Từ quá trình tìm hiểu vân đề FULRO trên địa bàn Tây Nguyên và cách đối phó giải quyê't vẩn đề này qua các chế độ, chúng tôi mạnh dạn đưa vài ý kiến để giải quyết dứt điểm v[r]
Trang 1BÀN VỂ VIỆC GIẢI QUYẾT DỨT ĐIỂM VÂN ĐỂ FULRO TẠI TÂY NGUYÊN
ThS NCS Ngô Minh Hiệp*
Tóm tắt bài viết
Việt Nam là một nưóc đa dân tộc, nhiều tôn giáo, vẵh đề dân tộc,
tôn giáo lại là một vâh để nhạy cảm: "luôn luôn có vị trí chiến lược trong
sự nghiệp cách mạng Thực hiện tôí chính sách các dân tộc bình đẳng, đoàn kêĩ, tương trợ, gúp nhau cùng phát triển" FULRO là cụm từ viết tắt của
tiếng Pháp (Front Uni de Lutte des Races opprimées) có nghĩa là mặt trận Thông nhất Đâu ữanh của các sắc tộc bị Áp bức, FULRO có lịch sử
và phần hóa liên tục tùy thuộc vào nhận thức của các thủ lĩnh và thái độ động cơ của các quan thầy từ Pháp, Mỹ, Diệm, Khánh, Thiệu, cho đến Xihanuc, Nolon, Pôn Pô't, Thái Lan Theo phân chia của chính các thành viên FULRO thì có đến 3 FULRO FULRO 1 gắn vói cuộc đấu tranh chống đệ nhâ't cộng hòa Ngô Đình Diệm; FULRO 2 gắn vói cuộc đấu tranh và hợp tác với đệ nhị cộng hòa Khánh - Thiệu - Kỳ; FULRO 3 gắn vói việc chông lại cách mạng sau sự kiện "Mỹ cút", "Ngụy nhào" Nhiều người gọi sự kiện "nhà nưóc ĐêGa" và các vụ lộn xộn từ năm
2001, 2004 tại Tây Nguyên là FULRO 4 Hơn nữa, trong chiên lược diễn biến hòa bình hiện nay các thế lực thù địch tăng cường các hoạt động ngâm ngầm và công khai, cả trong nước và hải ngoại nhằm phục hổi
"bóng ma" FULRO cho những mục tiêu chông phá sự nghiệp cách mạng Việt Nam
Như vậy, rõ ràng rằng, giải quyết dứt điểm vấn đề FULRO khỏng
hề đơn giản như nhiều người tưởng, nó biên hóa liên tục, đòi hòi cần
Trang 2phái có cách giải quyết triệt để Trong khuôn khổ bài viết này, chúng tôi thử bàn về việc giải quyết triệt để vâh đề FULRO tại Tây Nguyên.
*
Việt Nam là một nưóc đa dân tộc, nhiều tôn giáo, vấn đề dân tộc, tôn giáo lại là một vấn đề nhạy cảm: "luôn luôn có vị trí chiến lược trong sự nghiệp cách mạng Thực hiện tô't chính sách các dân tộc bình đẳng, đoàn kết, tương trợ, gúp nhau cùng phát triển" (Đảng Cộng sản Việt Nam, 2001a: 127) Tây Nguyên ngày nay bao gồm Kon Tum, Gia Lai, Đăk Lăk, Đăk Nông và Lâm Đổng với 56.119km2 (chiếm 16,6% diện tích cả nưóc) là một phần máu thịt không thể tách rời của Việt Nam Với đặc điểm dân cư, tiềm năng to lón về kinh tế nông - công nghiệp - văn hóa - quốc phòng an ninh mà vùng đất này được coi là địa chiến lược của nước ta và khu vực
Do vấn đề nhạy cảm nên việc nghiên cứu yề FULRO không có nhiều ĐÔI với khối lực lượng vũ trang chuyên nghiên cứu nhằm phục
vụ công tác đâu tranh chông FULRO đã có những tài liệu đánh máy, viết tay hay lưu hành nội bộ, đó là các dạng báo cáo điều tra về một sô'
cá nhân, chuyên án hay một mảng của tổ chức FULRO Nhìn chung
những tài liệu này không được phổ biến vì đó là "tài liệu mật" và mang
tính nghiệp vụ hơn là khoa học Hoặc như các nhà văn nhà báo của khôi lực lượng vũ trang viê't về FULRO đã "văn học hóa" như một thứ tuyên
truyền cho "dễgầrí' hơn so với các báo cáo các tài liệu gôc Ngoài ra, còn
