- Giai cấp công nhân: Xuất thân từ nông dân, làm việc trong đồn điền, hầm mỏ, nhà máy…bị bóc lột nặng nề, có tinh thần yêu nước, tích cực tham gia phong trào chống Pháp, cải thiện đời số[r]
Trang 1TRƯỜNG THPT AN KHÁNH
TỔ SỬ-ĐỊA-GDCD
KỲ KIỂM TRA LẠI NĂM HỌC 2019-2020
BỘ MÔN: LỊCH SỬ
Ninh Kiều, ngày 10 tháng 7 năm 2020
NỘI DUNG KIẾN THỨC ÔN TẬP KIỂM TRA LẠI
MÔN LỊCH SỬ LỚP 11
Bài 19: NHÂN DÂN VIỆT NAM KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP XÂM LƯỢC
(Từ 1858 đến trước 1873)
1 Tình hình Việt Nam đến giữa thế kỉ XIX trước khi thực dân Pháp xâm lược.
- Giữa thế kỉ XIX, Việt Nam là quốc gia độc lập, có chủ quyền song chế độ phong kiến đã lâm vào khủng hoảng trầm trọng
+ Nông nghiệp: sa sút, mất mùa, đói kém thường xuyên
+ Công - thương nghiệp: đình đốn do chính sách “ bế quan tỏa cảng” của nhà Nguyễn
+ Quân sự: lạc hậu, đối ngoại sai lầm: “ cấm đạo”, đuổi giáo sĩ phương Tây…
+ Xă hội: Đời sống nhân dân khó khăn, nhiều cuộc khởi nghĩa nổ ra
2 Chiến sự ở Đà Nẵng năm 1858.
- Chiều 31 - 8 - 1858, liên quân Pháp - Tây Ban Nha kéo đến cửa biển Đà Nẵng
- Ngày 1 - 9 -1858, Pháp tấn công Đà Nẵng, mở đầu cuộc xâm lược Việt Nam
- Quân dân ta anh dũng chiến đấu, với kế hoạch “vườn không nhà trống” gây cho
Pháp nhiều khó khăn →Kế hoạch đánh nhanh thắng nhanh của Pháp bước đầu bị thất bại.
3 Kháng chiến ở Gia Định
- Tháng 2 - 1859, Pháp kéo quân vào Gia Định
- 17- 2 -1859, Pháp đánh chiếm thành Gia Định, quân triều đình nhanh chóng tan rã
- Các đội dân binh dũng cảm chiến đấu →buộc Pháp chuyển sang kế hoạch đánh lâu
dài
Bài 20: CHIẾN SỰ LAN RỘNG RA CẢ NƯỚC CUỘC KHÁNG CHIẾN CỦA NHÂN
DÂN TA TỪ NĂM 1873 ĐẾN NĂM 1884 NHÀ NGUYỄN ĐẦU HÀNG
1 Thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kì lần thứ nhất (1873) Phong trào kháng chiến ở Bắc Kì trong những năm 1873 - 1874
* Qúa trình chuẩn bị: Sau khi thiết lập bộ máy cai trị ở Nam Kì, thực dân Pháp chẩn
bị kế hoạch đánh chiếm Bắc Kì:
+ Phái gián điệp ra Bắc dò xét tình hình, liên lạc với Đuy-Puy để hành động
+ Tổ chức các đạo quân nội ứng
* Diễn biến:
- Năm 1873, dựa vào cớ giải quyết vụ Đuy-Puy gây rối ở Hà Nội, thực dân Pháp đưa quân ra Bắc (do Gác-Ni-Ê chỉ huy)
- Ngày 19 - 11- 1873, Pháp gởi tối hậu thư cho Tổng đốc Nguyễn Tri Phương yêu cầu giải tán quân đội, nộp vũ khí
Trang 2- Sáng 20 - 11 - 1873, Pháp nổ súng chiếm thành Hà Nội và mở rộng chiếm các tỉnh đồng bằng
* Kháng chiến của quan quân triều đình:
- Khi Pháp đánh thành Hà Nội, 100 binh sĩ đã chiến đấu và hi sinh anh dũng tại cửa Ô Quan Chưởng
- Trong thành, Tổng đốc Nguyễn Tri Phương chỉ huy quân sĩ chiến đấu và ông hi sinh
* Kháng chiến của nhân dân:
- Ngày 21 - 12 - 1873, chiến thắng Cầu Giấy lần 1, Gác-ni-ê tử trận đã làm cho thực dân Pháp hoang mang lo sợ tìm cách thương lượng với triều đình
- Năm 1874, triều đình kí với Pháp Hiệp ước Giáp Tuất, dâng 6 tỉnh Nam Kì cho Pháp
- Sau Hiệp ước 1874, phong trào đấu tranh dâng cao trong cả nước
2 Quân Pháp đánh chiếm Hà Nội và các tỉnh Bắc Kì lần thứ hai (1882-1883) Nhân dân Hà Nội và các tỉnh Bắc Kì Kháng chiến.
- Năm 1882, dựa vào cớ triều đình Huế vi phạm Hiệp ước 1874, Pháp kéo quân ra Bắc
- Ngày 3 - 4 - 1882, quân Pháp do Ri-vi-e chỉ huy đổ bộ lên Hà Nội
- Ngày 25 - 4 - 1882, Pháp nổ súng chiếm thành Hà Nội
* Kháng chiến của quan quân triều đình:
- Khi Pháp tấn công thành Hà Nội, Hoàng Diệu chỉ huy quân sĩ kiên quyết chiến đấu
và hi sinh anh dũng
* Kháng chiến của nhân dân:
- Tiêu biểu là chiến thắng Cầu Giấy lần 2 (19 5 1883) giết chết Ri-vi-e
3 Hai bản hiệp ước 1883 và 1884 Nhà Nguyễn đầu hàng
- Được tin Pháp tấn công Thuận An, triều đình Huế xin đình chiến.
