Trong thời đại ngày nay, mỗi quốc gia đều đứng trước những thời cơ và thách thức to lớn, đó là sự bùng nổ thông tin, sự phát triển như vũ bão của cuộc cách mạng khoa học – công nghệ, dẫn đến sự hình thành xã hội thông tin và nền kinh tế tri thức. Trong đó, trình độ dân trí, tiềm lực khoa học – công nghệ trở thành một trong những nhân tố quyết định sức mạnh và vị thế của mỗi quốc gia. Do đó, việc tập trung đầu tư cho sự nghiệp giáo dục và đào tạo là chiến lược quan trọng hàng đầu của mỗi quốc gia. Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm đến vấn đề ứng dụng công nghệ thông tin trong tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội, đặc biệt là với giáo dục. Bộ Giáo dục và Đào tạo đã cụ thể hóa tinh thần này bằng công văn số “Công văn số 4622BGDĐTCNTT về việc hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ CNTT năm học 2016 – 2017”; quyết định số 6200 “Kế hoạch ứng dụng công nghệ thông tin giai đoạn 20162020 của Bộ Giáo dục và Đào tạo”; quyết định 117 “Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin
Trang 1MỤC LỤC
I TÓM TẮT ĐỀ TÀI 1
II GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI 3
III PHƯƠNG PHÁP 4
1 Khách thể nghiên cứu 4
2 Thiết kế nghiên cứu 5
3 Quy trình nghiên cứu 6
4 Đo lường và thu thập dữ liệu 6
IV PHÂN TÍCH DỮ LIỆU VÀ BÀN LUẬN KẾT QUẢ 7
V KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 9
VI TÀI LIỆU THAM KHẢO 10
Trang 3I TÓM TẮT ĐỀ TÀI
Trong thời đại ngày nay, mỗi quốc gia đều đứng trước những thời cơ và tháchthức to lớn, đó là sự bùng nổ thông tin, sự phát triển như vũ bão của cuộc cách mạngkhoa học – công nghệ, dẫn đến sự hình thành xã hội thông tin và nền kinh tế tri thức.Trong đó, trình độ dân trí, tiềm lực khoa học – công nghệ trở thành một trong nhữngnhân tố quyết định sức mạnh và vị thế của mỗi quốc gia Do đó, việc tập trung đầu tưcho sự nghiệp giáo dục và đào tạo là chiến lược quan trọng hàng đầu của mỗi quốc gia
Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm đến vấn đề ứng dụng công nghệ thông tintrong tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội, đặc biệt là với giáo dục Bộ Giáo dục vàĐào tạo đã cụ thể hóa tinh thần này bằng công văn số “Công văn số 4622/BGDĐT-CNTT về việc hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ CNTT năm học 2016 – 2017”; quyếtđịnh số 6200 “Kế hoạch ứng dụng công nghệ thông tin giai đoạn 2016-2020 của BộGiáo dục và Đào tạo”; quyết định 117 “Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tintrong quản lý và hỗ trợ các hoạt động dạy - học, nghiên cứu khoa học góp phần nângcao chất lượng giáo dục và đào tạo giai đoạn 2016 - 2020, định hướng đến năm 2025”nhằm đưa thế hệ trẻ nước nhà theo kịp với tốc độ của cuộc cách mạng công nghiệp lầnthứ tư trên toàn thế giới Một trong 4 mục tiêu đặt ra là “Đẩy mạnh ứng dụng côngnghệ thông tin trong công tác giáo dục và đào tạo ở các cấp học, bậc học, ngành họctheo hướng sử dụng công nghệ thông tin như là một công cụ hỗ trợ đắc lực nhất chođổi mới phương pháp giảng dạy, học tập ở tất cả các môn học”
Hiện nay, một trong những hướng nghiên cứu về phương pháp và phương tiệndạy học đó là: ứng dụng công nghệ thông tin thiết kế và sử dụng các mô hình trong dạyhọc Ngoài các mô hình, tranh vẽ, các thí nghiệm thì phần mềm tin học đã thể hiện tính
ưu việt của nó trong dạy học Sử dụng phần mềm trong dạy học có tác dụng kích thíchtính tích cực, độc lập, sáng tạo của người học, giúp thực hiện tốt việc phân hoá, cá thểhoá trong dạy học, học sinh cũng sẽ thuận lợi trong việc lĩnh hội trọn vẹn kiến thức