có các công trình nghiên cứu về Lịch sử địa phương Các tài liệu này chưa lý giải nguồn gốc ra đời, hoạt động của FULRO ở Tây Nguyên củng như quan điểm đấu tranh chông FULRO của Đảng Nhà nước ta sau giải phóng, hơn nửa nó mang tính "địa phương" Ở trong và ngoài nước cũng có các công trình nghiên cứu của các cá nhân, học giả, nhà khoa học, song chỉ ờ dạng sơ lược, hay kể chuyện lịch sử dưới quan điếm chính trị khác nhau, có khi là luận điệu sai trái, xuyên tạc mà chưa
có công trình nghiên cứu đầy đủ, khoa học về FULRO Tuy nhiên, các công trình này ở góc độ nào đấy cũng là tài liệu tham khảo có giá trị cho tác già khi nghiên cứu vấn đề này
85
Trang 3Bàn về việc giải quyết dứt điểm vấn đề Fuỉro tại Tâị) N guỵên
1 Nhìn lại quá trình giải quyết FULRO trên địa bàn Tây Nguyên
Giải quyết vấn đề FULRO không hề đơn giản chút nào, bởi FULRO
có lịch sử lâu dài, lại chịu tác động của nhiều yếu tố khách quan và chủ quan chi phôi Trước đây, giới chức Sài Gòn đã phải "điên đẩu" để đôi phó và giải quyết với FULRO Nhìn một cách tổng quát ta thấy thời Diệm là áp dụng các biện pháp mạnh tay cứng rắn, thậm chí quá tay để trấn áp bất kỳ hành động chia rẽ thông nhất miền Nam trong bổĩ cảnh mới chân ướt chân ráo lên cầm quyền Song song với đó là các biện pháp kinh tế xã hội văn hóa mang tính áp đặt cưỡng bức không tôn trọng quyền con người, văn hóa tộc người so với các hoạt động đưa đơn, yêu cầu tập hợp lực lượng và biểu tình mang tính bâ't bạo động của phong trào BaJaRaKa (tức FULRO 1)
Cách mạng miền Nam phát triển mạnh mẽ đã phá vỡ kê' hoạch
"chiến tranh đặc biệt" của Mỹ, bộ máy chính quyền miền Nam bị lung lay tận gốc, có nguy cơ bị sụp đổ Do đó, đế quốc Mỹ chi đạo một nhóm tưóng lĩnh làm cuộc đảo chính Ngô Đình Diệm, Nguyễn Khánh lên thay (1963) Từ đó, đế quốc Mỹ trực tiếp ra tay khôi phục lại phong trào
BaỊaRaKa, ép chính quyền Khánh thả các thủ lĩnh phong trào BaỊaRaKa
và dùng thủ đoạn mua chuộc lôi kéo những người cầm đẩu phong trào,
sử dụng sô' này tham gia chính quyền Sài Gòn các cấp tại Tây Nguyên
Đây cũng chính là một nguyên nhân góp phần làm cho FULRO bị "quốc tếhóa" và "lột xác” để trở thành FULRO 2.
Trước sức ép của Mỹ và đê’ tránh sự nổi dậy bằng vũ trang của FULRO, chính quyền Nguyễn Khánh tuy không đáp ứng được nguyện vọng của FULRO, nhưng trong năm 1964, đã chấp nhận một số yêu
sách của FULRO như: Lập Nha đặc trách Thượng vụ không thuộc Bộ
Quôc phòng nữa mà đặt dưới quyền chi đạo trực tiếp của Văn phòng
Phủ Thú tướng; Thành lập Trung tâm huân luyện cán bộ Thượng, Bộ phát triển sắc tộc, Trường thiếu sinh quân, cho dân tộc thiếu số; Ưu tiên cho
sinh viên, học sinh thiểu sô' được vào một sô' trường phổ thông và chuyên môn của chính phú
Cũng trong thời gian này, FURLO được các thế lực quôc tế và vụ lợi gây hậu thuẫn nên hoạt động của chúng rất manh động, có tổ chức
Trang 4bài bản quy mô rộng khắp Tây Nguyên và các tỉnh có đổng bào Chăm, Khơme Sau đảo chính Diệm, những người cầm đầu BaJaRaKa được thả
và liên hệ trực tiếp với Mỹ, được quan thầy Mỹ nâng đõ thành Mặt trận
Giái phóng Cao Nguyên (Front de Libératỉon des Hauts Pỉateaux, viết tắt
