Luận văn này này trình bày một số kết quả nghiên cứu chế tạo máy phay CNC 5 trục cỡ nhỏ, sử dụng phần mềm Mach3 ứng dụng trong gia công xốp, gỗ và kim loại màu.. Bên cạnh đó, các thông s
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA
ĐỒNG VĂN KEO
NGHIÊN CỨU THIẾT KẾ, CHẾ TẠO MÔ HÌNH MÁY PHAY CNC 5 TRỤC VÀ NGHIÊN CỨU CÁC THÔNG SỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CHẤT LƯỢNG BỀ MẶT SẢN PHẨM
Chuyên ngành: Kỹ thuật Cơ khí
Mã số: 8520103
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Trang 2Cán bộ chấm nhận xét 2 : TS Tôn Thiện Phương
Luận văn thạc sĩ được bảo vệ tại Trường Đại học Bách Khoa, ĐHQG Tp HCM ngày
16 tháng 09 năm 2020
Thành phần Hội đồng đánh giá luận văn thạc sĩ gồm:
1 PGS TS Trần Doãn Sơn (Chủ tịch)
2 PGS TS Nguyễn Ngọc Phương (PB1)
3 TS Tôn Thiện Phương (PB2)
4 TS Phạm Hữu Lộc (Uỷ viên)
5 TS Lê Thanh Long (Thư ký)
Xác nhận của Chủ tịch Hội đồng đánh giá LV và Trưởng Khoa quản lý chuyên ngành sau khi luận văn đã được sửa chữa (nếu có)
CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG TRƯỞNG KHOA CƠ KHÍ
PGS TS Trần Doãn Sơn PGS TS Nguyễn Hữu Lộc
Trang 3TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
NHIỆM VỤ LUẬN VĂN THẠC SĨ
Ngày, tháng, năm sinh: 28/10/1991 Nơi sinh: Kiên Giang
I TÊN ĐỀ TÀI
Nghiên cứu thiết kế, chế tạo mô hình máy phay cnc 5 trục và nghiên cứu các
thông số ảnh hưởng đến chất lượng bề mặt sản phẩm
II NHIỆM VỤ VÀ NỘI DUNG
1 Xác định đối tượng, mục tiêu, phương pháp nghiên cứu và cơ sở lý thuyết về vấn đề nghiên cứu
2 Nghiên cứu thiết kế và chế tạo mô hình máy phay CNC 5 trục cỡ nhỏ
3 Tiến hành gia công thử nghiệm, đánh giá kết quả
4 Nghiên cứu các thông số công nghệ ảnh hưởng đến chất lượng bề mặt của sản phẩm khi gia công bằng máy phay CNC 5 trục này
III NGÀY GIAO NHIỆM VỤ: 11/02/2019
IV NGÀY HOÀN THÀNH NHIỆM VỤ: 30/07/2020
V CÁN BỘ HƯỚNG DẪN: PGS TS Bùi Trọng Hiếu
Tp Hồ Chí Minh, ngày 11 tháng 02 năm 2019
CÁN BỘ HƯỚNG DẪN CHỦ NHIỆM BỘ MÔN
PGS TS Nguyễn Hữu Lộc
Trang 4tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn thạc sĩ
– Đặc biệt, em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến PGS.TS Bùi Trọng Hiếu, người hướng dẫn và cũng là người đã luôn tận tình chỉ bảo, giúp đỡ và động viên em trong suốt quá trình nghiên cứu hoàn thành đề tài này
– Cảm ơn gia đình, bạn bè và đồng nghiệp đã luôn khích lệ, động viên và giúp đỡ tôi trong quá trình học tập và nghiên cứu khoa học
Mặc dù đã cố gắng rất nhiều, nhưng không tránh khỏi những thiếu sót, em rất mong nhận được sự thông cảm, chỉ dẫn, giúp đỡ và đóng góp ý kiến của các nhà khoa học, của quý thầy cô, các cán bộ quản lý và các bạn đồng nghiệp
TP.HCM, tháng 08 năm 2020
Học viên thực hiện
Đồng Văn Keo
Trang 5TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ
Cùng nhu cầu phát triển của xã hội thì khoa học công nghệ cũng ngày một phát triển nhanh chóng Việc gia tăng tự động hóa trong quá trình sản xuất tạo nên sự phát triển đáng kể về độ chính xác cũng như chất lượng sản phẩm Ở các nước phát triển, công nghệ chế tạo máy điều khiển số CNC đã đạt đến mức hoàn thiện cao Tuy nhiên,
ở Việt Nam, các công trình nghiên cứu về máy CNC là chưa nhiều, đặc biệt là nghiên cứu chế tạo loại máy 5 trục Luận văn này này trình bày một số kết quả nghiên cứu chế tạo máy phay CNC 5 trục cỡ nhỏ, sử dụng phần mềm Mach3 ứng dụng trong gia công xốp, gỗ và kim loại màu Kết quả thử nghiệm cho thấy máy hoạt động ổn định, các sản phẩm gia công đạt độ chính xác ± 0,03mm Kết quả này sẽ là kết quả tham khảo tốt cho việc phát triển lên máy phay CNC 5 trục cỡ lớn, giúp nâng cao quá trình
tự động hóa và gia công các chi tiết có độ phức tạp cao Bên cạnh đó, các thông số công nghệ ảnh hưởng đến chất lượng bề mặt sản phẩm cũng cần quan tâm nghiện cứu, từng bước thử nghiệm nâng cao độ cứng vững và độ chính xác của máy, tạo tiền
đề phát triển chế tạo máy CNC 5 trục cỡ lớn phục vụ sản xuất công nghiệp với giá thấp hơn và được sản xuất trong nước
Trang 6control) machines has reached a high level of perfection However, in Vietnam, there are not many studies on 5 – axis CNC machine, especially studies on manufacturing
5 – axis machine This thesis presents some research results of manufacturing size 5 – axis CNC milling machining, combined with MACH3 software to apply in mechanical processing of foam, wood and non – ferrous metals Test results show that the machine operates stably, the processed products achieve accuracy of ± 0.05mm These results will be a valuable reference source for the development of large – size 5 – axis CNC milling machine, which helps to improve the automation and processing of highly complex parts In addition, the technological parameters affecting the surface quality of the product is also very important for research and research Step by step testing to improve the rigidity and accuracy of the machine, creating a premise for the development of manufacturing large 5 – axis CNC machines for industrial production at lower prices and domestically produced
