Do đó, đề tài đã phân tích một số cơ sở lý luận, thực trạng quản lý, sử dụng đất đai của thành phố Vinh để đề ra các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác giải quyết KNTC về đất đai trên[r]
Trang 1MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN
MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
DANH MỤC BẢNG
TÓM TẮT LUẬN VĂN 3
MỞ ĐẦU Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI, TỐ CÁO VỀ ĐẤT ĐAI CỦA CƠ QUAN THANH TRA Error! Bookmark not defined 1.1.Tổng quan về hoạt động thanh tra và cơ quan thanh traError! Bookmark not
defined
1.1.1 Hoạt động Thanh tra Error! Bookmark not defined 1.1.2 Hệ thống cơ quan thanh tra Error! Bookmark not defined.
1.2 Giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai Error! Bookmark not defined.
1.2.1 Khái niệm và mục tiêu giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai Error!
Bookmark not defined.
defined.
defined.
thanh tra Error! Bookmark not defined.
CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI TỐ CÁO
VỀ ĐẤT ĐAI CỦA THANH TRA THÀNH PHỐ VINH GIAI ĐOẠN 2013-2016 Error! Bookmark not defined 2.1 Điều kiện kinh tế - xã hội đặc thù của địa bàn Thành phố Vinh Error!
Bookmark not defined
Trang 22.2 Thực trạng quản lý và sử dụng đất trên địa bàn thành phố VinhError! Bookmark
not defined
2.2.1 Thực trạng sử dụng đất trên địa bàn thành phố VinhError! Bookmark not
defined.
2.2.2 Thực trạng công tác quản lý đất đai trên địa bàn thành phố Vinh Error!
Bookmark not defined.
2.3 Thực trạng khiếu nại, tố cáo về đất đai trên địa bàn thành phố VinhError!
Bookmark not defined
2.3.2 Thực trạng tố cáo trong lĩnh vực đất đai Error! Bookmark not defined.
2.4 Thực trạng giải quyết khiếu nại tố cáo về đất đai của Thanh tra thành phố Vinh Error! Bookmark not defined.
2.4.1 Thực trạng giải quyết khiếu nại về đất đaiError! Bookmark not defined 2.4.2 Thực trạng giải quyết tố cáo về đất đai Error! Bookmark not defined.
2.5 Đánh giá chung công tác giải quyết khiếu nại tố cáo về đất đai của Thanh tra thành phố Vinh giai đoạn 2013-2016 Error! Bookmark not defined.
2.5.1 Những điểm mạnh Error! Bookmark not defined 2.5.2 Những điểm yếu Error! Bookmark not defined.
CHƯƠNG 3: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI TỐ CÁO VỀ ĐẤT ĐAI CỦA THANH TRA THÀNH PHỐ VINH ĐẾN 2020 Error! Bookmark not defined 3.1 Phương hướng hoàn thiện giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai của Thanh tra Thành phố Vinh Error! Bookmark not defined.
3.2 Giải pháp hoàn thiện giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai của Thanh tra Thành phố Vinh Error! Bookmark not defined.
3.2.1 Hoàn thiện quy trình giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai của Thanh tra
Thành phố Vinh Error! Bookmark not defined.
Trang 33.2.2 Giải pháp tăng cường việc thực hiện sau thanh traError! Bookmark not defined.
3.2.3 Giải pháp giảm số lượng đơn thư khiếu nại, tố cáo về đất đai Error!
Bookmark not defined.
3.2.4 Giải pháp khác Error! Bookmark not defined.
3.3 Kiến nghị Error! Bookmark not defined.
3.3.1 Kiến nghị đối với Ủy ban Nhân dân thành phố VinhError! Bookmark not
defined.
3.3.2 Kiến nghị Quốc hội, Chính phủ, Bộ và các cơ quan ngang Bộ hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến Luật đất đai, Luật khiếu nại, Luật
tố cáo Error! Bookmark not defined.
KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined TÀI LIỆU THAM KHẢO Error! Bookmark not defined PHỤ LỤC Error! Bookmark not defined
TÓM TẮT LUẬN VĂN
MỞ ĐẦU 1.1 Lý do chọn đề tài nghiên cứu
Việt Nam là đất nước dân số đông, tăng trưởng dân số lớn, do đó quỹ đất càng ngày càng hạn hẹp, đất đai luôn là vấn đề nóng bỏng, bức xúc của toàn xã hội Quản lý nhà nước về đất đai đang ngày càng hoàn thiện, song vẫn còn nhiều bất cập, do đó vẫn còn nhiều sai sót trong quản lý và sử dụng đất
Qua các thời kỳ lập pháp, Nhà nước ta luôn coi quyền khiếu nại, tố cáo (KNTC) là một trong các quyền cơ bản của công dân Tại nhiều địa phương, KNTC trong lĩnh vực đất đai thường chiếm tỷ trọng chủ yếu và thường cũng là những vụ việc phức tạp nhất Giải quyết KNTC về đất đai là một hoạt động quan trọng trong quản lý nhà nước nói chung và quản lý nhà nước về đất đai nói riêng
Thành phố Vinh là trung tâm hành chính, kinh tế - xã hội của tỉnh Nghệ An Thành phố đang trong giai đoạn xây dựng và phát triển, quỹ đất ngày càng hạn hẹp, tốc
Trang 4độ đô thị hóa nhanh Bên cạnh đó, trình độ nhận thức của người dân chưa đồng đều, trình
độ quản lý đất đai của một số địa phương còn non nớt Do đó, trên địa bàn tỉnh, thành phố Vinh luôn là điểm nóng tập trung nhiều vụ KNTC về đất đai, đặc biệt là các vụ KNTC kéo dài với diễn biến phức tạp Chính quyền thành phố Vinh đặc biệt coi trọng nhiệm vụ giải quyết KNTC về đất đai và đã dành nhiều nguồn lực để thực hiện tốt hơn nhiệm vụ này
Tuy nhiên, tại thành phố Vinh, KNTC về đất đai vẫn ngày càng gia tăng và diễn biến hết sức phức tạp, gây khó khăn trong điều hành xã hội và mất niềm tin trong một bộ phận nhân dân Chính quyền địa phương và từng cán bộ, công chức tham gia công tác khiếu nại tố cáo cần nhiều nỗ lực hơn nữa để giảm bớt tình trạng KNTC về đất đai, tránh lãng phí và thất thoát tài nguyên quan trọng của quốc gia và đảm bảo lợi ích của người dân
Xuất phát từ thực tiễn nói trên, tác giả quyết định chọn đề tài “Hoàn thiện công tác giải quyết khiếu nại tố cáo về đất đai của Thanh tra Thành phố Vinh”
1.2 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài
- Xây dựng khung lý thuyết về công tác giải quyết khiếu nại tố cáo về đất đai
- Đánh giá thực trạng công tác giải quyết khiếu nại tố cáo về đất đai của Thanh tra thành phố Vinh, giai đoạn 2013-2016, chỉ ra điểm mạnh, điểm yếu, nguyên nhân của những điểm yếu trong giải quyết KNTC về đất đai của Thanh tra Thành phố Vinh
- Đề xuất một số giải pháp hoàn thiện công tác giải quyết khiếu nại tố cáo về đất đai phù hợp với địa bàn thành phố Vinh
1.3 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Công tác giải quyết KNTC về đất đai
- Phạm vi nghiên cứu:
+ Phạm vi về nội dung: đề tài tập trung nghiên cứu công tác giải quyết khiếu nại tố cáo về đất đai của Thanh tra Thành phố
+ Phạm vi về không gian: Trên địa bàn thành phố Vinh
Trang 5+ Phạm vi thời gian: Dữ liệu thu thập giai đoạn 2013 đến 2016, đề xuất giải pháp đến năm 2020
CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI, TỐ CÁO VỀ ĐẤT ĐAI CỦA
CƠ QUAN THANH TRA 1.1 Tổng quan về hoạt động thanh tra và cơ quan thanh tra