FLHP) tháng 3/1964 do Y Bham Ênuôl làm chủ tịch Đồng thời tăng cưòng các hoạt động nhằm khuếch trương thanh thế, tiêu biểu là cuộc bạo động phối hợp binh sĩ người dân tộc vói FLHP bắt đầu từ đêm 19 rạng ngày 20/9/1964 đến ngày 28/9/1964 trên toàn Cao nguyên Trung phẩn Cuộc bạo động này có quy mô lớn, giết hại nhiều sĩ quan binh lính và gia quyên người Kinh tại quận Tuyên Đức, Đức Lập, Đồn Sarapa, buôn Mi Ga, Bản Đôn, Phú Bổn, trại huâh luyện biệt kích Pleiku Rông củng như các trại dọc biên giói Tỉnh Đăk Lăk Chỉ tính riêng ngày 23/9/1964, có 4.000 binh sĩ Thượng ớ Đăk Lăk và Gia Lai nổi dậy (Trung tâm Khoa học xã hội nhân văn quốc gia, Viện Sử học, 2002: 260) Khi phiến quân sắp bị tiêu diệt thì, chuẩn tướng Vĩnh Lộc (Tư lệnh vùng II chiến thuật) nhận được khuyến cáo của Beachner- tham tán thứ
ba tòa đại sứ Mỹ trên Cao Nguyên - là nên thương thuyết Sợ bị tiêu diệt sạch, mất "vôn chính trị" nên cả Pháp và Mỹ đã nhanh chóng dàn xếp vói Nguyễn Khánh lệnh cho Vĩnh Lộc dừng mọi hoạt động quân sự
để thương lượng vói phiến quân nổi dậy và cho chúng chạy sang Campuchia Từ cuôì 1964, lực lượng FULRO ở căn cứ trên đất Campuchia được Pháp và nhà cầm quyền Campuchia lúc đó hỗ trợ, họ
đã giành hằn vùng Cample Rolland (Bô't Chá) thuộc tình Môndukini cho mặt trận FLHP làm hậu cứ - cách biên giới Việt Nam 15 kin Khi có
đât "cắm dùi" FLHP nhanh chóng củng cố và tích cực hoạt động tuyên
truyền, móc nối về nước, chúng đầy mạnh các hoạt động lôi kéo công chức, sỹ quan, binh lính người Thượng trong chính quyền và quôn đội Sài Gòn; đổng thời tiếp tục đưa ra yêu sách đổi với chính quyền miền Nam, đòi Cao Nguyên tự trị, có quân đội riêng, quôc kỳ riêng Cũng trong thời gian này, tại Campuchia xuất hiện Les Kossem - Trung tá quân đội hoàng gia Campuchia, ''anh hùng" trong cuộc tranh chấp ngôi đền Preah Vihaer với Thái Lan, người có đầu óc dân tộc cực đoan, có tham vọng chính trị Sau chiến công hiển hách giành lại ngôi đền, lại được người Pháp cho hai lần sang dư học quân sự nên được quốc
87
Trang 5Bàn về việc giải quyết dứt điểm vấn đề Fuỉro tại Tăy N guy ên
vương Xihanúc và chính giói Pháp quan tâm biết đến Pháp vừa bị hâ't cẳng, đang rất cay cú nên chụp lấy cơ hội này, hết mực ủng hộ Kossem Tòa đại sứ Pháp yêu cầu Xihanúc ủng hộ "hiện tượng Les Kossem" tạo mọi thuận lợi để Kossem thành lập mặt trận Chàm (tức Fulro Chàm) bên hông Việt Nam Nhằm lôi kéo thêm quần chúng Les Kossem đã liên kết vói Châu Đêra để thành lập Mặt trận Giải phóng xứ Campuchia
Krom miền Tây Nam Việt Nam (Front de Liberation du Kampuchea Krom,
FLKK) tức FULRO Khơme (Ngôn Vĩnh, 1983:15, 16)
Đầu tháng 3/1965, tại "hội nghị nhăn dân Đông Đương" do Xihanúc
chủ trì tại Campuchia có sự tham dự đây đủ của các mặt trận trên toàn
cõi Đông Dương, sau đó dưới bàn tay "mềm mại" của ngài quốc trưởng
các lãnh tụ của ba mặt trận đã thống nhâ't vói nhau, v ề tên gọi, ba mặt trận đã nhất trí thành lập mặt trận Thông nhất Đấu tranh của các sắc tộc bị Áp bức (gọi tắt là FULRO), đây gọi là FULRO 2 để phân biệt với phong trào Ba Ra Ja Ka là FULRO 1
Giữa năm 1965, đã có 200 FULRO từ Campuchia về biên giới tổ chức cưóp trại Buôn Briêng, cuộc nổi dậy tại Phú Bổn, Quảng Đức, Đăk Lăk, Pleiku Vĩnh Lộc huy động các đơn vị thuộc sư đoàn 23 mở cuộc hành quân ứng cứu các nơi Cuộc nối loạn nhanh chóng bị dập tắt, Mỹ
và chính quyền Sài Gòn lập ngay một phiên tòa để xét xử binh sĩ Thượng, trong đó có nhiều án tử hình, chung thân nhung đây chỉ là những bia đỡ đạn vì toàn bộ số này đều là FULRO câp thấp
