A. Hai điện tích điểm có độ lớn bằng nhau và bằng được đặt trong không khí cách nhau Lực tương tác giữa hai điện tích đó bằng. Đặt hai điện tích đó vào trong dầu có hằng số điện môi [r]
Trang 1CHỦ ĐỀ
A PHẦN LÝ THUYẾT
+ Vật bị nhiễm điện gọi là vật mang điện, vật tích điện hay là một điện tích.
+ Điện tích điểm là một vật tích điện có kích thước rất nhỏ so với khoảng cách tới điểm mà ta khảo sát.
+ Các điện tích cùng dấu thì đẩy nhau, trái dấu thì hút nhau
+ Lực hút hay đẩy giữa hai điện tích điểm đặt trong chân không có phương trùng với đường thẳng nối haiđiện tích đó, có độ lớn tỉ lệ thuận với tích độ lớn của hai điện tích và tỉ lệ nghịch với bình phương khoảng cáchgiữa chúng
+ Trong môi trường có hằng số điện môi thì:
+ Hằng số điện môi là một đặc trưng quan trọng cho tính chất điện của một chất cách điện Nó cho biết, khi đặt các điện tích trong chất đó thì lực tác dụng giữa chúng sẽ nhỏ đi bao nhiêu lần so với khi đặt chúng trong chân không
+ Đơn vị điện tích là Cu−lông
B TRẮC NGHIỆM LÝ THUYẾT
Câu 1.Trong trường hợp nào sau đây, ta có thể coi các vật nhiễm điện là các điện tích điểm?
A Hai thanh nhựa đặt gần nhau
B Một thanh nhựa và một quả cầu đặt gần nhau
C Hai quả cầu nhỏ đặt xa nhau
D Hai quả cầu lớn đặt gần nhau
Câu 2.Nếu tăng khoảng cách giữa hai điện tích điểm lên lần thì lực tương tác tĩnh điện giữa chúng sẽ
A tăng lên lần B giảm đi lần C tăng lên lần D giảm đi lần
Câu 3.Khi tăng đồng thời độ lớn của hai điện tích điểm và khoảng cách giữa chúng lên gấp đôi thì lực tươngtác giữa chúng
A tăng lên gấp đôi B giảm đi một nửa C giảm đi bốn lần D không thay đổi
Câu 4.Đồ thị nào trong hình vẽ có thể biểu diễn sự phụ thuộc của lực tương tác giữa hai điện tích điểm vàokhoảng cách giữa chúng?
Trang 2Câu 5.Hai quả cầu và có khối lượng và được treo vào một điểm bằng hai sợi dây cách điện
và như hình vẽ Tích điện cho hai quả cầu Lực căng của sợi dây sẽ thay đổi như thế nào so với lúcchúng chưa tích điện?
A tăng nếu hai quả cầu tích điện trái dấu B giảm nếu hai quả cầu tích điện cùng dấu
C thay đổi D không đổi
Câu 6.Một hệ cô lập gồm ba điện tích điểm, có khối lượng không đáng kể, nằm cân bằng với nhau Tình huốngnào dưới đây có thể xảy ra?
A Ba điện tích cùng dấu nằm tại ba đỉnh của một tam giác đều
B Ba điện tích cùng dấu nằm trên một đường thẳng
C Ba điện tích không cùng dấu nằm tại ba đỉnh của một tam giác đều
D Ba điện tích không cùng dấu nằm trên một đường thẳng
Câu 7.Không thể nói về hằng số điện môi của chất nào dưới đây?
A Không khí khô B Nước tinh khiết C Thủy tinh D dung dịch muối
Câu 8 Chỉ ra công thức đúng của định luật Cu−lông trong chân không.
LỜI GIẢI TRẮC NGHIỆM LÝ THUYẾT
Câu 1.Trong trường hợp nào sau đây, ta có thể coi các vật nhiễm điện là các điện tích điểm?
A Hai thanh nhựa đặt gần nhau B Một thanh nhựa và một quả cầu đặt gần nhau
C Hai quả cầu nhỏ đặt xa nhau D Hai quả cầu lớn đặt gần nhau
Lời giải
+ Điện tích điểm là một vật tích điện có kích thước rất nhỏ so với khoảng cách tới điểm mà ta khảo sát
Câu 2.Nếu giảm khoảng cách giữa hai điện tích điểm lên 3 lần thì lực tương tác tĩnh điện giữa chúng sẽ
A Tăng lên 3 lần B Giảm đi 3 lần C Tăng lên 9 lần D Giảm đi 9 lần
Trang 3hai sợi dây cách điện và như hình vẽ Tích điện cho hai quả cầu Lực căng T của
sợi dây sẽ thay đổi như thế nào so với lúc chúng chưa tích điện
A T tăng nếu hai quả cầu tích điện trái dấu
B T giảm nếu hai quả cầu tích điện cùng dấu
A Ba điện tích cùng dấu nằm tại ba đỉnh của một tam giác đều
B Ba điện tích cùng dấu nằm trên một đường thẳng
C Ba điện tích không cùng dấu nằm tại ba đỉnh của một tam giác đều
D Ba điện tích không cùng dấu nằm trên một đường thẳng
Lời giải
Trang 3
1 2 2
Trang 4+ Hợp lực các điện tích nằm trên đường thẳng và không cùng dấu.
Chọn
Câu 7.Không thể nói về hằng số điện môi của chất nào dưới đây?
