đánh giá hiệu lực quản lý nhà nước đối với bán hàng đa cấp, căn cứ theo các văn bản pháp luật hiện hành, hiệu lực quản lý nhà nước được đánh giá thông qua các hoạt động của các cơ quan[r]
Trang 1TÓM TẮT LUẬN VĂN
Luận văn với tên đề tài “Nâng cao hiệu lực quản lý Nhà nước đối với bán hàng đa cấp tại Việt Nam đến năm 2015” là kết quả nghiên cứu độc
lập của tác giả Qua kết quả nghiên cứu về hiệu lực quản lý nhà nước đối với bán hàng đa cấp tại Việt Nam, trong luận văn đã nêu và làm rõ được một số vấn đề sau:
Thứ nhất, luận văn đã giới thiệu khái quát cơ sở lý luận về quản lý nhà
nước đối với doanh nghiệp, cơ sở lý luận và quá trình hình thành bán hàng đa cấp và hiệu lực quản lý nhà nước đối với lĩnh vực này, điều này thể hiện ở một số khía cạnh sau:
Một là, tác giả giới thiệu tổng quát về quản lý nhà nước đối với doanh
nghiệp, sự ra đời khái niệm và bản chất của bán hàng đa cấp, theo đó bán hàng đa cấp là một phương thức tiếp thị để bán lẻ hàng hóa đáp ứng các điều kiện: Việc tiếp thị để bán lẻ hàng hóa được thực hiện thông qua mạng lưới người tham gia bán hàng đa cấp gồm nhiều cấp, nhiều nhánh khác nhau; Hàng hóa được người tham gia bán hàng đa cấp tiếp thị trực tiếp cho người tiêu dùng tại nơi ở, nơi làm việc của người tiêu dùng hoặc địa điểm khác không phải là địa điểm bán lẻ thường xuyên của doanh nghiệp hoặc của người tham gia; Người tham gia bán hàng đa cấp được hưởng tiền hoa hồng, tiền thưởng hoặc lợi ích kinh tế khác từ kết quả tiếp thị bán hàng của mình và của người tham gia bán hàng đa cấp cấp dưới trong mạng lưới do mình tổ chức và mạng lưới đó được doanh nghiệp bán hàng đa cấp chấp thuận
Hai là, tác giả đã phân tích sự khác biệt giữa bán hàng đa cấp và các
mô hình thương mại truyền thống, điểm khác biệt lớn nhất của phương thức này là tiết kiệm được các chi phí trung gian như chi phí bán hàng, chi phí
Trang 2quảng cáo để người tiêu dùng có thể mua hàng với giá rẻ hơn, chất lượng tốt hơn và được tư vấn kỹ càng khi mua và sử dụng sản phẩm;
Ba là, tác giả đi sâu trình bày về những nội dung quản lý nhà nước và
đánh giá hiệu lực quản lý nhà nước đối với bán hàng đa cấp, căn cứ theo các văn bản pháp luật hiện hành, hiệu lực quản lý nhà nước được đánh giá thông qua các hoạt động của các cơ quan nhà nước được giao quản lý giám sát bán hàng đa cấp, cụ thể là các hoạt động: cấp giấy đăng ký tổ chức bán hàng đa cấp cho doanh nghiệp; tiếp nhận thông báo mở rộng mạng lưới hoạt động bán hàng đa cấp của các doanh nghiệp; kiểm tra giám sát và xử lý vi phạm pháp luật trong quá trình hoạt động bán hàng đa cấp; và công tác tuyên truyền phổ biến văn bản pháp luật có liên quan đến việc bảo đảm trật tự trong tổ chức hoạt động bán hàng đa cấp, bảo vệ quyền lợi của người tham gia mạng lưới bán hàng đa cấp, người tiêu dùng và giữ ổn định kinh tế - xã hội
Bốn là, tác giả đã đi sâu nghiên cứu và phân tích cơ sơ pháp lý và hiệu
lực quản lý bán hàng đa cấp của cơ quan quản lý tại Vùng lãnh thổ Đài Loan, tại Đài Loan, bán hàng đa cấp cũng là một trong những nội dung chịu sự điều chỉnh của Luật Cạnh tranh, mô hình cơ quan quản lý bán hàng đa cấp tương
tự như cơ quan quản lý bán hàng đa cấp ở Việt Nam
Thứ hai, tác giả đã phân tích được thực trạng hoạt động bán hàng đa
cấp và hiệu lực quản lý Nhà nước đối với bán hàng đa cấp giai đoạn 2005 –
2010, những kết quả đạt được và những vấn đề còn tồn tại để làm cơ sở đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu lực quản lý Nhà nước đối với bán hàng đa cấp đến năm 2015, điều này thể hiện ở một số vấn đề cụ thể sau đây:
Một là, tác giả đã phân tích thực trạng hoạt động của các doanh nghiệp
bán hàng đa cấp, trong đó bao gồm công tác cấp giấy hoạt động bán hàng đa cấp cho các doanh nghiệp, kết quả hoạt động của các doanh nghiệp, số lượng
Trang 3người tham gia bán hàng đa cấp đồng thời tác giả đã phân tích tốc độ tăng trưởng và phát triển đối với từng tiêu chí nhất định;
Hai là, tác giả đã phân tích hiệu lực công tác quản lý Nhà nước về bán
hàng đa cấp trong thời gian vừa qua nhằm trả lời câu hỏi: hiệu lực quản lý nhà nước thể hiện qua những công cụ, biện pháp cụ thể nào? Đã đạt được kết quả gì? Còn tồn tại những hạn chế, khó khăn nào?
