- Đối tượng: Bài viết nghiên cứu những lý luận về thu hút ” kiều ” hối ” cho đầu tư PT kinh tế XH, đánh giá thực trạng và đưa ra một số giải pháp nhằm thu hút hiệu quả hơn nguồn này ch[r]
Trang 1MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN
LỜI CẢM ƠN
MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
DANH MỤC CÁC BẢNG
DANH MỤC BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ
TÓM TẮT LUẬN VĂN 7
LỜI MỞ ĐẦU Error! Bookmark not defined
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀIError! Bookmark not defined 1.1 Tính cấp thiết của đề tài Error! Bookmark not defined
1.2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu Error! Bookmark not defined
1.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu Error! Bookmark not defined
1.4 Phương pháp nghiên cứu Error! Bookmark not defined
1.4.1 Cách thức tiếp cận giải quyết các câu hỏi nghiên cứu:Error! Bookmark
not defined
1.4.2 Loại, nguồn dữ liệu và phương pháp phân tích dữ liệu:Error! Bookmark
not defined
1.5 Những đóng góp của luận văn Error! Bookmark not defined
1.6 Tổng quan các đề tài nghiên cứu có liên quan Error! Bookmark not defined
1.6.1 Nhóm một số các đề tài nghiên cứu trong nước:Error! Bookmark not
defined
1.6.2 Nhóm một số các đề tài nước ngoài: Error! Bookmark not defined
1.7 Kết cấu của luận văn Error! Bookmark not defined
CHƯƠNG 2: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THU HÚT KIỀU HỐI CHO
ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN KINH TẾ XÃ HỘI Error! Bookmark not defined
2.1 Một số vấn đề lý luận về kiều hối Error! Bookmark not defined
2.1.1 Khái niệm kiều hối Error! Bookmark not defined
2.1.2 Đặc điểm kiều hối Error! Bookmark not defined
Trang 22.1.3 Phân loại kiều hối Error! Bookmark not defined
2.2 Một số vấn đề lý luận về đầu tư PT kinh tế XHError! Bookmark not defined
2.2.1 Khái niệm đầu tư PT kinh tế XH Error! Bookmark not defined
2.2.2 Nguồn vốn cho đầu tư PT kinh tế XH và sự liên hệ với kiều hối Error!
Bookmark not defined
2.3 Tác động của kiều hối đến đầu tư PT kinh tế XH.Error! Bookmark not defined
2.3.1 Cơ chế tác động của kiều hối đến đầu tư PT kinh tế XH.Error! Bookmark
not defined
2.3.2 Tác động của kiều hối tới đầu tư PT kinh tế XHError! Bookmark not
defined
2.4 Một số chính sách thu hút kiều hối cho đầu tư PT kinh tế XHError! Bookmark not defined
2.4.1 Chính sách đối với người gửi kiều hối Error! Bookmark not defined
2.4.2 Chính sách đối với người nhận kiều hối Error! Bookmark not defined
2.4.3 Chính sách đối với tổ chức trung gian chuyển tiền kiều hối Error!
Bookmark not defined
2.4.4 Chính sách về môi trường kinh tế vĩ mô Error! Bookmark not defined
2.5 Các nhân tố ảnh hưởng đến việc thu hút kiều hối cho đầu tư PT kinh tế XH.Error! Bookmark not defined 2.5.1 Các nhân tố ảnh hưởng tới quy mô thu hút kiều hốiError! Bookmark not
defined
2.5.2 Các nhân tố ảnh hưởng tới cơ cấu thu hút kiều hốiError! Bookmark not
defined
2.6 Kinh nghiệm thu hút kiều hối cho đầu tư PT kinh tế XH của một số quốc
gia trên thế giới và bài học kinh nghiệm cho Việt NamError! Bookmark not defined
2.6.1 Kinh nghiệm thu hút kiều hối cho Đầu tư PT kinh tế XH của một số quốc
gia trên thế giới Error! Bookmark not defined
2.6.2 Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam Error! Bookmark not defined
CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG THU HÚT KIỀU HỐI CHO ĐẦU TƯ PHÁT
TRIỂN KINH TẾ XÃ HỘI VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2000-2016Error! Bookmark not defined
3.1 Một số chính sách cơ bản về thu hút kiều hối tại Việt NamError! Bookmark not defined
Trang 33.1.1 Chính sách chung về kiều hối Error! Bookmark not defined
3.1.2 Chính sách thu hút kiều hối cho đầu tư PT kinh tế XHError! Bookmark not
defined
3.2 Thực trạng thu hút kiều hối cho đầu tư PT kinh tế XH tại Việt NamError! Bookmark not defined 3.2.1 Thực trạng thu hút kiều hối cho đầu tư PT kinh tế XHError! Bookmark
not defined
3.2.2 Đánh giá thực trạng thu hút kiều hối cho đầu tư PT kinh tế XH Error!