A Không khí khô B Nước tinh khiết C Thủy tinh D dung dịch muối
+ Điện tích của electron
+ Điện tích của proton
+ Điện tích gọi là điện tích nguyên tố
+ Độ lớn điện tích của một vật tích điện bao giờ cũng bằng một số
nguyên lần điện tích nguyên tố
+ Khi cho hai vật tích điện và tiếp xúc với nhau rồi tách chúng
ra thì điện tích của chúng sẽ bằng nhau và bằng
+ Lực tương tác giữa hai điện tích điểm:
Điểm đặt lên mỗi điện tích
Phương trùng với đường thẳng nối hai điện tích
Chiều:đẩy nhau nếu cùng dấu,hút nhau nếu trái dấu
191,6.10 C
Trang 6Câu 5 Loại 3 Hai điện tích điểm có độ lớn bằng nhau được đặt trong không khí cách nhau Lực tươngtác giữa hai điện tích đó bằng F Đặt hai điện tích đó trong dầu và đưa chúng cách nhau thì lực tương tácgiữa chúng vẫn bằng F Hằng số điện môi của dầu là
Lời giải
nguyên tử heli, electron chuyển động tròn đều quanh hạt nhân với bán kính quỹ đạo thì tốc độ góc củaelectron đó sẽ là
Trang 7+ Từ
Câu 8 Cho hai quả cầu kim loại nhỏ, giống nhau, tích điện và cách nhau 10 cm thì chúng hút nhau một lựcbằng 5,4 N Cho chúng tiếp xúc với nhau rồi tách chúng ra đến khoảng cách như cũ thì chúng đẩy nhau một lựcbằng 5,625 N Điện tích lúc đầu của quả cầu thứ nhất không thể là
Lời giải
+ Hai quả cầu hút nhau nên chúng tích điện trái dấu:
+ Sau khi tiếp xúc, điện tích mỗi quả cầu là:
Câu 9 Trong không khí, hai quả cầu nhỏ cùng khối lượng 0,1 g được treo vào một điểm bằng hai sợi dây nhẹ,cách điện, có độ dài bằng nhau Cho hai quả cầu nhiễm điện thì chúng đẩy nhau Khi hai quả cầu cân bằng, haidây treo hợp với nhau một góc 30° Lấy g = 10 m/s2 Lực tương tác tĩnh điện giữa hai quả cầu có độ lớn là
A 2,7.10−5N B 5,8.10−4N C 2,7.10−4N D 5,8.10−5N
Lời giải
• Mỗi quả cầu chịu tác dụng của ba lực:
+ Trọng lực hướng thẳng đứng từ trên xuống có độ lớn mg
+ Lực đẩy Cu – lông theo phương ngang, chiều đẩy nhau, có độ lớn F
+ Lực căng sợi dây T
• Khi hệ cân bằng, hợp lực cân bằng với
Trang 8Câu 10 Hai quả cầu nhỏ giống nhau, cùng khối lượng m = 0,2 kg, được treo tại cùng một điểm bằng hai sợi tơmảnh dài 0,5 m Khi mỗi quả cầu tích điện q như nhau, chúng tách nhau ra một khoảng r = 5 cm Lấy g = 10m/s2 Xác định độ lớn của q.
k 0,5q k 0,5qF
Trang 9Câu 12 Hai quả cầu kim loại nhỏ, giống hệt nhau, chứa các điện tích cùng dấu q1 và q2, đuợc treo vào chungmột điểm O bằng hai sợi dây chỉ mảnh, không dãn, dài bằng nhau Hai quả cầu đẩy nhau và góc giữa hai dâytreo là 60° Cho hai quả cầu tiếp xúc với nhau, rồi thả ra thì chúng đẩy nhau mạnh hơn và góc giữa hai dây treobây giờ là 90° Tỉ số q1/q2 có thể là
kq q kq qF
Trang 10+ Theo định luật II Niu – tơn:
Chọn
BÀI TẬP TỰ LUYỆN
Câu 1 Lực hút tĩnh điện giữa hai điện tích là Khi đưa chúng xa nhau thêm thì lực hút là
Khoảng cách ban đầu giữa chúng là
Câu 2 Cách biểu diễn lực tương tác giữa hai điện tích đứng yên nào sau đây là sai?
Câu 3 Hai điện tích điểm đứng yên trong không khí cách nhau một khoảng r tác dụng lên nhau lực có độ lớn
bằng Khi đưa chúng vào trong dầu hoả có hằng số điện môi và giảm khoảng cách giữa chúng còn thì độ lớn của lực tương tác giữa chúng là
có độ lớn là thì lực tác dụng của điện tích lên có độ lớn là
Câu 5 Lực tương tác tĩnh điện giữa hai điện tích điểm đứng yên đặt cách nhau một khoảng là Nếu để chúng cách nhau thì lực tương tác giữa chúng là
Câu 6 Hai điện tích điểm bằng nhau đặt trong chân không cách nhau một khoảng thì đẩy nhau một lực là
Để lực đẩy giữa chúng là thì khoảng cách giữa chúng là
1 1 2
1 1 2 2 2
1 1 2
14 2
Trang 11Câu 8. Hai điện tích đẩy nhau một lực F khi đặt cách nhau Khi đưa chúng về cách nhau thì lựctương tác giữa chúng bây giờ là
Câu 9.Hai điện tích điểm tích điện như nhau, đặt trong chân không cách nhau một đoạn r Lực đẩy giữa chúng
có độ lớn là Tính khoảng cách r giữa hai điện tích đó biết
Câu 10.Hai điện tích điểm đặt trong không khí , cách nhau một đoạn , điện tích của chúng lầnlượt là Độ lớn lực điện giữa hai điện tích đó là
Câu 11.Hai điện tích điểm cùng điện tích là q, đặt tại hai điểm và cách nhau một đoạn Hằng
số điện môi của môi trường là Lực tương tác giữa chúng có độ lớn thì độ lớn của hai điện tích
đó là
Câu 12.Hai điện tích điểm đặt trong chân không, lực tương tác giữa hai điện tích đó có độ lớn bằng F Đặt haiđiện tích đó trong môi trường có hằng số điện môi là sao cho khoảng cách giữa hai điện tích đó khôngđổi so với khi đặt trong chân không Lực tương tác giữa hai điện tích đó là F Hệ thức nào sau đây đúng?