Luận văn đã chỉ ra được thực trạng hiệu lực công tác quản lý Nhà nước đối với bán hàng đa cấp, trong thời gian qua, bằng việc hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật đã tạo cơ sở pháp lý cho doanh nghiệp hoạt động tạo công ăn, việc làm và thu nhập cho người dân Công tác kiểm tra, giám sát
và xử lý vi phạm đã từng bước ngăn ngừa, giảm thiểu những trường hợp vi phạm pháp luật, lừa đảo người tham gia, người tiêu dùng đồng thời thông qua kiểm tra, giám sát cơ quan quản lý đã định hướng cho doanh nghiệp phát triển đúng theo mục tiêu phát triển kinh tế xã hội của Đảng và Nhà nước Trong những năm qua, công tác xây dựng quy trình thủ tục cấp mới, sửa đổi bổ sung giấy đăng ký tổ chức bán hàng đa cấp và quy trình tiếp nhận thông báo mở rộng mạng lưới bán hàng đa cấp đã tạo điều kiện tốt cho doanh nghiệp phát triển và mở rộng hoạt động kinh doanh Công tác tuyên truyền phổ biến pháp luật đã đạt được những kết quả tốt, bên cạnh hoạt động quản lý, việc tích cực tuyên truyền phổ biến pháp luật về BHĐC của các cơ quan hữu quan cũng giúp nâng cao nhận thức của xã hội về phương thức kinh doanh này, góp phần hạn chế những mặt trái tiêu cực, bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng
Bên cạnh những thành tích đạt được, trong công tác quản lý hoạt động BHĐC hiện nay còn một số hạn chế nhất định, theo nghiên cứu, những hạn chế khó khăn này xuất phát từ hệ thống văn bản quy phạm pháp luật chưa hoàn chỉnh, do cơ quan thực thi và do nhận thức của cộng đồng xã hội Trong
đó, mặc dù hệ thống văn bản pháp luật đã khá đầy đủ, văn bản cao nhất điều
Trang 4chỉnh hoạt động này là Luật Cạnh tranh do Quốc hội khóa XI ban hành, tiếp đến Chính phủ đã ban hành Nghị định và Bộ Thương mại đã ban hành Thông
tư, tuy nhiên hệ thống văn bản này đã có hiệu lực được hơn 5 năm, một số nội dung, điều khoản đã không còn phù hợp với thực tiễn, hơn nữa, kể từ khi Việt Nam gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới WTO, nhiều mô hình bán hàng
đa cấp mới đã du nhập vào Việt Nam nhưng chưa có văn bản pháp luật điều chỉnh, nhiều hành vi mới có thể gây thiệt hại cho người tham gia, người tiêu dùng có nguy cơ gây mất an toàn xã hội nhưng chưa được pháp luật hạn chế, ngăn chặn
Về cơ quan thực thi, hoạt động bán hàng đa cấp liên quan đến nhiều người, nhiều thành phần khác nhau trong xã hội, mỗi doanh nghiệp đều có mạng lưới phân phối viên, hợp tác viên hay cộng tác viên rất lớn, hoạt động trải rộng từ thành phố đến các vùng xa xôi hẻo lánh, trong khi đó, các nguồn lực (tài chính, nhân sự) của cơ quan quản lý từ trung ương đến địa phương còn nhiều hạn chế Lực lượng quản lý thị trường tại nhiều địa phương còn mỏng, phải hoạt động trên địa bàn rộng với nhiều nhiệm vụ khác nhau, do đó công tác kiểm tra, giám sát và xử lý kịp thời vi phạm trong hoạt động BHĐC còn nhiều khó khăn
Về nhận thức xã hội, nhìn chung nhận thức của cộng đồng xã hội về pháp luật và yêu cầu phải tuân thủ pháp luật ở Việt Nam còn nhiều hạn chế, nhiều doanh nghiệp còn chưa ý thức được vai trò của Luật Cạnh tranh và chức năng, nhiệm vụ của Cơ quan thực thi Luật Cạnh tranh trong việc bảo vệ môi trường cạnh tranh công bằng, lành mạnh cũng như bảo vệ lợi ích hợp pháp của chính các doanh nghiệp Chính vì thế, tình trạng các doanh nghiệp thường xuyên vi phạm pháp luật còn diễn ra phổ biến Đây là một trở ngại lớn đối với