Sinh học là môn khoa học thực nghiệm, với con đường hình thành kiến thức, kĩnăng thông qua quan sát thực tế và quan sát các thí nghiệm sinh lý và tìm hiểu cấu tạo
và tập tính, khái quát thành đặc điểm chung Thí nghiệm sinh học về sinh lý thúc đẩycác em tích cực áp dụng kiến thức của mình vào đời sống Để phát huy tính tích cựchoạt động nhận thức của học sinh phải tăng cường sử dụng các phần mềm hỗ trợ trongdạy học nói chung và Sinh học nói riêng để đạt được mục tiêu của quá trình dạy học
Proshow Producer là một phần mềm cho phép người sử dụng tạo những đoạnphim hay những đoạn flash dưới dạng những slide ảnh Phần mềm rất thích hợp để tạocác bộ album video ảnh với các hiệu ứng chuyển cảnh đẹp và độc đáo Có thể tạo 1video từ những hình ảnh, những đoạn clip dễ dàng và chỉnh sửa nó như cắt, căn chỉnh,xoay theo ý thích, ghi nội dung vào hình ảnh Đây là một trong những phần mềm tạoSlide ảnh từ video được nhiều người dùng nhất hiện nay
Microsoft powerpoint là một công cụ trợ giúp để tạo và trình diễn các bài giảng,
Trang 4cách nhanh chóng thuận tiện Cho phép tạo các bài giảng đa phương tiện bằng cách hỗtrợ văn bản, hình vẽ động tĩnh, âm thanh Microsoft powerpoint cho phép tiết kiệmthời gian soạn bài, tăng tính sinh động hấp dẫn của bài giảng; cho phép người xem tiếpcận vấn đề sâu hơn và nhanh hơn.
Một bài giảng khi thiết kế trên thanh công cụ của proshow producer thời lượngchỉ cần từ 10-15 phút có thể ứng cho một tiết học 45 phút thực tế Từ đó sẽ giúp chogiáo viên tiết kiệm khá nhiều thời gian cho khâu chuẩn bị bài giảng để lên lớp và cóthể tìm tòi, sáng tạo nhiều hơn nữa các bài giảng phong phú khác.Khi giáo viên dùngproshow producer làm công cụ chính để soạn giảng thì file lưu dưới dạng video chophép người dùng chỉ cần sử dụng một usb nhỏ gọn mà vẫn trình chiếu ở các nơi Tuynhiên với proshow producer lại gặp yếu điểm về các hiệu ứng trình chiếu word khôngbằng bài giảng chuyên nghiệp microsoft powerpoint Các bài giảng powerpoint rấtmạnh trong vấn đề đưa người nghe tiếp cận thông tin một cách nhanh nhất và dễ hiểunhất nhờ những hiệu ứng trình chiếu logic, tư duy thích hợp với khả năng tiếp thu kiếnthức của học sinh Cho nên sử dụng proshow producer để đẩy mạnh ưu thế về phầnnghe, phần nhìn, thời gian, đơn giản hóa công cụ khi giáo viên đứng lớp đồng thời kếthợp với microsoft powerpoint đẩy mạnh ưu thế về hiệu ứng trình chiếu lần lượt theothứ tự sẽ tạo thành một bài giảng khoa học, hấp dẫn, sinh động và vô cùng hiệu quả
Thực tế trong quá trình dạy ở trường THCS Nguyễn Trung Trực cho thấy: Trong chương trình sinh học lớp 8 chủ yếu là về cấu tạo cơ thể người tương đốiphức tạp nhiều bài mang tính lý thuyết nên việc truyền thụ kiến thức rất dễ gây cảmgiác nhàm chán, không hứng thú, hiệu quả truyền đạt không cao, giáo viên chủ yếu sửdụng phương pháp diển giảng, học sinh lười biếng khai thác thông tin kiến thức, chỉtiếp thu thụ động một chiều, không có ý thức tìm tòi sáng tạo nên các em không chủđộng tham gia giải quyết vấn đề bằng chính khả năng của mình từ đó dẫn đến hệ quảkhông hứng thú trong môn học Nhiều em có suy nghĩ Sinh học là một môn phụ nêncác em ít có hứng thú, học tập thụ động, thiếu tích cực
Từ những lí do trên, tôi chọn và nghiên cứu đề tài: “Sử dụng phần mềm proshow producer và microsoft powerpoint để nâng cao chất lượng môn sinh học 8
ở trường thcs nguyễn trung trực.”