Câu 13.Nếu giảm khoảng cách giữa hai điện tích điểm đi 3 lần (trong khi độ lớn của các điện tích và hằng sốđiện môi được giữ không đổi) thì lực tương tác giữa hai điện tích đó sẽ
A tăng lên 3 lần B giảm đi 3 lần C tăng lên 9 lần D giảm đi 9 lần
Câu 14.Nếu tăng khoảng cách giữa hai điện tích điểm lên 5 lần thì lực tương tác tĩnh điện giữa chúng sẽ
A tăng 5 lần B tăng 25 lần C giảm 25 lần D giảm 5 lần
Câu 15. Hai điện tích điểm, có độ lớn bằng nhau, đặt cách nhau trong nước cất thì lực tương tácgiữa chúng có độ lớn Độ lớn của mỗi điện tích đó bằng
Câu 16. Hai điện tích điểm được đặt cố định trong một bình không khí thì lực tương tác giữa chúng là Khi đổ đầy một chất lỏng cách điện vào bình thì lực tương tác giữa chúng là Hằng số điện môi của chấtlỏng này là
2,
F’ 2F.
FF' 2
F’ 4F.
FF' 4
19
Trang 12Câu 17.Hai điện tích điểm đặt cách nhau trong parafin có hằng số điện môi bằng 2 thì lực tương tác là Nếu chúng được đặt cách nhau trong chân không thì lực tương tác có độ lớn là
Câu 18.Có hai quả cầu kim loại giống hệt nhau, cùng tích điện là q Khi đặt cách nhau một khoảng r trongkhông khí thì chúng đẩy nhau với một lực là F Sau đó người ta cho một quả cầu tiếp xúc với đất, rồi lại tiếpxúc với quả cầu còn lại Khi đưa hai quả cầu về vị trí ban đầu thì chúng đẩy nhau với lực là
Câu 19.Hai viên bi sắt kích thước nhỏ, mang các điện tích và , đặt cách nhau một khoảng Sau đó cácviên bi được phóng điện sao cho điện tích các viên bi chỉ còn một nửa điện tích lúc đầu, đồng thời đưa chúngđến cách nhau một khoảng thì lực tương tác giữa chúng tăng lên
ST
1 Chuyên đề Vật Lý đầy đủ lớp 10 năm 2020 - Bùi Xuân Dương [File
F’ 4F.
FF' 4
1
0, 25r
Trang 138 Giáo án theo phương pháp mới năm 2020 môn Vật Lý lớp 11 [File
9 Giáo án theo phương pháp mới năm 2020 môn Vật Lý lớp 12 [File
Chương trình khuyến mãi giảm giá 70% trong 10 ngày (10/10
-20/10): 1799k cho combo 9 sản phẩm trên.
Xem thử nội dung tại link sau:
https://drive.google.com/file/d/1WiknQhbzmTKzaQHDWC9qHawTQo2_m3 BA/view?usp=sharing
+ Hình thức nhận tài liệu: Nhận file word qua email.
+ Hình thức thanh toán: Chuyển khoản ngân hàng.
+ Hướng dẫn đặt mua: Soạn tin " Đăng ký combo Lý " gửi số 0982.563.365 (Zalo)
Xem thử nội dung tại link sau:
https://drive.google.com/file/d/1WiknQhbzmTKzaQHDWC9qHawTQo2_m3 BA/view?usp=sharing
hai quả cầu tiếp xúc với nhau rồi đặt chúng trong không khí cách nhau thì lực tương tác giữa chúng có độlớn là
Trang 13
6 1
Trang 14Câu 21. Hai quả cầu nhỏ giống nhau, có điện tích và (với ) ở khoảng cách tươngtác với nhau lực có độ lớn Sau khi chúng tiếp xúc, đặt lại ở khoảng cách chúng sẽ
A hút nhau với độ lớn B hút nhau với độ lớn
C đẩy nhau với độ lớn D đẩy nhau với độ lớn
Câu 22.Tại hai điểm và có hai điện tích , Tại điểm nằm trên đường thẳng và nằm ngoàiđoạn , một êlectron được thả ra không vận tốc ban đầu thì êlectron di chuyển ra xa các điện tích Trườnghợp nào sau đây không thể xảy ra?
đặt trong không khí, cách nhau một khoảng lớn hơn bán kính của chúng rất nhiều Nếu lực hấp dẫn giữa chúng
có độ lớn bằng lực đẩy tĩnh điện thì khối lượng của mỗi quả cầu bằng
Câu 26.Hai quả cầu kim loại nhỏ, giống hệt nhau, chứa các điện tích cùng dấu , được treo vào chungmột điểm O bằng hai sợi dây chỉ mảnh, không dãn, dài bằng nhau Hai quả cầu đẩy nhau và góc giữa hai dâytreo là 60° Cho hai quả cầu tiep xúc với nhau, rồi thả ra thì chúng đẩy nhau mạnh hơn và góc giữa hai dây treo
bây giờ là 2A Nếu thì là
Câu 27. Hai quả cầu kim loại giống nhau được treo vào điểm O bằng hai sợi dây cách điện, cùng chiều dài,không co dãn, có khối lượng không đáng kể Gọi P là trọng lượng của một quả cầu, F là lực tương tác tĩnh điệngiữa hai quả cầu khi truyền điện tích cho một quả cầu Khi đó hai dây treo họp với nhau góc α với
q0,8
q
tan
Trang 15A B C D
Câu 28.Cho rằng một trong hai êlectron của nguyên tử heli chuyển động tròn dều quanh hạt nhân, trên quỹ đạo
có bán kính Cho khối lượng của êlectron , điện tích của êlectron là Lựchút của hạt nhân lên êlectron này là
Câu 29.Cho rằng một trong hai êlectron của nguyên tử heli chuyển động tròn đều quanh hạt nhân, trên quỳ đạo
có bán kính Cho khối lượng của êlectron , điện tích của êlectron là Chu
kì quay của êlectron này quanh hạt nhân gần giá trị nào nhất sau đây?
