Vai trò của yếu tố tự sự, miêu tả trong văn bản biểu cảm:. Vai trò của yếu tố tự sự, miêu tả trong văn bản biểu cảm:.[r]
Trang 1TaiLieu.VN
Trang 2TaiLieu.VN
ÔN TẬP VĂN BẢN BIỂU CẢM
ĐẶC ĐIỂM CƠ
BẢN
CÁCH LẬP Ý
VÀ LẬP DÀN
BÀI
CÁCH DIỄN
ĐẠT
Mục tiêu cần đạt:
Trang 3TaiLieu.VN
Bài tập 1:
Đọc kĩ các đoạn văn ở bài tập 1
(phiếu học tập), xác định
và cho biết vỡ sao mà em xác định như vậy?
I ĐẶC ĐIỂM CƠ BẢN CỦA VĂN BẢN BIỂU CẢM:
1 Mục đích của văn bản biểu cảm:
Trang 4TaiLieu.VN
Có một lần các cháu thiếu nhi đến thăm Bác Chú bảo vệ bảo Bác rất bận, không thể tiếp các cháu được Bác biết chuyện liền ra đón các cháu vào Bác trò chuyện vui vẻ, dặn dò các cháu chăm ngoan, học giỏi, biết vâng lời ông bà cha mẹ, thầy cô Khi các cháu ra về, Bác tiễn đến tận ngõ Xe từ từ lăn bánh, ngoái lại nhìn các cháu vẫn còn thấy một cụ già hiền từ đứng nhìn theo và vẫy chào tạm biệt
(Chuyện đời thường của Bác Hồ)
Phương thức biểu đạt: Tự sự
Căn cứ xác định: Đoạn văn đã kể lại câu chuyện các cháu thiếu nhi đến thăm Bác Hồ.
Trang 5TaiLieu.VN
“Đêm qua em mơ gặp Bác Hồ, râu Bác dài, tóc Bác bạc phơ ”. Trước mắt tôi hiện lên hình ảnh Bác thật hiền từ
ông Bụt vậy Nhưng Bác không mặc áo dài thụng, tay chống gậy trúc mà là bộ quần áo kaki đã bạc màu, miệng tươi cười , tay cầm đĩa kẹo để chia cho các cháu thiếu nhi Hôm qua tôi được điểm mười, nên tôi cũng được Bác chia kẹo Tôi háo hức mong chờ đến lượt mình Chao ôi, ánh mắt Bác nhìn tôi mới thật trìu mến và ấm áp làm sao! Tôi ngỡ như ông ngoại đang nhìn tôi vậy Ôi! Không lẽ đây lại là một giấc mơ sao? Một giấc mơ kỳ diệu mà tôi ước nó sẽ không kết thúc
(Bài làm của học sinh)
Phương thức biểu đạt: Biểu cảm
Căn cứ xác định: Đoạn văn bộc lộ tình cảm, cảm
xúc với Bác Hồ kính yêu
Trang 6TaiLieu.VN
“Tôi đã một lần được đến thăm ngôi nhà sàn - nơi
và làm việc Bước qua hàng rào râm bụt xanh mướt điểm những bông hoa đỏ tươi là một căn phòng nhỏ thật đơn sơ giản dị nhưng lại rất gọn gàng, sạch sẽ Chiếc giường một, chiếc tủ nhỏ, chiếc đài con con đặt ngay ngắn trên chiếc bàn làm việc Một bình hoa
tinh khiết, toả hương man mát, dìu dịu Tôi có cảm
giác dường như Bác đang đứng rất gần, rất gần đây mìm
cười hiền hậu nhìn chúng tôi.”
(Bài làm của học sinh)
Phương thức biểu đạt: Miêu tả
Căn cứ xác định: Đoạn văn đã tái hiện, giúp hình
dung cảnh ngôi nhà sàn của Bác.