Trong mục này luận văn tập trung nêu ra các nội dung tổng quát liên quan đến hoạt động thanh tra và cơ quan thanh tra như:
Khái niệm của hoạt động thanh tra, bao gồm ở cả cách hiểu theo nghĩa học thuật
và văn bản Luật;
Mục tiêu của hoạt động thanh tra;
Nguyên tắc trong hoạt động thanh tra;
Phân loại hoạt động thanh tra;
Các cấp, bộ phận cấu thành hệ thống cơ quan thanh tra
1.2 Giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai
Tại mục này, luận văn làm rõ các khái niệm liên quan đến khiếu nại, tố cáo và giải quyết khiếu nại và tố cáo về đất đai, các khái niệm này chủ yếu được dẫn chiếu từ Luật khiếu nại 2011, Luật Tố cáo 2011 Ngoài ra, mục này còn chỉ ra mục tiêu và nguyên tắc giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai
Bên cạnh đó, luận văn còn so sánh một số yếu tố giữa khiếu nại và tố cáo để người đọc phân biệt được rành mạch hai loại đơn khiếu nại và đơn tố cáo, giải quyết khiếu nại
và giải quyết tố cáo
Đồng thời tại mục này, luận văn đã nêu ra các quy định về nội dung giải quyết khiếu nại và nội dung giải quyết tố cáo Trong đó đề cập đến 2 nội dung chính là thời hạn giải quyết khiếu nại, tố cáo và các bước, trình tự, thủ tục giải quyết khiếu nại, tố cáo
Trang 6Căn cứ trên các yếu tố đã phân tích ở trên và quy trình giải quyết khiếu nại, tố cáo
về đất đai, luận văn cũng đã chỉ ra các yếu tố ảnh hưởng đến công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo của cơ quan thanh tra Trong đó, các yếu tố ảnh hưởng được tách ra làm hai nhóm bao gồm: nhóm các yếu tố thuộc về cơ quan thanh tra và nhóm các yếu tố bên ngoài cơ quan thanh tra
CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI, TỐ CÁO VỀ ĐẤT ĐAI CỦA THANH
TRA THÀNH PHỐ VINH GIAI ĐOẠN 2013 – 2016 2.1 Điều kiện tự nhiên - xã hội đặc thù của địa bàn Thành phố Vinh
Trong mục này, luận văn giới thiệu sơ lược về các điều kiện tự nhiên – xã hội đặc thù của địa bàn Thành phố Vinh, bao gồm về diện tích, các đơn vị hành chính phường, xã; vị trí địa lý, các kết quả đã đạt được về kinh tế; định hướng phát triển trong những năm tiếp theo
2.2 Thực trạng quản lý và sử dụng đất trên địa bàn thành phố Vinh
Để hiểu về thực trạng hoạt động quản lý và sử dụng đất đai, trước hết cần hiểu rõ
về thực trạng quản lý và sử dụng đất trên địa bàn Thành phố Trong đó, thực trạng về quản lý đất đai bao gồm:
Thực trạng về ban hành và tổ chức thực hiện các văn bản pháp luật
Thực trạng về công tác lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất
Thực trạng về công tác giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất
Thực trạng về công tác thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ GPMB, tái định cư
Thực trạng về bản đồ địa chính, hệ thống thông tin đất đai
Thực trạng về công tác đăng ký đất đai, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất
2.3 Thực trạng khiếu nại, tố cáo về đất đai trên địa bàn thành phố Vinh
Trang 7Tại mục này, luận văn đưa ra và phân tích số liệu về thực trạng khiếu nại, tố cáo
về đất đai trên địa bàn thành phố Vinh qua các năm, có chia số liệu theo từng nhóm nội dung khiếu nại, tố cáo Từ việc phân tích số liệu, tác giả đã đưa ra một số nhận xét về tình hình khiếu nại, tố cáo trên địa bàn thành phố Vinh