Trang 16DẠNG 2: BÀI TOÁN LIÊN QUAN ĐẾN TƯƠNG TÁC GIỮA NHIỀU ĐIỆN TÍCH
+ Xét hệ điện tích … đặt trong không khí
+ Lực tương tác của điệnt ích … lên điện tích :
+ Hợp lực tác dụng lên điện tích :
+ Trọng lực tác dụng lên vật đặt tại trọng tâm của vật và hướng thẳng đứng từ ữên xuống:
+ Khi có ba điện tích đặt tự do, ở trong trạng thái cân bằng thì lực điện tác dụng lên mỗi điện tích cân bằngnhau Điều đó có nghĩa là tất cả các lực phải có cùng một giá hay ba điện tích phải nằm trên cùng một đường
thẳng và chỉ có thể xảy ra một trong hai trường hợp như hình vẽ
VÍ DỤ MINH HỌA
Câu 1.Một hệ tích điện có cấu tạo gồm một ion dương + e và hai ion âm giống nhau q nằm cân bằng Khoảngcách giữa hai ion âm là Bỏ qua trọng lượng của các ion Chọn phương án đúng.
A Ba ion nằm trên ba đỉnh của tam giác đều và
B Ba ion nằm trên ba đỉnh của tam giác đều và
C Ba ion nằm trên đường thẳng, ion dương cách đều hai ion âm và
D Ba ion nằm trên đường thẳng, ion dương cách đều hai ion âm và
Lời giải
+ Để hệ nằm cân bằng thì ba ion nằm trên đường
thẳng, ion dương cách đều hai ion âm như hình vẽ
và lực tác dụng lên mỗi ion âm phải cân bằng
Trang 17Chọn
trong không khí Hỏi phải đặt một điện tích thứ ba tại vị trí nào để điện tích này nằm cân bằng
A Đặt trên đường thẳng , trong đoạn và cách là
B Đặt trên đường thẳng , ngoài đoạn và cách là
C Đặt trên đường thẳng , ngoài đoạn và cách là
D Đặt q0 trên đường thẳng , trong đoạn và cách là 15 cm
Lời giải
+ Muốn q2 nằm cân bằng thì hệ phải bố trí như hình vẽ
+ Về độ lớn lực tác dụng lên q2 thì phải bằng nhau:
Chọn
Câu 4 Có hai điện tích điểm và đặt cách nhau một khoảng r cần đặt điện tích thứ ba ở đâu
và có dấu như thế nào để để hệ ba điện tích nằm cân bằng? Xét hai trường hợp:
a) Hai điện tích và được giữ cố định
b) hai điện tích và để tự do
Trang 18+ Vì cùng hút hoặc cùng đẩy và lực của mạnh hơn nên muốn
q0 nằm cân bằng thì hệ phải bố trí như hình vẽ Về độ lớn lực tác dụng lên q0 thì
Chú ý: Khi q0 và q2 đứng cân bằng thì q1 cũng đứng cân bằng!
trong chân không Phải đặt điện tích ở đâu, có dấu và độ lớn như thế nào để cả hệ nằm cân bằng?
A Đặt trên đường thẳng , trong đoạn và cách là
B Đặt trên đường thẳng , ngoài đoạn và cách là
C Đặt trên đường thẳng , ngoài đoạn và cách là
D Đặt trên đường thẳng , trong đoạn và cách là
Trang 19Câu 6 Tai hai điểm cách nhau trong không khí, đặt hai điện tích Đặt tại mộtđiện tích Biết Lực điện trường do hai điện tích này tác dụng lên điện tích
Trang 20khí tại hai điểm và cách nhau Đặt điện tích điểm tại điểm trên đường trung trực củađoạn thẳng và cách một khoảng Lấy Lực điện tổng hợp do và tácdụng lên có độ lớn là
Lời giải
+ Các điện tích và tác dụng lên điện tích các lực và có
phương chiều như hình vẽ, có độ lớn lần lượt:
Trang 21Câu 9 Một hệ gồm ba điện tích dương giống nhau và một điện tích nằm cân bằng Ba điện tích nằm tại
ba đỉnh của một tam giác đều và điện tích đặt tại
A. tâm của tam giác đều với
B. tâm của tam giác đều với
C. điểm sao cho là tứ diện đều với
D. điểm sao cho là tứ diện đều với
Câu 10 Trong mặt phẳng toạ độ có ba điện tích điểm (xem hình
vẽ) Điện tích được giữ tại gốc toạ độ Điện tích
đặt cố định tại trên trục Điện tích
đặt cố định tại trên trục Bỏ lực giữ
để điện tích chuyển động Cho biết hạt mang điện tích có khối
lượng Sau khi được giải phóng thì điện tích có gia tốc gần giá
trị nào nhất sau đây?