cơ quan điều tra trong công tác thực thi pháp luật cạnh tranh
Trang 5Thứ ba, tác giả đã trình bày các xu hướng phát triển bán hàng đa cấp
trong thời gian tới, trên cơ sở đó, tác giả đã đề xuất một số giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao hiệu lực quản lý Nhà nước đối với bán hàng đa cấp đến năm
2015
Một là, tác giả đã trình bày các giai đoạn phát triển của bán hàng đa cấp
trên thế giới trong thời gian qua, theo nghiên cứu của tác giả, bán hàng đa cấp
đã trải qua ba giai đoạn phát triển và hiện đang bước vào giai đoạn thứ tư;
Hai là, tác giả trình bày các xu hướng và những nguyên nhân để hình
thành các xu hướng bán hàng đa cấp trong thời gian tới, đồng thời tác giả đã trình bày quan điểm phát triển và giải pháp quản lý đối với bán hàng đa cấp trong thời gian tới
Ba là, tác giả đã đưa ra một số giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao hiệu
lực quản lý Nhà nước đối với bán hàng đa cấp đến năm 2015
Thứ nhất, về việc tiếp tục chính sách quản lý hoạt động bán hàng đa
cấp: Có nhiều quan điểm khác nhau về chính sách cho phép phương thức kinh doanh này hoạt động tại Việt Nam Tuy nhiên, qua đánh giá thực tiễn, có thể thấy rằng chính sách này đã phát huy tác dụng, đưa hoạt động kinh doanh này vào quy củ và hạn chế các hoạt động bất hợp pháp, đem lại một số hiệu quả nhất định Hơn nữa Việt Nam đã trở thành thành viên chính thức của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) Do đó, cần tiếp tục thực hiện chính sách này
Thứ hai, để thực hiện tốt chính sách quản lý hoạt động bán hàng đa cấp,
cần có sự xem xét và phát triển tách biệt hai bộ phận khác nhau của chính sách này:
Chính sách quản lý đặc thù đối với loại hình bán hàng đa cấp, theo kinh nghiệm của nhiều quốc gia, chủ yếu tập trung vào việc ngăn chặn mô hình bán hàng đa cấp biến tướng sang mô hình kim tự tháp (pyramid schemes)
Trang 6dùng tiền của người gia nhập cấp dưới để nuôi các cấp trên Cơ quan quản lý nhà nước chuyên trách cũng chủ yếu tập trung chú ý đến vấn đề này
Chính sách quản lý chung: doanh nghiệp BHĐC cũng là doanh nghiệp với đầy đủ các quyền và nghĩa vụ như doanh nghiệp thuộc các loại hình kinh doanh thông thường khác Các nghĩa vụ về thuế, về lao động, về hoá đơn chứng từ hay quảng cáo khuyến mại, bồi thường thiệt hại v.v cần thực hiện theo các quy định chung của hệ thống pháp luật hiện hành và thuộc trách nhiệm quản lý của các cơ quan hữu quan
Thứ ba, tác giả đã mạnh dạn đưa ra một số giải pháp mang tính vĩ mô
như sửa đổi bổ sung hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, nâng cao vai trò của cơ quan thực thi pháp luật từ trung ương đến địa phương, đồng thời đẩy mạnh công tác kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm cũng như tăng cường công tác tuyên truyền phổ biến pháp luật đến các doanh nghiệp tham gia bán hàng
đa cấp, đến người tham gia bán hàng đa cấp, đến cơ quan quản lý nhà nước và đến người dân cộng đồng xã hội
Trên đây là một số kết quả nghiên cứu của tác giả trong luận văn Đây
là một đề tài rộng, với đối tượng và phạm vi nghiên cứu khá nhiều nhưng lại
bó hẹp trong khuôn khổ một luận văn thạc sỹ với dung lượng hạn chế và thời gian có hạn, còn một số khía cạnh tác giả chưa đi sâu khai thác và phân tích triệt để, do vậy luận văn khó tránh khỏi những thiếu sót, hạn chế, tác giả kính mong nhận được sự góp ý, chỉ bảo của các thầy cô giáo các thành viên hội đồng khoa học