Trang 7small-LỜI CAM ĐOAN CỦA TÁC GIẢ LUẬN VĂN
Tôi xin cam đoan luận văn về đề tài “Nghiên cứu thiết kế chế tạo mô hình máy phay CNC 5 trục và Nghiên cứu các thông số công nghệ ảnh hưởng đến chất lượng
bề mặt sản phẩm” là công trình nghiên cứu cá nhân của tôi trong thời gian qua Mọi
số liệu sử dụng phân tích trong luận văn và kết quả nghiên cứu là do tôi tự tìm hiểu, phân tích một cách khách quan, trung thực, có nguồn gốc rõ ràng và chưa được công
bố dưới bất kỳ hình thức nào Tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm nếu có sự không trung thực trong thông tin sử dụng trong công trình nghiên cứu này.Tác giả
Tp Hồ Chí Minh, tháng 08 năm 2020 Học viên thực hiện
Đồng Văn Keo
Trang 8MỞ ĐẦU 1
1 Đặt vấn đề 1
2 Mục tiêu của đề tài 2
3 Phạm vi nghiên cứu 2
CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ THUYẾT 3
1.1 Lịch sử phát triển 3
1.2 Hệ toạ độ trong máy CNC 4
1.3 Hệ điều khiển máy cnc 5
1.4 Kết cấu cơ bản của máy phay CNC 5 trục 6
1.4.1 Bàn – bàn (Table – Table) 6
1.4.2 Đầu – đầu (Head – Head) 7
1.4.3 Đầu – bàn (Head – Table) 8
1.5 Các thành phần cụm truyền động tịnh tiến của máy phay CNC 9
1.5.1 Bộ phận truyền động 9
1.5.2 Bộ phận dẫn hướng 12
1.5.3 Ổ đỡ trục (gối đỡ) 15
1.5.4 Khớp nối 17
1.6 Các thành phần điện điều khiển 18
1.6.1 Động cơ truyền động 18
1.6.2 Driver điều khiển động cơ 22
1.7 Trục chính (Spindle) 23
1.7.1 Đầu phay Spindle giải nhiệt bằng không khí (air cooled spindle) 24
Đầu phay Spindle giải nhiệt bằng nước 25
Trang 91.8 Ý nghĩa các thông số khảo sát 26
1.8.1 Ảnh hưởng của chế độ cắt 26
1.8.2 Ảnh hưởng của vật liệu gia công 30
1.9 Ý nghĩa của độ nhám bề mặt trong phay CNC 33
1.9.1 Độ nhám bề mặt 33
1.9.2 Dụng cụ đo và phương pháp đo 35
CHƯƠNG 2 THIẾT KẾ MÔ HÌNH MÁY PHAY CNC 5 TRỤC 37
2.1 Các thông số thiết kế ban đầu 37
2.2 Thiết kế kết cấu chung của máy 37
2.3 Thiết kế khung máy – bàn máy 39
2.3.1 Khung máy 39
2.3.2 Bàn máy 43
2.4 Thiết kế cụm truyền động cho mô hình máy phay CNC 5 trục 45
2.4.1 Cụm truyền động tịnh tiến trục Y 45
2.4.2 Cụm truyền động tịnh tiến trục X 53
2.4.3 Cụm truyền động tịnh tiến trục Z 59
2.4.4 Cụm truyền động tịnh tiến trục C 64
2.4.5 Cụm truyền động tịnh tiến trục B 69
2.5 Phần mềm điều khiển máy phay CNC 5 trục 72
2.6 Thiết kế tủ điện điều khiển mô hình máy phay CNC 5 trục 73
CHƯƠNG 3 CHẾ TẠO, LẮP RÁP VÀ THỬ NGHIỆM MÔ HÌNH MÁY PHAY CNC 5 TRỤC 77
3.1 Chế tạo mô hình máy phay CNC 5 trục: 77
3.2 Lắp ráp mô hình máy phay CNC 5 trục: 84
3.3 Thử nghiệm, kết quả: 88
CHƯƠNG 4 NGHIÊN CỨU CÁC THÔNG SỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CHẤT LƯỢNG BỀ MẶT SẢN PHẨM 93
Trang 10TÀI LIỆU THAM KHẢO 107 TÓM TẮT LÝ LỊCH KHOA HỌC 110
Trang 11DANH SÁCH HÌNH
Hình 1 1 Hệ toạ độ trong máy phay CNC [3] 4
Hình 1 2 Bảng điều khiển hệ điều hành Fanuc [4] 5
Hình 1 3 Bảng điều khiển phần mềm Mach3 của hãng Artsoft [5] 6
Hình 1 4 Kết cấu máy loại bàn – bàn [3] 6
Hình 1 5 Máy phay CNC 5 trục kết cấu bàn – bàn của hãng HASS 7
Hình 1 6 Kết cấu máy loại bàn – bàn [3] 7
Hình 1 7 Máy phay CNC 5 trục kết cấu bàn – bàn của hãng Vision Wide 8
Hình 1 8 Kết cấu máy loại đầu – bàn 8
Hình 1 9 Máy phay CNC 5 trục kết cấu đầu – bàn của hãng DMG MORI 9
Hình 1 10 Bộ truyền vít me – đai ốc bi của hãng TBI [6] 10
Hình 1 11 Bộ truyền bánh răng – thanh răng [6] 11
Hình 1 12 Cấu tạo của động cơ chuyển động thẳng [7] 12
Hình 1 13 Các kiểu mặt cắt ngang sống trượt [8] 13
Hình 1 14 Sống trượt con lăn [8] 14
Hình 1 15 Thanh trượt - con trượt vuông của Hãng Hiwin [7] 14
Hình 1 16 Thanh trượt - con trượt tròn [6] 15
Hình 1 17 Gối đỡ vòng bi [7] 16
Hình 1 18 Gối đỡ trục [7] 16
Hình 1 19 Khớp nối cứng [7] 17
Hình 1 20 Khớp nối mềm [6] 18
Hình 1 21 Sơ đồ khối bộ điều khiển AC Motor 20
Hình 1 22 Driver cho động cơ AC servo có chức bộ điều khiển số 21
Hình 1 23 Động cơ truyền động Easy Servo của hãng Leadshine [11] 21
Hình 1 24 Động cơ truyền động AC Servo của hãng Fanuc [4] 22
Hình 1 25 Vòng điều khiển nửa kín và vòng điều khiển kín [13] 22
Hình 1 26 Driver điều khiển động cơ Easy Servo Drives của hãng Leadshine [11] 23
Hình 1 27 Driver điều khiển động cơ Servo Amplifier của hãng Fanuc [4] 23