Trang 22Lời giải
+ Các điện tích và tác dụng lên điện tích
các lực và có phương chiều như hình vẽ có
độ lớn lần lượt là:
+
+ Theo định luật II Niu tơn:
Chọn
tam giác có góc bằng Lực tác dụng của lên là và Hợp lực tác dụng lên là Biết góc hợp bởi và là Độ lớn của gần giá trị nào nhất sau đây?
Câu 1 Hai điện tích cùng dấu đặt tại hai điểm và cách nhau một đoạn trong môi trường
có hằng số điện môi là Điện tích điểm được đặt tại điểm trên đường trung trực của cách một đoạn bằng Độ lớn lực điện trường tác dụng lên điện tích là
F 7.10 N F F1 45 F
512,1.10 N. 9,9.10 N. 5 13,5.10 N. 5 10,5.10 N. 5
5 1
1
F F
F 1,35.10 N sin105 sin 30
Trang 23Câu 2 Tại hai điểm cách nhau trong không khí, đặt hai điện tích Xác định độ
lớn lực điện trường do hai điện tích này tác dụng lên điện tích đặt tại Biết
tích dưoug, cách nhau và Lực điện tác dụng lên điện tích bằng Nếu vậy, điện tích lần lượt cách những khoảng là
Câu 6.Tại bốn đỉnh của một hình vuông cạnh có bốn điện tích đặt cố định trong đó có hai điện tíchdương, hai điện tích âm Độ lớn của bốn điện tích đó bằng nhau và bằng Hệ điện tích đó nằm trongnước có hằng số điện môi và được sắp xếp sao cho lực tác dụng lên các điện tích đều hướng vào tâmhình vuông Độ lớn của lực tác dụng lên mỗi điện tích là
+ Bình thường tổng đại số tất cả các điện tích trong nguyên tử bằng 0, nguyên tử trung hoà về điện
+ Dùng thuyêt electron có thê giải thích các hiện tượng nhiễm điện do cọ xát, do tiêp xúc và do hưởng ứng
Trang 23
7 3
1,6.10 C.
Trang 24+ Định luật bảo toàn điện tích: Tổng đại số của các điện tích của một hệ cô lập về điện là không thay đổi.
B TRẮC NGHIỆM LÝ THUYẾT
Câu 1.Cọ xát thanh ebonit vào miếng dạ, thanh ebonit tích điện âm vì:
A Electron chuyển từ thanh ebonit sang dạ
B Electrong chuyển từ dạ dang thanh ebonit
C Proton chuyển từ dạ sang thanh ebonit
D Proton chuyển từ thanh ebonit sang dạ
Câu 2 Trong các phát biểu sau về các hạt, phát biểu nào sau đây là đúng?
A Electron là hạt sơ cấp mang điện tích
B Độ lớn của điện tích nguyên tố là
C Điện tích hạt nhân bang một số nguvên lần điện tích nguyên tố
D Tất ca các hạt sơ cấp đều mang điện tích
Câu 3.Môi trường nào dưới đây không chứa điện tích tự do?
A Nước biển B Nước sông C Nước mưa D Nước cất
Câu 4 Muối ăn (NaCl) kết tinh là điện môi Chọn câu đúng?
A Cả hai quả cầu đều bị nhiễm điện do hưởng ứng
B Cả hai quả cầu đều không bị nhiễm điện do hưởng ứng
C Chỉ có quả cầu bị nhiễm điện do hưởng ứng
D Chỉ có quả cầu bị nhiễm điện do hưởng ứng
Câu 5.Vào mùa hanh khô, nhiều khi kéo áo len qua đầu, ta thấy có tiếng nổi lách tách Đó là do
A Hiện tượng nhiễm điện do tiếp xúc
B Hiện tượng nhiễm điện do cọ sát
C Hiện tượng nhiễm điện do hưởng ứng
D Cả ba hiện tượng nhiễm điện nêu trên
Câu 6.Đưa một quả cầu kim loại nhiễm điện dương lại gần một của cầu kim loại nhiễm điện dương.Hiện tượng nào dưới đây sẽ xảy ra?
A Cả hai quả cầu đều bị nhiễm điện do hưởng ứng
B Cả hai quả cầu đều không bị nhiễm điện do hưởng ứng
C Chỉ có quả cầu bị nhiễm điện do hưởng ứng
D Chỉ có quả cầu bị nhiễm điện do hưởng ứng
Câu 7.Đưa một thanh kim loại trung hoà về điện đặt trên một giá cách điện lại gần một quả cầu tích điệndương Sau khi đưa thanh kim loại ra thật xa quả cầu thì thanh kim loại
A có hai nửa tích điện trái dấu B tích điện dương
C tích điện âm D trung hoà về điện
191,6.10 C.191,6.10 C.
BA
BA
Trang 25Câu 8. Hai quả cầu kim loại nhỏ và giống hệt nhau, được treo vào một điểm bằng hai sợi chi dàibằng nhau Khi cân bằng, ta thấy hai sợi chỉ làm với đường thẳng đứng những góc bằng nhau (xem hình vẽ).Trạng thái nhiễm điện của hai quả cầu sẽ là trạng thái nào đây?
A Hai quả cầu nhiễm điện cùng dấu
B Hai quả cầu nhiễm điện trái dấu
C Hai quả cầu không nhiễm điện
D Một quả cầu nhiễm điện, một quả cầu không nhiễm điện
thanh nhựa hút cả hai vật và Tình huống nào dưới đây chắc chắn không thể xảy ra?
A và nhiễm điện cùng dấu B và nhiễm điện trái dấu
C nhiễn điện, còn không nhiễm điện D Cả M và đều không nhiễm điện
Câu 10 Tua giấy nhiễm điện dương và tua giấy khác nhiễm điện âm Một thước nhựa hút được cả lẫn Hỏi nhiễm điện thế nào?