Nghiên cứu này được tiến hành trong hai lớp là các học sinh lớp 8/1 và lớp 8/2tại trường THCS Nguyễn Trung Trực Tôi tiến hành kiểm tra kết quả học tập của các
em trước tác động và khảo sát sau tác động Kết quả cho thấy tác động có ảnh hưởng
rõ rệt đến kết quả thi kiểm tra 1 tiết: Lớp thực nghiệm đã đạt kết quả cao hơn so vớilớp đối chứng Trung bình các bài kiểm tra đạt được điểm cao của lớp thực nghiệm là:8,0; của lớp đối chứng là: 5,9 Kết quả kiểm chứng t-test cho thấy p < 0,05 có nghĩa là
có sự khác biệt lớn giữa trung bình lớp thực nghiệm và lớp đối chứng Điều đó chứngminh rằng, việc sử dụng phần mềm proshow producer và microsoft powerpoint trongquá trình giảng dạy sinh học 8 đã làm nâng cao chất lượng các bài kiểm tra và hứngthú trong học tập của học sinh
Trang 5II GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI
Hiện nay, ứng dụng CNTT trong giảng dạy, không chỉ phát triển mạnh ở cácthành phố lớn, mà còn phát triển ở nhiều tỉnh nông thôn Các trường đều trang bịphòng máy, phòng đa năng, màn chiếu nối mạng Internet Kỹ năng ứng dụng CNTTtrong việc soạn giảng của GV cũng có nhiều tiến bộ đáng ghi nhận, giáo án được thiết
kế và giảng dạy trên máy tính trở nên sinh động hơn, tiết kiệm được nhiều thời gianhơn so với cách dạy theo phương pháp truyền thống Những hình ảnh, âm thanh sốngđộng thu hút được sự chú ý và tạo hứng thú nơi học sinh Thông qua các phương tiện hỗtrợ, giáo viên có điều kiện làm cho học sinh hoạt động nhiều hơn trong giờ học Nhữngkhả năng mới mẻ và ưu việt này của công nghệ thông tin và truyền thông đã nhanhchóng làm thay đổi cách làm việc, tư duy trong dạy và học của đội ngũ GV và HS
Việc đưa công nghệ thông tin và truyền thông ứng dụng vào lĩnh vực giáo dục
và đào tạo được đánh giá là bước đầu đã đạt những kết quả khả quan Tuy nhiên,những gì đã đạt được vẫn còn hết sức khiêm tốn Khó khăn, vướng mắc và nhữngthách thức vẫn còn ở phía trước bởi những vấn đề nảy sinh từ thực tiễn, chẳng hạn:
- Việc ứng dụng CNTT trong hoạt động dạy-học vẫn còn nhiều bất cập Nhữngbài giảng với giáo án điện tử còn mang tính hình thức Một số giáo viên tuy ứng dụngCNTT nhưng chỉ đơn giản là trình chiếu bài giảng mà không có sự đổi mới, phươngpháp dạy vẫn theo lối truyền thụ một chiều, áp đặt kiến thức Chưa kể, có không ít giáoviên sử dụng CNTT qua loa, không chú ý đến đối tượng học sinh, dẫn đến việc họcsinh không thể theo kịp bài
- Phương pháp dạy học cũ vẫn còn như một lối mòn khó thay đổi Việc dạy họctương tác giữa người - máy, dạy theo nhóm, dạy phương pháp tư duy sáng tạo cho họcsinh, cũng như dạy học sinh cách biết, cách làm, cách chung sống và cách tự khẳngđịnh mình đòi hỏi giáo viên phải kết hợp hài hòa các phương pháp dạy học, đồng thờiphát huy ưu điểm của phương pháp dạy học này, làm hạn chế những nhược điểm củaphương pháp dạy học truyền thống Điều đó làm cho công nghệ thông tin, dù đã đượcđưa vào quá trình dạy học, vẫn chưa thể phát huy tính trọn vẹn tích cực và tính hiệuquả của nó
- Việc sử dụng công nghệ thông tin để đổi mới phương pháp dạy học chưa đượcnghiên cứu kỹ, dẫn đến việc ứng dụng nó không đúng chỗ, không đúng lúc, nhiều khilạm dụng nó
- Việc kết nối và sử dụng Internet chưa được thực hiện triệt để và có chiều sâu;
sử dụng không thường xuyên do thiếu kinh phí, do tốc độ đường truyền
- Qua quá trình giảng dạy và tham khảo kinh nghiệm của các đồng nghiệp tôinhận thấy học sinh tại trường trình độ tiếp thu kiến thức và khả năng nhận thức của cáchọc sinh không đồng đều, các em còn e dè, mặc cảm, ngại phát biểu ý kiến xây dựngbài dẫn đến thiếu tự tin, thụ động trong học tập
Trang 6Từ kết quả đó, để thay đổi hiện trạng trên, đề tài nghiên cứu này đã chủ độngtìm tòi và đưa ra phương pháp nâng cao chất lượng môn Sinh học lớp 8 là sử dụngphần mềm proshow producer và microsoft powerpoint vào một số bài dạy qua đó giúpcho học sinh năng động, tích cực, tự lực tìm hiểu bài.
