Bài giảng Quản trị nguồn nhân lực - Bài 5: Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực giúp người học nắm được quan điểm về đào tạo và phát triển nguồn nhân lực; mục tiêu của đào tạo và phát triển nguồn nhân lực; vai trò của đào tạo và phát triển nguồn nhân lực; nguyên tắc của đào tạo và phát triển nguồn nhân lực.
Trang 1BÀI 5 ĐÀO TẠO VÀ PHÁT TRIỂN
NGUỒN NHÂN LỰC
Giảng viên hướng dẫn: Ts Trần Việt Hùng
Trang 2TÌNH HUỐNG DẪN NHẬP
Mỹ Hạnh phụ trách lĩnh vực đào tạo của Công ty Tại chi nhánh ở các thànhphố lớn nhân viên phải đọc một khối lượng thư từ gửi tới rất lớn bao gồm:Thông tin nội bộ, thông báo về chính sách và thủ tục mới, các bản tường trình,thông tin pháp luật của nhà nước, thư từ khách hàng Vì vậy, khóa học đàotạo nhân viên có kỹ năng đọc nhanh là rất cần thiết
Khu vực do Cô phụ trách gồm 100 nhân viên tham dự Chi phí rất tốn kém,nhưng cô tin rằng sẽ mang lại hiệu quả cao Chương trình này rất được nhiềunhân viên ủng hộ Kết quả cho thấy tốc độ đọc nhanh sau khóa học là 2,5 lần
so với trước khi học Điều này lại càng làm cho cô tin tưởng và phấn khởi
Nhân viên sau khóa đào tạo ứng dụng kỹ năng này vào sinh hoạt đọc sách ởnhà, nhưng lại không sử dụng nó trong công việc ở cơ quan Thậm chí họ cũngkhông có thời gian để đọc các bản tin và thông báo nội bộ Mỹ Hạnh rất quantâm đến vấn đề này và không biết phải xử lý ra sao?
1 Mỹ Hạnh có thực sự phí phạm ngân sách đào tạo của Công ty hay không?
Trang 3MỤC TIÊU
• Học viên hiểu được khái niệm, mục đích
và ý nghĩa của đào tạo và phát triển
trong QT NNL, đặc biệt đối với mục tiêu
Chiến lược của doanh nghiệp;
• Hiểu và phân loại các hình thức đào tạo
để áp dụng;
• Hiểu được thứ tự ưu tiên về đào tạo để
đảm bảo hiệu quả của công tác đào tạo;
• Hiểu được quy trình xây dựng kế hoạch
đào tạo
Trang 4CÁC KIẾN THỨC CẦN CÓ
• Học bài này cần đọc tài liệu trong 1 giờ;
• Học viên tham khảo thông tin trên tài liệu
tham khảo, mạng Internet, về đào tạo nguồn
nhân lực trong tổ chức, doanh nghiệp;
• Tìm hiểu tại sao vấn đề đào tạo và phát triển
nguồn lực con người được nhấn mạnh trong
việc duy trì, thúc đẩy lực lượng lao động
trong doanh nghiệp;
• Bí quyết: Học viên thông qua thực tế trong
quá trình tham gia thị trường lao động, tìm
kiếm việc làm hay làm việc tại các tổ chức,
doanh nghiệp sẽ hiểu được nhu cầu và vai
trò của đào tạo & phát triển nhân lực đối với
Trang 5CẤU TRÚC NỘI DUNG BÀI
• Khái niệm về đào tạo và phát triển NNL; Mục đích,
vai trò của đào tạo và phát triển NNL;
• Các hình thức đào tạo;
• Thứ tự ưu tiên trong đào tạo phát triển nhân viên;
• Nhu cầu đào tạo và xác định nhu cầu đào tạo;
• Thực hiện và đánh giá hiệu quả quá trình đào tạo
Trang 61 KHÁI NIỆM VỀ ĐÀO TẠO VÀ PHÁT TRIỂN NNL
• Quan điểm về đào tạo và phát
triển nguồn nhân lực;
• Mục tiêu của đào tạo và phát triển
nguồn nhân lực;
• Vai trò của đào tạo và phát triển
nguồn nhân lực;
• Nguyên tắc của đào tạo và phát
triển nguồn nhân lực
Trang 71.1 QUAN ĐIỂM VỀ ĐÀO TẠO VÀ PHÁT TRIỂN NNL
Khái niệm:
• Đào tạo gồm các hoạt động nhằm mục
đích nâng cao tay nghề, kỹ năng, giúp
người lao động hoàn thành công việc
hiện tại tốt hơn
• Phát triển bao gồm các hoạt động
nhằm chuẩn bị cho người lao động
thích ứng và theo kịp với cơ cấu tổ
chức khi nó thay đổi và phát triển
Trang 81.1 QUAN ĐIỂM VỀ ĐÀO TẠO VÀ PHÁT TRIỂN NNL (tiếp theo)
Nhu cầu đào tạo và phát triển:
• Nhu cầu đào tạo nhân viên là một nhiệm
vụ cấp bách và quan trọng;