A nhiễm điện dương B nhiễm điện âm
C không nhiễm điện D không thể xảy ra hiện tượng này
Câu 11 Hãy giải thích tại sao ở các xe xitec chở dầu người ta phải lắp một chiếc xích sắt chạm xuống đất? Vìkhi xe chạy vỏ thùng nhiễm điện, có thể làm nảy sinh tia lửa điện và bốc cháy
A Điện tích xuất hiện sẽ theo sợi dây xích truyền xuống đất
B Điện tích xuất hiện sẽ phóng tia lửa điện theo sợi dây xích truyền xuống đất
C Điện tích xuất hiện sẽ đốt nóng thùng và nhiệt theo sợi dây xích truyền xuống đất
D Sợi dây xích đưa điện tích từ dưới đất lên để làm cho thùng không nhiễm điện
Câu 12 Treo một sợi tóc trước màn hình của một máy thu hình (ti vi) chưa hoạt động Khi bật tivi thì thànhthủy tinh ở màn hình
A nhiễm điện nên nó hút sợi dây tóc
B nhiễm điện cùng dấu với sợi dây tóc nên nó đẩy sơi dây tóc
C không nhiễm điện nhưng sợi dây tóc nhiễm điện âm nên sợi dây tóc duỗi thẳng
D không nhiễm điện nhưng sợi dây tóc nhiễm điện dương nên sợi tóc duỗi thẳng
Câu 13 Có ba quả cầu kim loai Quả cầu tích điện dương Các quả cầu và không mang điện.Đặt hai quả cầu và tiếp xúc nhau Đưa quả cầu lai gần quả cầu theo đường nối tâm hai quả cầu
và đến khi nhiễm điện âm, còn nhiễm điện dương Lúc đó, giữ nguyên vị trí của Tách khỏi Bây giờ nếu đưa ra xa thì
A trung hòa điện và vẫn nhiễm điện âm vì chúng là các vật không cô lập về điện
B vẫn nhiễm điện dương và vẫn nhiễm điện âm vì chúng là các không vật cô lập về điện
C vẫn nhiễm điện dương và trung hòa điện vì chúng là các vật cô lập về điện
D vẫn nhiễm điện dương và vẫn nhiễm điện âm vì chúng là các vật cô lập về điện
Trang 26Câu 14 Đặt hai hòn bi thép nhỏ không nhiễm điện, gần nhau, trên mặt một tấm phẳng kim loại, nhẵn, nằmngang Tích điện cho một hòn bi thì chúng chuyển động
A lại gần nhau chạm nhau rồi dừng lại
B ra xa nhau
C lại gần nhau chạm nhau rồi lại đẩy nhau ra
D ra xa nhau rồi lại hút lại gần nhau
Câu 15 Đưa quả câu tích điện lại gần quả cầu nhỏ, nhẹ, bằng bấc, treo ở đâu một sợi chỉ thẳng đứng.Quả cầu bấc bị hút dính vào quả cầu Sau đó thì
A tiếp tục bị hút dính vào B rời xa và vẫn bị hút về phía
C rời về vị trí cân bằng D bị đẩy lệch về phía kia
Câu 16 Đưa một quả cầu tích điện dương lại gần đầu của một khối trụ kim loại Tại và sẽxuất hiện điện tích trái dấu Hiện tượng gì sẽ xảy ra nếu chạm tay vào điểm là trung điểm của
A Điện tích ở và không thay đổi B Điện tích ở và mất hết
C Điện tích ở còn, ở mất D Điện tích ở mất, ở còn
Câu 17 Cho quả cầu kim loại trung hoà điện tiếp xúc với một vật nhiễm điện dương thì quả cầu cũng đượcnhiễm điện dương Hỏi khi đó khối lượng của quả cầu thay đổi như thế nào?
A Tăng lên rõ rệt B Giảm đi rõ rệt
C Có thể coi là không đổi D Lúc đầu tăng rồi sau đó giảm
+ Vật mang điện âm số electron thừa:
+ Vật mang điện âm, số electron thiếu:
1,6.10
19
QN
1,6.10
1 2 2
Trang 27Câu 2.Một quả cầu tích điện Trên quả cầu thừa hay thiếu bao nhiêu electron so với số proton để
quả cầu trung hoà về điện?
C Thừa electron D Thiếu electron
Lời giải
+ Vật mang điện tích dương , số electron thiếu:
Chọn
Câu 3.Có 4 quả cầu kim loại, giống hệt nhau Các quả cầu mang các điện tích lần lượt là:
Cho bốn quả cầu đồng thời chạm nhau, sau đó lại tách chúng ra.
Điện tích mỗi quả cầu sau đó là
Trang 28+ Cho hai quả cầu tiếp xúc điện với nhau rồi đặt về chỗ cũ Xác định lực tương tác điện giữa hai quả cầu sauđó.
+ Khi cho hai quả cầu tiếp xúc với nhau rồi tách ra, điện tích mỗi quả cầu là:
+ Lực tương tác giữa chúng bây giờ là lực đẩy và có độ lớn:
Trang 29Câu 7.Cho hai quả cầu kim loại nhỏ, giống nhau, tích điện và cách nhau thì chúng hút nhau một lựcbằng Cho chúng tiếp xúc với nhau rồi tách chúng ra đến khoảng cách như cũ thì chúng đẩy nhau mộtlực bằng Tính số electron đã trao đổi sau khi cho tiếp xúc với nhau.
