 2hêm anh, –áo chí….Gêáo vênn s̉dụnh nhữnh tư lêệ< về sự nhhêệ2, c<ôc đơê của các nhân vật này đưa ra các câ< hỏêcho học sênh Môt mặt thực hêện mục tên< nânh cao vaê trò của nhươê học, Gêáo vênn

từ vaê trò tr<nh tâm ch<yển sanh là nhươê đêề< khêển, hướnh dẫn cho học sênh học tậ2và tự tìm hêể< kêến thucָ Mặt khác khônh khí của têết học lHch s̉ trở nnn sênh đônhht2 dẫn hơn –ởê Gêáo vênn có thể đặt ra nhêề< dạmnh câ< hỏê ở các ct2 đô hợê ý khácnha<, chêa ra t 1 chuc nhêề< vònh thê hoặc thê đồnh loạmt môt lượt

Ở phậ̀ 2 (Sự phát triệ̉ chế độ phọg kiệ́ Trụg Quốc dưới thời Đượ̀g)

Giáo việ có thể đưa ra các câu hỏi ̣hư:

Câu 1:

Gợê ý 1:g Nhươê mở ra thơê kì mớê tronh lHch s̉ 2honh kêến Tr<nh Q<ốc từthế kỉ VII đến đầ< thế kỉ IX?

Gợê ý 2:g Tnn của ônh có 2 chữ cáê?

Gợê ý 3:g Ônh là nhươê lậ2 ra trêề< đạmê nhà Đươnh ( 18 t 9 =)̉?

Câ< 2:g

Gợê ý 1:g Đây là vH v<a Tr<nh Q<ốc nhươê Mônh C 1?

Gợê ý 2:g Ônh lnn nhôê Hoành đế nămm 12=1?

Gợê ý 3:g Ônh là nhươê thêết lậ2 trêề< Nh<ynn ở Tr<nh Q<ốc (12=1 t 13 8)̉? Câ< 3:g

Gợê ý 1:g Ônh là môt tronh nhữnh lãnh tụ khởê nhhĩa nônh dân vào c<ốê trêề<Nh<ynn?

Gợê ý 2:g Ônh lnn nhôê đặt kênh đô ở Nam Kênh k Tr<nh Q<ốc?

Gợê ý 3:g Ônh lậ2 ra trêề< Mênh k Tr<nh Q<ốc từ 13 8 đến 1 44?

Phậ̀ 3 (Trụg Quốc thời Mịh Thạh) có rất ̣hiều ̣hậ vật và sự kiệ mà

Giáo việ có thể đưa ra câu hỏi Ví dụ:

Câ< 1:g

Gợê ý 1:g Nhươê đã tên< dêệt các thế lực 2honh kêến cát cu vào thơê kì Nhũ ĐạmêThậ2 Q<ốc Ônh là aê?

Gợê ý 2:g Tnn của Ônh có 3 chữ?

Gợê ý 3:g Ônh là nhươê lậ2 ra nhà Tốnh vào nămm 9 ?

Câ< 2:g

Gợê ý 1:g Đây là môt vH tướnh hêỏê của Tr<nh Q<ốc nhươê Mônh C 1?

Gợê ý 2:g Đầ< thế kỉ XIII ônh lnn làm v<a thêết lậ2 nhà nước 2honh kêến ch<ynnchế ở Mônh C 1?

Gợê ý 3:g Ônh còn có tnn họê khác là Thành Cát Tư Hãn?

Câ< 3:g

Gợê ý 1:g Đây là –ô tôc sốnh ở vùnh Đônh nắc Tr<nh Q<ốc?

Gợê ý 2:g nô tôc này đã đánh –ạmê Lý Tự Thành hêành q<yền –á chủ Tr<nh Q<ốc? Gợê ý 3:g nô tôc này lậ2 ra trêề< đạmê 2honh kêến c<ốê cùnh ở Tr<nh Q<ốc?

Hay khê dạmy –àê 11 “Tây N< Thơê Hậ< Kì Tr<nh Đạmê” 2hần 1 “Nhữnh c<ôc 2hátkêến đHa lí” Gêáo vênn cũnh có thể á2 dụnh trò chơê “Aê là aê?” vào –àê dạmy vớê nôêd<nh như:g

̣Câu 1:g

Gợê ý 1:g Môt hêệ2 sĩ “Hoành hêa” đã dẫn đầ< đoàn thám hêểm q<a cực namChâ< Phê?

Gợê ý 2:g Ônh đã têến hành c<ôc thám hêểm vào nămm 148=?

Gợê ý 3:g Nơê Ônh đến được đặt tnn là mũê –ão tố?

̣Câu 2,:

Gợê ý 1:g Nhươê tưởnh châ< Mĩ là Đônh Ấn Đô?

Gợê ý 2:g C<ôc thám hêểm của đoàn thủy thủ Tây nan Nha do ônh dẫn đầ< vàothánh 8 nămm 1492?

Gợê ý 3:g Nơê ônh đến là môt số đao th<ôc vùnh –êển Carê–n nhày nay?

Gợê ý 2:g Ônh đặt tnn cho đạmê dươnh mớê tìm ra là Tháê nình Dươnh?

Gợê ý 3:g Ônh đã –H thêệt mạmnh tronh lúc hêao tranh vớê th 1 dân ở Phêlê22ên?

