Các hình tròn màu đ là các êlectron t do... Mật độ hạt tải điện (các êlectron tự do) trong kim loại rất lớn, nên kim loại dẫn điện tốt.[r]
Trang 1BÀI 13:
Trang 2Text in here
Dòng đi n là gì? ệ Đi u ki n đ có dòng đi n ề ệ ể ệ
Dòng đi n là dòng ệ chuy n d i có h ể ờ ướ ng c a ủ các h t t i ạ ả đi n ệ
Có các h t t i đi n t do ạ ả ệ ự
(có hi u đi n th đ t vào hai đ u v t d n) ệ ệ ế ặ ầ ậ ẫ
(có hi u đi n th đ t vào hai đ u v t d n) ệ ệ ế ặ ầ ậ ẫ
Trang 3Đa s các ng d ng c a đi n liên ố ứ ụ ủ ệ
quan đ n dòng đi n, nghĩa là liên quan ế ệ
đ n dòng chuy n đ ng c a các h t t i đi n ế ể ộ ủ ạ ả ệ
B ng nh ng hi u bi t và quan sát c a cá nhân, ằ ữ ể ế ủ
em hãy cho bi t ế dòng đi n t n t i trong nh ng ệ ồ ạ ữ môi tr ườ ng nào ?
Trang 4Dòng điện trong các môi trường
Trang 5 Kim loại cũng như tất cả các vật liệu khác, đều
do các nguyên tử liên kết với nhau tạo nên. Nguyên tử lại gồm hạt nhân tích điện dương và các electron mang điện quay xung quanh. Vậy các electron trong kim loại có đặc điểm gì và nó chi phối tính chất của dòng điện trong kim loại ra sao?
Đó chính là nội dung của bài học này.
Trang 7đi n tr dây tóc bóng đèn 6,2 V – 0,5A vào hi u ệ ở ệ
đi n th đ t vào bóng đèn, ta đ ệ ế ặ ượ c k t qu ghi ế ả ở
b ng 17.2 và đ c tuy n vôn – ampe trên hình 17.1( ả ặ ế SGK VL11NC trang 88) T đó, em rút ra nh ng ừ ữ
k t lu n gì? ế ậ
Đi n tr dây tóc đèn tăng khi hi u đi n th tăng ệ ở ệ ệ ế
M t khác khi hi u đi n th tăng, đ sáng c a đèn ặ ệ ệ ế ộ ủ tăng, ch ng t nhi t đ dây tóc bóng đèn tăng K t ứ ỏ ệ ộ ế
lu n: ậ đi n tr dây tóc bóng đèn tăng khi nhi t đ tăng ệ ở ệ ộ
Đi n d n su t c a kim lo i r t l n Ch ng t , ệ ẫ ấ ủ ạ ấ ớ ứ ỏ
kim lo i là ch t d n đi n t t ạ ấ ẫ ệ ố
Ngoài ra, trong bài 10 và bài 12 SGK VL 11, các
em đã bi t đ ế ượ c hai tính ch t đi n c a kim lo i ấ ệ ủ ạ
Em hãy cho bi t hai tính ch t đó là gì? ế ấ
Trang 8+ Kim lo i là ch t ạ ấ d n đi n t t ẫ ệ ố
+ Dòng đi n trong kim lo i ệ ạ tuân theo đ nh lu t Ôm ị ậ
( n u nhi t đ không đ i) ế ệ ộ ổ
+ Dòng đi n ch y qua dây d n kim lo i ệ ạ ẫ ạ gây ra
tác d ng nhi t ụ ệ
+ Đi n tr su t ệ ở ấ c a kim lo i ủ ạ tăng theo nhi t đ ệ ộ
I I
Trang 9Vì êlectron chuy n đ ng t do trong kh i kim lo i ể ộ ự ố ạ
Vì êlectron chuy n đ ng t do trong kh i kim lo i ể ộ ự ố ạ
gi ng nh các phân t khí chuy n đ ng t do trong bình ố ư ử ể ộ ự
êlectron t do ự
êlectron t do? ự
m t cách tu n hoàn, tr t t ộ ầ ậ ự
PHI U H C T P S 2 Ế Ọ Ậ Ố
Trang 10+
Mô hình m t ô m ng tinh th kim lo i Các hình tròn màu xanh là các ion ộ ạ ể ạ
d ươ ng Các hình tròn màu đ là các êlectron t do ỏ ự
Trang 114 M t đ electron (s electron t do trong 1m ậ ộ ố ự 3 th tích) có ể
gi ng nhau đ i v i m i kim lo i hay không? ố ố ớ ỗ ạ
M t đ này có giá tr ậ ộ ị ……… … …. đ i v i m i ố ớ ỗ
kim lo i ạ
5 Khi không có tác d ng đi n tr ụ ệ ườ ng ngoài, các electron t ự
do chuy n đ ng ể ộ ………
Chuy n đ ng này ể ộ ………… ……. t o ra dòng đi n trong kim lo i ạ ệ ạ
II Thuy t êlectron t do trong kim lo i ế ự ạ
II Thuy t êlectron t do trong kim lo i ế ự ạ
không gi ng nhau ố
h n lo n ỗ ạ không
không đ i ổ
PHI U H C T P S 2 Ế Ọ Ậ Ố
Trang 12Khi không có tác d ng c a đi n tr ụ ủ ệ ườ ng ngoài , các êlectron chuy n đ ng h n lo n , va ể ộ ỗ ạ
ch m (t ạ ươ ng tác)v i các ion d ớ ươ ng nên không có h ướ ng u tiên ư S êlectron chuy n ố ể
đ ng theo m t h ộ ộ ướ ng nào đó luôn b ng s êlectron chuy n đ ng theo h ằ ố ể ộ ướ ng ng ượ ạ c l i
Đi n l ệ ượ ng t ng c ng b i các êlectron đi qua m t m t b t kì theo m t chi u nào đó là ổ ộ ở ộ ặ ấ ộ ề
b ng không V y ằ ậ chuy n đ ng h n lo n này ể ộ ỗ ạ không t o ra dòng đi n ạ ệ
III
Trang 13 Khi đặt vào hai đầu vật dẫn kim loại một hiệu điện thế thì các êlectron chuyển động như thế nào? Chuyển động này có tạo ra dòng điện hay không?