Lời giải
+ Hai quả cầu hút nhau nên chúng tích điện trái dấu:
+ Sau khi tiếp xúc, điện tích mỗi quả cầu là: nên
5,625 N
132,1875.10 2,1875.10 12 2,25.10 13 2,25.10 12
1 2 2
Trang 30Câu 2.Một thanh thủy tinh khi cọ xát với tấm lụa (cả hai không mang điện cô lập với các vật khác) thì thuđược điện tích 8.10−8 C Tấm lụa sẽ có điện tích là
Câu 3.Một quả cầu tích điện −6,4.10−7C Trên quả cầu thừa hay thiếu bao nhiêu êlectron so với số prôtôn đểquả cầu trung hoà về điện?
A Thừa 4.1012 êlectron B Thiếu 4.10 êlectron
C Thừa 25.1012 êlectron D Thiếu 25.103 êlectron
Câu 4.Hai hạt bụi trong không khí, mỗi hạt thiếu 5.109 êlectron cách nhau 2 cm Lực đẩy tĩnh điện giữa hai hạtbằng
Câu 5.Một thanh kim loại mang điện tích Sau đó nó lại được nhiễm điện để có điện tích 5,5 µC.Cho biết điện tích của êlectron là Chọn câu đúng
A Đã có 5.1013 êlectron được di chuyển đến thanh kim loại
B Đã có 5.1013 êlectron được di chuyển ra khỏi thanh kim loại
C Đã có 8.1013 êlectron được di chuyển ra khỏi thanh kim loại
D Đã có 8.1013 êlectron được di chuyển đến thanh kim loại
Câu 6.Có ba quả cầu kim loại, kích thước bằng nhau Quả cầu A mang điện tích + 27µC, quả cầu B mang điện
– 3 µC, quả cầu C không mang điện Cho hai quả cầu A và B chạm nhau ròi tách chúng ra Sau đó cho hai quả
cầu B và C chạm nhau Lúc này điện tích trên các quả cầu A, B và C lần lượt là x, y và z Giá trị của biểu
thwucs (x + 2y – 3z) gần giá trị nào nhất sau đây?
Câu 7.Có ba quả cầu kim loại, kích thước bằng nhau Quả cầu A mang điện tích , quả cầu B mang điện
, quả cầu C không mang điện Cho hai quả cầu A và B chạm nhau ròi tách chúng ra Sau đó cho hai quả
cầu B và C chạm nhau Lúc này điện tích trên các quả cầu A, B và C lần lượt là x, y và z Giá trị của biểu thức
gần giá trị nào nhất sau đây?
CHỦ ĐỀ
A PHẦN LÝ THUYẾT
* Điện trường là một dạng vật chất bao quanh các điện tích và truyền tương tác điện
* Cường độ điện trường đặc trưng cho tác dụng của điện trường:
* Vectơ cường độ điện trường do điện tích điểm Q gây ra tại điểm M cách Q một khoảng r trong chânkhông:
61,6.10 C
Trang 31+ Điểm đặt : tại điểm đang xét M.
+ Phương : trùng với đường thẳng nối giữa M và điện tích Q
+ Chiều : Q > 0 : hướng ra xa Q
Q < 0 : hướng lại gần Q
+ Độ lớn : (V/m)
* Véc tơ cường độ điện trường của điện trường tổng hợp:
* Lực tác dụng của điện trường lên điện tích:
* Tiếp tuyến tại mỗi điểm của đường sức điện là giá của véc tơ tại điểm đó
* Các đặc điểm của đường sức điện:
• Qua mỗi điểm trong điện trường có một đường sức điện và chỉ một mà thôi
• Đường sức điện là những đường có hướng
• Đường sức điện của điện trường tĩnh là đường không khép kín
• Quy ước vẽ các đường sức dày ở nơi có cường độ điện trường lớn, thưa ở nơi có cường độ điện trườngnhỏ, song song và cách đều nhau ở nơi có điện trường đều
B TRẮC NGHIỆM LÝ THUYẾT
Câu 1.Trong công thức định nghĩa cường độ điện trường tại một điểm E = F/q thì F và q là gì?
A F là tổng hợp các lực tác dụng lên điện tích thử, q là độ lớn của điện tích gây ra điện trường
B F là tổng hợp các lực điện tác dụng lên điện tích thử, q là độ lớn của điện tích gây ra điện trường
C F là tổng hợp các lực tác dụng lên điện tích thử, q là độ lớn của điện tích thử
D F là tổng hợp các lực điện tác dụng lên điện tích thử, q là độ lớn của điện tích thử
Câu 2.Đại lượng nào dưới đây không liên quan đến cường độ điện trường của một điện tích điểm Q tại mộtđiểm?
C Khoảng cách r từ Q đến q D Hằng số điện môi của môi trường
Câu 3.Đơn vị nào sau đây là đơn vị đo cường độ điện trường?
A Niuton B Culong C Vôn kế mét D Vôn trên mét
Câu 4.Đồ thị nào trong hình vẽ phản ánh sự phụ thuộc của độ lớn cường độ điện trường E của một điện tíchđiểm vào khoảng cách r từ điện tích đó đến điểm mà ta xét?
Trang 32Câu 5.Những đường sức điện nào vẽ ở hình dưới là đường sức của điện trường đều?
A là điện tích dương, là điện tích âm B là điện tích âm, là điện tích dương.
C Cả và là điện tích dương D Cả và là điện tích âm
nằm tại điểm Hệ thống nằm cân bằng trên mặt phẳng nhẵn nằm ngang Độ lớn cường
độ điện trường tại các điểm , và lần lượt là , và Chọn phương án đúng?