Hình 1 28 Cắt loại bỏ phoi khi gia công chi tiết trên máy CNC 24
Trang 12vật liệu khác nhau dưới tốc độ cắt khác nhau 31
Hình 1 34 Dạng mũi cắt dưới tốc độ cắt 50mm/phút với các vật liệu khác nhau 31
Hình 1 35 Hình dạng mũi cắt dưới tốc độ cắt 200mm/phút với các vật liệu khác nhau 32
Hình 1 36 Độ nhám bề mặt dưới tốc độ cắt 300 mm = phút với các vật liệu phôi khác nhau 32
Hình 1 37 Hình ảnh bề mặt của vật liệu Al6061 với các tốc độ cắt khác nhau 33
Hình 1 38 Định nghĩa sai lệch trung bình Ra [18] 34
Hình 1 39 Định nghĩa chiều cao nhấp nhô Rz [18] 34
Hình 1 40 Phương pháp đo trực tiếp: a) Máy đo loại tiếp xúc, b) Kính hiển vi nguyên tử lực [35] 35
Hình 1 41 Phương pháp đo gián tiếp: a) Giao thoa ánh sáng trắng, b) Kính hiển vi laser [19] 36
Hình 1 42 Máy đo độ nhám loại tiếp xúc trực tiếp.[14] 36
Hình 2 1 Sơ đồ nguyên lý máy phay CNC 5 trục 38
Hình 2 2 Các bộ phận cơ bản mô hình máy phay CNC 5 trục 38
Hình 2 3 Khung máy – thép hộp với quy cách phôi là 75x75x2 40
Hình 2 4 Phân tích hệ số an toàn của khung máy trong phần mềm Solidworks 41
Hình 2 5 Phân tích khả năng chịu bền của khung máy 41
Hình 2 6 Phân tích khả năng về độ biến dạng của khung máy 42
Hình 2 7 Mô hình hoá hình học khung máy 42
Hình 2 8 Bàn máy 43
Hình 2 9 Phân tích khả năng chịu bền của bàn máy về ứng suất cho phép 44
Hình 2 10 Phân tích khả năng biến dạng của bàn máy 44
Trang 13Hình 2 11 Mô hình thiết kế trục Y 45
Hình 2 12 Tấm đế trục Y 46
Hình 2 13 Cụm trục Y được thiết kế 46
Hình 2 14 Hệ só Fixed – Floated (N = 2) 49
Hình 2 15 Moment quán tính của tải 49
Hình 2 16 Các kích thước cấu tạo của động cơ 52
Hình 2 17 Mô hình thiết kế trục X 53
Hình 2.18 Tấm đế trục X 54
Hình 2.19 Tấm kết nối cụm trục X và trục Z 54
Hình 2 20 Cụm trục X được thiết kế 55
Hình 2 21 Mô hình thiết kế trục Z 59
Hình 2 22 Tấm đế trục Z 59
Hình 2 23 Cụm trục Z được thiết kế 60
Hình 2 24 Mô hình thiết kế trục C 64
Hình 2 25 Tấm đế và tấm trung gian trục C 65
Hình 2 26 Cụm trục C được thiết kế 65
Hình 2 27 Các kích thước của hộp số (theo Harmanic cataloge) 67
Hình 2 28 Biểu đổ moment khi chạy không tải (theo Harmanic cataloge) 68
Hình 2 29 Mô hình thiết kế trục B 69
Hình 2 30 Tấm đế và tấm trung gian trục B 70
Hình 2 31 Cụm trục B được thiết kế 70
Hình 2 32 Giao diện người dùng phần mềm điểu khiển máy phay CNC 5 trục 73
Hình 2 33 Vòng điều khiển nửa kín và vòng điều khiển kín [6] 74
Hình 2 34 Mạch điều khiển động cơ Hybrid Servo trục X Y Z [5] 75
Hình 2 35 Mạch điều khiển động cơ Hybrid Servo trục C và trục B[7] 75
Hình 2 36 Sơ đồ đấu dây BOB – Biến tần – Spindle 76
Hình 2 37 Tủ điện điều khiển 76
Hình 2 38 Mô hình thiết kế được lắp hoàn chỉnh 76
Hình 3 1 Hàn khung máy 77
Trang 14Hình 3 7 Rót gang 80
Hình 3 8 Tháo khuôn và thu sản phẩm 80
Hình 3 9 Máy phân tích kim lại AMETEK SPECTRO MAX 81
Hình 3 10 Máy kéo nén vạn năng WANCE 82
Hình 3 11 Gia công tấm đế trên máy phay CNC 83
Hình 3 12 Rà thẳng và phẳng các thanh trượt 84
Hình 3 13 Lắp hoàn thiện Cụm cơ khí 84
Hình 3 14 Lắp tủ điện 85
Hình 3 15 Cài đặt thiết lập cấu hình kết nối máy và phần mềm điều khiển Mach3 85 Hình 3 16 Máy tính điều khiển máy phay CNC 5 trục bằng phần mềm Mach3 86
Hình 3 17 Máy phay CNC 5 trục nhìn từ mặt trước 86
Hình 3 18 Cụm trục B, C máy phay CNC 5 trục 87
Hình 3 19 Máy lắp hoàn thiện 87
Hình 3 20 Gia công mẫu nhôm 88
Hình 3 21 Gia công mẫu mica 89
Hình 3 22 Gia công mẫu gỗ 90
Hình 3 23 Gia công mẫu Máng chỉnh nha 91
Hình 3 24 10 mẫu 40 x 40 x 10 mm gia công trên máy phay 5 trục 92
Hình 4 1 Mẫu đo độ nhám bề mặt 94
Hình 4 2 Phay mẫu bằng máy phay CNC được chế tạo trong đề tài 97
Hình 4 3 Dụng cụ đo độ nhám được thiết lập theo ISO 1997 λc 0.8 98
Hình 4 4 Dụng cụ đo hiện thị kết quả là giá tri Ra 98
Hình 4 5 Đo độ nhám bề mặt (Ra) bằng máy đo độ nhám Mitutoyo SJ – 210 99
Hình 4 6 Mức độ ảnh hưởng của các thông số 104
Trang 15Hình 4 7 Các giá trị quan sát được so với dự đoán của độ nhám bề mặt 104
Trang 16Bảng 1 4 Ảnh hưởng của các tham số đến bề mặt hoàn thiện của quá trình gia công
29
Bảng 1 5 Mô hình hồi quy bội α = 0.05 29
Bảng 1 6 Các thống số cắt và các thông số hình học của dao [17] 30
Bảng 1 7 Các tính chất cơ lí của vật liệu phôi 30
Bảng 1 8 Các phương pháp do độ nhám [19] 35
Bảng 2 1 Thông số thiết kế ban đầu mô hình máy phay CNC 5 trục 37
Bảng 2 2 So sánh khả năng chịu uốn và chịu nén của các thiết diện thân máy [15]40 Bảng 2 3 Thông số tính toán trục Y 47
Bảng 2 4 Thông số đai ốc SFH2005 48
Bảng 2 5 Bảng thông số động cơ Leadshine 86HBM80 – 01 – 1000 51
Bảng 2 6 thông số vít me SCR02005 52
Bảng 2 7 Thông số tính toán trục X 55
Bảng 2 8 Thông số tính toán trục Z 60
