Kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu

Hạn chế trong kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu: thực sự kiểm soát được sâu mà mới chỉ ở bề nổi, các quyết định là mang tính chất chủ quan của[r]

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Thị trường rượu Việt Nam ngày càng phát triển với tốc độ cao do nhu cầu

sử dụng rượu của người tiêu dùng Việt Nam ngày một phổ biến trong mọi tầng lớp của xã hội, nguyên nhân là do nền kinh tế phát triển nhanh và cơ cấu dân số trẻ của Việt Nam

Tuy nhiên trong những năm gần đây, tình trạng các loại rượu lậu, giả, kém chất lượng trở thành vấn đề nhức nhối trong xã hội

Nghịch lý xảy ra khi sản lượng rượu ngày càng tăng lên, thuế suất tăng lên nhưng số thu thuế giảm đi, gây sụt giảm doanh thu của doanh nghiệp và hàng triệu người tiêu dùng sử dụng sản phẩm không được kiểm định chất lượng Không ít những vụ việc đau lòng từ rượu kém chất lượng, rượu giả, rượu độc xảy ra đã và đang gióng lên hồi chuông báo động về mất an toàn thực phẩm đối với sản phẩm rượu; thế nhưng xa hơn đó là vấn đề về những quy định trong quản lý cũng như tiêu chuẩn sản xuất rượu Luật có, nhưng thực tế đang bị thả nổi; trong khi thị trường tràn lan rượu không kiểm soát, không tem nhãn Nói không khó thì không phải, nhưng khó không có nghĩa là không thể thực hiện mà điều quan trọng đó là cần có

sự quyết liệt của chính những cơ quan, những cá nhân nắm giữ trách nhiệm này

Chi cục quản lý thị trường là một trong những cơ quan quản lý nhà nước có chức năng kiểm soát đối với mặt hàng rượu lại không thể hiện đúng vai trò của mình Nguyên nhân là do cơ cấu đội ngũ công chức không đồng đều thiếu cả về số lượng và chất lượng, một số không nhỏ công chức suy thoái về tư tưởng, đạo đức; các công cụ quản lý còn thiếu chặt chẽ, chưa đồng bộ; điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ công tác còn thiếu; công tác thu thập thông tin, dự báo tình hình còn nhiều hạn chế; việc áp dụng và khai thác công nghệ thông tin còn yếu; sự phối hợp với chính quyền các cấp và các cơ quan chức năng còn lỏng lẻo Việc nâng cao vai trò kiểm soát của chi cục quản lý thị trường đối với mặt hàng rượu nhằm đưa thị trường này phát triển đúng hướng đã xuất hiện như là một đòi hỏi vô cùng bức thiết

Để góp phần luận giải vấn đề này từ góc nhìn về quản lý, luận văn đề cập đến “Kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường Nghệ An đối với mặt hàng rượu” Với câu hỏi nghiên cứu : Làm thế nào để hoàn thiện kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường Nghệ An đối với mặt hàng rượu?

2 Mục tiêu nghiên cứu

- Xác định khung nghiên cứu để nghiên cứu kiểm soát của chi cục quản lý thị trường đối với mặt hàng rượu

- Phản ánh được thực trạng kiểm soát của Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu; xác định được điểm mạnh, hạn chế kiểm soát của Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu và nguyên nhân của các hạn chế

- Đề xuất được một số giải pháp nhằm hoàn thiện kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An với mặt hàng rượu đến 2020

3 Phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng nghiên cứu: Kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ

An đối với mặt hàng rượu được phân phối, kinh doanh trên địa bàn

- Phạm vi về nội dung: Tập trung nghiên cứu theo cách tiếp cận hệ thống kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường Nghệ An: Nội dung kiểm soát, bộ máy kiểm soát, hình thái kiểm soát, công cụ kiểm soát và quy trình kiểm soát

- Phạm vi về không gian: Luận văn chỉ tập trung làm rõ những nội dung cơ bản về kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường đối với mặt hàng rượu được kinh doanh trên địa bàn toàn tỉnh Nghệ An từ năm 2014 đến 2016

- Phạm vi về thời gian: Dữ liệu được thu thập trong giai đoạn 2014-2016 Điều tra tiến hành trong thời gian từ tháng 03/2017 đến hết tháng 4/2017 Các giải pháp đề xuất cho đến năm 2020

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, kết cấu luận văn gồm 3 chương:

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THỰC TIỄNVỀ KIỂM SOÁT CỦA CHI CỤC QUẢN LÝ THỊ TRƯỜNG ĐỐI VỚI MẶT HÀNG RƯỢU

1.1 Khái quát về mặt hàng rượu được phân phối trên thị trường

Trong mục này luận văn tập trung nghiên cứu các nội dung cơ bản mặt hàng rượu được phân phối trên thị trường, qua đó giúp người đọc hiểu được khái niệm, mặt hàng rượu, tiêu chuẩn đối với các thành phần có trong rượu, điều kiện đối với các cơ sở kinh doanh rượu