Sau khi Nguyễn Văn Thiệu lên cầm quyền (6 /1965), quân giải phóng liên tiếp giành các chiên thắng trên khắp chiên trường, khi đó cả Pháp và Xihanúc cùng muôn ảnh hường, cộng vói những hoạt động của FULRO đã buộc Mỹ và Thiệu phải có thái độ thay đổi Đặc biệt/ sau tết Mậu Thân nhận ra tình cảnh nguy khôn chung, hai bên đã đẩy nhanh tiến độ thương lượng giửa FULRO và Nguyễn Văn Thiệu Sau cuộc thương lượng thượng đỉnh giữa Y Bham Ênuôl và Nguyễn Văn Thiệu (11/12/1968) tại Dinh Độc Lập, hai bên đã đi đêh các thỏa thuận:
Phong trào FUOLRO sẽ về "quy thuận", được quyền có một hiệu kỳ
(không phải quôc kỳ), bộ sắc tộc được thành lập ngay do một người Thượng lãnh đạo, tỉnh trưởng hay phó tỉnh trưởng là người Thượng sẽ
Trang 6đuợc để cử tại những tỉnh có đông người Thượng ở, những lực lượng địa phương quân Thượng phải đặt dươi quyền chỉ huy của nhửng sĩ quan Thượng, lễ ký kết sẽ được cử hành tại Ban Mê Thuột đầu năm
1969, phái đoàn Y Bham Ênuôl sẽ quay về Việt Nam, chính quyền sẽ ban hành nhiều chính sách ưu đãi đô'i với người Thượng Tiếp đó, Thiệu còn cho tổ chức ăn thề, đâm trâu, buộc chỉ để không chế ràng buộc tinh thần của những người theo FULRO vói chính quyền
Để chông lại phong trào cách mạng ờ miền Nam, thu phục nhân tâm, lôi kéo quần chúng Nguyễn Văn Thiệu ngay sau đó đã cho thay
thế FULRO 2 bằng phong trào đoàn kết các sắc tộc thiểu sô'cao nguyên miền Nam Việt Nam - Gọi tắt là phong trào đoàn kết - do Nguyễn Văn Thiệu
làm chủ tịch danh dự, Y Blinh làm chủ tịch cùng 3 phó chủ tịch, 1 tổng thư ký, 1 thủ quỹ, ban cô' vâh Sau đó, ở các cấp tỉnh cũng lập tỉnh bộ hội viên là toàn thể những người sắc tộc từ 18 tuổi trở lên đều phải tham gia và nộp đoàn phí hàng tháng (Ngôn Vĩnh, 1983: 99,100) Thời
kỳ này, Phong trào đoàn kết công khai vận động quần chúng trong vùng
địch bị kiểm soát Thực chất của phong trào này là một hình thức tập hợp lực lượng đôi lập người Thượng trong Mặt trận để thay thế cho FULRO đã về hợp tác với chính quyền Sài Gòn
Khi cuộc chiến tranh Việt Nam sắp kết thúc, người Mỹ phải "rút" khỏi Việt Nam thì Mỹ quay lại nắm lại lực lượng FULRO Việc FULRO sông lại chúng sẽ có nhiều cái lợi: FULRO sẽ tự xưng là lực lượng thứ 3
và đòi quyên tham gia chính phủ liên hiệp dân tộc theo thỏa thuận của hiệp định Pari; Hoặc một viễn cảnh xa hơn FƯLRO sẽ là một thành viên
của Mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam, khi đó FULRO sẽ èivờ" thắng quân Sài Gòn để tạo thanh thê' khoác cho mình một "cái áo tiệt trùng"; Hay nuớc cò cuối cùng FULRO sẽ là một phần kế hoạch hậu
chiến chông phá cách mạng Việt Nam, Vói thủ đoạn này, nhiều người
đẵ lầm tưởng FULRO là lực lượng cách mạng góp phần đánh đổ chính
quyền Sài Gòn Trong tạp chí Gendaito Shiso số 22/ 11/ 1975 tác giả người
Nhật Yoslizawa cho rằng:
"Một tổ chức tập hợp các dân tộc miền núi nối dậy phôi hợp vơi Mặt trận dân tộc giải phóng làm cho so sánh lực lượng giữa địch ta ở vùng
Trang 7Bàn về việc giải quyết dứt điểm vấn đ ề Fulro tại Tây N guyên
cao nguyên Trung Bộ thay đổi lớn buộc quân đội Sài Gòn ở Buôn Ma Thuật, Pleiku tan vỡ" (Ngôn Vĩnh 1983: 6) Sau đó, Mỹ đã nhanh chóng tìm ra Y Kpă Kơi - phó ty lao động Đăk Lăk, chủ tịch phong trào đoàn kết Thượng ở Tây Nguyên làm con bài FULRO 3 Bằng thủ đoạn lừa bịp
và lợi dụng lòng tin của Người Thượng, giáo sĩ New Man - tình báo Mỹ -