- Ngày 25 - 8 - 1883, triều đình kí với Pháp Hiệp ước Hácmăng, thừa nhận sự bảo hộ của Pháp ở Việt Nam
- Ngày 6 - 6 - 1884, Pháp kí với triều đình Huế Hiệp ước Pa-tơ-nốt
- Từ đây, Việt Nam trở thành một nước thuộc địa nửa phong kiến
Bài 21: PHONG TRÀO YÊU NƯỚC CHỐNG PHÁP CỦA NHÂN DÂN VIỆT NAM
TRONG NHỮNG NĂM CUỐI THẾ KỈ XIX
1 Sự bùng nổ của phong trào Cần vương
- Sau Hiệp ước Hác-măng và Pa-tơ-nốt (1883-1884), phong trào đấu tranh chống Pháp của nhân dân ta tiếp tục phát triển, sự kháng cự của một số quan lại, văn thân, sĩ phu yêu nước và của nhân dân
- Đêm 4 rạng 5 - 7 - 1885, Tôn Thất Thuyết tổ chức tấn công quân Pháp ở đồn Mang
Cá và Tòa Khâm sứ → Kế hoạch thất bại, Tôn Thất Thuyết đưa vua Hàm Nghi ra sơn phòng Tân Sở (Quảng Trị)
- Ngày 13 - 7 - 1885, Tôn Thất Thuyết lấy danh Vua Hàm Nghi ra chiếu Cần vương kêu gọi nhân dân giúp vua cứu nước → Phong trào Cần vương bùng nổ
Trang 32 Các giai đoạn phát triển của phong trào Cần vương
* 1885 - 1888: Giai đoạn bùng phát mạnh mẽ, rộng khắp, nhất là ở Bắc kì và Trung kì
- Lãnh đạo: vua Hàm Nghi và Tôn Thất Thuyết cùng các văn thân, sĩ phu yêu nước
- Lực lượng: đông đảo nhân dân với hàng trăm cuộc khởi nghĩa
- Kết quả: Cuối 1888, vua Hàm Nghi bị bắt và bị lưu đày sang Angiêri
* 1888 - 1896: Phong trào quy tụ thành những trung tâm lớn (Bắc kì và Trung kì).
Tiêu biểu là KN Bãi Sậy, Ba Đình, Hùng Lĩnh, Hương Khê…
- Lãnh đạo: các văn thân, sĩ phu yêu nước
- Năm 1896, khởi nghĩa Hương Khê chấm dứt →phong trào Cần vương kết thúc
Bài 22: XÃ HỘI VIỆT NAM TRONG CUỘC KHAI THÁC LẦN THỨ NHẤT
CỦA THỰC DÂN PHÁP
1 Những biến chuyển về kinh tế.
- Năm 1897, Pháp cử Pôn-đu-me sang làm toàn quyền Đông Dương, tiến hành cuộc khai thác thuộc địa lần I
+ Nông nghiệp: chiếm đất làm đồn điền, khiến nhiều nông dân không còn tư liệu sản xuất
+ Công nghiệp: đẩy mạnh khai thác tài nguyên thiên nhiên, nhất là khai thác mỏ Một
số nghành công nghiệp dịch vụ, công nghiệp chế biến và sản xuất vật liệu ra đời
+ Thương nghiệp: độc quyền chiếm thị trường, nguyên liệu và thu thuế
+ Giao thông vận tải: Đầu tư xây dựng hệ thống giao thông nhằm phục vụ công cuộc khai thác thuộc địa và mục đích quân sự
→ Phương thức sản xuất TBCN du nhập vào Việt Nam Tuy nhiên, phương thức bóc lột PK vẫn được P duy trì trong mọi lĩnh vực kinh tế và đời sống xã hội
2 Những biến chuyển về xã hội:
- Giai cấp địa chủ phong kiến: Một bộ phận trở nên giàu có, dựa vào Pháp ra sức
chiếm đoạt ruộng đất và bóc lột nông dân Tuy nhiên, một số địa chủ vừa và nhỏ bị Pháp chèn ép, ít nhiều có tinh thần yêu nước
- Giai cấp nông dân: Số lượng đông đảo nhất, bị áp bức, bóc lột nặng nề nên căm thù
đế quốc và pk
- Giai cấp công nhân: Xuất thân từ nông dân, làm việc trong đồn điền, hầm mỏ, nhà
máy…bị bóc lột nặng nề, có tinh thần yêu nước, tích cực tham gia phong trào chống Pháp, cải thiện đời sống
- Tầng lớp tư sản Việt Nam: làm nghề kinh doanh, thầu khoán, mở xí nghiệp…bị
Pháp kìm hãm, chèn ép
- Tầng lớp tiểu tư sản thành thị: tiểu thương, công chức, học sinh, sinh viên…
→ Sự biến đổi xã hội đã tạo điều kiện cho sự ra đời của xu hướng cứu nước mới ở đầu thế kỉ XX
HẾT