1.2 Kiểm soát của chi cục quản lý thị trường đối với mặt hàng rượu

Trong mục này, tác giả làm rõ khái niệm, mục tiêu kiểm soát của chi cục quản lý thị trường đối với mặt hàng rượu, từ đó thấy rõ tầm quan trọng của công tác kiểm soát đối với mặt hàng rượu

Đồng thời tác giả còn nêu lên những yếu tố cơ bản thuộc hệ thống kiểm soát của chi cục quản lý thị trường bao gồm:

- Nội dung kiểm soát

- Bộ máy kiểm soát

- Hình thái kiểm soát

- Công cụ kiểm soát

- Quy trình kiểm soát

- Qua đó để giúp người đọc thấy được các yếu tố này tham gia vào kiểm soát của chi cục quản lý thị trường đối với mặt hàng rượu

Ngoài ra, tác giả còn trình bày các nhân tố ảnh hưởng đến công tác kiểm soát của chi cục quản lý thị trường bao gồm: các nhân tố thuộc chi cục quản lý thị trường: quan điểm của các nhà lãnh đạo, quản lý nguồn nhân lực, nguồn kinh phí và trang thiết bị cơ sở vật chất kỹ thuật, sự phối hợp với chính quyền địa phương, các

cơ quan liên quan; các nhân tố thuộc về các cơ sở kinh doanh; và một số nhân tố khác: Môi trường chính trị pháp lý, ý thức người tiêu dùng

1.3 Kinh nghiệm của một số chi cục quản lý thị trường trong kiểm soát đối với mặt hàng rượu và bài học cho Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Nghệ An

Trong phần này, tác giả đã nêu kinh nghiệm kiểm soát đối với mặt hàng rượu của Chi cục Quản lý thị trường Hà Nội, Chi cục quản lý thị trường Đà Nẵng và Chi cục Quản lý thị trường Hưng Yên về việc xây dựng bộ máy, công tác đào tạo nhân lực, xây dựng kế hoạch kiểm soát, công tác trinh sát, tuyền truyền phổ biến pháp luật, sự phối hợp với chính quyền địa phương và các cơ quan ban ngành, công tác kiểm tra nội bộ, công tác khen thưởng từ đó rút ra bài học kinh nghiệm cho kiểm soát của Chi cục Quản lý thị trường Nghệ An trong giai đoạn sắp tới

CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG KIỂM SOÁT CỦA CHI CỤC QUẢN LÝ THỊ TRƯỜNG TỈNH NGHỆ AN ĐỐI VỚI MẶT HÀNG RƯỢU

GIAI ĐOẠN 2014-2016 2.1 Giới thiệu Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Nghệ An

Trong phần này, tác giả đã giới thiệu về Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Nghệ An về chức năng, nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức của chi cục và những kết quả hoạt động mà Chi cục đã đạt được trong giai đoạn 2014-2016 Qua đó giúp người đọc có cái nhìn tổng quan về Chi cục

2.2 Thực trạng mặt hàng rượu được phân phối trên địa bàn tỉnh Nghệ An giai đoạn 2014 – 2016

Tác giả đã khái quát cho người đọc thực trạng về mặt hàng rượu được phân phối trên địa bàn tỉnh Nghệ An trong giai đoạn 2014-2016: nhu cầu, khả năng tiêu thụ, số lượng cơ sở kinh doanh rượu trên địa bàn, sản lượng rượu tiêu thụ

2.3 Thực trạng kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu giai đoạn 2014 - 2016

Ở phần này, tác giả đã khái quát chung về kết quả kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu giai đoạn 2014-2016, sau đó

đi sau vào phân tích thực trạng các yếu tố cơ bản của hệ thống kiểm soát:

Nội dung kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt

hàng rượu

Bộ máy kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu

Các hình thái và công cụ kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ

An đối với mặt hàng rượu

Quy trình kiểm soát được thực hiện bởi Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Nghệ

An đối với mặt hàng rượu

2.4 Đánh giá kiểm soát của Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu giai đoạn 2014 - 2016

Ở phần này, để có thêm cơ sở đánh giá kiểm soát của Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu giai đoạn 2014-2016, tác giả đã thực hiện khảo sát bằng mẫu bảng hỏi đối với 107 công chức thuộc Chi cục Ngoài ra, tác giả còn tiến hành phỏng vấn sâu một số công chức để tìm hiểu thêm những bất cập trong quá trình thực thi công vụ

Từ kết quả dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp thu thập được, tác giá đã đưa ra những đánh giá về việc thực hiện mục tiêu kiểm soát, điểm mạnh, điểm yếu và nguyên nhân