2.4 Thực trạng giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai trên địa bàn thành phố Vinh
2.4.1 Thực trạng giải quyết khiếu nại về đất đai
Tại mục này, tác giả tổng hợp và phân tích số liệu về các đơn khiếu nại được giao cho Thanh tra Thành phố giải quyết qua các năm, chi tiết số liệu về tình hình giải quyết như số đơn được giao, số đơn đã giải quyết, kết quả giải quyết, việc đáp ứng thời hạn giải quyết, kết quả giải quyết của cơ quan cấp trên
Ngoài ra, tác giả đã phỏng vấn và tổng hợp kết quả phỏng vấn:
+ 40 người dân có đơn khiếu nại thuộc lĩnh vực đất đai về công tác giải quyết khiếu nại trong lĩnh vực đất đai của Thanh tra Thành phố Vinh;
+ 30 cán bộ công tác trong lĩnh vực đất đai về công tác giải quyết khiếu nại về đất đai của UBND Thành phố Vinh
2.4.2 Thực trạng giải quyết khiếu nại về đất đai
Tại mục này, tác giả tổng hợp và phân tích số liệu về các đơn tố cáo được giao
cho Thanh tra Thành phố giải quyết qua các năm, chi tiết số liệu về tình hình giải quyết như số đơn được giao, số đơn đã giải quyết, kết quả giải quyết, việc đáp ứng thời hạn giải quyết, kết quả giải quyết của cơ quan cấp trên
Ngoài ra, tác giả đã phỏng vấn và tổng hợp kết quả phỏng vấn:
+ 20 người dân có đơn tố cáo thuộc lĩnh vực đất đai về công tác giải quyết tố cáo trong lĩnh vực đất đai của Thanh tra Thành phố Vinh;
+ 30 cán bộ công tác trong lĩnh vực đất đai về công tác giải quyết khiếu nại về đất đai của UBND Thành phố Vinh
2.5 Đánh giá chung công tác giải quyết khiếu nại tố cáo về đất đai của Thanh tra thành phố Vinh giai đoạn 2013-2016
Trang 82.5.1 Những điểm mạnh
- Về quy trình: Về hình thức, trình tự thủ tục giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai được thực hiện tương đối đầy đủ
- Về thực hiện sau giải quyết khiếu nại, tố cáo: Qua công tác giải quyết khiếu nại,
tố cáo về đất đai, Thanh tra đã rà soát được hành vi trong quản lý đất đai của các cơ quan trực thuộc UBND Thành phố, kiến nghị sửa chữa sai sót, đồng thời trả lại quyền và lợi ích hợp pháp cho các công dân và các bên liên quan
Những điểm yếu cần khắc phục
- Về số lượng đơn thư: Mặc dù đã rất chú trọng công tác giải quyết KNTC, nhưng đơn thư KNTC được gửi đến Thanh tra Thành phố Vinh và UBND Thành phố Vinh vẫn không giảm mà còn có dấu hiệu tăng nhẹ
- Về thời hạn giải quyết: Một số ít đoàn xác minh nội dung khiếu nại, tố cáo còn thực hiện nhiệm vụ được giao
- Về thái độ xác minh, giải quyết: một số cán bộ còn có thái độ né tránh, đùn đẩy
và làm việc qua loa khi xác minh, giải quyết khiếu nại, tố cáo
Nguyên nhân của những điểm yếu nêu trên
- Nguyên nhân thuộc về Thanh tra Thành phố Vinh:
+ Thiếu thống nhất trong việc tham mưu giải quyết Khiếu nại, tố cáo về đất đai; +Thiếu sự chuẩn bị trong quá trình xác minh, giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai;
+ Thiếu nhân sự
- Nguyên nhân bên ngoài Thanh tra Thành phố Vinh:
+ Công tác lãnh đạo, chỉ đạo của lãnh đạo UBND Thành phố và lãnh đạo các đơn
vị trực thuộc với một số vụ việc còn chưa quan tâm sâu sát;
+ Những tồn tại do lịch sử để lại;