Bảng 2 9 Bảng thông số tính toán trục C 66
Bảng 2 10 Các thông số kĩ thuật của hộp số Harmonic CSF - 17 67
Bảng 2 11 Thông số kích thước của hộp số Harmonic CSF - 17 68
Bảng 2 12 Bảng thông số tính toán trục B 71
Bảng 3 1 Phân tích thành phần hoá học của mẫu đúc 81
Bảng 3 2 Kết quả kiểm tra kéo vật liệu của mẫu đúc 82
Bảng 3 3 Giá trị kích thước đạt được sau khi gia công 10 mẫu đo theo 2 phương X và Y 92
Trang 17Bảng 4 1 Các thông số được nghiên cứu 93
Bảng 4 2 Bảng thiết kế trực giao 95
Bảng 4 3 Thiết bị và dụng cụ thí nghiệm trong nghiên cứu 96
Bảng 4 4 Kết quả đo thực nghiệm 100
Bảng 4 5 Bảng mã hoá 101
Bảng 4 6 Bảng phân tích các hệ số phương trình hồi quy với mức ý nghĩa 1(α=0.05) 102
Bảng 4 7 Bảng phân tích các hệ số phương trình hồi quy với mức ý nghĩa 2 (α=0.05) 103
Trang 18CNC: Computer Numerical Control
DNC: Data Numerical Control
NC: Numerical Control
Trang 19MỞ ĐẦU Tên đề tài:
“NGHIÊN CỨU THIẾT KẾ, CHẾ TẠO MÔ HÌNH MÁY PHAY CNC 5 TRỤC
VÀ NGHIÊN CỨU CÁC THÔNG SỐ CÔNG NGHỆ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CHẤT LƯỢNG BỀ MẶT SẢN PHẨM”
1 Đặt vấn đề
Cùng nhu cầu phát triển của xã hội thì khoa học công nghệ cũng ngày một phát triển nhanh chóng Việc gia tăng tự động hóa trong quá trình sản xuất tạo nên sự phát triển đáng kể về độ chính xác cũng như chất lượng sản phẩm Ở các nước phát triển công nghệ chế tạo máy điều khiển số CNC đã đạt đến mức hoàn thiện cao Gia công CNC là phương pháp gia công mà với các máy CNC đã nhanh chóng thay đổi việc sản xuất công nghiệp[1] Riêng lĩnh vực gia công cơ khí, hàng loạt loại máy CNC ra đời, máy CNC 2 trục, 3 trục, 4 trục, 5 trục, trung tâm gia công… Máy CNC có các
ưu điểm nổi bật như: khả năng tự động, độ chính xác cao, sự linh hoạt, gia công được những hình dạng phức tạp một cách nhanh chóng và hiệu quả Nhờ đó năng suất sản xuất cũng như chất lượng sản phẩm được nâng cao Với bất kỳ một doanh nghiệp sản xuất nào thì đầu tư vào công nghệ mới hiệu quả và đảm bảo nhân lực có thể làm chủ được công nghệ phục vụ sản xuất là một yêu cầu hàng đầu để luôn phát triển và chiếm
ưu thế cạnh tranh[3]
Ngày càng phổ biến, tuy nhiên giá thành máy CNC 5 trục nhập khẩu vẫn còn cao Nên những đơn vị sản xuất vừa và nhỏ khó có thể đầu tư Bên cạnh đó nhu cầu về nhân lực để vận hành, lập trình làm chủ công nghệ này cũng là một vấn đề mà các doanh nghiệp lo ngại Trong nước hiện nay, các công trình nghiên cứu về máy CNC
5 trục chưa nhiều, đặc biệt là máy 5 trục theo kiểu kết cấu đầu – đầu (Head – Head) Với kiểu kết cấu này tất cả các chuyển động quay đều được thực hiện trên đầu trục chính, bàn máy đứng yên nên máy có thể mở rộng gia công được những sản phẩm có kích thước lớn, linh hoạt hơn trong việc gia công sản phẩm hàng loạt Việc chế tạo ra
mô hình máy phay 5 trục cở nhỏ với chi phí thấp, nhưng vẫn đảm bảo hoạt động hiệu quả Phục vụ cho nghiên cứu và đào tạo trong các trường, cơ sở đào tạo nghề là rất cần thiết, máy có thể gia công chi tiết điêu khắc, gia công mẫu xốp, nhựa, các chi tiết
Trang 20thiết kế chế tạo mô hình máy phay CNC 5 trục và Nghiên cứu các thông số công nghệ ảnh hưởng đến chất lượng bề mặt sản phẩm” làm luận văn thạc sỹ ngành Kỹ thuật Cơ khí
2 Mục tiêu của đề tài
Nghiên cứu thiết kế, chế tạo mô hình máy phay CNC 5 trục, điều khiển tự động các chuyển động theo các phương X, Y, Z, B, C trong hệ toạ độ Descartes giao tiếp với máy tính qua mạch Mach3 theo kết cấu Đầu - Đầu
Nghiên cứu các thông số chế độ cắt, vật liệu gia công ảnh đến chất lượng bề mặt sản phẩm
3 Phạm vi nghiên cứu
❖ Mô hình máy phay 5 trục:
Mô hình máy phay CNC 5 trục chỉ có thể để thay thế các thiết bị đắt tiền nhập khẩu trong việc đào tạo nghề cho công nhân trong nhà máy hoặc trong các phòng thực hành, thí nghiệm của các trường, cơ sở đào tạo nghề
+ Gia công vật liệu: Gỗ, nhựa, xốp,…
+ Độ chính xác gia công: ± 0.05 mm + Ổ dụng cụ cắt: 1
+ Đường kính dụng cụ cắt lớn nhất: Φ6 mm
❖ Các thông số công nghệ ảnh hưởng đến chất lượng bề mặt sản phẩm:
+ Tổng quan cơ sở lý thuyết các thông số công nghệ ảnh hưởng đến chất lượng bề mặt sản phẩm
+ Nghiên cứu các thông số công nghệ chế độ cắt gọt ảnh hưởng đến chất lượng bề mặt sản phẩm
Trang 21CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ THUYẾT
CNC – viết tắt cho Computer(ized) Numerical(ly) Control(led) (điều khiển bằng máy tính) – đề cập đến việc điều khiển bằng máy tính các máy móc khác với mục đích sản xuất (có tính lặp lại) các bộ phận kim khí (hay các vật liệu khác) phức tạp, bằng cách sử dụng các chương trình viết bằng ký hiệu chuyên biệt theo tiêu chuẩn EIA-274-D, thường gọi là mã G [1] Ta có thể bắt gặp CNC dưới dạng máy tiện, máy phay, máy cắt lazer, máy cắt tia nước có hạt mài và nhiều công cụ công nghiệp khác Thuật ngữ CNC liên quan đến một nhóm máy móc lớn sử dụng logic máy tính để điều khiển các chuyển động và thực hiện quá trình gia công kim loại