Điểm mạnh trong kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu: Các nội dung kiểm soát được thực hiện đầy đủ; Việc bố trí cơ cấu tổ chức của Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Nghệ An cơ bản đã đáp ứng được yêu cầu quản lý, trình độ đào tạo và trình độ chuyên môn của các công chức được nâng lên đáng kể, ban hành các quy chế/quy định tương đối đầy đủ; Các hình thái kiểm soát khá đa dạng, đan xen lẫn nhau, tạo tính linh hoạt trong quá trình kiểm soát, Các văn bản pháp luật quy định tương đổi đầy đủ các nội dung cần kiểm soát, Việc tuyên truyền pháp luật thực hiện khá thường xuyên; Kế hoạch triển khai bám sát vào chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, Việc

sử dụng ấn chỉ được thực hiện nghiêm túc, Công tác báo cáo được đánh giá tương đối cao, Việc ứng dụng khoa học công nghệ cũng đã tạo ra những chuyển biến nhất định hỗ trợ cho công tác kiểm tra kiểm soát Quy trình kiểm soát được quy định

trong các văn bản luật khá chặt chẽ, logic

Hạn chế trong kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu: thực sự kiểm soát được sâu mà mới chỉ ở bề nổi, các quyết định là mang tính chất chủ quan của Chi cục trưởng; sự phối hợp giữa các phòng, các Đội còn chưa chủ động linh hoạt, số liệu báo cáo giữa các phòng đôi khi không thống nhất, việc phân công nhiệm vụ giữa các kiểm soát viên vẫn tồn tại những điểm không hợp lý; số lượng và chất lượng của đội ngũ kiểm soát viên còn thiếu so với yêu cầu công việc, nhiều văn bản pháp luật gây ra sự chồng chéo về nhiệm vụ giữa các cơ quan nhà nước, chưa đi sát với thực tế, hình thức tuyên truyền chưa phong phú; các nội dung trong kế hoạch có khi còn trùng lặp, chưa có những sáng kiến đột phá trong phương thức thực hiện kiểm tra; mục tiêu trong các kế hoạch tác nghiệp lại không đồng nhất với những mục tiêu trong chiến lược, chưa kiểm soát được việc

sử dụng ấn chỉ tại các Đội QLTT, thời gian nộp báo cáo của các Đội QLTT vẫn còn chậm, nguồn kinh phí đảm bảo cho việc kiểm soát còn thiếu, chưa tận dụng được hết hiệu quả của hệ thống công nghệ thông tin vào kiểm soát, còn có sai sót trong việc đảm bảo thời gian thực hiện quy trình kiểm soát, việc tiếp nhận nguồn thông tin bên ngoài chưa hiệu quả

Từ các điểm yếu cũng như các nhân tố ảnh hưởng, tác giả đã chỉ ra:

- Các nguyên nhân thuộc về chi cục quản lý thị trường bao gồm:

Quan điểm của nhà lãnh đạo

Quản lý nhân lực kiểm soát viên

Nguồn kinh phí, trang thiết bị cơ sở vật chất - kỹ thuật

Sự phối hợp với chính quyền địa phương, cơ quan liên quan

- Nguyên nhân từ các cơ sở sản xuất kinh doanh

- Nguyên nhân khác từ môi trường chính trị pháp lý và ý thức người tiêu dùng

CHƯƠNG 3 GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KIỂM SOÁT CỦA CHI CỤC QUẢN LÝ THỊ TRƯỜNG TỈNH NGHỆ AN ĐỐI VỚI MẶT HÀNG RƯỢU ĐẾN 2020 3.1 Định hướng hoàn thiện kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu đến 2020

Tác giả đã trình bày mục tiêu chung, mục tiêu cụ thể kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu đến 2020 từ đó đề ra phương hướng hoàn thiện kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu đến 2020

3.2 Giải pháp hoàn thiện kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu

Sau khi đã xây dựng cơ sở lý luận của luận văn, bài học kinh nghiệm của các Chi cục QLTT tỉnh bạn, thực trạng và ưu điểm, hạn chế, nguyên nhân của những hạn chế, tác giả đã đề xuất một số giải pháp:

- Hoàn thiện nội dung kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu

- Hoàn thiện bộ máy kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu

- Hoàn thiện hình thái và công cụ kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu

- Hoàn thiện việc thực hiện quy trình kiểm soát của Chi cục quản lý thị trường tỉnh Nghệ An đối với mặt hàng rượu

Trên cơ sở những hạn chế đã được chỉ ra, nguyên nhân dẫn đến những hạn chế

đó, luận văn đã đề xuất một số giải pháp hoàn thiện các yếu tố của hệ thống kiểm soát tại Chi cục Quản lý thị trường tỉnh Nghệ An Để thực hiện được những giải pháp đó, tác giả đã mạnh dạn đưa kiến nghị, khuyến nghị đối với các đối tượng sau:

Kiến nghị đối với Chi cục Quản lý thi trường tỉnh Nghệ An

Kiến nghị đối với cơ quan quản lý cấp trên

Khuyến nghị đối với cơ sở kinh doanh mặt hàng rượu trên địa bàn tỉnh Nghệ An