có trụ sở tại Trung tâm truyểh giáo ở 11 Tiền Quân Thành (Đà Lạt), người đã có thâm niên tại Tây Nguyên tuyên truyền rằng: "Từ Com - Puông Chàm, chủ tịch Y Bham gửi thư về nước, chi định ông Y K pă Kơì giữ chức Thủ tướng kiêm tổng lực lượng Fulro" (Nguyễn Trần Thiết, 1988: 39) Ngày 21/12/1974, "chính phủ nước Cộng hòa Đê Ga" được thành lập KPă Kơi nhân danh thủ tướng công bô' danh sách nội các và phong quân hàm cho hàng loạt để lôi kéo những người có "duyên nợ" với FULRO tham gia
Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân 1975 quá nhanh đã phá vỡ kế hoạch FULRO do Mỹ và các thế lực thù địch chi phôi chi đạo, Trong bổi cảnh miền Nam ngày đầu giải phóng (3-1975), FULRO cho thu nhặt vũ khí quân trang và quân dụng của quân lực Việt Nam Cộng Hòa bỏ lại Các đôĩ tượng cầm đẩu FULRO cho là thời cơ đêh, nên nổi lên hoạt động vũ trang và chiếm cứ một sô'buôn làng dọc vùng biên giới và một sô' buôn làng tại Kon Tum, Pleiku, Đắc Lắc, Quảng Đức, Lâm Đổng, Ninh Thuận chông phá cách mạng và đòi chia sẻ quyền lực với ta Chúng tiếp tục phát triển tổ chức, lực lượng lên tới khoảng 20.000 đêh25.000 tên (Truy cập www.nhandan.com.vn/cmlink/nhandandientu/ thoisu/phap-luat/Đấu tranh giải quyết vân đề Fulro ở Tây Nguyên và các vùng phụ cận , Thứ tư, 10/8/2005) Chúng còn quan hệ móc nôi, câu kết với sô' ngụy quân, ngụy quyền, đảng phái phản động cũ như nhóm
Võ Đại Tôn, Hoàng Cơ Minh, với sô'phản động là người dân tộc thiểu sô' miền Bắc di cư và những phẩn tử phản động trong tôn giáo, nhâ't là trong đạo Tin Lành ở Tây Nguyên như giáo hội Tin Lành ở 11 Tiền Quân Thành (Đà Lạt), Trung tâm công giáo Thượng Cam Ly Trong hai năm
1977 - 1978, chúng đã gây ra hàng trăm vụ tập kích, phục kích, giết ngưòi, cướp của, phá hủy, đốt phá nhiều xe ô-tô, kho tàng, trụ sở Chúng còn mở rộng địa bàn hoạt động ra các tinh Phú Yên, Khánh Hòa, Quảng Ngãi, Bình Định, Đổng Nai, Bình Dương, Bình Phước Khi bị truy quét
Trang 8mạnh, chúng liền móc nôi vói tàn quân Pôn Pô't, phỉ Vàng Pao (Lào) thành lập Liên bang Đông Dương để chông phá cách mạng 3 nước.
Trong suốt thời gian từ 1975 đến nay, cuộc đấu tranh giải quyết vấn đề FULRO ở Tây Nguyên đã diễn ra liên tục Lực lượng vũ trang FULRO ờ ngoài rừng hoàn toàn bị tiêu diệt và bị tan rã Trong những năm qua, đa số FULRO về hàng, bị bắt và sô' cô't cán nằm vùng trong buôn ấp đều được hưởng chính sách khoan hổng của Đảng và Nhà nưóc, được sum họp gia đình, xây dựng cuộc sông, được chính quyền tạo điều kiện về mọi mặt để họ ổn định sinh sông Nhiều người đã trở thành người lao động sản xuất giỏi, là cá nhân điển hình tiên tiến trong sản xuất và bảo vệ an ninh Tô quốc, hạt nhân của xây dựng đại đoàn kết các dân tộc như trường hợp của nguyên Đệ nhất phó thủ tướng FULRO- Ya Đuck Sau khi về với cách mạng, ông là đại biểu quốc hội, Phó Chủ tịch ủy ban Mặt trận Tổ quốlc Việt Nam tính Lâm Đồng
Nhìn chung, trên toàn địa bàn Tây Nguyên, năm 1985 được xem là mốc cơ bản lực lượng FULRO bị tiêu diệt và tan rã Các công tác, biện pháp nghiệp vụ tiếp tục được đẩy mạnh ở các địa phương Điển hình là Chuyên án F384 đấu tranh lôi kéo sô' FULRO ly khai ở địa bàn Đác Min, Đăk Nông- Đăk Lắk Chuyên án F485, bắt sông toàn bộ toán FULRO
thuộc "quân khu 4" tại Lâm Đồng Chuyên án T108 đấu tranh vói tổ