Các hoạt động của máy CNC được điều khiển bằng cách nhập trực tiếp dữ liệu số
và hoạt động nhờ các lệnh mã hóa, từ các mã lệnh được mã hóa sẽ được chuyển đến
bộ phận điều khiển và bộ phận điều khiển sẽ ra lệnh cho cơ cấu chấp hành thực hiện chuyển động như chúng ta đã lập trình
1.1 Lịch sử phát triển
Năm 1940, John T Parsons đã sáng chế ra phương pháp dùng phiếu đục lỗ để ghi các dữ liệu về vị trí tọa độ để điều khiển máy công cụ Máy được điều khiển để chuyển động theo từng tọa độ, nhờ đó tạo ra được bề mặt cần thiết của cánh máy bay Năm
1948 ông giới thiệu hiểu biết của mình cho không lực Hoa Kỳ Cơ quan này sau đó
đã tài trợ cho một loạt các đề tài nghiên cứu ở phòng thí nghiệm Servomechanism
của trường Đại học kỹ thuật Massachusetts (MIT) Công trình đầu tiên tại MIT là phát triển một mẫu máy phay NC bằng cách điều khiển chuyển động của đầu dao
theo 3 trụ tọa độ Mẫu máy NC đầu tiên được triển lãm vào năm 1952 Từ 1953 khả năng của máy NC đã được chứng minh
Hoa kỳ tiếp tục cố gắng phát triển NC bằng cách tiếp tục tài trợ cho MIT nghiên cứu ngôn ngữ lập trình để điều khiển máy NC Kết quả của việc này là sự ra đời của
ngôn ngữ APT: Automatically Programmed Tools vào năm 1959 Mục tiêu của việc
nghiên cứu APT là đảm bảo một phương tiện để người lập trình gia công có thể nhập các câu lệnh vào máy NC Mặc dù APT bị chỉ trích là thứ ngôn ngữ quá đồ sộ đối với
Trang 221.2 Hệ toạ độ trong máy CNC
Hệ thống các trục tọa độ vuông góc được xác định theo quy tắc bàn tay phải.Các chuyển động chính của máy NC được thiết lập theo các trục tọa độ X, Y và Z Theo quy tắc bàn tay phải ngón tay cái là trục X, ngón tay trỏ là trục Y, ngón tay giữa là trục Z Hệ thống tọa độ này có liên quan mật thiết đối với chi tiết gia công trên máy CNC
Khi lập trình người ta quy ước rằng dụng cụ chuyển động tương đối so với hệ thống tọa độ, còn chi tiết đứng yên Trên các máy công cụ điều khiển theo chương trình số còn có các trục quay như: trục của bàn quay, ụ quay Các trục này được ký hiệu bằng các chữ A, B và C, và có số thứ tự tương ứng với các trục tịnh tiến X, Y và
Z Chiều quay dương của một trục được xác định theo quy tắc vặn nút chai
Hình 1 1 Hệ toạ độ trong máy phay CNC [3]
Trang 231.3 Hệ điều khiển máy cnc
Chúng ta thường nghe về các hệ điều hành chạy trên máy CNC như: Fanuc, Mazak, Hitachi, Hass, Mitshubishi, Siemens Có sự khác biệt lớn giữa ngôn ngữ mà máy CNC hiểu và ngôn ngữ mà con người hiểu (G-code) Thật sự thì máy CNC chỉ đọc được những đoạn mã nhị phân (vì toàn bộ hoạt động của máy được điều khiển bằng máy tính), nhưng để đọc được những đoạn mã nhị phân này thì ta cần có một
hệ điều hành biên dịch những mã lệnh G-code thành những đoạn mã nhị phân Ngoài
ra hệ điều hành còn hỗ trợ chúng ta trong quá trình vận hành máy như quản lý hệ thống dao, mô phỏng cắt gọt trước khi vận hành
Hình 1 2 Bảng điều khiển hệ điều hành Fanuc [4]
Hiện nay có rất nhiều máy CNC trên thì trường và nguồn gốc rất đa dạng đến từ nhiều hãng cũng như nhiều hệ điều khiển khác nhau Nhìn chung tất cả các hệ điều hành điều có chung một mục đích đó là hỗ trợ quá trình gia công chi tiết Ngoài những
hệ điều khiển giành cho máy công nghiệp thì các phần mềm điều khiển máy CNC như: Mach3, NC Studio, Linux CNC… cũng ứng dụng khá phổ biến
Trang 24Hình 1 3 Bảng điều khiển phần mềm Mach3 của hãng Artsoft [5]
1.4 Kết cấu cơ bản của máy phay CNC 5 trục
Những nhà sản xuất và những hệ thống CAD/CAM khác nhau sẽ đưa ra nhiều loại và tên gọi khác nhau Tuy nhiên về cơ bản máy CNC 5 trục đang có những loại kết cấu sau
1.4.1 Bàn – bàn (Table – Table)
Đây là dạng kết cấu cơ bản rất hay gặp ở nhưng máy có kích thước vừa và nhỏ thường là 2 trục xoay A hoặc B (kiểu xoay A,C là thông dụng nhất) Có thể là máy phay ngang hoặc máy phay đứng ngoài 3 trục di chuyển tịnh tiến là X, Y, Z còn có 2 trục xoay Trục xoay chính thứ nhất sẽ mang theo trục xoay thứ 2 và trục xoay ngoại trừ là trục mang dao
Hình 1 4 Kết cấu máy loại bàn – bàn [3]
Trang 25Hình 1 5 Máy phay CNC 5 trục kết cấu bàn – bàn của hãng HASS
1.4.2 Đầu – đầu (Head – Head)
Với kết cấu máy kiểu Head – Head thường kết cấu máy có kích thước lớn Tất cả các chuyển động xoay đều được thực hiện trên đầu trục mang dao, bao gồm cả máy phay ngang và máy phay đứng Hoặc tích hợp đầu gia công 5 mặt, toàn bộ đầu mang dao sẽ được thay thế bằng đầu gia công 5 mặt việc thay thế linh hoạt nay giúp tăng