• Những người mới thường phải qua một
giai đoạn đào tạo;
• Do sự bùng nổ của công nghệ thông tin,
cần trang bị cho người lao động các kiến
thức và kỹ năng mới để theo kịp với sự
thay đổi;
• Các chương trình đào tạo và phát triển
được chuẩn bị kỹ lưỡng, đóng vai trò quan
trọng trong việc ứng phó với những thay
đổi trong tương lai
Trang 91.2 MỤC TIÊU CỦA ĐÀO TẠO VÀ PHÁT TRIỂN NNL
• Xây dựng và thực hiện kế hoạch phát triển
nguồn nhân lực Thực hiện phân tích, đánh
giá nhu cầu đào tạo của người lao động ở
mọi trình độ;
• Nghiên cứu về nhân lực, chuẩn bị những số
liệu về cơ cấu lao động và các lĩnh vực có
liên quan;
• Xây dựng phương án nghề nghiệp, kế hoạch
phát triển từng giai đoạn phù hợp với tiềm
năng của doanh nghiệp Sắp xếp theo thứ tự
của các lĩnh vực nghề nghiệp chủ yếu;
• Tạo điều kiện thông tin nội bộ giữa các bộ
phận quản lý và người lao động được duy trì
Trang 101.3 VAI TRÒ CỦA ĐÀO TẠO VÀ PHÁT TRIỂN
• Về mặt xã hội: Là vấn đề sống còn của một
đất nước, nó quyết định sự phát triển của xã
hội, là giải pháp chống lại thất nghiệp
• Về phía doanh nghiệp: Đáp ứng yêu cầu
công việc của tổ chức Đó là một hoạt động
sinh lợi đáng kể
• Về phía người lao động: Đáp ứng nhu cầu
học tập của người lao động, là một trong
những yếu tố tạo nên động cơ lao động tốt
Là điều kiện quyết định để một tổ chức cớ
thể đi lên trong cạnh tranh
Trang 111.4 NGUYÊN TẮC CỦA ĐÀO TẠO VÀ PHÁT TRIỂN NNL
• Thứ nhất: Con người hoàn toàn có năng
lực phát triển;
• Thứ hai: Mỗi người đều có giá trị riêng, vì
mỗi người là một con người cụ thể khác
nhau và đều có khả năng đóng góp những
sáng kiến
• Thứ ba: Lợi ích của người lao động và
những mục tiêu của tổ chức có thể kết hợp
với nhau
• Thứ tư: Đào tạo nguồn nhân lực là một
nguồn đầu tư sinh lời đáng kể, là phương
tiện để đạt được sự phát triển của tổ chức
Trang 122 TIẾN TRÌNH ĐÀO TẠO VÀ CÁC HÌNH THỨC ĐÀO TẠO
• Tiến trình đào tạo:
Giai đoạn đánh giá nhu cầu;
Giai đoạn đào tạo;
Giai đoạn đánh giá
• Các hình thức đào tạo:
Theo định hướng nội dung đào tạo;
Theo mục đích của nội dung đào tạo;
Theo cách thức tổ chức;
Theo địa điểm hoặc nơi đào tạo;
Theo đối tượng học viên
Trang 132.1 TIẾN TRÌNH ĐÀO TẠO
Giai đoạn đánh giá nhu cầu Giai đào tạo Giai đoạn đánh giá
Phản hồi
Đánh giá nhu cầu
đào tạo
Xác định mục tiêu đào tạo
Xây dựng các tiêu chuẩn
Đo lường, so sánh kết quả đào tạo với các tiêu chuẩn
Lựa chọn phương pháp đào tạo, áp dụng các nguyên tắc trong đào tạo
Tiến hành đào tạo
Trang 142.1.1 GIAI ĐOẠN ĐÁNH GIÁ NHU CẦU
• Quá trình đánh giá:
Đánh giá tình hình thực hiện công việc;
Phân tích đánh giá nguyên nhân sai
sót của cá nhân Không phải bất cứ
nào trong công việc cũng do hoàn toàn
khách quan hoặc chủ quan mà là sự
phối hợp các yếu tố này;
Khắc phục các nhân tố chủ quan;
Nhu cầu đào tạo thực tế
• Các cấp độ đánh giá nhu cầu:
Phân tích tổ chức;
Phân tích công việc;
Trang 152.1.2 GIAI ĐOẠN ĐÀO TẠO
Một chương trình đào tạo có hiệu quả, phải được thiết kế trên cơ sở kết hợp
những nguyên tắc sau đây:
Trang 162.1.3 GIAI ĐOẠN ĐÁNH GIÁ
• Tiêu chu ẩn đánh giá:
Bắt đầu cùng thời điểm lập kế hoạch đào tạo;
Dựa trên chương trình và mục tiêu đào tạo;
Đánh giá trong và ngay sau quá trình đào tạo;
So sánh mục tiêu đào tạo
• Phương th ức đánh giá:
Thăm dò ý kiến;
Trao đổi trực tiếp;
Tham khảo ý kiến của các nhà quản trị;
Tiến hành so sánh sau đào tạo;
Phân tích lợi ích và chi phí của chương trình