Bookmark not defined
3.3 Tác động của kiều hối đến đầu tư PT kinh tế XHError! Bookmark not defined
3.3.1 Đối với tăng trưởng Error! Bookmark not defined
3.3.2 Đối với CD cơ cấu KT Error! Bookmark not defined
3.3.3 Đối với cán cân thanh toán, dự trữ ngoại hối và tỷ giáError! Bookmark
not defined
3.3.4 Đối với HĐ sản xuất KD Error! Bookmark not defined
3.3.5 Đối với một số khía cạnh tiến bộ xã hội Error! Bookmark not defined
3.4 Một số hạn chế và nguyên nhân của thực trạng thu hút kiều hối cho đầu
tư PT kinh tế XH Error! Bookmark not defined
3.4.1 Hạn chế Error! Bookmark not defined
3.4.2 Nguyên nhân Error! Bookmark not defined
CHƯƠNG 4: GIẢI PHÁP THU HÚT KIỀU HỐI CHO ĐẦU TƯ PHÁT
TRIỂN KINH TẾ XÃ HỘI TẠI VIỆT NAM Error! Bookmark not defined
4.1 Định hướng kiều hối vào Việt Nam đến năm 2025Error! Bookmark not defined
4.1.1 Xu hướng kiều hối phạm vi toàn cầu Error! Bookmark not defined
4.1.2 Định hướng kiều hối vào Việt Nam đến năm 2025Error! Bookmark not
defined
4.1.3 Xu hướng kiều hối vào Việt Nam đến năm 2025Error! Bookmark not
defined
4.2 Giải pháp thu hút kiều hối cho đầu tư PT kinh tế XH tại Việt Nam.Error! Bookmark not defined 4.2.1 Giải pháp cải thiện môi trường đầu tư: Error! Bookmark not defined
Trang 44.2.2 Giải pháp đối với người gửi kiều hối Error! Bookmark not defined
4.2.3 Giải pháp đối với người thân nhận kiều hốiError! Bookmark not defined
4.2.4 Giải pháp đối với các tổ chức trung gian chuyển tiềnError! Bookmark
not defined
4.2.5 Giải pháp đối với Nhà nước Error! Bookmark not defined
KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined
DANH MỤC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢError! Bookmark not defined DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO Error! Bookmark not defined
Trang 5DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT Danh mục các từ Tiếng Việt
Bộ LĐTB&XH : Bộ Lao động, Thương Binh và Xã hội
NHNN : Ngân hàng Nhà nước Việt Nam
NHTM : Ngân hàng thương mại
SXKD : Sản xuất kinh doanh
XKLĐ : Xuất khẩu lao động
Danh mục các từ Tiếng Anh
ATM : Máy rút tiền tự động (Automatic Teller Machine)
DGDP : Tỉ lệ tăng trưởng GDP
FDI : Đầu tư trực tiếp nước ngoài (Foreign Direct Investment) GDP : Tổng sản phẩm quốc nội (Gross Domestic Product)
IFAD : Quỹ Phát triển nông nghiệp quốc tế (International Fund for
Agricultural Development) IMF : Quỹ Tiền tệ Quốc tế (International Monetary Fund)
MTSS : Dịch vụ chuyển tiền”kiều”hối”tại Ấn Độ (Money Transfer
Service Scheme) NGO : Tổ chức phi chính phủ (Non-governmental organization) ODA : Hỗ trợ phát triển chính thức (Official Development Assistance) POEA : Cơ quan quản lý lao động Philippines (Philippines Overseas
Employment Administration) TPP : Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (Trans-Pacific
Partnership Agreement) TVEs : Quỹ “Doanh nghiệp làng và thị trấn Trung Quốc (Township
and lvillage enterprises)
WB : Ngân hàng thế giới (World Bank)
