Tác động của xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên các tuyến đường cao tốc tại Việt Nam

Mục tiêu của luận văn là thông qua nghiên cứu tác động của xử phạt VPHC về TTATGT trên các tuyến đường cao tốc của Việt Nam đến số vụ vi phạm, đến tần suất và mức độ [r]

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN

LỜI CẢM ƠN

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT

DANH MỤC BẢNG

DANH MỤC HÌNH

DANH MỤC HỘP

TÓM TẮT LUẬN VĂN

MỞ ĐẦU Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 1 KHUNG LÝ THUYẾT VỀ TÁC ĐỘNG CỦA XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH VỀ TRẬT TỰ AN TOÀN GIAO THÔNG TRÊN ĐƯỜNG CAO TỐC Error! Bookmark not defined 1.1 Vấn đề chung về vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên đường cao tốc Error! Bookmark not defined

1.1.1 Đường cao tốc Error! Bookmark not defined

1.1.1.1 Khái niệm Error! Bookmark not defined 1.1.1.2 Đặc điểm đường cao tốc Error! Bookmark not defined

1.1.2 Vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông đường bộ Error!

Bookmark not defined

1.1.2.1 Khái niệm Error! Bookmark not defined 1.1.2.2 Phân loại Error! Bookmark not defined 1.2 Xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên đường cao tốc Error! Bookmark not defined

1.2.1 Khái niệm và đặc điểm Error! Bookmark not defined

1.2.1.1 Xử phạt vi phạm hành chính Error! Bookmark not defined 1.2.1.2 Mức phạt, hình thức, cách thức xử phạtError! Bookmark not defined

1.2.1.3 Xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên đường

cao tốc Error! Bookmark not defined

1.2.2 Tác động của xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên đường cao tốc Error! Bookmark not defined

1.2.2.1 Tác động của xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao

thông đến tần suất và mức độ nghiêm trọng của các vụ tai nạn Error! Bookmark not defined

1.2.2.2 Tác động của xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao

thông trên đường cao tốc đối với giảm thiểu thiệt hại về người Error! Bookmark not defined

1.2.2.3 Tác động của xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao

thông trên đường cao tốc đối với giảm thiệt hại về tài sảnError! Bookmark not defined

1.3 Nhân tố ảnh hưởng đến xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên đường cao tốc Error! Bookmark not defined

1.3.1 Khung pháp lý liên quan đến xử phạt Error! Bookmark not defined 1.3.2 Lực lượng tuần tra kiểm soát xử lý vi phạmError! Bookmark not defined

1.3.3 Phương tiện, thiết bị phục vụ công tác xử phạtError! Bookmark not defined

1.3.4 Hiểu biết về pháp luật của người tham gia giao thôngError! Bookmark

not defined

1.3.5 Sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng Error! Bookmark not defined

1.4 Kinh nghiệm của quốc tế về xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên đường cao tốc Error! Bookmark not defined

1.4.1 Nghiên cứu kinh nghiệm xử phạt của một số quốc gia châu Á Error!

Bookmark not defined

1.4.2 Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG TÁC ĐỘNG CỦA XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH VỀ TRẬT TỰ AN TOÀN GIAO THÔNG TRÊN CÁC TUYẾN ĐƯỜNG CAO TỐC TẠI VIỆT NAM Error! Bookmark not defined 2.1 Tình hình vi phạm và xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên các tuyến đường cao tốc tại Việt NamError! Bookmark not

defined

2.1.1 Tổng quan hệ thống đường cao tốc tại Việt NamError! Bookmark not

defined

2.1.2 Tình hình vi phạm và xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên các tuyến đường cao tốc tại Việt NamError! Bookmark not

defined

2.2 Thực trạng các nhân tố ảnh hưởng đến xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên các tuyến đường cao tốc tại Việt Nam Error!

Bookmark not defined

2.2.1 Khung pháp lý liên quan đến xử phạt Error! Bookmark not defined 2.2.2 Lực lượng tuần tra kiểm soát xử lý vi phạmError! Bookmark not defined

2.2.3 Phương tiện, thiết bị phục vụ công tác xử phạtError! Bookmark not

defined

2.2.4 Hiểu biết pháp luật của người tham gia giao thôngError! Bookmark not

defined

2.2.5 Sự phối hợp của các cơ quan chức năng Error! Bookmark not defined

2.3 Đánh giá tác động của xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên các tuyến đường cao tốc tại Việt NamError! Bookmark not

defined

2.3.1 Tác động của xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông đến tần suất và mức độ nghiêm trọng của các vụ tai nạn Error!

