- Hơn nữa, Đà Nẵng rất gần kinh đô Huế nên nếu chếm được Đà Nẵng trong vòng một tuần thì Pháp có thể vượt đèo Hải Vân để tấn công Huế, buộc triều đình nhà Nguyễn phải đầu hàng?. - Theo m[r]
Trang 1GIÁO ÁN BÒI DƯỜNG HỌC SINH GIỎI LỊCH SỬ 9
Bài 1: CUỘC KHÁNG CHIẾN 1858-1873
I Thực dân Pháp xâm lược Việt Nam
1.Chiến sự ở Đà Nẵng:
* Nguyên nhân (khách quan)
- Tư bản Pháp đang trên đà phát triển nhu cầu về thị trương, nhân công, nhu cầu về thị trường thuộc địa cao mà Việt Nam là một quốc gia có vị trí địa lý thuận lợi, có nhiều tài nguyên khoáng sản
- Chế độ phong kiến Việt Nam lạc hậu, rơi vào khủng hoảng
=> Là đối tượng xâm lược của Pháp
* Nguyên nhân (chủ quan)
- Pháp lấy cớ bảo vệ những giáo sĩ và giáo dân đang bị chính quyền nhà Nguyễn đàn
áp, lôi kéo Pháp lôi kéo Tây Ban Nha để xâm lược Việt Nam
* Chiến sự ở Đà Nẵng
- Chiều 31/8/1858, Pháp và Tây Ban Nha đã tiến hành dàn trận trước cửa biển Đà Nẵng
- Sáng 1/9/1858, Pháp chính thức xâm lược Việt Nam
* Vì sao Pháp chọn Đà Nẵng để mở đầu cho quá trình xâm lược nước Việt Nam?
=> - Vì Đà Nẵng có cửa biển, nước sâu, rộng và kín gió nên tàu lớn có thể ra vào dễ dàng Đà Nẵng là một trí ttrong yếu về quân sự, án ngữ con đường Nam Bắc
- Hơn nữa, Đà Nẵng rất gần kinh đô Huế nên nếu chếm được Đà Nẵng trong vòng một tuần thì Pháp có thể vượt đèo Hải Vân để tấn công Huế, buộc triều đình nhà Nguyễn phải đầu hàng
- Theo mật báo của các giáo sĩ tại Đà Nẵng, Pháp còn một đội quân công giáo để tiếp ứng
* Trước dùng vũ lực để xâm lược Việt Nam, Pháp đã thực hiện những thủ đoạn nào? Tại sao nó lại liên kết với Tây Ban Nha ?
=> - Đối với bất cứ thủ đoạn nào, Pháp vẫn bộc lộ rõ nhất dã tâm của mình là xâm chiếm Việt Nam – một đất nước có vị trí qun trọng ở Đông Nam Á
- Một số giáo sĩ ở Tây Ban Nha bị triều đình Huế giam giữ, giết hại nhưng thự sự Tây Ban Nha muốn chớp thời cơ để kiếm lợi với Pháp
* Tình hình chiến ự ở Đà Nẵng đã diễn ra như thế nào? Khi thực dân Pháp đánh Đà Nẵng, triều đình và nhân dân ta có thái độ như thế nào?
=> - Khi nghe tin Pháp chiếm bán đảo Sơn Trà, triều đình Huế đã cử Nguyễn Tri Phương làm tổng chỉ huy mặt trận ở Quảng Nam Ông không chủ động tấn công địch
mà huy động nhân dân đắp chiến lũy dài 3km để bao vây giặc ở nước ngoài cửa biển nhằm cản bước tiến của chúng vào đất liền
- Với nhân dân, ông yêu cầu: “Vườn không nhà trống” Cách làm này có hiệu quả nhất định, cộng thêm việc không quen khí hậu nên quân Pháp gặp rất nhiều khó khăn Chúng bước đầu thất bại trong việc đánh nhanh, thắng nhanh
- Sau 5 tháng xâm lược, chúng chỉ xâm lược được bán đảo Sơn Trà
2 Chiến sự ở Gia Định năm 1859
- Tháng 2/1859, quân Pháp từ Đà Nẵng tiến vào Gia Định (Sài Gòn)
Trang 2- Ngày 17/2/1859, tấn công thành công Gia Định Quân triều đình chống cự yếu ớt rồi tan rã
* Khi Pháp đánh vào Gia Định, thái độ của quân triều đình như thế nào? Em có nhận xét gì về thái độ chống quân Pháp của triều đình Huế?
=> - Trong lúc quân nhà Nguyễn bỏ thành chạy, phong trào chống Pháp của dân Gia Định rất nhanh, rất mạnh Địch bị tập kích, đột kích khắp nơi Chúng không dám đóng quân ra ngoài tầm đại bác và đóng quân trên tàu chiếm Sài Gòn
- Triều đình không biết dựa vào dân để chống giặc, tập trung mọi lực lượng xây dựng đại đồn chí hòa
* Thái độ của nhân dân Gia Định như thế nào khi Pháp tấn công?
=> - Nhân dân tự động đứng lên phản kháng làm cho chúng rất khó khăn
- Rạng sáng 24/2/1861, quân Pháp tấn công đại đồn chí hòa Quân ta chống trả mạnh
mẽ nhưng không chống nổi hỏa lực của địch Đại đồn chí hòa thất thủ Thừa thắng quân Pháp lần lượt chiếm các tỉnh Nam Kỳ: Biên Hòa, Vĩnh Long, Định Tường
* Em có nhận xét gì về bản hiệp ước Nhâm Tuất (1862)?
=> Nhận xét:
- Triều đình đã chính thức đầu hàng, bức bột trước sự xâm lược của Pháp
- Với việc làm đó, triều đình đã từ bỏ một phần trách nhiệm tổ chức và lãnh đạo kháng chiến chống Pháp đồng thời cũng thể hiện ý thức vì lợi ích riêng của triều đình phong kiến nên đã phản bội một phần lợi ích dân tộc
II.Cuộc khán chiến chống Pháp (1858-1873)
1.Kháng chiến ở Đà Nẵng và ba tỉnh miền Đông Nam Kì
Tại Đà Nẵng, nhiều toán nghĩa sĩ nổi dậy kết hợp với nghĩa quân triều đình để đánh Pháp
- Năm 1859, khi Pháp đánh vào Gia Định, phong trào kháng chiến của nông dân càng sôi nổi
- Nghĩa quân Nguyễn Trung Trực đốt cháy tàu Ét-pê-răng của Pháp trên sông Vàm
Cỏ Đông
- Trương Định được phong là Bình Tây Đại nguyên soái, lập căn cứ ở Gò Công để đánh Pháp
* Thái độ của nhân dân khi Pháp xâm lược Đà Nẵng?
2.Kháng chiến lan rộng ra ba tỉnh miền Tây
* Kể tên các trung tâm, lãnh tụ kháng chiến ở miền Tây
=> - Trung tâm:
+Đồng Tháp Mười +Tây Ninh
+Bến Tre +Rạch Giá
- Lãnh tụ:
+Trương Quyền +Nguyễn Trung Trực
+Phan Tôn +Nguyễn Hữu Vân
+Phan Liêm
* Ngoài kháng chiến bằng vũ trang, còn có hình thức kháng chiến nào nữa?
=> - Phong trào không hợp tác của giặc
- Dùng văn thơ để chiến đấu: Nguyễn Đình Chiểu, Phan Văn Trị,…