Giải pháp thay thế: Tôi nghiên cứu và tìm ra cách thu hút học sinh tham gia quátrình học tập trên lớp và rèn luyện đạt kết quả cao trong các bài kiểm tra Bắt đầu bằngviệc kết hợp sử dụng phần mềm proshow producer và microsoft powerpoint để thiết kếmột số bài môn Sinh lớp 8 tại trường THCS Nguyễn Trung Trực
Việc sử dụng phần mềm để thiết kế bài dạy đã có nhiều bài viết được trình bàytrong các sáng kiến kinh nghiệm liên quan Ví dụ:
+ Sáng kiến kinh nghiệm : Ứng dụng phần mềm proshow producer để nâng nao chất lượng bài viết trên website – Phạm Hồng Vui (trên mạng internet)
+ Sáng kiến kinh nghiệm: kết hợp sử dụng proshow producer và microsoft powerpoint để nâng cao tiện ích và hiệu quả trong dạy học hóa học 12 – Nguyễn Thị Thu Oanh (trên mạng internet)
Các đề tài này đều đề cập đến những kỹ năng sử dụng phần mềm nhưng chưađưa ra được cách sử dụng cụ thể, phương pháp thực hiện Nhiều báo cáo kinh nghiệm
và đề tài khoa học của các thầy cô giáo trường cũng chưa đề cập đến vấn đề này
Các đề tài trên chủ yếu bàn về việc sử dụng phần mềm nói chung mà chưa cótài liệu nào đi sâu vào việc sử dụng phần mềm như thế nào để có hình ảnh động , thínghiệm ảo ở chương trình Sinh học lớp 8
Bản thân tôi muốn có một nghiên cứu cụ thể hơn và đánh giá hiệu quả hơn việc
sử dụng phần mềm proshow producer và microsoft powerpoint nâng cao chất lượngbài dạy môn Sinh học 8 thông qua việc và sử dụng các thuộc tính, kĩ năng của phầnmềm để tạo ra các bài dạy sinh động, qua đó giáo viên và học sinh chủ động hơn tronggiờ dạy Đồng thời, cũng tự khám phá ra kiến thức khoa học, ứng dụng công nghệthông tin để bổ sung vào những kiến thức kĩ năng của mỗi giáo viên
Vấn đề nghiên cứu: việc sử dụng phần mềm proshow producer và microsoftpowerpoint có đem lại hiệu quả cao trong việc nâng cao chất lượng bài dạy môn Snhhọc 8 tại trường THCS Nguyễn Trung Trực không?