độ cứng vững cũng như độ chính xác trong gia công, tăng tuổi bền máy…
Hình 1 6 Kết cấu máy loại bàn – bàn [3]
Trang 26Hình 1 7 Máy phay CNC 5 trục kết cấu bàn – bàn của hãng Vision Wide
1.4.3 Đầu – bàn (Head – Table)
Kiểu kết cấu này thường kích thước máy hạng trung, bàn máy có hệ thống thay palet tự động Một trục xoay mang trục mang dao, một trục xoay bàn máy nên có khả năng xử lý các áp lực cắt tốt và linh động
Hình 1 8 Kết cấu máy loại đầu – bàn
Trang 27Hình 1 9 Máy phay CNC 5 trục kết cấu đầu – bàn của hãng DMG MORI
1.5 Các thành phần cụm truyền động tịnh tiến của máy phay CNC
Cụm điều khiển chuyển động tịnh tiến là một trong những cụm quan trọng nhất của máy CNC Cụm này là thành phần cốt lõi, quyết định các thông số kỹ thuật, đặc biệt là độ chính xác của máy Đây cũng là thành phần chiếm tỷ trọng lớn trong giá thành của sản phẩm (máy CNC) Một cụm điều khiển truyền động tịnh tính của máy phay CNC bao gồm các thành phần sau: Bộ phận truyền động, bộ phận dẫn hướng, khớp nối, ô đỡ trục
1.5.1 Bộ phận truyền động
Lượng dịch chuyển và độ chính xác dịch chuyển của bàn máy hoặc khung máy chịu ảnh hưởng trực tiếp từ bộ phạn truyền động Chất lượng truyền động liên quan trực tiếp đến chất lượng và độ chính xác gia công của máy Các chuyển động phục
vụ quá trình gia công cắt gọt trong máy công cụ nói chung, máy CNC nói riêng đều bắt nguồn từ các động cơ điện quay Khi cần truyền, biến đổi từ chuyển động quay của động cơ sang tịnh tiến của bàn máy, chuyển động chạy dao hoặc phôi các cơ cấu
sau thường được lựa chọn
1.5.1.1 Vít me – đai ốc bi
Do các ưu điểm nổi trội về đặc điểm cấu tạo của vít me – đai ốc bi hoàn toàn thỏa mãn các yêu cầu yêu cầu chuyển động tịnh tiến chính xác cao hơn, gia công linh hoạt
Trang 28và đưa bàn máy chuyển động theo Lượng dịch chuyển của đai ốc (cũng như bàn máy) được tính theo góc quay của trục vít me và có thể thay đổi nhờ động cơ Servo
Độ chính xác dịch chuyển bàn máy phụ thuộc vào độ chính xác vị trí đai ốc trong vít
me – đai ốc bi và độ chính xác của hệ thống điều khiển, phản hồi
Trên thế giới hiện nay có rất nhiều hãng nổi tiếng cung cấp các loại vít me – đai
ốc bi tiêu chuẩn như: THOMSON, CARRY, STEINMEYER, KURIM, NSK, KSK, HIWIN, GTEN, TBI, NIKO, SKF,… Mỗi hãng có những ký hiệu riêng, có sản phẩm theo tiêu chuẩn riêng, có sản phẩm theo tiêu chuẩn chung
Hình 1 10 Bộ truyền vít me – đai ốc bi của hãng TBI [6]
1.5.1.2 Bánh răng – thanh răng
Truyền động bánh răng - thanh răng được sử dụng làm cơ cấu chuyển động tịnh tiến trong một số máy CNC Với ưu điểm về khả năng chịu tải, độ chính xác cao với hành trình làm việc lớn, truyền động bánh răng – thanh răng được sử dụng trong các máy CNC có kích thước lớn hoặc máy cắt Laser, Plasma,…
Trang 29Hiện tại, có hai loại truyền động bánh răng – thanh răng được sử dụng trong máy CNC, đó là loại răng trụ răng thẳng và răng trụ răng nghiên Tùy vào yêu cầu về độ chính xác, tính êm dịu và giá thành của máy mà nhà sản xuất có thể lựa chọn loại truyền động phù hợp
Hình 1 11 Bộ truyền bánh răng – thanh răng [6]
1.5.1.3 Động cơ chuyển động thẳng
Nếu chúng ta trải phẳng một động cơ điện chuyển động quay thì stator trở thành nguồn tạo lực và rotor trở t hành một ray nam châm điện Do vậy nguyên lý làm việc của động cơ chuyển động thẳng cũng giống như động cơ quay thông dụng dựa trên hiện tượng cảm ứng điện từ Lực Lorentz trong động cơ truyền động thẳng là lực đẩy tác động lên phần động theo phương tịnh tiến thay vì việc sinh ra mômen quay trong máy điện quay thông thường Khi cho dòng điện xoay chiều vào dây quấn phần sơ cấp làm xuất hiện từ trường chạy trong khe hở giữa phần sơ và thứ cấp Từ trường này quét qua các thanh dẫn của phần thứ cấp làm xuất hiện trong chúng sức điện động cảm ứng Do dây quấn thứ cấp ngắn mạch nên sinh ra dòng điện cảm ứng Từ trường chạy tác dụng với dòng điện phần ứng sinh ra lực điện từ có xu hướng kéo phần thứ cấp chạy cùng chiều từ trường Vì thứ cấp cố định nên tạo ra phản lực có tác dụng đẩy phần sơ cấp chạy theo chiều ngược với từ trường
Động cơ điện chuyển động thẳng không phải là kỹ thuật mới vì chúng đã được
sử dụng ở những năm đầu thế kỷ 20 và ứng dụng thường thấy nhất là trong hệ thống đẩy tàu đệm từ trường
Trang 30Hình 1 12 Cấu tạo của động cơ chuyển động thẳng [7]