Câu 9.Trên hìn bên có vẽ một số đường sức của hệ thống hai điện tích
Các điện tích đó là
A hai điện tích dương B hai điện tích âm
C một điện tích dương, một điên tích âm D không thể có các đường sức có dạng như thế
Câu 10 Cho một hình thoi tâm O, cường độ điện trường tại O triệt tiêu khi tại bốn đỉnh của hình thoi đặt
8 1
2
8 3
E E E EA EB EC EA EB EC EA EB E C
Trang 33A các điện tích cùng độ lớn.
B các điện tích ở các đỉnh kề nhau khác dấu nhau
C các điện tích ở các đỉnh đối diện nhau cùng dấu và cùng độ lớn
D các điện tích cùng dấu
Câu 11 Đặt điện tích thử tại P ta thấy có lực điện tác dụng lên Thay điện tích thử bằng điện tíchthử thì có lực tác dụng lên nhưng khác về hướng và độ lớn Phát biểu nào sau đây là sai?
A Vì khi thay bằng thì điện trường tại P thay đổi
B Vì , ngược dấu nhau
C Vì , có độ lớn khác nhau
D Vì , có dấu khác nhau và độ lớn khác nhau
Câu 12 Tại có điện tích điểm , tại có điện tích điểm Người ta tìm được điểm M tại đó điện trường
bằng không M nằm trên đoạn thẳng nối , và ở gần hơn Khi đó
Câu 13 Chọn phát biểu sai Có ba điện tích diêm năm cỗ định trển ba đỉnh một hình vuông (mỗi điện tích ở
một đỉnh) sao cho cường độ điện trường ở đỉnh thứ tư bằng không Nếu vậy thì trong ba điện tích đó
A có hai điện tích dương, một điện tích âm
B có hai điện tích âm, một điện tích dương
C đều là các điện tích cùng dấu
D có hai điện tích bằng nhau, độ lớn của hai điện tích này nhỏ hơn độ lớn của điện tích
Câu 14 (Đề khảo sát BGD –ĐT – 2018) Trong một điện trường đều có cường độ E, khi một điện tích dương q
di chuyển cùng chiều đường sức điện một đoạn d thì công của lực điện là:
ĐÁP ÁN TRẮC NGHIỆM LÝ THUYẾT
11.A 12.C 13.C 14.B
C MỘT SỐ DẠNG TOÁN
DẠNG 1: BÀI TOÁN LIÊN QUAN ĐẾN LỰC ĐIỆN TRƯỜNG TÁC DỤNG LÊN MỘT ĐIỆN TÍCH
+ Lực điện trường tác dụng lên điện tích điểm:
+ Véc tơ cường độ điện trường gây bởi một điện tích điểm
• Điểm đặt: tại điểm khảo sát
• Phương: Trùng với đường thẳng nối điện tích điểm với điểm ta xét
Trang 34• Chiều: Hướng ra xa q nếu q > 0; hướng về phía q nếu q < 0
A.phương AB, chiều từ A đến B, độ lớn 2,5 105 V/m
B phương AB, chiều từ B đến A, độ lớn 1,6.105 V/m
C phương AB, chiều từ B đến A, độ lớn 2,5.105 V/m
D phương AB, chiều từ A đến B, độ lớn 1,6.105 V/m
A 3, 3.1021N,hướng thẳng đứng từ trên xuống B 3, 2.1021N,hướng thẳng đứng từ dưới lên
C 3,2.1017N,hướng thẳng đứng từ trên xuống D 3, 2.1017N,hướng thẳng đứng từ dưới lên
Trang 35A 0,176 C. B 0, 276 C. C 0, 249 C. D 0, 272 C.
Lời giải
+ Khi hệ cân bằng:
q EF
A 1137,5 V / m. B 144 V / m C 284 V / m D 1175,5 V / m.
Lời giải
Trang 35
Trang 36Câu 7: Một electron chuyển động cùng hướng với đường sức của một điện trường đều rất rọng có cường độ
364 V / m Electron xuất phát từ điểm M với độ lớn vận tốc 3, 2.10 m / s Cho biết điện tích và khối lượng của6electron lần lượt là 1, 6.1019Cvà m 9,1.10 31kg. Thời gian kể từ lúc xuất phát đến lúc electron trở về điểm
M là
Lời giải
+ Lúc đầu,chuyển động chậm dần đều và dừng lại ở điểm O,sau đó đổi
chiều chuyển động và chuyển động nhanh dần đều trở về M
Trang 37Chọn C
Câu 9: Tại điểm O đặt điện tích điểm Q.Trên tia ox có ba điểm theo đúng thứ tự A, M, B.Độ lớn cường độđiện trường tại điểm A, M, Blần lượt là E , E , E Nếu A M B EA90000V / m;EB5625 V / m và MA 2MB thìM
E gần nhất với giá trị nào sau đây?
A 800 V/m B 1000 V/m C 720 V/m D 900 V/m
Lời giải
Trang 37
Trang 38+ Độ lớn cường độ điện trường lớn nhất khi đặt tại trung điểm I của MN.
I 2
Câu 12: Tại O đặt một điện tích điểm Q.Một thiết bị đo độ lớn cường độ điện trường chuyển động từ từ A đến
C theo một đường thẳng số chỉ của nó tăng từ E đến 25E.rồi lại giảm xuống E.Khoảng cách AO bằng?
5AC
AC.12
Lời giải
+ Độ lớn cường độ điện trường lớn nhất khi đặt tại trung điểm I của MN
+ Tại A và C độ lớn cường độ điện trường bằng E còn tại H là 1,5625E
+
A H
E 9 2
E 25 2
A 2
Trang 39Lời giải
Trang 39
Trang 40N M
E
E N
S at2
đo cuối gần giá trị nào nhất sau đây ?
2 2 B