chức và hoạt động của quân khu 2 FULRO cũng kết thúc thắng lợi
Ở Lâm Đổng, năm 1987 được coi là môc thắng lợi của quá trình đâu tranh giải quyết vấn đề FULRO Ở Gia Lai- Kon Tum đến năm 1988 về
cơ bản đã giải quyết song vấn đề này Cuối năm 1992, khi Liên hợp quôc đưa lực lượng quốc tếUNTAC vào thực hiện giải pháp chính trị ở Campuchia, FULRO hầu như không còn chỗ dựa, nên toàn bộ sô' FULRO còn lại gồm 407 tên, có cá phụ nữ và trẻ em do Y Pênh A Yun
"Bộ trưởng quốc phòng" FULRO cẩm đẩu đã ra hàng UNTAC, tuyên bô'
chấm dứt hoạt động chinh trị và quân sự, nộp vũ khí và được người Mỹ đưa đi định cư ở bang Colorado (Mỹ)
Tuy FULRO tuyên bô' giải tán, nhưng vẫn còn một sô' ít có tư tưởng chống đôì, chờ thời lại được một sô' tổ chức phản động Mỹ dung dường, tiếp tay, chúng vẫn tiếp tục xâm nhập, tuyên truyền, xuyên tạc
91
Trang 9Bàn về việc giải quyết dứt điểm vấn đ ề Fulro tại Tây N guyên
mối quan hệ đại đoàn kết dân tộc, phân biệt tôn giáo, tạo mâu thuẫn tranh chấp đẩt đai, hoạt động tôn giáo trái phép, vượt biên sang
Campuchia gây mất ổn định ở khu vực Thông qua hoạt động từ thiện
hay tôn giáo nhằm móc nối với những người có "duyên nợ" vói FULRO
và những người có uy tín Chúng tung tin "tố chức Tin Lành ĐêGa",
"Nhà nước ĐêGa" đã được EU, NATO và các nưóc lớn như Anh, Pháp,
Ý, Đức ủng hộ nên đã ra mắt "quốc hội Đê Ga” gồm 100 thành viên
(Lữ Ngọc Cư, 2004: 75- 77) để lừa phỉnh đồng bào nhẹ dạ cả tin
Ở Mỹ, chúng tiếp tục tụ tập thành nhiều tổ chức, nhóm hội khác
nhau, để tiến hành lập cái gọi là "Nhà nước DEGA tự trị" lưu vong ở
Mỹ Cụ thể: Hội những người Thượng DEGA (MDA) thành lập năm 1988
Ban lãnh đạo MDA gồm những tên cầm đầu trong tổ chức FULRO cũ
Hội những người miền núi M ĩỉ lập năm 1992 Ban lãnh đạo MFI do Ksor Kơk đứng đầu Hội bảo vệ nhân quyển Thượng DEGA (MHRO) lập năm
1999 Ban lãnh đạo MHRO đều là những tên cầm đầu FULRO cũ Bên cạnh các tổ chức này đều có một số cố vấn M ỹ Sau một thời gian yên
ả thì mói đây vân đề nhà nưóc Đê Ga lại được Quỹ người thượng - một
tổ chức phản động tại Hoa Kỳ do Kok Ksor lại hoạt động trở lại Tên này sinh năm 1943 tại Phú Thiện tỉnh Gia Lai, từng tham gia FULRO 2, từng là thiếu tá chính quyền Sài Gòn, tự phong làm thiếu tướng FULRO, tùng được Mỹ cho đi đào tạo và Y Bham Ê Nuôi từng cử làm phụ tá đại diện ở Mỹ (Ban Tuyên giáo tỉnh ủy Kon Tum, 2001)
Đêh cuối năm 1999, Ksor Kơk lại nặn ra Ètnhà nước Đê Ga tự trị" lưu
vong ở Mỷ mà thực châ't là kế hoạch vô vọng hòng phục hổi lại FULRO
cũ, phục vụ cho lợi ích của bọn phản động, trở thành công cụ đắc lực
của chúng để thực hiện âm mưu Diễn biên hòa bình nhằm xóa bỏ sự lãnh
đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, xóa bỏ nhà nước xã hội chủ nghĩa của nhân dân ta, gây chia rẽ mâ't đoàn kết dân tộc, tạo có cho các thế lực
quốc tế can thiệp Rõ ràng rằng "nhà nước ĐêGa tự trị" không vì lợi ích
của các dân tộc thiểu sô' Tây Nguyên, mà chi ỉà để phục vụ quyền lợi của bản thân chúng Chúng bán rẻ quyền lợi của đại đa sô' dân tộc Tây Nguyên cho các thế lực thù địch bên ngoài và chính chúng trở thành tay sai đắc lực cho mưu đổ đen tôi của các thế lực đế quốc Chúng đưa ra các luận điệu phản động hòng phá hoại sự ồn định của tình hình kinh