Trang 6DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2.1: Các đối tượng gửi kiều hối về Việt Nam Error! Bookmark not defined Bảng 3.1: Quy mô kiều hối, vốn FDI, ODA của Việt Nam từ 2000-2016 Error! Bookmark not defined
Bảng 3.2: Cơ cấu thu hút kiều hối giai đoạn 2001-2014.Error! Bookmark not defined
Bảng 3.3: Kiều hối được sử dụng cho đầu tư SXKD so sánh với các nguồn vốn khác
Error! Bookmark not defined Bảng 3.4: Quy mô kiều hối chảy vào từng lĩnh vực giai đoạn 2001-2015 Error! Bookmark not defined
Bảng 3.5: Lượng kiều hối và cán cân thương mại Việt Nam 2000-2016 Error! Bookmark not defined
Bảng 3.6: Dự trữ ngoại hối Việt Nam giai đoạn 2000-2016Error! Bookmark not defined
Bảng 3.7: Mục đích sử dụng kiều hối qua giai đoạn 2001-2014Error! Bookmark not defined
Bảng 3.8: XKLĐ của Việt Nam tại một số thị trường trọng điểmError! Bookmark not defined
Trang 7DANH MỤC BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ Biểu đồ:
Biểu 3.1: Một số nước thu hút kiều hối cao nhất giai đoạn 2000-2016 Error! Bookmark not defined
Biểu 3.2: Cơ cấu dòng chảy kiều hối theo nước chuyển kiều hối năm 2014 Error! Bookmark not defined
Biểu 3.3: Tỷ trọng kiều hối trong GDP và tốc độ tăng GDP của Việt Nam giai đoạn
2000-2016 (%) Error! Bookmark not defined Biểu 3.4: Tỉ trọng các ngành trong nền kinh tế giai đoạn 2011-2016 (%) Error! Bookmark not defined
Biểu 3.5: Quy mô kiều hối và dự trữ ngoại hối giai đoạn 2000-2014 Error! Bookmark not defined
Biểu 3.6: Chỉ số Đô La Mỹ từ 2006-2015 Error! Bookmark not defined Biểu 3.7: Tỉ trọng kiều hối, Vốn đầu tư trên GDP qua các năm từ 2000-2016 Error! Bookmark not defined
Biểu 3.8: Số lao động xuất khẩu qua các thời kỳ Error! Bookmark not defined Biểu 3.9: Tỉ lệ nghèo và tỉ lệ kiều hối/GDP qua các nămError! Bookmark not defined
Biểu 3.10: Hệ số Gini giai đoạn 2002-2013 của Việt NamError! Bookmark not defined
Sơ đồ:
Sơ đồ 2.1: Kiều hối và tác động tới hoạt động ĐT phát triển KTXHError! Bookmark not defined
Sơ đồ 2.2: Mối quan hệ giữa kiều hối, đầu tư, và một số vấn đề xã hội Error! Bookmark not defined
Sơ đồ 2.3: Các nhân tố tác động tới dòng chảy kiều hốiError! Bookmark not defined
Trang 8Sơ đồ 4.1 Các cơ quan, tổ chức liên quan trong ngành xuất khẩu lao động Error! Bookmark not defined
Sơ đồ 4.2: Các bên tham gia vào công tác quản lý nhà nước về kiều hối tại Việt Nam
Error! Bookmark not defined
Trang 9TÓM TẮT LUẬN VĂN
Chương 1: Tổng quan các nghiên cứu liên quan đến đề tài
1.1 Tính cấp thiết của đề tài
Nguồn”kiều”hối”đổ về nước ta đang ngày càng lớn và dần trở thành một nguồn quan trọng đối với nền kinh tế Kiều hối có”mối quan hệ”mật thiết và tác động tương đối đối với hoạt động đầu tư theo cả cách trực tiếp và gián tiếp Tuy vậy, trên thực
tế,”kiều”hối”vẫn chưa được thu hút một cách hiệu quả và bền vững, việc thu hút còn thiếu tính định hướng, dẫn tới nguồn vốn này chưa được khai thác một cách thỏa đáng Gần đây, đã có nhiều nghiên cứu về kiều hối, song vẫn chưa phân tích đầy đủ và toàn diện các vấn đề về kiều hối