+ Hệ thống Văn bản Quy phạm pháp luật còn chưa đầy đủ, thiếu đồng bộ;
+ Tâm lý đùn đẩy, né tránh trong các đơn vị trực thuộc UBND Thành phố;
Trang 9+ Công tác quản lý nhà nước về đất đai;
+Trình độ của các cán bộ địa chính và cán bộ tư pháp tại UBND các phường xã còn hạn chế, trách nhiệm chưa cao; một số người dân có hiểu biết pháp luật kém, dễ bị kích động
CHƯƠNG 3 PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC GIẢI QUYẾT
KHIẾU NẠI TỐ CÁO VỀ ĐẤT ĐAI CỦA THANH TRA
THÀNH PHỐ VINH ĐẾN 2020 3.1 Phương hướng hoàn thiện giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai của Thanh tra Thành phố Vinh
Tại mục này, tác giả đề cập đến định hướng hoàn thiện công tác giải quyết khiếu
nại, tố cáo như sau:
- Giảm thiểu những nguyên nhân phát sinh KNTC của công dân
- Giải quyết đúng và đủ các vấn đề KNTC của công dân Đảm bảo việc giải quyết KNTC đúng thời hạn quy định, đúng quy trình, tránh việc kéo dài thời hạn giải quyết, gây bức xúc cho công dân khiếu nại
- Xử lý triệt để các vấn đề, các nội dung được nêu sau Quyết định giải quyết khiếu nại, Kết luận tố cáo, tránh tình trạng KNTC nhiều lần
3.2 Một số giải pháp hoàn thiện giải quyết KNTC về đất đai của Thanh tra Thành phố Vinh
3.2.1 Hoàn thiện quy trình giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai của Thanh tra Thành phố Vinh
- Chủ trì tham mưu cho UBND Thành phố Vinh ban hành cơ chế phối kết hợp chặt chẽ trong công tác giải quyết KNTC về đất đai
- Tham mưu UBND thành phố Vinh tổ chức các cuộc họp để chỉ đạo tháo gỡ, tham vấn cơ quan chuyên môn những vướng mắc trong công tác giải quyết KNTC về đất đai
Trang 10- Thiết lập và kiểm soát chặt chẽ hệ thống lưu trữ thông tin, tài liệu về thanh tra đất đai và giải quyết KNTC về đất đai
- Theo dõi, đôn đốc để đảm bảo xác minh, giải quyết KNTC đúng thời hạn quy định
3.2.2 Giải pháp tăng cường việc thực hiện sau thanh tra
- Chủ trì Tham mưu, kiến nghị UBND thành phố tổ chức thực hiện các nội dung
xử lý sau Quyết định giải quyết khiếu nại, Kết luận tố cáo
- Phối hợp xây dựng quy định khen thưởng đối với người tố cáo đúng, kiên quyết
xử lý trách nhiệm đối với người tố cáo sai
3.2.3 Giải pháp giảm số lượng đơn thư khiếu nại, tố cáo về đất đai
- Tham mưu thành lập các đoàn thanh tra, kiểm tra quản lý đất đai tại UBND các phường, xã
- Phối hợp tổ chức tuyên truyền chính sách pháp luật đất đai và KNTC về đất đai cho người dân trên địa bàn thành phố Vinh
3.2.4 Giải pháp khác
- Đề xuất tuyển dụng bổ sung cán bộ có đủ năng lực, trình độ để tham gia công tác giải quyết
- Tổ chức các buổi tự đào tạo nội bộ để các cán bộ thanh tra có trình độ cao, giàu kinh nghiệm và kiến thức chia sẻ lẫn nhau và hướng dẫn cho các cán bộ trẻ
- Tham mưu cho UBND thành phố xây dựng hệ thống tiêu chí và thang điểm để đánh giá thái độ và kết quả xác minh của các cá nhân, đơn vị được giao nhiệm vụ xác minh nội dung KNTC
3.3 Kiến nghị
3.3.1 Kiến nghị đối với Ủy ban Nhân dân thành phố Vinh
- Thống nhất trong việc áp dụng luật, quy định trong quản lý đất đai
- Xây dựng và bảo quản hệ thống thông tin lưu trữ về đất đai, cụ thể bao gồm một
số nội dung như sau