Giả thuyết nghiên cứu: sử dụng phần mềm proshow producer và microsoftpowerpoint vào một số bài sẽ góp phần nâng cao chất lượng dạy học môn Sinh học 8tại trường THCS Nguyễn Trung Trực
III PHƯƠNG PHÁP
1 Khách thể nghiên cứu
Tôi thực hiện nghiên cứu trên hai nhóm học sinh lớp 8 của trường THCSNguyễn Trung Trực vì bản thân tôi đang công tác ở đó nên có điều kiện thuận lợi choviệc nghiên cứu khoa học sư phạm ứng dụng
Trang 7Về phía học sinh tôi chọn hai nhóm để tham gia nghiên cứu có nhiều điểmtương đồng nhau về giới tính, thành tích học tập năm học 2016- 2017 như sau:
Bảng 1 Giới tính và kết quả học tập của HS lớp 8 trường THCS Nguyễn Trung Trực:
Về ý thức học tập, tất cả các em ở hai lớp này đều tích cực, chủ động
Về thành tích học tập của năm học trước, hai lớp tương đương nhau về điểm sốmôn Sinh
2 Thiết kế nghiên cứu
Chọn hai nhóm của 2 lớp: nhóm học sinh lớp 8/1 là nhóm thực nghiệm và nhómhọc sinh lớp 8/2 là nhóm đối chứng Tôi dùng bài kiểm tra để kiểm tra chất lượng họctập của học sinh trước tác động Kết quả kiểm tra cho thấy điểm trung bình của hainhóm có sự khác nhau, do đó chúng tôi dùng phép kiểm chứng T-Test để kiểm chứng
sự chênh lệch giữa điểm số trung bình của 2 nhóm trước khi tác động
Sử dụng thiết kế 2: Kiểm tra trước và sau tác động đối với các nhóm tươngđương (được mô tả ở bảng 3)
Bảng 3 Thiết kế nghiên cứu
KT sauTĐThực nghiệm (8/1) O1
O4
Trang 83 Quy trình nghiên cứu
Đối với lớp thực nghiệm: tôi trực tiếp soạn giảng các bài dạy có thể áp dụngđược phần mềm proshow producer và microsoft powerpoint như các bài cần đến cáchình ảnh động Sau đó tiến hành giảng dạy rồi rút ra các giải pháp để nâng cao chấtlượng bài dạy Cuối cùng, rút ra các bài dạy có thể áp dụng được phần mềm vì khôngphải bài nào cũng có thể áp dụng được Qua kết quả các bài kiểm tra sau khi trực tiếpgiảng dạy cũng như nghiên cứu thêm thông tin trên nternet, bản thân tôi cũng rút rakinh nghiệm và tác động ngay đến bài dạy nào cần áp dụng để đạt hiệu quả cao hơntrước Sau đó, tổ chức họp chuyên môn trong tổ để báo cáo kết quả đạt được và nhữngmặt hạn chế, đồng thời đề ra biện pháp để khắc phục
Tiến hành dạy thực nghiệm: Thời gian tiến hành dạy thực nghiệm theo thờikhóa biểu, lịch báo giảng và kế hoạch năm học
Đối với lớp đối chứng: tiến hành các hoạt động bình thường
4 Đo lường và thu thập dữ liệu
Bài kiểm tra trước tác động là bài kiểm tra 1 tiết theo phân phối chương trìnhsinh học 8, bài kiểm tra 50% trắc nghiệm, 50% tự luận Còn bài kiểm tra sau tác động
là bài kiểm tra 1 tiết do tôi thiết kế sau khi tiến hành giảng dạy xong Bài kiểm tra sautác động, bài kiểm tra 50% trắc nghiệm, 50% tự luận
* Tiến hành kiểm tra và chấm bài
4.1 Tôi tiến hành bài kiểm tra 1 tiết trước khi tác động (nội dung đề và đáp ántrình bày ở phần phụ lục III, điểm kết quả khảo sát phần phụ lục V)
Trang 9Để kiểm chứng độ giá trị của dữ liệu, tôi dùng phương pháp kiểm tra độ giá trịnội dung Câu hỏi tôi đưa ra kiểm chứng khái quát được vấn đề tôi nghiên cứu Tôinhờ tổ trưởng chuyên môn có kinh nghệm trong lĩnh vực nghiên cứu đề thi đánh giá ,kiểm tra Được đánh giá là câu hỏi có nội dung cụ thể phản ảnh đầy đủ, rõ ràng quátrình nghiên cứu, gắn liền với nội dung kiến thức môn học.