Bookmark not defined

2.3.1.1 Về tần suất xuất hiện các vụ tai nạn Error! Bookmark not defined

2.3.1.2 Về mức độ nghiêm trọng của các vụ tai nạnError! Bookmark not defined

2.3.2 Mức độ thiệt hại về người Error! Bookmark not defined 2.3.3 Mức độ thiệt hại về tài sản Error! Bookmark not defined

2.4 Đánh giá chung về tác động của xử phạt vi phạm hành chính về trật tự

an toàn giao thông trên các tuyến đường cao tốc tại Việt Nam Error!

Bookmark not defined

2.4.1 Điểm mạnh Error! Bookmark not defined 2.4.2 Điểm hạn chế và nguyên nhân Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 3 GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG HIỆU QUẢ XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH VỀ TRẬT TỰ AN TOÀN GIAO THÔNG TRÊN CÁC TUYẾN ĐƯỜNG CAO TỐC TẠI VIỆT NAM NHẰM GIẢM TAI NẠN GIAO THÔNG, GIẢM THIỆT HẠI VỀ NGƯỜI VÀ TÀI SẢNError! Bookmark not

defined

3.1 Quy hoạch phát triển hệ thống đường cao tốc ở Việt Nam Error!

Bookmark not defined

3.2 Định hướng giảm tai nạn giao thông, giảm thiệt hại về người và tài sản trước tác động của xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên các tuyến đường cao tốc tại Việt Nam Error! Bookmark not defined 3.3 Giải pháp tăng cường hiệu quả xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên các tuyến đường cao tốc tại Việt Nam nhằm giảm tai nạn giao thông, giảm thiệt hại về người và tài sảnError! Bookmark not defined

3.3.1 Nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác của lực lượng tuần tra kiểm soát xử lý vi phạm Error! Bookmark not defined 3.3.2 Trang bị đồng bộ, hiện đại phương tiện, thiết bị phục vụ công tác xử phạt, chú trọng trang bị các thiết bị để chuyển dần từ hình thức phạt nóng sang phạt nguội Error! Bookmark not defined 3.3.3 Thực hiện các biện pháp nghiêm khắc nhằm nâng cao hiểu biết của người tham gia giao thông Error! Bookmark not defined

3.3.4 Tăng cường sự phối hợp giữa cơ quan cảnh sát với các cơ quan chức năng khác trong công tác xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên đường cao tốc Error! Bookmark not defined

3.4 Kiến nghị Error! Bookmark not defined KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined TÀI LIỆU THAM KHẢO Error! Bookmark not defined PHỤ LỤC Error! Bookmark not defined

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT

DANH MỤC BẢNG Bảng 2.1 Hệ thống các tuyến đường cao tốc hiện nay ở Việt Nam Error! Bookmark not defined

Bảng 2.2 Tình hình VPHC về TTATGT trên các tuyến đường cao tốc tại Việt Nam

giai đoạn 2011 – 2016 Error! Bookmark not defined

Bảng 2.6 Khung xử phạt tiền một số lỗi VPHC về TTATGT trên đường cao tốc

Error! Bookmark not defined

Bảng 2.8 Bảng phân bố chốt thực hiện TTKS, xử phạt VPHC về TTATGT trên các

tuyến đường cao tốc Error! Bookmark not defined

Bảng 2.9 Bảng tổng hợp một số phương tiện, thiết bị phục vụ công tác xử lý vi

phạm của lực lượng TTKS trên các tuyến đường cao tốcError! Bookmark not defined

Bảng 2.10 Bảng hiện trạng thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ cố định phục vụ công tác xử

lý vi phạm của lực lượng TTKS trên các tuyến đường cao tốcError! Bookmark not defined

Bảng 2.13 Số vụ TNGT trên các tuyến đường cao tốc giai đoạn 2013 – 2016 Error! Bookmark not defined

Bảng 2.14 Bảng số liệu TNGT trên các tuyến đường cao tốc giai đoạn 2013 – 2016

Error! Bookmark not defined

Bảng 2.17 Thiệt hại về người trên từng tuyến đường cao tốc giai đoạn 2013 – 2016

Error! Bookmark not defined

Bảng 2.18 Thiệt hại về tài sản trên các tuyến đường cao tốc giai đoạn 2013 – 2016

