O Viét Nam bién nay, nén kinh té, xà bòi va vàn boa dang tbay dòi nhanb ehòng dudi ành hUdng eùa cài càcb thj truòng, eùa qua trìnb còng nghiép boa va bién dai hda, eùa toàn càu hoà v[r]
Trang 1BÀI PHÀT BIÉU CÙA TS CHARLES R
BAILEY, DAI DIEN QUY FORD TAIVIET NAM
VA THÀI LAN TAI HÒI THAO "NANO CAO
CHAT LirCfNG NGHIÉN CÙtJ VA GIANO DAY
XÀ HÒI HOC DÀP UNO YÉU CAU CÙA SI/
• • •
NGHIÉP CÒNO NGHIÉP HOÀ, HIÉN DAI HOÀ"
Ha Nói, 24/04/2001
Kinh thùa GS.VS Nguyèn Vàn Dao
Kinh thùa quy vi dai biéu
Thinh thoàng tói cùng dUde mòi phàt biéu tai càc hói nghi,
nhUng chUa bao giò tói thà'y vui mùng nhu hóm nay khi co ed
bòi dupc chia se vài Idi vói quy vi tai hói thào này
Nói n h u vày vi tói nghi rAng xà hói hpc là mot linh viic
hoc t h u à t co tàm quan trpng va co Ijch su phong phù trong
vièc ddng gdp va cài thien cupe song con ngUdi Bàn thàn tói
là mot nhà kinh té' nóng nghiép, vày tai sao mot nhà kinh té
lai de cao càc nhà xà hói hpc ? Tói xin giài thich ràng: trUòc
day, tói dà làm nghièn eùu bàc tién si trong mot nhóm nghién
cùu thuóc Bò Nóng nghiép d Botswana, Chàu Phi Bó này de
nghj chùng tói giùp dò hp làm viee cho ed hieu qua hdn vói càc
eóng dòng truyén thó'ng dang tu quàn ly càc dòng co chàn
nudi theo tàp the Tói n h a n b ehòng biéu ra ràng tói khóng
19
Trang 2thè ddng gdp hùu biéu vào linh viic eùa tói, linh vUe kinh té hoc, nèu tói khóng biéu va dành già thoà dàng mot linh viic kbàc là xà boi hpc Mot ly do cho diéu này co thè là vi càp trén eùa tói lue dd là mot nhà xà bòi hpc Dudng nhièn, bà ày cho ràng xà bòi hpc là quan trpng; va làm sao tói co thè khóng dòng y dupc ? Mot ly do kbàc ed thè là chi riéng càc còng cu eùa kinh t é hpc khóng dù de giài thich dUde vièc nhùng nguòi nóng dàn Botswana lai làm viéc trong càc nhdm còng dòng Vi vày, bài hpc tdi rùt ra dupc là: xà bài hpc rat quan trpng
O Viét Nam bién nay, nén kinh té, xà bòi va vàn boa dang tbay dòi nhanb ehòng dudi ành hUdng eùa cài càcb thj truòng, eùa qua trìnb còng nghiép boa va bién dai hda, eùa toàn càu hoà va sii bòi nhàp kbu viic, eùa viéc àp dung càc càcb tièp càn tu dudi lèn va ed sii tham già eùa còng dòng dói vói phàt trièn Cùng vói sii dòi tbay nhanb ehòng nhu vày eùa xà bòi,
càc kbài niém còng cu de nghién cùu, pbàn tich va biéu xà bòi
cùng pbài tbay dói theo Cùng nhU sii xuàt bién eùa mày tinh
dà làm xuàt bién khói lupng tu viing boàn toàn mòi, sii tbay dói eùa xà bòi dòi bòi pbài co càc tu ngù va kbài niém kboa hpc ma càcb day 10 nàm boàc 20 nàm ebùa tùng ed Nhùng tbay dói ve xà bòi va kbài niém nhU vày làm xuàt bién càc ly thuyét va pbudng phàp luàn mòi de tu dd ed thè hiéu dUde thiic té' xà bòi Su tbay dói xà boi ed ành hUdng tdi càcb ma càc nghién cùu xà bòi hpc dupc tién bànb, càcb né dupc giàng day; tdi càc tài liéu va nguón tbdng tin tao ed sd cho pbàn tich
xà bòi; va dàc biét là ành budng tdi nhùng ngudi tao tbành còng dòng xà bòi hpc ò dàt nUde này