Do có ưu điểm về độ chính xác và tốc độ chuyển động nhanh, hiện nay có một số nhà sản xuất máy công cụ CNC sử dụng động cơ chuyển động tịnh tiến để dẫn động bàn máy Khi đó không còn sử dụng vit me - đai ốc, không còn khâu khớp cơ khí, kết cấu đơn giản, dễ lắp ráp, không có hiện tượng rung động hoặc hiện tượng dính trượt Nhược điểm lớn nhất của loại động cơ chuyển động thẳng là giá thành khá cao, vì vậy nó chỉ phù hợp cho những dòng máy CNC có độ chính xác cao, máy CNC 5 trực như: Deckel Maho 5 t rục HSC 75V của Đức, Matsuura 5 t rục LX-05 AX của Nhật Bản
1.5.2 Bộ phận dẫn hướng
Bộ phận dẫn hướng có chức năng dẫn hướng chuyển động của bàn máy Hình dạng và kích thước của bộ phận dẫn hướng phụ thuộc vào độ chính xác dịch chuyển, khả năng chịu tải và độ chính xác động học của sống trượt Về mặt ma sát, có thể chia
bộ phận dẫn hướng làm hai loại: Bộ phận dẫn hướng ma sát trượt và bộ phận dẫn hướng ma sát lăn
1.5.2.1 Bộ phẫn dẫn hướng ma sát trượt
Trang 31Bộ phẫn dẫn hướng ma sát trượt thường dùng trong các máy công cụ cỡ lớn vì giá thành chế tạo thấp và khả năng chịu tải lớn mặc dù nó có hệ số ma sát lớn hơn bộ phận dẫn hướng ma sát lăn Bộ phận dẫn hướng ma sát trượt có thể được đúc liền với thân máy sau đó mạ một lớp hợp kim chống mài mòn hoặc cũng có thể chế tạo rời rồi lắp vào thân máy bằng vít [8]Bộ phận dẫn hướng (sống trượt) ma sát trượt thường
có những hình dạng sau:
Hình 1 13 Các kiểu mặt cắt ngang sống trượt [8]
(a) Sống trượt phẳng, (b) Sống trượt đuôi én, (c) Sống trượt tam giác, (d) Sống trượt
lăng trụ nhiều cạnh Sống trượt tam giác thường dùng cho máy tiện, ưu điểm của loại này là bàn xe dao vẫn duy trì được sự cân bằng ngay cả khi sống trượt bị mòn Nhược điểm của nó
là có hệ số ma sát lớn nhất so với các loại khác
Sống trượt phẳng thường được dùng cho các máy CNC cỡ lớn có khả năng chịu tải cao Để đảm bảo khả năng định hướng chuyển động, sống trượt phẳng thường phải kết hợp với sống trượt đuôi én
Sống trượt lăng trụ nhiều cạnh thường hay gặp trong các máy phay và máy cắt dây CNC, khả năng chịu tải của nó nhỏ hơn các loại sống trượt ma sát trượt khác do diện tích tiếp xúc thường nhỏ hơn Loại này mang tính chất dung hòa và kết hợp của loại sống trượt tam giác và sống trượt phẳng
1.5.2.2 Bộ phận dẫn hướng ma sát lăn
Bộ phận dẫn hướng ma sát lăn (sống trượt con lăn) có khả năng giảm hao mòn và giảm tải nhiệt phát sinh trong quá trình dịch chuyển, tốc độ dịch chuyển cao, không xảy ra hiện tượng dính khi bắt đầu trượt Nhược điểm của sống trượt con lăn là khả năng chịu va đập kém
Trang 32Hình 1 14 Sống trượt con lăn [8]
Hiện nay có hai loại bộ phận dẫn hướng ma sát lăn được sử dụng phổ biến trong các máy CNC đó là thanh trượt – con trượt vuông và thanh trượt – con trượt tròn Dẫn hướng thanh trượt - con trượt vuông: Thanh trượt vuông là chi tiết khá điển hình, được sử dụng nhiều trong máy laser, máy CNC, Robot Kết cấu bao gồm một con trượt vuông chạy trên một thanh ray, giữa thanh ray và con trượt là các hàng bi (hoặc con lăn) chuyển động có tác dụng giảm ma sát, giảm ồn và tăng độ chính xác
Hình 1 15 Thanh trượt - con trượt vuông của Hãng Hiwin [7]
Dẫn hướng thanh trượt - con trượt tròn: Thanh trượt tròn là dòng trượt dẫn hướng tiêu chuẩn với thiết kế dạng ty tròn, bề ngoài của ty trượt tròn được mạ một lớp Chrom nhằm giúp cho chuyển động trơn trượt nhẹ nhàng, giảm tiếng ồn và bảo quản tốt hơn
Ưu điểm của loại thanh thượt này là giá thành không quá cao, thiết kế thanh ray trượt
Trang 33tròn và bạc đạn trượt tròn cho chuyển động tịnh tiến giúp giảm ma sát, chuyển động linh hoạt và chính xác
Hình 1 16 Thanh trượt - con trượt tròn [6]
+ Kích thước hướng kính tương đối nhỏ
Trang 34+ Gối đỡ trục có đường kính, kích thước tương đối nhỏ
+ Góp phần đem lại những chuyển động êm ái, mượt mà, nhẹ nhàng
+ Gối đỡ trục có kết cấu đơn giản khi trục quay chậm
❖ Nhược điểm:
+ Thường xuyên phải bảo trì, bảo dưỡng, chăm sóc thiết bị, gây tốn kém chi phí
sử dụng dầu bôi trơn thiết bị
+ Ngoài ra, gối đỡ trục còn gây tổn thất lớn về ma sát khi khởi động máy móc, dừng và khi bôi trơn không hiệu quả Đặc biệt, kích thước dọc trục tương đối lớn và cồng kềnh
Hình 1 18 Gối đỡ trục [7]
Trang 351.5.4 Khớp nối
Khớp nối là một chi tiết trung gian dùng để kết nối các trục với nhau, làm nhiệm
vụ truyền chuyển động từ trục dẫn động (motor, hộp số giảm tốc…) đến trục của máy công tác (quạt, băng tải, máy bơm nước, vitme…) Ngoài ra khớp nối còn có tác dụng đóng mở các cơ cấu, ngăn ngừa quá tải, giảm tải trọng động, bù sai lệch tâm giữa các trục…
Dựa trên việc ứng dụng vào máy CNC thì khớp nối trục được phân thành 2 loại chính
1.5.4.1 Khớp nối cứng
Khớp nối cứng là khớp nối liên kết cố định hai chi tiết lại với nhau, không có sai lệch vị trí tương quan Khác với các loại khớp nối trục khác, khớp nối trục chặt không những truyền mô men xoắn mà còn thể truyền mô men uốn và lực dọc trục