Qua kiểm chứng độ tin cậy và giá trị đã thể hiện được tính chất của lượng dữliệu chúng có mối quan hệ chặt chẽ với nhau
Sau hơn một tháng vận dụng phương pháp thảo luận nhóm trong quá trìnhgiảng dạy tôi thấy kết quả học tập khả quan hơn Đa số các học sinh hào hứng giơ tayphát biểu sôi nổi, chủ động tìm hiểu các thông tin liên quan và cố gắng giải quyết cáccâu hỏi thực tế
Qua kết quả trên đây, hy vọng lên lớp 9 các em sẽ có hứng thú hơn đối với mônsinh học và tạo nguồn lực để thi học sinh giỏi cấp huyện
IV PHÂN TÍCH DỮ LIỆU VÀ BÀN LUẬN KẾT QUẢ
Bảng 4: So sánh điểm trung bình bài kiểm tra sau tác động
Đối chứng Thực nghiệm
Giá trị P của phép kiểm chứng T-test 0,000000006139
Chênh lệch giá trị trung bình chuẩn SMD 1,76
Trước tác động cả hai nhóm là tương đương, sau kiểm tra kiểm chứng chênhlệch điểm trung bình bằng T-test cho kết quả P = 0,000000006139 cho thấy sự chênhlệch giữa điểm trung bình nhóm thực nghiệm và nhóm đối chứng rất có ý nghĩa tức làchênh lệch điểm trung bình nhóm thực nghiệm cao hơn điểm trung bình nhóm đốichứng là không ngẫu nhiên mà do kết quả tác động mà có
Chênh lệch giá trị trung bình chuẩn SMD = (8,0 – 5,9)/1,19 = 1,76
Đối chiếu bảng tiêu chí Cohen, chênh lệch giá trị trung bình chuẩn SMD = 1,76
>1 cho thấy mức độ ảnh hưởng của việc vận dụng phần mềm proshow producer vàmicrosoft powerpoint trong bài dạy giúp học sinh nâng cao kết quả học tập rất lớn
Để xác định mối liên hệ giữa nhóm thực nghiệm và nhóm đối chứng tôi dùngphương pháp biểu đồ phân tán:
Trang 10Biểu đồ so sánh điểm trung bình trước tác động và sau tác động
của nhóm thực nghiệm và nhóm đối chứng Vậy giả thuyết của đề tài “Nâng cao chất lượng bài học môn sinh 8 thông qua
sử dụng phần mềm proshow producer và microsoft powerpoint trong dạy học ở trường THCS nguyễn trung trực.” đã được kiểm chứng.
Bàn luận
Kết quả bài kiểm tra sau tác động của nhóm thực nghiệm có điểm trung bìnhcộng bằng 8,0 và kết quả bài kiểm tra sau tác động của nhóm đối chứng có điểm trungbình cộng bằng 5,9 tính ra độ chênh lệch điểm số giữa hai nhóm là 2,1nghĩa là điểm sốtrung bình cộng của hai nhóm có sự khác biệt rõ rệt, nhóm được tác động có điểmtrung bình cao hơn nhóm đối chứng
Độ chênh lệch giá trị trung bình chuẩn của bài kiểm tra là SMD = 1,76 đốichiếu ta thấy mức độ ảnh hưởng của tác động là rất lớn Dùng phép kiểm chứng T-testđộc lập cho biết chênh lệch giá trị điểm trung bình bài kiểm tra sau tác động của hainhóm là P = 0,000000006139 < 0,05 Kết quả khẳng định sự chênh lệch giá trị điểmtrung bình của hai nhóm là do tác động mà có thiên về nhóm thực nghiệm chứ khôngphải là ngẫu nhiên
Hạn chế
Nghiên cứu này thể hiện vệc thay đổi phương pháp dạy học tích cực của giáoviên theo hướng sử dụng phương pháp ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạylàm tăng hứng thú và nâng cao kết quả học tập cho học sinh, bên cạnh những ưu điểmthì phương pháp này còn có một số hạn chế:
Một là cơ sở vật chất phục vụ cho việc áp dụng phần mềm chưa đảm bảo
Hai là còn quá ít tài liệu nghiên cứu và sản phẩm để giáo viên có thể tham khảo
và áp dụng
Trang 11Ba là phần mềm tương đối khó sử dụng đối với giáo viên không chuyên về Tinhọc Hơn nữa để làm video cần phải đầu tư nhiều thời gian, công sức.
Nghiên cứu này thực hiện cần có sự phối hợp thật chủ động giữa lãnh đạo nhàtrường, giáo viên bộ môn Sinh học và Tin học là giải pháp rất tốt nhưng để sử dụng cóhiệu quả cần phải nhiệt tình, kiên trì, phải có nhiều thời gian nghiên cứu tài liệu, có kỹnăng thiết kế các phương pháp phù hợp, hợp lý
V KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
Nghiên cứu của tôi là bước đầu trong việc khám phá các hoạt động dạy họcmang lại sự cải thiện trong học tập Tôi đã áp dụng chu trình nghiên cứu:
Suy nghĩ: Phát hiện vấn đề và đề xuất giải pháp thay thế.
Thử nghiệm: Thử nghiệm giải pháp thay thế trong lớp học
Kiểm chứng: Tìm xem giải pháp thay thế có hiệu quả hay không.