Từ thực trạng đó, tác giả quyết định lựa chọn đề tài: “Giải pháp thu hút nguồn”kiều”hối”cho đầu tư PT kinh tế XH Việt Nam”
1.2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
Mục đích nghiên cứu: Hệ thống hóa, phân tích cơ sở lý luận, đánh giá thực trạng
và đề xuất“một số giải pháp nhằm thu hút có hiệu quả nguồn”kiều”hối”cho đầu tư”PT kinh tế XH
1.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng: Bài viết nghiên cứu những lý luận về thu hút”kiều”hối”cho đầu tư PT kinh tế XH, đánh giá thực trạng và đưa ra một số giải pháp nhằm thu hút hiệu quả hơn nguồn này cho hoạt động đầu tư PT kinh tế XH tại Việt Nam
- Phạm vi nghiên cứu: Về không gian: Tác giả thực hiện nghiên cứu trên phạm vi Việt Nam Về thời gian: Thực trạng giai đoạn 2000-2016; Giải pháp cho tới năm 2025
1.4 Phương pháp nghiên cứu
1.4.1 Cách thức tiếp cận giải quyết các câu hỏi nghiên cứu:
Luận văn sử dụng các phương pháp: phương pháp phân tích, suy luận, tổng hợp, đối chiếu, so sánh, dự báo
1.4.2 Loại, nguồn dữ liệu và phương pháp phân tích dữ liệu:
Trang 10Dữ liệu được thu thập và phân tích từ nguồn dữ liệu thứ cấp và được phân tích bằng phương pháp bảng, biểu, đồ thị
1.5 Những đóng góp của luận văn
- Ý nghĩa khoa học: Luận văn góp phần làm rõ các vấn đề”lý luận chung
về”kiều”hối”và thu hút”kiều”hối”cho”hoạt động đầu tư”PT kinh tế XH
- Ý nghĩa thực tiễn: Luận văn góp phần đánh giá thực trạng”thu hút”kiều”hối”cho
ĐT phát triển”KTXH, đánh giá hạn chế, nguyên nhân và đưa ra”một số giải pháp nhằm thu hút”kiều”hối”cho ĐT phát triển KTXH
1.6 Tổng quan các đề tài nghiên cứu có liên quan
1.6.1 Nhóm một số các đề tài nghiên cứu trong nước:
1.6.2 Nhóm một số các đề tài nước ngoài:
Nhìn chung, các nghiên cứu chưa làm rõ được mối quan hệ của”kiều”hối”và ĐT phát triển KTXH Các nghiên cứu cũng đã đánh giá được cụ thể các c/sách đã được sử dụng và tác động của các c/sách đó Hơn thế, các nghiên cứu cũng quá thiên về tầm quan trọng của”kiều”hối”đối với SXKD, chưa xem xét thỏa đáng tác động của KH đối với KT
vĩ mô và một số yếu tố xã hội khác
1.7 Kết cấu của luận văn
Ngoài các phần Mở đầu, Kết luận, Mục lục, Luận văn gồm 4 chương:
Chương 2: Một số vấn đề lý luận về thu hút ” kiều ” hối ” cho đầu tư PT kinh tế
XH
2.1 Một số vấn đề lý luận về ” kiều ” hối ”
2.1.1 Khái niệm kiều hối
Kiều hối mang bản chất là một nguồn vốn dưới dạng ngoại tệ
Kiều hối còn được tính đến gồm những khoản đầu tư trực tiếp của Việt kiều thông qua các dự án ĐT Ngoài ra,”kiều”hối”cũng bao gồm cả những nguồn lực mềm như hiểu biết, kinh nghiệm, của người gửi”kiều”hối”khi họ tham gia vào các hoạt động KT xã hội cống hiến cho quê nhà
Trang 112.1.2 Đặc điểm
2.1.2.1 Về nguyên nhân hình thành:
2.1.2.2 Về quá trình chuyển giao:
2.1.2.3 Về quá trình sử dụng:
2.1.3 Phân loại
Có thể phân loại”kiều”hối”theo:”chủ thể gửi tiền, theo quốc gia gửi tiền, ”và theo mục đích sử dụng
2.2 Một số vấn đề lý luận về đầu tƣ PT kinh tế XH
2.2.1 Khái niệm đầu tư PT kinh tế XH