Trang 10tế, chính trị, xã hội ở nước ta như: Việc học hành của con cái người dân tộc Thượng không được người Kinh quan tâm Người Kinh vận động ngưòi dân tộc thiểu sô' thực hiện kế hoạch hóa gia đình, triệt sản để người dân tộc tiệt nòi giống, nhằm tiêu diệt hết ngưòi dân tộc Thượng Người Kinh chiếm hê't đất đai của người dân tộc Thượng Khi người dân tộc thiểu sô' khiếu kiện về vân đề đất đai thì không được người
Kinh quan tâm giải quyết Người Tãy Nguyên phải thành lập "nhà nước DEGA tự trị" của mình để tự quản lý người dân tộc thiểu sô' không để
người Kinh cai trị mình Người dân tộc Thượng đã có Tổng thông lãnh đạo là Ksor Kơk
Bằng những luận điệu phản động đó, tình hình ở các tỉnh Tây Nguyên đầu năm 2001, 2004 trở nên rất phức tạp
Ở Gia Lai, ngày 29/ 01/ 2001, tại khu vực Đồn Biên phòng 729 ta đã bắt nhóm truyền đạo trái phép ở các xã la Bia và la Mơ (Chư Prông) Nhóm truyền đạo này gồm có 4 tên, ta bắt được 2 tên còn 2 tên người nưóc ngoài
đã bò chạy về Campuchia, tài liệu thu được của chúng gồm có tài liệu tuyên truyền FULRO, cờ PULRO, ảnh Ksor Kơk Sau khi 2 tên này bị bắt, bọn cầm đầu đã huy động gần 300 người kéo lên huyện Chư Prông đòi thả' người Đến ngày 02/ 02/ 2001, bọn cầm đầu lại xúi giục, kích động nhân dân ờ một sô' huyện, điển hình là ở xã Bờ Ngong (huyện Chư Sê), xã Hà Bầu (huyện Măng Giang) tụ tập kéo về thành phô'Pleiku với luận điệu
xuyên tạc là tÊvề thành phỐPleiku để nhận nhà cửa và tiên viện trợ của nước ngoài, ai về trước thì được nhận nhà to ở thành phố, ai vẽ sau thì nhận nhà nhỏ ở
xa thành phô" Lầm tường là thật, rất đông đổng bào có cả người già, trẻ em,
phụ nữ, nhiều nhất là thanh niên mang theo dao, rựa, đá cuội, kéo về tập trung trước trụ sở Tỉnh ủy và Hội đổng nhân dân - ủy ban nhân dân tỉnh Gia Lai khoáng 500 - 600 người, có lúc cao điểm lên đêh 4.000 - 5.000 người Lợi dụng tình hình đó, bọn cầm đầu nêu yêu sách đòi thành lập
"nhà nước DEGA tự trị" Trước tình hình đó, Tỉnh ủy Gia Lai đã dùng các
biện pháp tuyên truyền, thuyết phục Đến 21h00 ngày 02/ 02/ 2001, cơ bản đổng bào mói trò về địa phương Qua phát động quần chúng và nắm tinh hình, thì có đến hơn 6.000 người tham gia Đến ngày 10/4/2004, chúng lại
tiếp tục tổ chức biểu tình với khoảng 5.000 người tham gia (Ban chấp hành
Đảng bộ Gia Lai, 2009: 766)
93
Trang 11Bàn về việc giải quyết dứt điểm vấn đ ề Fuỉro tại Tâỵ N guyên
Ở Đăk Lăk, từ tháng 01/ 2001 đã có các biểu hiện tập trung đồng bào
dân tộc thiêu sô', tổ chức tuyên truyền, ra mắt chống đối chính quyền, đe dọa giết cán bộ Ngày 01/ 02/ 2001, tại huyện Ea Súp có 20 xe công nông chở 300 người dân tộc Êđê; Tại huyện Ea Hleo, có 12 xe công nông chở 100 người về thành phô' Buôn Ma Thuột Trên đường đi, lực lượng công an, dân quân tự vệ chặn lại Sau khi được giải thích, đổng bào đã giải tán, chỉ
có một số ít vẫn xuống xe đi bộ lên thành phô' Đêh ngày 03/ 02/2001, do có
sự ngăn chặn tốt nên chỉ có khoảng 200 người tập trung kéo vào Buôn Ma Thuột Các lực lượng của ta đã phôi hợp kịp thòi giải quyết, vận động bà con ừở về buôn làng, ổn định lại tình hình ở Buôn Ma Thuột
Ở Kon Tum, trước tết Nguyên đán đã có dâu hiệu móc nôì, tụ tập
của số FULRO cũ ở địa bàn thị xã và sự liên lạc với tổ chức FULRO lưu
vong ở nước ngoài Tôi ngày 02/ 02/ 2001, có khoảng 100 người tụ tập ở