Hình 1 19 Khớp nối cứng [7]
1.5.4.2 Khớp nối mềm
Khớp nối mềm là khớp nối có sử dụng vòng, đệm đàn hồi (vật liệu bằng cao su) Vòng có khả năng lựa theo sai lệch vị trí của các trục để truyền chuyển động Đệm đàn hồi có tác dụng bù sai lệch của trục
Trang 36Động cơ AC servo cảm ứng Động cơ
Thiết
kế
Stator Cuộn dây Nam châm vĩnh
cửu
Rotor Cuộn dây Cuộn dây Nam châm vĩnh cửu Cuộn dây Phản
0 rpm
3000 rpm 1000~5000 rpm 20.000 rpm
Trang 37Tuổi thọ của ổ bi Tuổi thọ của ổ
bi
Bảng 1 2 So sánh ưu, nhược điểm của các động cơ
Điều khiển không phức tạp
Tuổi thọ cao
Không thể đạt độ chính xác vị trí cao
Động cơ DC servo Độ chính xác vị trí cao
Độ tin cậy trung bình Tuổi thọ trung bình Khả năng đáp ứng nhanh,
moment lớn
Công suất < 5kW Giá cao
Độ tin cậy cao Công suất cao Giá motor thấp Khả năng đáp ứng nhanh,
moment lớn
Bộ điều khiển phức tạp,
giá cao
Trang 38
nghi được thiết kế sao cho sai số của máy không phụ thuộc vào tải trọng của phôi Cấu trúc bộ điều khiển có dạng như Hình 1.13 chứa các vòng điều khiển:
Điều khiển vị trí (Position loop Control) thực hiện điều khiển số vòng quay của
động cơ (vị trí góc tuyệt đối) với phản hồi là bộ encoder vị trí gắn trên động cơ, phát
số xung (tương ứng với vị trí thực của động cơ) và gửi trở về bộ điều khiển Giải thuật
sử dụng trong bộ điều khiển được chọn tối ưu giữa khả năng đáp ứng nhanh và độ vọt lố trong khoảng cho phép
Điều khiển tốc độ (Speed loop Control) thực hiện điều khiển tốc độ và cả chiều
quay của động cơ servo bằng encoder tốc độ Giải thuật sử dụng trong bộ điều khiển được chọn tối ưu giữa khả năng đáp ứng nhanh và độ vọt lố trong khoảng cho phép
Điều khiển moment (Moment loop Control) thực hiện điều khiển lực tạo ra từ
chuyển động quay của động cơ Mô men tạo ra tỷ lệ thuận với dòng điện hiệu dụng chạy trong cuộn dây stator của động cơ (do đó còn gọi là điều khiển dòng motor) Bộ điều khiển động cơ servo đo trị số dòng hiệu dụng chạy trong cuộn dây stator và dùng phản hồi giá trị này để tự động điều chỉnh dòng điện trong động cơ theo thời gian thực nhằm đáp ứng được yêu cầu mô men của ứng dụng
Hình 1 21 Sơ đồ khối bộ điều khiển AC Motor
Trang 39Encoder định vị trong AC servo motor phổ biến là encoder quang [10], cho phép xác định chiều quay (theo thứ tự tín hiệu Pha A và Pha B) và vị trí (theo số đếm xung phát từ encoder)
Cảm biến tốc độ trong một số loại AC servo motor sử dụng cảm biến từ Hall, bố trí 3 cảm biến kiểu 1200 hay 600 [10] Việc đo tốc độ được chuyển về đo chu kỳ sóng vuông phát ra từ cảm biến Chiều quay của motor cũng có thể được trích xuất từ chuỗi xung khi theo dõi kết hợp 1 cặp lối ra
Bộ điều khiển động cơ AC servo hiện nay được xây dựng trên các vi điều khiển mạnh Bộ điều khiển nhúng cho một động cơ AC servo có thể nằm trong bộ điều khiển chính của máy Tuy nhiên, đối với hệ thống có nhiều động cơ AC servo, nhiệm
vụ của bộ điều khiển chính trở nên phức tạp Để đơn giản hoá cấu hình, người ta thường bổ sung thêm một bộ điều khiển servo dạng điều khiển số nằm trong driver (Hình 1.15) Nhiệm vụ của bộ điều khiển chính của máy chỉ còn truyền lệnh và giám sát các driver
Hình 1 22 Driver cho động cơ AC servo có chức bộ điều khiển số
Hình 1 23 Động cơ truyền động Easy Servo của hãng Leadshine [11]
Driver
Bộ ĐK chính
Bộ ĐK Servo Amplifier
Encoders
AC Servo Motor Tốc độ
Vị trí
Tải
Trang 40Hình 1 24 Động cơ truyền động AC Servo của hãng Fanuc [4]
1.6.2 Driver điều khiển động cơ
Công nghệ điều khiển servo lai (hybrid servo) kết hợp các lợi thế của hệ thống điều khiển vòng hở (open – loop) và hệ thống servo không chổi than Công nghệ này cung cấp một giải pháp thay thế cho các ứng dụng đòi hỏi hiệu suất và độ tin cậy cao
mà hiệu quả về chi phí Hệ thống này bao gồm một động cơ bước kết hợp với một ổ đĩa hiệu suất cao hoàn toàn kỹ thuật số và một bộ mã hóa bên trong (internal encoder) được sử dụng để đóng tốc độ, vị trí và các vòng (loops) hiện tại theo thời gian thực giống như các hệ thống servo Điều khiển vòng kín (Closed – loop) loại bỏ mất bước, đồng bộ hóa chuyển động Mô-men xoắn khởi động cao, chuyển động trơn tru, không
có rung Thời gian đáp ứng tuyệt vời, tăng tốc nhanh và mô – men xoắn tốc độ cao (30% so với vòng hở) Động cơ giảm nhiệt khoảng 20%, kéo dài tuổi thọ động cơ Giá trị độ phân giải bước vi mô từ 200 – 51.200 thông qua cấu hình phần mềm Điều khiển xung, hướng và bật (enable) riêng biệt Bảo vệ quá điện áp, quá dòng và lỗi vị trí [12]
Hình 1 25 Vòng điều khiển nửa kín và vòng điều khiển kín [13]