Việc thu thập dữ liệu tập trung vào kết quả các bài kiểm tra của học sinh Sửdụng phần mềm proshow producer và microsoft powerpoint vào một số bài dạy đãnâng cao chất lượng giảng dạy sinh học 8 đó là làm tăng hứng thú và nâng cao kết quảhọc tập của học sinh
Cuối cùng để việc thiết kế và sử dụng các bài giảng có sử dụng công nghệ thôngtin trong dạy học đạt kết quả tốt, tôi đề nghị một số ý kiến sau:
Bài giảng phải được nghiên cứu kĩ trước khi thiết kế để phù hợp với khả năngnhận thức của học sinh
Bài giảng được thiết kế rõ ràng, có tính khoa học, chính xác và tính thẩm mĩ cao
Hình thức tổ chức chủ yếu khi sử dụng bài giảng này là hoạt động nhóm Vìvậy, giáo viên cần phải chú ý phân chia các nhóm phù hợp, có sự đồng đều về mức độnhận thức giữa các nhóm học sinh, hướng dẫn học sinh một số nguyên tắc khi thảoluận, trình bày một vấn đề…
Giáo viên có thể sử dụng các phiếu học tập, bảng phụ,…để hoạt động trongtiết học thêm hiệu quả
Với kết quả của đề tài này, tôi mong rằng các bạn đồng nghiệp quan tâm, chia
sẻ, có thể ứng dụng vào từng đối tượng học sinh để nâng cao chất lượng giáo dục củađơn vị
Trang 12VI TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] Nguyễn Phúc Chỉnh,Phạm Đức Hậu, Ứng dụng tin học trong nghiên cứu
khoa học giáo dục và dạy học Sinh học, NXB Giáo dục Hà Nội.
[2] Nguyễn Hải Phúc, Thiết kế thí nghiệm ảo trong dạy học phần thực hành
Sinh học trung học phổ thông, LVTN Đại học.
[3] Trần Bá Hoành, Phát triển các phương pháp học tập tích cực trong bộ
môn Sinh học, NXBGD, Hà Nội.
[4] Nguyễn Lăng Bình, Đỗ Hương Trà, Nguyễn Phương Hồng, Cao Thị Thặng, Dạy
và học tích cực- Một số phương pháp và kĩ thuật dạy học, NXB Đại học Sư Phạm, 2010
[5] Mạng internet: http://thuvientailieu.bachkim.com , http://flash.violet.vn, http://giaovien.net , http://youtube.com
Trang 13PHỤ LỤC CỦA ĐỀ TÀI PHỤ LỤC I –
SƠ LƯỢC VỀ PROSHOW PRODUCER KẾT HỢP MICROSOFT
- Cài đặt chương trình: tương tự như các phần mềm khác.
- Các thao tác: đóng, mở, lưu tương tự trong Microsoft Office.
Cách tạo một bài giảng:
Bước 1: Mở ứng dụng
- Trên màn hình Window chọn Start/Proshow producer
- Sau khi mở chương trình, nhấn vào New để tạo sơ đồ mới
- Giao diện chính của chương trình như sau:
Bước 2: Thiết lập tài liệu trên proshow producer
Trang 14- Để chèn hình ảnh vào phần mềm Proshow Producer, chọn thư mục chứa hình
ảnh trong máy tính trong box Folder list, khi đó các hình ảnh trong thư mục sẽ được hiển thị ngay box File list bên dưới Để chọn một hình ảnh nào đó vào slide, click chuột phải vào hình ảnh đó và chọn Add to show Nếu chọn Add all files to show thì
toàn bộ hình ảnh trong thư mục đó sẽ được add vào phần mềm
- Để chèn video vào phần mềm Proshow Producer, tương tự như đưa hình ảnhvào Ngoài ra đối với hình ảnh cũng như video, phải đảm bảo rằng định dạng phảiđúng vì nếu định dạng sai thì khi chèn vào phần mềm sẽ bị lỗi và không thể đưa vàoslide được
- Để chèn nhạc vào phần mềm Proshow Producer, tại slide muốn chèn nhạc,
chỉ cần click đúp vào hình ảnh sau đó ở phần background + sound, các bạn chọn slide sound Tiếp đến nhìn sang bên phải, ở phần current slide sound, browse tới một bài hát nào đó trong máy tính và chọn Open Lưu ý các bài hát phải đổi tên thành tiếng
Việt không dấu thì phần mềm Proshow Producer mới có thể nhận được
- Bước 3: Hiệu chỉnh proshow producer
- Hiệu ứng ở một slide bất kì chỉ cần click đúp chuột vào slide đó Sau khi clickđúp chuột, một cửa sổ hiện lên có thể chọn hiệu ứng cho hình ảnh của mình Ở
phần layer, chọn hình ảnh của mình, tiếp đến click vào slide style trong phần slide
Trang 15options để tạo hiệu ứng Sau đó chọn các hiệu ứng đẹp mà mình thích và nhấn apply style.