Trang 172.2 CÁC HÌNH THỨC ĐÀO TẠO
• Theo đ ịnh hướng nội dung đào tạo:
Đào tạo định hướng công việc;
Đào tạo định hướng doanh nghiệp
• Theo m ục đích của nội dung đào tạo:
Đào tạo hướng dẫn công việc;
Đào tạo, huấn luyện kỹ năng;
Đào tạo kỹ thuật an toàn lao động;
Đào tạo nâng cao trình độ chuyên môn,
kỹ thuật;
Đào tạo phát triển các năng lực quản trị
Trang 182.2 CÁC HÌNH THỨC ĐÀO TẠO (tiếp theo)
• Theo cách th ức tổ chức:
Đào tạo chính quy;
Đào tạo tại chức;
Tham gia các khóa đào tạo bồi dưỡng
ngắn hạn;
Kèm cặp tại chỗ
• Theo đ ịa điểm hoặc nơi đào tạo:
Đào tạo tại nơi làm việc;
Đào tạo ngoài nơi làm việc
• Theo đ ối tượng học viên:
Đào tạo mới;
Đào tạo lại
Trang 193 PHƯƠNG PHÁP ĐÀO TẠO NHÂN LỰC
• Đào tạo nhân viên;
• Đào tạo nhà quản trị
Trang 203.1 ĐÀO TẠO NHÂN VIÊN
• Đào tạo tại nơi làm việc;
• Đào tạo thông qua tình huống;
• Đào tạo thông qua phương pháp đóng vai;
• Đào tạo thông qua trò chơi;
• Đào tạo thông qua xây dựng hành vi;
• Chương trình định hướng ngoài trời
Trang 213.2 ĐÀO TẠO NHÀ QUẢN TRỊ
• Đào tạo tại nơi làm việc:
Kèm cặp và hướng dẫn;
Cung cấp kỹ năng, kinh nghiệm trước khi tiếp
cận công việc mới;
Luân chuyển công việc
• Đào tạo ngoài nơi làm việc: Đào tạo thông
qua thảo luận
• Đào tạo thông qua trợ giúp của máy vi tính.
Trang 224 PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ NHÀ QUẢN TRỊ VÀ NHÂN VIÊN
• Phát triển quản trị liên quan đến cả hệ
thống tổ chức doanh nghiệp Kỹ thuật
phát triển quản trị dựa trên nền tảng
Trang 234.1 PHÁT TRIỂN CÁ NHÂN
• Thiết lập mục tiêu được thiết kế để cải
thiện khả năng cá nhân để tạo lập và đạt
mục tiêu;
• Hiệu chỉnh hành vi là việc sử dụng việc học
cá nhân thông qua củng cố Xây dựng chú
trọng vào nhóm và mục tiêu quản trị chất
lượng toàn diện;
• Hiệu chỉnh hành vi – lĩnh vực quản trị: Nhà
quản trị xác định và định nghĩa các hành vi
cụ thể, phải đo lường, xác định tần xuất,
xuất hiện hành vi
Trang 244.2 PHÁT TRIỂN THEO NHÓM
• Sự thành công của tổ chức tùy thuộc vào sự
hợp tác của các thành viên trong tổ chức;
• Nhóm cần được làm việc trong sự hòa hợp
nhất định;
• Trong một tổ chức, xây dựng nhóm theo các
mẫu sau:
Hội thảo kỹ năng nhóm;
Thu thập thông tin;
Đối chiếu;
Kế hoạch hành động;
Xây dựng nhóm;
Xây dựng nhóm giữa các nhóm
Trang 254.3 PHÁT TRIỂN TỔ CHỨC
• TQM liên quan đến mọi cá nhân trong tổ
chức trong việc xây dựng và phát triển
tiến trình định hướng vào khách hàng,
vào sự linh hoạt và thuận lợi để cải thiện
chất lượng của mọi hoạt động và chức
năng của tổ chức
• Quản trị chất lượng toàn diện (TQM) là
triết lý, tiến trình, tập hợp các nguyên
tắc nhằm cung cấp cho tổ chức các điều
cần thiết để từng bước cải thiện tính
hiệu quả
Trang 26• Đào tạo và phát triển NNL là quá trình cung cấp các kiến thức, hoàn
thiện các kỹ năng, rèn luyện các phẩm chất nghề nghiệp cho người lao
động trong doanh nghiệp nhằm đáp ứng yêu cầu thực hiện công việc
ở hiện tại và tương lai;
• Đào tạo nhân lực giúp:
Bù đắp cho người lao động về học vấn;
Cung cấp cho người lao động những khả năng, kinh nghiệm thiết
thực trong lĩnh vực chuyên môn;
Cập nhất hóa kiên thức, mở rộng tầm hiểu biết
Từ đó giúp người lao động hoàn thành tốt những công việc được giao
(Hướng vào công việc hiện tại)
• Phát triển nhân sự thường được thể hiện qua thăng tiến, đề bạt cấp
dưới vào các vị trí, chức vụ công tác cao hơn hoặc giao cho nhân viên
những công việc có yêu cầu cao hơn hoặc quan trọng hơn
TÓM LƯỢC BÀI