[r]
Trang 1NG D NG CÔNG NGH VI SINH V T
S N XU T CH PH M B O V TH C V T Ả Ấ Ế Ẩ Ả Ệ Ự Ậ
I M c tiêu bài h c ụ ọ
Sau khi h c xong bài này h c sinh ph i:ọ ọ ả
- Hi u và trình bày để ược khái ni m v ch ph m sinh h c b o v th c v tệ ề ế ẩ ọ ả ệ ự ậ
- Phân tích và trình bày đượ ơ ởc c s khoa h c, quy trình s n xu t các ch ph m vi khu n, virusọ ả ấ ế ẩ ẩ
và n m tr sâuấ ừ
- Rèn luy n k năng quan sát, so sánhệ ỹ
II Ph ươ ng pháp, ph ươ ng ti n ệ
* Phương pháp: Tr c quan, th o lu nự ả ậ
* Phương ti n: S đ đệ ơ ồ ường truy n thu c hóa h c BVTV vào môi trề ố ọ ường và con người; Phi uế
h c t p và m t s hình nh liên quanọ ậ ộ ố ả
III Ti n trình d y h c ế ạ ọ
1 n đ nh t ch c – 1’ Ổ ị ổ ứ
2 Ki m tra bài cũ – 0’ ể
3 D y h c bài m i – 35’ ạ ọ ớ
Ho t đ ng 1: Tìm hi u ch ph m vi khu n trong PT sâu h i – 15’ ạ ộ ể ế ẩ ẩ ạ
- Theo em, sâu h i có b b nh t t không? N uạ ị ệ ậ ế
có thì nn gây b nh cho sâu h i là gì? ệ ạ (khí h u ậ
và các loài vsv gây b nh) ệ
- V y theo em, th nào là ch ph m vi sinh ptậ ế ế ẩ
sâu h i? Nó có khác gì so v i thu c hóa h cạ ớ ố ọ
BVTV?
- Nêu câu h i g i ý tìm hi u ch ph m vi ỏ ợ ể ế ẩ
khu n tr sâu: ẩ ừ
+ Th nào là ch ph m vk tr sâu?ế ế ẩ ừ
+ Loài vi khu n nào đẩ ượ ử ục s d ng đ s n xu tể ả ấ
ra ch ph m vi khu n tr sâu?ế ẩ ẩ ừ
+ Vì sao vk này tiêu di t đệ ược sâu h i?ạ
+ Tri u ch ng c a sâu h i khi b b nh do việ ứ ủ ạ ị ệ
khu n gây ra?ẩ
Nh n m nh: ấ ạ Vi khu n có r t nhi u loài khác ẩ ấ ề
nhau, nh ng đ di t đ ư ể ệ ượ c sâu h i, nó ph i s n ạ ả ả
xu t đ ấ ượ c protein đ c giai đo n bào t tìm ộ ở ạ ử
Khái ni m ch ph m b o v th c v t ệ ế ẩ ả ệ ự ậ
Là ch ph m đế ẩ ượ ảc s n xu t t nguyên li uấ ừ ệ chính là nh ng VSV s ng, có tác d ng gâyữ ố ụ
b nh cho sâu đ di t sâu ệ ể ệ → không gây nhả
hưởng cho môi trường, gi cân b ng hữ ằ ệ sinh thái Nông nghi p; Đ m b o an toànệ ả ả
th c ph mự ẩ
I Ch ph m vi khu n tr sâu ế ẩ ẩ ừ
- VK đượ ử ục s d ng đ s n xu t ch ph mể ả ấ ế ẩ
tr sâu là nh ng vi khu n có tinh thừ ữ ẩ ể Protein đ c giai đo n bào tộ ở ạ ử
- Loài vi khu n có tác nhân này là vi khu nẩ ẩ Bacillus thuringiensis (Bt)
Trang 2th y vi khu n Bt ấ ở ẩ
Gi i thích: ả Bào t – Màng t bào lõm vào t o 1 ử ế ạ
ngăn ch a 1 vùng DNA ứ → xung quanh ngăn
hình thành 1 màng dày g m 1 s l p b o v ồ ố ớ ả ệ
Bào t có v n t c chuy n hóa ch m, ch u đ ử ậ ố ể ậ ị ượ c
khô h n, ch t đ c và nhi t đ c c tr , s ng ạ ấ ộ ệ ộ ự ị ố
không dinh d ưỡ ng nhi u năm, đ nh đ bay ề ủ ỏ ể
trong không khí → khi g p đk thu n l i ặ ậ ợ → n y ẩ
m m ầ → gi i phóng t bào vi khu n có kh năng ả ế ẩ ả
phát tri n và sinh s n ể ả
GV gi i thi u quy trình s n xu t lên b ng, v aớ ệ ả ấ ả ừ
gi i thi u, v a gi i thíchớ ệ ừ ả
BS: Ở VN, Bt đ ượ c nghiên c u s n xu t t ứ ả ấ ừ
1976 đ n 1985 ế → cho ra th ươ ng ph m ẩ Bacterin
cung c p cho nhi u vùng rau s ch trên c n ấ ề ạ ả ướ c
- Quy trình sx:
Gi ng g c Cb môi trố ố ường
SX gi ng c p 1 Kh trùng MTố ấ ử
C y gi ng sxấ ố
và theo dõi q/tr lên menỦ
T o d ng ch ph m:ạ ạ ế ẩ + Nghi n, l c, ly tâmề ọ + B sung ch t ph giaổ ấ ụ + S y khôấ
+ Đóng gói, b o qu nả ả
Ho t đ ng 2: Tìm hi u ch ph m Virus trong PT sâu h i – 15 ạ ộ ể ế ẩ ạ
- Nêu câu h i g i ý tìm hi u ch ph m virus ỏ ợ ể ế ẩ
tr sâu: ừ
+ Th nào là ch ph m virus tr sâuế ế ẩ ừ
+ Đ i tố ượng virus nào thường đượ ử ục s d ng để
t o ch ph m?ạ ế ẩ
N.P.V = Nuclear polyhedrosis virus
+ Tri u ch ng b b nh c a sâu h i khi b nhi mệ ứ ị ệ ủ ạ ị ễ
virus?