- Hiệu ứng chữ: sau khi đã chèn chữ vào phần mêm Proshow Producer, cần tạo
hiệu ứng cho nó để video thêm sinh động hơn, đẹp hơn Click vào ô Color để tạo màu cho chữ, tick vào b và shadow để tạo chữ đổ bóng hoặc tạo viền cho chữ theo màu yêu
thích Ngoài ra có thể phóng to chữ, tạo chữ nghiêng, xoay tùy ý theo ở phần
caption placement.
- Hiệu ứng chuyển cảnh: khi add nhiều ảnh vào video trong phần mềmProshow, cần tạo hiệu ứng chuyển cảnh trong phần mềm để video thêm đẹp, thêm sinh
động hơn Để làm được điều này, nhấn vào biểu tượng "AB" giữa hai hình ảnh, khi đó
một cửa sổ hiện lên có thể tạo hiệu ứng chuyển cảnh cho video Sau khi đã lựa chọn
được một hiệu ứng ưng ý, nhấn vào apply để add hiệu ứng này vào video của mình.
- Bước 4: Xem và trình bày Proshow producer
- Nhấn nút Play ở bên phải màn hình, nơi thanh công cụ
- Bước 5: Lưu bài giảng trên Proshow producer
- Bước 6: Xuất file video trên Proshow producer
- Sau khi hoàn thành bài soạn muốn xuất bài giảng có một số mục chính quan trọng như sau:
+ Mục DVD: Ghi trực tiếp ra đĩa DVD ( Yêu cầu phải có ổ DVD ReWrite).+ Mục YouTube: dùng cho việc upload file lên YouTube Lưu ý là phải có tài khoản trên You Tube thì mới thực hiện được việc này
+ Mục Flash: Dùng để upload video lên các trang web
+ Mục Video File: Ghi thành file Video ở nhiều định dạng khác nhau để lưu trong ở cứng Chủ yếu giáo viên sẽ ghi bài giảng trong mục này
+ Mục Create Autorun CD: Ghi thành file Autorun cho đĩa CD
- Sơ lược về cách nối file từ Microsoft powerpoint sang Proshow producer
Trang 16- Dùng video mới chuyển ghép vào phần mềm Proshow producer rồi xuấtchung thành một file tạo thành bài giảng hoàn chỉnh.
+ Mục PC Executable: Ghi thành file (exe) chạy trực tiếp mà không liên quanđến phần mềm hỗ trợ nào
+ Mục Create Screen Saver: lưu thành file để chạy khi màn hình không dùngđến (chế độ bảo vệ màn hình)
+ Mục Create Web show: Tạo show để xem trên mạng Internet
Ngoài ra còn một số cách cho ra file nữa hiển thị sẵn có trên khung điều chỉnh
Trang 17PHỤ LỤC II PHÂN TÍCH VÀ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG CỦA 2 CÔNG CỤ PROSHOW
PRODUCER VÀ MICROSOFT POWERPOINT
- Năng lực chuyên biệt: kiến thức sinh học
* Tích hợp biến đổi khí hậu phòng chống thiên tai
Học sinh nắm được hậu quả của chặt phá cây xanh, phá rừng và các chất thảicông nghiệp (khí, bụi ) đối với hô hấp gia tăng thiên tai-> Giáo dục ý thức học sinhbảo vệ cây xanh, trồng cây gây rừng, giảm thiểu chất thải độc vào không khí; có ý thức
sử dụng các phương tiện giao thông hợp lí để giảm phát thải khí CO2 vào không khí ->giảm hiệu ứng nhà kính
II Kĩ năng sống cần thực hiện trong bài
- Kĩ năng tư duy phê phán những hành vi gây hại đường hô hấp cho chính bảnthân và những người xung quanh
- Hợp tác, lắng nghe tích cực khi hoạt động nhóm
- Tự tin khi phát biểu ý kiến trước tổ, nhóm, lớp
III/ Phương pháp / kĩ thuật dạy học tích cực
- Vấn đáp – tìm tòi
- Trực quan