ven rừng Đăk Pét (Đăk Glei) để cầu nguyện, nhưng chính quyền đã kịp thời giải tán
Ở Lâm Đong, mặc dù đầu năm 2001 tàn quân FULRO lưu vong
cũng móc nối với một sô' tàn quân FULRO trong tình hòng gây rối an ninh trật tự, nhưng Công an, Tỉnh ủy đã kịp thời nắm bắt tình hình và
có những biện pháp để ngăn chặn các phần tử FULRO cũ có dâu hiệu móc nối với các tổ chức phản động trong và ngoài nước nên không xảy
ra các vụ gây mất trật tự công cộng như ở các tình Tây Nguyên khác (Trường Quân sự địa phương tỉnh Gia Lai, 2009)
Như vậy, lịch sử và hoạt động của FULRO rất phức tạp, cách đổi phó của các chê' độ cũng rất khác nhau, do đó việc giải quyết dứt điểm vấn đề này vẫn còn phải bàn luận
2 Giải quyết dứt điểm vấn đề FULRO trên địa bàn Tây Nguyên
Từ quá trình tìm hiểu vân đề FULRO trên địa bàn Tây Nguyên và cách đối phó giải quyê't vẩn đề này qua các chế độ, chúng tôi mạnh dạn đưa vài ý kiến để giải quyết dứt điểm vân đề này
Một là: Phải vận dụng đúng đắn, sáng tạo nguyên lý chủ nghĩa c Mác- Lênin, Tư tưởng H ổ Chí Minh v ề vấn đ ề dân tộc vào hoàn cảnh cụ th ể ở Tây Nguyên.
Trang 12Chính sách dân tộc là một vân đề lớn, chủ nghĩa Mác-Lênin chỉ rõ
"ểBình đẳng hoàn toàn của các dân tộc; Quyền của các dân tộc tự quyết; Liên hiệp cùa công nhân tất cả các dân tộc" (Lênin, 1974:168) Trước đó Mác đã
chí rõ:
"Hãy xóa bỏ tình trạng người bóc lột người thì tình trạng dân tộc này bóc lội dân tộc khác cũng sẽ bị bãi bò Khi mà đôí kháng giữa các giai câp trong nội
bộ dàn tộc không còn nữa thì sự thù địch giữa các dân tộc củng đong mất theo"
(Trích theo Phan Hữu Dật, 2004: 681).Trung thành và vận dụng sáng tạo quan điểm của chủ nghĩa Mác- Lênin vào hoàn cảnh nưóc nhà về vâh đề dân tộc, Chủ tịch Hổ Chí Minh trong thư gửi đại hội các dân tộc thiểu số miền Nam tại Pleiku viết:
“Đông bào Kinh hay Thôi Mường hay Mán, Gia Rai hay Ê Đê, Xê Đăng hay Ba Na và các dân tộc thiều sô'khác, đều là con cháu Việt Nam Đểu là anh
em ruột thịt, chúng ta sông chết có nhau, sướng khổ có nhau, no đói giúp nhau Giang sơn và Chính phủ là giang sơn và Chính phủ chung của chúng
ta Vậy nên t-âl cả dân tộc chúng ta phải đoàn kết chặt chẽ., Chúng ta phải yêu thương nhau, phải kính trọng nhau, phải giúp đỡ nhau đ ể mưu hạnh phúc chung của chúng ta và con cháu chúng ta" (Hồ Chí Minh, 2002: 217, 218)
Saư này người phát triển lên thành 3 nguyên tắc về vân đề dân tộc:
"Các cấp bộ Đảng phải thi hành đúng chính sách dân tộc, thực hiện sự đoàn kết, bình đắng, tương trợ giữa các dân tộc" (Hồ Chí Minh, 1971: 26) Thực tiên, nhiều lúc chúng ta chưa thực hiện đúng lời di huân của các nhà kinh điển, áp dụng máy móc một chiều không nghĩ sâu xa của vân đề, giản đơn trong giải quyết các vấn đề liên quan đến dân tộc
Ngay trong kháng chiến chông Pháp, Đảng ta đã có kinh nghiệm
giải quyết vấn đề dân tộc với phương châm chung là "kiên nhẫn thận trọng và chắc chắn" Đôi với bọn phản cách mạng thì:
"Nêu chúng biết hối cài và lập công chuộc tội, sẽ được xét xử theo chính sách khoaĩi hông của H ố Chủ tịch và Chính phủ", "Đôỉ vói những tên phản động có quân đội chống lại kháng chiên hoặc vũ trang nổi loạn, thì áp dụng phương châm kêu gọi trước nếu không hàng mới đánh, mà đã đánh thì kiên quyêĩ tiêu diệt cho bằng được" (Đảng Cộng sản Việt Nam, 2001b: 271- 272).
95