O bau bé't càc nUòc ma Quy Ford dà va dang boat dòng, quy bó trd cho khoa hpc xà bòi, trong dd ed xà bòi hpc Tói dà giài thich vi sao tói lai cho ràng xà bòi hpc là quan trpng Vày tai sao Quy Ford lai dòng y vài tói? Vi xà bòi hpc dem lai
Trang 3nhùng hiéu biet càn thié't cho sii hiéu biét xà hòi va quan he giùa con ngUdi vài nhau, giùa càc còng dòng va càc nhóm xà boi; vi xà hói hpc co the dòng góp vào viéc giài quy et vàn de này sinh trong qua trìnb tUdng tàc giùa con ngUdi va càc nhóm xà hòi
Tói xin nèu mot so' vi du
Hàu hé't mpi ngUdi dèu nghi ràng làm hpc là ve eày eò'i, va
vi vày dòi hòi nhùng hiéu biét ky t h u à t ve eày NhUng diéu này chi dùng mot pbàn: làm hpc là ve càcb con ngUÒi ùng xù vói eày eòi: tróng, quàn ly, khai thàc, phà buy va xù ly eày -trong mot mòi trUdng nhàt dinh Ngày nay, nhiéu ngUdi nhàn thùe dupc ràng de ed thè quàn ly va bào ve rùng, ngành làm nghiép càn pbài nghi dé'n nhùng ngUdi song xung quanh va ò trong kbu rùng dò Sii nhàn thùe dd dà làm xuàt bién mot linh viie mòi - làm nghiép xà hòi Ngành này dòi hòi kién thùe ve mói quan he giùa con ngUÒi va eày cól
Sau day là mot vi du kbàc: Nhieu dii àn phàt trièn ò Viét Nam bién nay dUdc mó tà là "co tinh tham già" va "tu dudi lén" Ky t h u à t ma càc tó ehùe nUòc ngoài va Viét Nam tbuòng
su dung là PRA: dành già nóng thòn theo phUóng phàp tham già Ky t h u à t PRA bàt dàu t u mot nhà xà hòi hpc, òng Robert Chambers 20 nàm trUòc day òng là dòng nghiép eùa tói ò Sudan, va sau dò là Kenya Càc ky t h u à t PRA dà phàt trièn
t b à n h mot eóng cu khà lón de tìm hiéu càc nhu càu va càc ed hói phàt trièn ò nóng thòn t u gòe dò eùa ngUÒi nòng dàn Nèu dupc su dung dùng, càc ky t h u à t này cùng chinh xàe nhU càc
ky t h u à t trUde day dà dUpc àp dung trong càc diéu tra quy mó lón, nhUng càc ky t h u à t PRA co thè thiie hién n h a n h hdn va
ré hdn bòi nhùng ngUòi khóng càn dxiòc dào tao chuyèn món
cao càp Càcb day 20 nàm, ò Con Minh thuóc tinh Vàn Nam,
21
Trang 4tói dUdc biét ràng, trong 10 nàm qua ngUÒi Trung Quóc dà xày diing nhùng mang ludi càc nhà tbiic bànb PRA trong làm nghiép, sue khoé sinh san, quan he ve gidi, phàt trièn eóng dòng, thiie vàt hpc dàn toc va mot so linh vUe phàt trién kbàc Tói dupc biét là hp dà thà'y kièu xà bòi hpc ùng dung này rat
ed hiéu qua
Tdi nghi ràng tói khóng càn pbài nói vói quy vi ve tàm
quan trpng eùa xà bòi hpc dòi vài xà bòi Viét Nam Tuy nhièn, tói thùe sii hy vpng ràng càc cupe gap gò eùa càc nhà
xà bòi hpc, ma day là mot két qua, sé cho pbép càc quy vi chùng tò nhùng ddng góp hùu ieb eùa minh vào viéc giài
quyét càc vàn de eùa xà bòi Viét Nam
Diéu quan trpng hdn là, tdi hy vpng quy vi sé ed thè cho chùng tói - nhùng nhà tài trp nùóc ngoài va càc ed quan
Chinh phù - biét càc vi càn gì de ed thè làm cdng viéc eùa
minh td't hdn, de ed ieb hdn nùa cho xà bòi Viét Nam
Day là ed bòi de quy vi cho chùng tdi biét Chùng tói xin
làng nghe -i ,.,M
s-'
22