Sa< đó Gêáo vênn kết l<ận, hêanh hêaê Tronh q<á trình nhận xét kết l<ận hêáovênn vẫn có thể 2hát vtn vớê nhữnh học sênh t khán hêa cỗ vũ dướê lớ2 nhăm hướnhđến mục tên< –àê học nnn cạmnh đó Gêáo vênn nnn s̉ dụnh tranh anh nhhệ th<ật, tranh–êếm họa, anh chân d<nh kết hợ2 vớê các đoạmn lược th<ật trình –ày mêệnh sênh đônhnhăm mên< ta hay hêaê thích, hêớê thêệ< về nhân vật cho học sênh hêể< rõ hơn về nhânvật đó Hình thành ở các em tình cam, sự xúc đônh về vaê trò cá nhân tronh lHch s̉,rèn l<yện cho các em lònh say mn học tậ2, nhhênn cu<

* Trò chơi “Đối mặt”.

“Đốê mặt” được đàê tr<yền hình Vêệt Nam m<a –an q<yền từ hameshow n 1êtêếnh “Face off” của hãnh 2 th Cent<ry Fox Chươnh trình này năm tronh To2 showhame ht2 dẫn nhtt tạmê Mỹ từ nămm 2 3 k 2 , đunh thu 3 các chươnh trìnhđược khán hêa yn< thích nhtt tạmê Phá2 vớê tnn họê “La Cê–le” Chươnh trình đã được

t 1 chuc tạmê 9 q<ốc hêa và vùnh lãnh th 1 như:g Mỹ, Đuc, Canada, Nha, Le–anon,Ser–êa, Romanêa, Phá2 …và Vêệt Nam

“Đốê mặt” manh tính đốê khánh mạmnh mẽ, đặt nặnh trí t<ệ, cămnh thẳnh –ởê sựđt< loạmê trực têế2 hêữa nhữnh nhươê chơê Cách thuc chơê của hameshow khá đơnhêan:g nan t 1 chuc chọn ra 12 nhươê chơê từ số nhươê đămnh kí tham hêa Nhữnh nhươê

được lựa chọn sẽ đunh x<nh q<anh vònh tròn hêữa sân kht< để tra lơê các câ< hỏê củanhươê dẫn chươnh trình Có môt camera q<ay vònh tròn và dừnh lạmê để chỉ đHnh –tt

cu nhươê chơê nào tra lơê Nhươê chơê chỉ có 3 hêây để tra lơê

Mỗê câ< hỏê của chươnh trình đề< có rtt nhêề< đá2 án Nế< tra lơê saê hoặc trùnhlặ2 vớê câ< tra lơê trước, nhươê chơê sẽ –H loạmê nhay khỏê c<ôc chơê Haê nhươê chơêc<ốê cùnh sẽ “đốê mặt” để chọn ra nhà vô đHch .Ơ vònh c<ốê cùnh này, haê nhươê chơê

sẽ thê đt< trực têế2 –ănh cách lần lượt đưa ra các câ< tra lơê cho đến khê có môt nhươêtra lơê saê Nhươê th<a c<ôc là có tớê 2 lần tra lơê saê

“Đốê mặt” t là môt trò chơê nămnh đônh đòê hỏê học sênh 2haê đưa ra câ< tra lơênhanh, dut khoát q<a đó nânh dần kêến thuc cũnh như sự trưởnh thành về unh 2hóhêao têế2 nhanh, đưa ra nhữnh q<yết đênh q<an trọnh của học sênh lnn rtt nhêề< so vớêvêệc dạmy và học tr<yền thốnh

Khê dạmy –àê (Tr<nh Q<ốc thơê 2honh kêến)̉ ở 2hần vămn hóa có thể unh dụnh tròchơê “Đốê mặt” –ănh cách chêa ra nhêề< lĩnh vực:g tư tưởnh, s̉ học vămn học, khoa họckĩ th<ật Mỗê lĩnh vực là môt vònh thê vớê nhêề< câ< hỏê nhanh, lí thú mà vẫn –ám sátnôê d<nh sách hêáo khoa Gêáo vênn t 1nh kết đánh hêá 2hần thê, hệ thốnh lạmê kêến thuccó thể mở rônh cho học sênh

Gêáo vênn dẫn dắt:g Chúnh ta đã học về sự 2hát trêển của chế đô 2honh kêến Tr<nhQ<ốc q<a vêệc học kết hợ2 vớê trò chơê “Aê là aê?” chắc hẳn đã đem lạmê cho các emnhêề< hunh thú? Ơ 2hần này chúnh ta sẽ học –àê kết hợ2 vớê môt trò chơê khác Tròchơê “Đốê mặt” ttt nhênn l<ật chơê đã có sự thay đ 1ê cho 2hù hợ2 vớê yn< cầ< về nôêd<nh và hêơ dạmy của chúnh ta

Có 4 lĩnh vực (tư tưởnh s̉ học, vămn học, khoa học kĩ th<ật)̉ tươnh unh vớê 4vònh chơê

Luật chơi: Giáo viên mơi 3 học sinh tham gia trò chơi, có th̉ đứng quay măt

vao nhau hoăc quay măt xuông lớp Môi ngươi có 15 giây đ̉ trả lơi một câu hỏi Nếu trả lơi sai quyền trả lơi se danh cho ngươi khế tiếp (hoăc khhán giả) Hết vòng 3 ai có nhiều câu trả lơi sai nhất se bi loại, hai ngươi chơi xuất săc nhất được vao vòng chung khết.