Trang 7TaiLieu.VN
Bài tập 1:
MỤC ĐÍCH BIỂU ĐẠT
CHÍNH CỦA VĂN BẢN
CĂN CỨ
XÁC
ĐỊNH
PTBĐ
CƠ BẢN
ĐOẠN VĂN 3 ĐOẠN VĂN 2
ĐOẠN VĂN 1
Tự sự Biểu cảm Miêu tả
Kể lại một câu chuyện
Bộc lộ cảm xúc
Tái hiện lại hình
ảnh
Trang 8TaiLieu.VN
“Đêm qua em mơ gặp Bác Hồ, râu Bác dài, tóc Bác bạc phơ ” Trước mắt tôi hiện lên hình ảnh Bác thật hiền từ như một ông Bụt vậy Nhưng Bác không mặc áo dài thụng, tay chống gậy trúc mà thay vào đó là bộ quần áo kaki đã bạc màu, miệng tươi cười , tay cầm đĩa kẹo để chia cho các cháu thiếu nhi Hôm qua tôi được điểm mười, nên tôi cũng được Bác chia kẹo Tôi háo hức mong chờ đến lượt mình để được nhận kẹo của Bác Chao ôi, ánh mắt Bác nhìn tôi mới thật trìu mến và ấm áp làm sao! Tôi ngỡ như ông ngoại đang nhìn tôi vậy Rồi Bác ôm tôi vào lòng và thơm lên hai má tôi Ôi! Không lẽ đây lại là một giấc mơ sao? Một giấc mơ kỳ diệu mà tôi ước nó sẽ không kết thúc
(Bài làm của học sinh)
2 Các cách biểu cảm:
Em hãy cho biết trong đoạn văn biểu cảm ở bài tập
1, người viết đã biểu cảm bằng những cách nào? Chỉ
ra những từ ngữ, câu văn thể hiện các cách biểu cảm đó?
Bài tập 2:
Trang 9TaiLieu.VN
THẢO LUẬN
NHÓM:
Theo em văn biểu cảm khác văn tự
thế nào? Yếu tố tự sự, miêu tả đóng vai trò gì trong bài văn biểu cảm? Cho ví dụ.
Trang 10TaiLieu.VN
ĐIỂM KHÁC NHAU GIỮA
VĂN BIỂU CẢM VỚI VĂN TỰ SỰ VÀ VĂN MIÊU TẢ
Miêu tả là yếu
tố chính
Tự sự là yếu
tố chính
Vai trò
của yếu
tố tự sự
miêu tả
Bộc lộ tình cảm, cảm xúc, đánh
giá
Tái hiện sự vật,
sự việc cụ thể
hình dung ra
sự vật, sự việc
đó
Kể một câu chuyện (sự việc) có đầu,
có cuối ý
nghĩa
Mục
đích
biểu đạt
Văn biểu cảm Văn miêu tả
Văn tự sự
Phươn
g diện
Tự sự, miêu tả là những yếu tố phụ làm nền để bộc lộ
cảm xúc
Trang 11TaiLieu.VN
Yếu tố tự sự, miêu tả làm nền, làm giá đỡ để bộc lộ cảm xúc Thiếu tự sự, miêu tả thì tình cảm mơ hồ, không cụ thể
BIỂU CẢM
Vai trò của yếu tố tự sự, miêu tả trong văn bản
biểu cảm:
Vai trò của yếu tố tự sự, miêu tả trong văn bản
biểu cảm:
Trang 12TaiLieu.VN
* Nêu ý nghĩa tượng trưng của hình ảnh
* Đọc một câu thơ, câu ca dao hoặc nêu tên một văn bản biểu cảm có sử dụng hình ảnh tượng trưng đó
Trang 13TaiLieu.VN
Tượng trưng cho mùa hè, mùa thi, mùa chia tay của tuổi học trò
Trang 14TaiLieu.VN
Thân gầy guộc, lá mong manh
Mà sao nên luỹ nên thành tre
ơi!
Trang 15TaiLieu.VN
Trang 16TaiLieu.VN
Nhị vàng, bông trắng, lá xanh Gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn
Trang 17TaiLieu.VN
I Đặc điểm cơ bản của văn bản biểu cảm:
1 Mục đích của văn bản biểu cảm:
Biểu đạt tình cảm, cảm xúc, sự đánh giá của con người đối với thế giới xung quanh và khêu gợi lòng đồng cảm nơi người đọc
2 Các cách biểu cảm:
a) Trực tiếp b) Gián tiếp:
- Thông qua miêu tả, tự sự
- Thông qua hình ảnh ẩn dụ, tượng trưng
Trang 18TaiLieu.VN
II CÁCH LẬP Ý VÀ LẬP DÀN BÀI CHO
ĐỀ VĂN BIỂU CẢM:
CÁC CÁCH LẬP Ý
Liên hệ
hiện tại
với
tương lai
Hồi tưởng quá khứ
và suy nghĩ
về hiện tại
Tưởng tượng tình huống hứa hẹn, mong muốn
Quan sát
và suy ngẫm