Trang 14Có các h t mang đi n t do ạ ệ ự
Có các h t mang đi n t do ạ ệ ự
E
Có đi n tr ệ ườ ng ngoài
Có đi n tr ệ ườ ng ngoài
I
V y, dòng đi n trong kim lo i là dòng d ch chuy n ậ ệ ạ ị ể
có h ướ ng c a các êlectron t do ng ủ ự ượ c chi u đi n tr ề ệ ườ ng.
Trang 154 Giải thích vì sao khi có dòng điện chạy qua vật dẫn kim loại thì vật dẫn kim loại có sự toả nhiệt?
Trang 16Text in here
1. Vì sao kim lo i d n đi n t t ạ ẫ ệ ố
Êlectron t do ự 10 28 /m 3
Kim lo i d n đi n t t vì ạ ẫ ệ ố m t đ ậ ộ h t t i đi n ạ ả ệ trong kim lo i ạ r t l n ấ ớ
Trang 17Text in here
2. Nguyên nhân gây ra đi n tr c a kim lo i ệ ở ủ ạ
Do s ự m t tr t t ấ ậ ự c a ủ m ng tinh th ạ ể c n tr ả ở chuy n đ ng có h ể ộ ướ ng c a êlectron t do ủ ự
III. Giải thích tính chất điện của kim loại
Trang 18+ +E
+ +
+ +
+
+ +
+ +
+ +
+ +
+
+ +
+ +
Khi nhi t đ kim lo i tăng ion kim lo i dao đ ng m nh h n đ ệ ộ ạ ạ ộ ạ ơ ộ
m t tr t t c a m ng tinh th tăng tăng s c n tr chuy n đ ng e ấ ậ ự ủ ạ ể ự ả ở ể ộ
đi n tr su t c a kim lo i tăng ệ ở ấ ủ ạ
3a Gi i thích vì sao khi nhi t đ tăng thì đi n tr su t ả ệ ộ ệ ở ấ
c a kim lo i tăng? ủ ạ
Trang 19+ +E
+ +
+ +
+
+ +
+ +
+ +
+ +
+
+ +
+ +
III. Giải thích tính chất điện của kim loại
Trang 20* Đi n tr su t c a kim lo i ph thu c nhi t đ g n đúng theo ệ ở ấ ủ ạ ụ ộ ệ ộ ầhàm b c nh t: ậ ấ
Trang 213b Giải thích vì sao các kim loại khác nhau
có điện trở suất khác nhau?
III. Giải thích tính chất điện của kim loại
Các kim lo i khác nhau có ạ c u trúc m ng tinh th khác ấ ạ ể
nhau và m t đ electron t do khác nhau ậ ộ ự Do đó, tác d ng “ ụ ngăn c n” chuy n đ ng có h ả ể ộ ướ ng c a các electron t do trong ủ ự
m i kim lo i cũng khác nhau Vì th , các kim lo i khác nhau có ỗ ạ ế ạ
đi n tr khác nhau ệ ở
Trang 224 Giải thích vì sao khi có dòng điện chạy qua vật dẫn kim loại thì vật dẫn kim loại có sự toả nhiệt?
Các êlectron t do chuy n đ ng có gia t c d ự ể ộ ố ướ i tác d ng ụ
c a l c đi n tr ủ ự ệ ườ ng thu đ ượ c năng l ượ ng Chúng truy n ề
m t ph n năng l ộ ầ ượ ng cho m ng tinh th khi “va ch m” vào ạ ể ạ
m ng , làm tăng n i năng c a kim lo i Nh v y, ạ ộ ủ ạ ư ậ năng l ượ ng
c a chuy n đ ng có h ủ ể ộ ướ ng c a các êlectron t do đã chuy n ủ ự ể thành n i năng ộ c a kim lo i t c là chuy n hoá thành nhi t ủ ạ ứ ể ệ
Vì v y dây d n kim lo i nóng lên khi có dòng đi n ch y qua ậ ẫ ạ ệ ạ
Trang 231 Các tính chất điện của kim loại: dẫn điện tốt, tuân theo định luật Ôm, gây tác dụng nhiệt, điện trở suất tăng theo nhiệt độ:
6 Khi chuyển động, e truyền một phần năng lượng cho mạng, làm tăng
nội năng (nhiệt),làm cho kim loại nóng lên.
Trang 24Câu 1: Khi nói v dòng đi n trong kim lo i, phát ề ệ ạ
bi u nào d ể ướ i dây sai?
A Dòng đi n trong kim lo i là dòng chuy n d i có h ệ ạ ể ờ ướ ng
Trang 25Câu 2: M t dây b ch kim 20 ộ ạ ở 0 C có đi n tr su t là 10,6.10 ệ ở ấ -8 Cho bi t r ng đi n tr su t c a b ch kim tăng t l b c ế ằ ệ ở ấ ủ ạ ỉ ệ ậ
nh t theo nhi t đ v i h s nhi t đi n tr là 3,9.10 ấ ệ ộ ớ ệ ố ệ ệ ở -3 K -1 Tính đi n tr su t c a dây này nhi t đ 500 ệ ở ấ ủ ở ệ ộ 0 C.
Trang 27C Ả M N QUÍ TH Y CÔ Ơ Ầ