Error! Bookmark not defined

Bảng 2.19 Thiệt hại về tài sản bình quân mỗi vụ TNGT trên các tuyến đường cao

tốc giai đoạn 2013 – 2016 Error! Bookmark not defined

Bảng 3.1 Quy hoạch phát triển hệ thống mạng lưới đường cao tốc tại Việt Nam đến

năm 2020 và định hướng đến năm 2030 Error! Bookmark not defined

Bảng 3.2 Đề xuất mức phạt đối với các hành vi vi phạm TTATGT trên đường cao

tốc Error! Bookmark not defined

DANH MỤC HÌNH

Hình 2.3 Tình hình VPHC về TTATGT trên các tuyến đường cao tốc tại Việt Nam

năm 2016 Error! Bookmark not defined Hình 2.4 Khung thời gian xảy ra các hành vi vi phạmError! Bookmark not defined

Hình 2.5 Các hình thức thường áp dụng khi xử phạt VPHC về TTATGT trên đường cao tốc 41 Hình 2.7 Quan điểm của người tham gia giao thông về mức xử phạt được áp dụng

hiện nay Error! Bookmark not defined

Hình 2.11 Nguyên nhân người tham gia giao thông mắc các lỗi VPHC về TTATGT

trên đường cao tốc Error! Bookmark not defined

Hình 2.12 Cách giải quyết của người điều khiển phương tiện vi phạm giao thông

trên đường cao tốc khi bị lực lượng chức năng dừng xe để xử phạt Error! Bookmark not defined

Hình 2.15 Mức độ nghiêm trọng của các vụ TNGT trên đường cao tốc Error! Bookmark not defined

giai đoạn 2013 – 2016 Error! Bookmark not defined

Hình 2.16 Thiệt hại về người trên các tuyến đường cao tốc giai đoạn 2013 – 2016

Error! Bookmark not defined

DANH MỤC HỘP

Hộp 2.1 Tổng hợp ý kiến của người tham gia giao thông và cán bộ tuần tra kiểm soát xử

phạt về các lỗi vi phạm trên đường cao tốc Error! Bookmark not defined

Hộp 2.2 Tổng hợp ý kiến của người tham gia giao thông và cán bộ thực hiện xử phạt

VPHC về mức xử phạt Error! Bookmark not defined

Hộp 2.3 Tổng hợp ý kiến của người tham gia giao thông và cán bộ xử lý VPHC về hoạt

động xử phạt của lực lượng TTKS xử lý vi phạm trên đường cao tốcError! Bookmark not defined

Hộp 2.4 Tổng hợp ý kiến của người tham gia giao thông và cán bộ TTKS về phương

tiện, thiết bị phục vụ công tác xử phạt vi phạm Error! Bookmark not defined

Hộp 2.5 Tổng hợp ý kiến của người điều khiển phương tiện và cán bộ xử phạt về ý thức

tham gia giao thông Error! Bookmark not defined

Hệ thống giao thông đường bộ nói chung và hệ thống đường cao tốc nói riêng đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế xã hội của một quốc gia Thời gian qua,

hệ thống đường cao tốc Việt Nam phát triển nhanh đã đem lại nhiều lợi ích cho người tham gia giao thông Tuy nhiên, tình trạng vi phạm TTATGT như: vi phạm về tốc độ, đi sai làn đường, chở quá tải; dừng đỗ, đón trả khách sai quy định,… cũng ngày càng gia tăng và dẫn đến các vụ tai nạn giao thông (TNGT) gây ra nhiều thiệt hại cho xã hội về người và tài sản Các vụ TNGT xảy ra trên các tuyến đường cao tốc hiện nay chủ yếu là các vụ tai nạn nghiêm trọng, thảm khốc Các cơ quan chức năng đã thực hiện nhiều biện pháp đảm bảo TTATGT trên đường cao tốc nhưng TNGT vẫn xảy ra Để đảm bảo TTATGT và giảm thiểu thiệt hại do TNGT gây ra trên các tuyến đường cao tốc, cần phải thực hiện tốt công tác xử phạt VPHC, trong đó thực hiện đánh giá trên các yếu tố: Khung pháp lý (hệ thống pháp luật giao thông) liên quan đến xử phạt; Người thực thi công vụ về

an toàn giao thông (ở đây chính là lực lượng xử phạt); Phương tiện xử phạt; Người tham gia giao thông; Sự phối hợp của các cơ quan chức năng Một câu hỏi đặt ra, liệu việc xử phạt trên các tuyến đường cao tốc đó có thực sự tác động tích cực đến giảm tình trạng vi phạm TTATGT, qua đó góp phần giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản?