“Đầu tư PT kinh tế XH là hoạt động sử dụng vốn nhằm gia tăng thu nhập, tiềm lực của nền kinh tế, thay đổi cơ cấu kinh tế và tăng cường tiến bộ xã hội”
2.2.2 Nguồn vốn cho đầu tư PT kinh tế XH và sự liên hệ với kiều hối
Với tư cách là một phần của nguồn vốn đầu tư,”kiều”hối”có mối quan hệ mật thiết với hoạt động đầu tư PT kinh tế XH
2.3 Tác động của ” kiều ” hối ” đến đầu tƣ PT kinh tế XH
Kiều hối tác động tới đầu tư PT kinh tế XH theo hai cơ chế: trực tiếp và gián tiếp
2.3.2.1 Tác động tới tăng trưởng kinh tế
Thứ nhất, tác động tích cực: tăng I dẫn tới trực tiếp tăng đầu tư, và đồng thời làm
tăng C từ đó gián tiếp thúc đẩy đầu tư mở rộng SXKD, Trong dài hạn, dẫn tới tăng cung
và từ đó dẫn tới tăng trưởng; là nguồn vốn đóng góp đáng kể đối với các quốc gia đang phát triển, làm tăng khả năng vay nợ của quốc gia, gián tiếp nâng cao chất lượng nguồn nhân lực (tức yếu tố L), là nguồn hỗ trợ đắc lực cho nền kinh tế trong những thời điểm khủng hoảng
ra tâm lý ỷ lại, lười lao động của người nhận kiều hối, kích thích tiêu dùng cho hàng hóa
xa xỉ, tác động không tốt tới cung và cầu
2.3.2.2.Tác động tới CD cơ cấu KT
Trang 12Kiều hối là một loại nguồn vốn do đó việc nó được sử dụng đầu tư vào ngành nghề nào cũng góp phần tác động tới sự chuyển dịch cơ cấu Kinh tế, tuy vậy tác động này chưa thực sự lớn và rõ ràng
2.3.2.3 Tác động tới cán cân thanh toán, dự trữ ngoại hối và tỷ giá
Kiều hối làm tăng cán cân vãng lai, tuy vậy lại gây áp lực lên cán cân thanh toán, nguy cơ trầm trọng thêm tình trạng đô la hóa, làm suy giảm cán cân thương mại, tiềm năng của vấn đề rửa tiền Kiều hối tác động tới tỷ giá qua các nhân tố trung gian khác nhau và theo cả xu hướng làm tăng lẫn làm giảm tỷ giá Kết quả tác động cuối cùng của”kiều”hối”tới tỷ giá phụ thuộc vào độ mạnh yếu tương đối giữa hai xu hướng đó
2.3.2.4 Tác động tới HĐ sản xuất KD
Kiều hối làm gia tăng vốn đầu tư cho sản xuất kinh doanh và góp phần gia tăng năng lực SXKD Tuy vậy,”kiều”hối”gây ra hiện tượng chảy máu chất xám, giảm động lực lao động của một số hộ gia đình do quá phụ thuộc vào kiều hối,
2.3.2.5 Tác động tới một số vấn đề xã hội
Kiều hối giúp tạo thêm việc làm và gia tăng mức sống cho người dân, tăng cơ hội tiếp cận với các dịch vụ, giúp nâng cao nhận thức về một số vấn đề xã hội, đồng thời hỗ trợ nguồn vốn đầu tư cho các vấn đề đó Tuy nhiên,”kiều”hối”cũng có một số mặt tiêu cực: Làm gia tăng khoảng cách giàu nghèo cục bộ, tạo ra sự phụ thuộc tài chính của các
hộ vào nguồn kiều hối, mang lại một số tập tục văn hóa từ nước ngoài mà không phù hợp với văn hóa địa phương,
2.4 Một số chính sách thu hút ” kiều ” hối ” cho đầu tư PT kinh tế XH
2.4.1 Chính sách đối với người gửi kiều hối
2.4.2 Chính sách đối với người nhận kiều hối
2.4.3 Chính sách đối với tổ chức trung gian chuyển tiền kiều hối
2.4.4 Chính sách về môi trường đầu tư:
2.5 Các nhân tố ảnh hưởng đến việc thu hút ” kiều ” hối ” cho đầu tư PT kinh tế
XH
- Các chính sách tại nước gửi kiều hối
- Người gửi tiền kiều hối