Vi t Nam, virus N.P.V đ c s n xu t
nhi u công ty BVTV Trung ề ở ươ ng, Vi n b o v ệ ả ệ
th c v t, Vi n sinh h c nhi t đ i ự ậ ệ ọ ệ ớ
GV gi i thi u quy trình lên b ng và gi i thíchớ ệ ả ả
II – CH PH M VIRUS TR SÂU: Ế Ẩ Ừ
- Gây nhi m virus nhân đa di n (N.P.V) lênễ ệ sâu non → nghi n nát sâu non b nhi m virusề ị ễ
→ pha v i nớ ước theo t l nh t đ nh ỷ ệ ấ ị → l cọ
→ thu nước d ch virus đ m đ c ị ậ ặ → pha chế
ch ph mế ẩ
- Quy trình sx:
NUÔI SÂU GI NG Ố
(V t ch ) ậ ủ NUÔI SÂU HÀNG LO T Ạ
CH BI N TH C Ế Ế Ứ
ĂN NHÂN T O Ạ
(V t ch ) ậ ủ
NHI M B NH VIRUS CHO Ễ Ệ
SÂU
PHA CH PH M: Ế Ẩ
- Thu th p sâu, b nh ậ ệ
- Nghi n, l c ề ọ
- Li tâm
- Thêm ch t ph gia ấ ụ
S Y KHÔ Ấ
KI M TRA CH T L Ể Ấ ƯỢ NG ĐÓNG GÓI
Trang 3Ho t đ ng 3: Tìm hi u ch ph m n m trong PT sâu h i – 5’ ạ ộ ể ế ẩ ấ ạ Nêu câu h i g i ý tìm hi u ch ph m n m ỏ ợ ể ế ẩ ấ
tr sâu: ừ
+ Nhóm n m nào đấ ược s d ng đ t o chử ụ ể ạ ế
ph m n m tr sâu?ẩ ấ ừ
+ Khi b nhi m n m ( n m túi & n m ph nị ễ ấ ấ ấ ấ
tr ng) sâu h i có tri u ch ng b nh tích nh thắ ạ ệ ứ ệ ư ế
nào?
GV gi i thi u quy trình s n xu t và gi i thíchớ ệ ả ấ ả
III – CH PH M N M TR SÂU: Ế Ẩ Ấ Ừ
- 2 nhóm n m đấ ượ ử ục s d ng: Nhóm n m túiấ
và n m ph n tr ng (Beauvaria bassiana)ấ ấ ắ
- Quy trình sx :
Gi ng n m thu n ố ấ ầ → mt nhân sk→ R iả
m ng (B.b)ỏ (Cám, ngô, đg)
đ hình thành bào t ể ử → t o ch ph m (…)ạ ế ẩ
4 C ng c - 5’ ủ ố
- Th nào là ch ph m vi khu n tr sâu? Vi khu n dùng s n xu t? Đ c đi m?ế ế ẩ ẩ ừ ẩ ả ấ ặ ể
- Th nào là ch ph m virus tr sâu? Virus dùng s n xu t?ế ế ẩ ừ ả ấ
- Th nào là ch ph m n m tr sâu? Nhóm n m dùng s n xu t? ế ế ẩ ấ ừ ấ ả ấ
- GV cho HS xem l i 3 quy trình trên b ng, và nh n m nh: quy trình s n xu t chạ ả ấ ạ Ở ả ấ ế
ph m virus tr sâu, môi trẩ ừ ường dinh dưỡng cho virus chính là sâu non, khác v i 2 quy trình kiaớ
là môi trường dinh dưỡng nhân t o ho c t nhiên ạ ặ ự
5 H ướ ng d n – 4’ ẫ
H c bài, tr l i các câu h i trong SGKọ ả ờ ỏ