Có thể nói rất nhiều nghiên cứu về vấn đề về xử phạt VPHC trong lĩnh vực giao thông đường bộ hay đánh giá thiệt hại của TNGT đường bộ trên phạm vi cả nước hoặc một địa phương cụ thể Luận văn kế thừa lý thuyết về xử phạt VPHC về giao thông đường bộ trong đó hệ thống hóa về các lỗi vi phạm cũng như hình thức, cách thức xử phạt VPHC và đưa ra tiêu chí để đánh giá thiệt hại do TNGT gây ra Tuy nhiên trong các nghiên cứu trên đó là tập trung vào việc xử phạt VPHC, đánh giá thiệt hại trên đường bộ nói chung (bao gồm tất cả các loại đường bộ) mà chưa nghiên cứu sâu về hệ thống đường cao tốc

Xuất phát từ các lý do trên, tôi quyết định lựa chọn vấn đề “Tác động của xử phạt

vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên các tuyến đường cao tốc tại Việt Nam” làm đề tài luận văn tốt nghiệp cao học của mình

Mục tiêu của luận văn là thông qua nghiên cứu tác động của xử phạt VPHC về TTATGT trên các tuyến đường cao tốc của Việt Nam đến số vụ vi phạm, đến tần suất và mức độ nghiêm trọng của các vụ TNGT, đến thiệt hại về người và thiệt hại về tài sản, luận văn mong muốn đề xuất các giải pháp, kiến nghị nhằm hoàn thiện các nhân tố xử phạt là khung pháp lý liên quan đến xử phạt, lực lượng TTKS xử lý vi phạm, phương tiện thiết bị phục vụ công tác xử phạt, hiểu biết của người tham gia giao thông và sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng để đạt được mục tiêu giảm thiểu tai nạn giao thông cũng như thiệt hại kinh tế - xã hội về người và tài sản do VPHC trên các tuyến đường cao tốc tại Việt Nam gây ra trong thời gian tới

Nhằm đạt tới mục tiêu nghiên cứu chính này, luận văn sẽ hướng tới thực hiện các mục tiêu cụ thể sau đây: thứ nhất, xây dựng khung lý thuyết về tác động của xử phạt VPHC về TTATGT trên đường cao tốc; Thứ hai, phân tích thực trạng, đánh giá tác động của xử phạt VPHC về TTATGT trên các tuyến đường cao tốc đến đến tần suất và mức độ nghiêm trọng của các vụ TNGT và thiệt hại về người và tài sản; Thứ ba, đề xuất giải pháp

và kiến nghị đối với công tác xử phạt VPHC về TTATGT trên các tuyến đường cao tốc tại Việt Nam nhằm giảm TNGT và giảm thiệt hại về người và tài sản

Đối tượng nghiên cứu của luận văn là nghiên cứu tác động của xử phạt VPHC đến TTATGT trên các tuyến đường cao tốc đến tình hình VPHC, đến tần suất và mức độ nghiêm trọng của các vụ TNGT, đến thiệt hại về người và tài sản

Phạm vi nghiên cứu là nghiên cứu trên các tuyến đường cao tốc tại Việt Nam từ năm 2010 (đây là năm tuyến đường cao tốc đầu tiên đưa vào vận hành) đến nay và định hướng, giải pháp đến năm 2025

Luận văn sử dụng hai phương pháp nghiên cứu chính là phương pháp nghiên cứ

tại bàn thông qua thu thập các thông tin về cơ sở lý thuyết liên quan đến vấn đề nghiên

cứu, số liệu thống kê liên quan đến thực trạng tác động của xử phạt VPHC về TTATGT trên các tuyến cao tốc, chủ trương chính sách liên quan đến vấn đề nghiên cứu, thông qua đọc sách báo, tài liệu từ đó làm cơ sở cho việc tổng hợp, phân tích, so sánh, nhận xét,

đánh giá; và phương pháp điều tra, phỏng vấn thông qua điều tra, khảo sát và phỏng vấn

200 người tham gia giao thông bị xử phạt vi phạm và người dân tại các tuyến đường cao tốc khu vực phía bắc trong thời gian 1 ngày và phỏng vấn lực lượng thi hành công vụ trực tiếp làm nhiệm vụ xử phạt VPHC trên các tuyến đường cao tốc và cán bộ quản lý để thu thập thông tin làm cơ sở đánh giá tác động của xử phạt VPHC về TTATGT trên các tuyến đường cao tốc hiện nay

Luận văn được chia thành 3 chương:

Chương 1: Khung lý thuyết về tác động của xử phạt vi phạm hành chính về trật tự

an toàn giao thông trên đường cao tốc

Chương 2: Thực trạng tác động của xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trên các tuyến đường cao tốc tại Việt Nam

Chương 3: Giải pháp tăng cường hiệu quả xử phạt vi phạm hành chính về trật tự

an toàn giao thông trên các tuyến đường cao tốc tại Việt Nam nhằm giảm tai nạn giao thông, giảm thiệt hại về người và tài sản