+ Phải thường xuyên kết hợp với giáo viên nhà trường, phụ huynh học sinh trong việc giáo dục tâm sinh lí cho các em thông qua các bài dạy về giới trên lớp, giờ học giáo dục giới tính, ho[r]
Trang 1BIỆP PHÁP DUY TRÌ SĨ SỐ HỌC SINH LỚP CHỦ NHIỆM
TRONG TRƯỜNG THCS
Một trong những nhiệm vụ hàng đầu của giáo viên chủ nhiệm lớp chính là duy trì sĩ
số học sinh Vì công tác này góp phần quan trọng trong việc xây dựng nền nếp, kỉ cương trường, lớp, tạo cơ sở cho việc tiếp thu kiến thức, kỹ năng của học sinh được liên tục, hiệu quả và góp phần cùng với nhà trường thực hiện tốt công tác Phổ cập giáo dục Trong những năm học qua, với vai trò là một giáo viên chủ nhiệm lớp, tôi luôn cố gắng học tập, tìm tòi những giải pháp nhằm thực hiện tốt công tác này của mình Và để có thể thực hiện tốt công tác trên, bản thân tôi đã thực hiện một số biện pháp sau
Thường xuyên học tập, nghiên cứu, trau dồi về chuyên môn công tác chủ nhiệm Làm tốt công tác tham mưu, phối hợp với 03 môi trường trong giáo dục Thường xuyên thăm lớp để nắm tình hình Khi học sinh có nguy cơ bỏ học thì lập tức tìm ra nguyên nhân của vấn đề, từ đó đề ra hướng giải quyết
Về phía nguyên nhân khách quan dẫn đến bỏ học của học sinh thì có yếu tố tác động đó là gia đình, nhà trường và xã hội.
Gia đình:
- Thứ nhất là gia đình quá nuông chiều con Đối với dạng học sinh này thì
các em thường được cha mẹ cho rất nhiều tiền để tiêu vặt hay ăn uống Nhưng đa
số các em lại sử dụng tiền này vào các trò chơi như: game, bida, hút thuốc lá, điện
tử Chơi nhiều đâm ra nghiện, các em sẽ sẵn sàng cúp tiết, trốn học rồi dẫn đến tình trạng bỏ học để đi chơi
- Trong trường hợp này, giáo viên chủ nhiệm cần phải:
+ Gặp trực tiếp phụ huynh để trao đổi, giải thích cho phụ huynh hiểu, không nên cho các em quá nhiều tiền tiêu vặt Đặc biệt là trong tình hình hiện nay khi mà
tệ nạn xã hội ngày càng diễn biến phức tạp Hơn nữa khi có nhiều tiền, mà các em
Trang 2lại không được trang bị kiến thức về việc tiêu xài hợp lí thì các em sẽ dễ sa vào các
tệ nạn xã hội Từ đó nguy cơ bỏ học của các em sẽ rất cao
+ Gặp riêng nhắc nhở, giải thích, động viên cho học sinh hiểu chơi thế nào là
bổ ích, giúp các em kịp thời khắc phục những sai lầm của mình mà tiếp tục đến lớp
+ Trang bị kiến thức cho học sinh về việc chi tiêu hợp lí cũng như vui chơi bổ ích thông qua các tiết sinh hoạt lớp, giáo dục ngoài giờ lên lớp, các hoạt động ngoại khóa
+ Thường xuyên thăm lớp để kịp thời nắm bắt tình hình
+ Xây dựng cho mình một “mạng lưới cộng tác viên” thật vững chắc: đó chính là học sinh Giáo viên chủ nhiệm cho học sinh số điện thoại của mình để khi các em thấy bạn mình bỏ học đi chơi thì các em sẽ báo lại cho giáo viên chủ nhiệm
Từ đó giáo viên kịp thời có biện pháp xử lí
- Thứ hai là gia đình quá khó khăn về kinh tế Đối với học sinh thuộc
trường hợp này, các em thường bị gia đình buộc thôi học hoặc các em tự ý bỏ học
để phụ giúp gia đình Gặp những trường hợp này, giáo viên chủ nhiệm nên: Trực tiếp đến nhà để trao đổi với phụ huynh, học sinh về tầm quan trọng của việc học đối với các em Đồng thời giáo viên chủ nhiệm phải báo ngay cho Ban giám hiệu, Hội cha mẹ học sinh, các tổ chức Đoàn, Đội, cán bộ phổ cập của nhà trường cùng địa phương nơi em cư trú để kịp thời có những hỗ trợ cần thiết giúp các em vượt qua những khó khăn, trở ngại mà đến trường
- Thứ ba là gia đình có việc buồn, việc đáng tiếc xảy ra như cha mẹ mất sớm,
cha mẹ thường xuyên cãi nhau, cha mẹ li thân, li dị hay cha mẹ bài bạc, đi làm ăn xa ít quan tâm đến việc học của các em Trong trường hợp này, giáo viên chủ nhiệm cần:
+ Thân thiện với học sinh như một người bạn, người anh, người chị nhẹ nhàng quan tâm, thăm hỏi động viên giúp đỡ các em vượt qua những khó khăn, trở ngại mà đến trường
+ Trao đổi phụ huynh, tổ Nhân dân tự quản nơi các em sinh sống hãy quan tâm giúp đỡ các em nhiều hơn
Trang 3+ Phối hợp với giáo viên tư vấn học đường của nhà trường để tư vấn cho các
em có được những hướng giải quyết vấn đề một cách tích cực, hiệu quả
Nhà trường: Từ phía nhà trường, đâu là nguyên nhân bỏ học của học sinh?
– Thứ nhất là do nhà trường chưa thật sự có được những hoạt động tích cực sôi nổi để thu hút học sinh tham gia Hay còn có những giờ dạy, giáo viên chưa
thật sự đổi mới phương pháp, chưa gây được sự hứng thú cho học sinh hoặc do giáo viên thờ ơ, lơ là trong công tác nắm sĩ số học sinh, giáo viên còn thiên vị, xử lí chưa hợp tình, hợp lí Từ đó sẽ sinh ra sự thành kiến chán ghét của các em học sinh đối với những giáo viên Từ chán ghét giáo viên, học sinh sẽ dễ dàng dẫn đến sự chán ghét đối với bộ môn mà giáo viên đó hướng dẫn Mà một khi đã ghét bộ môn nào đó, học sinh sẽ đâm ra chán học, cúp tiết Nếu tình trạng này diễn ra thì nguy cơ các em
bỏ học sẽ rất cao Đối với trường hợp này là giáo viên chủ nhiệm, chúng ta cần phải:
+ Phối hợp với nhà trường, hội cha mẹ học sinh để tổ chức cho các em những hoạt động vui chơi, thể dục thể thao hợp lí, những buổi sinh hoạt tập thể, những buổi học ngoại khóa, giáo giục ngoài giờ lên lớp sinh động, những chuyến tham quan du lịch, về nguồn đầy lí thú
+ Giáo viên chủ nhiệm cũng phải phối hợp thật tốt với các giáo viên khác trong việc xử lí học sinh Phải nhẹ nhàng, tế nhị khoan dung nhưng tuyệt đối không bao che đối với những lỗi lầm của các em Đồng thời cũng phải hết sức chân tình, cởi mở, hợp tình hợp lí khi giải quyết những vi phạm của các em để các em phá bỏ những thành kiến không tốt của mình với giáo viên
+ Giáo viên chủ nhiệm cũng như các giáo viên khác phải thường xuyên tự học nâng cao trình độ của bản thân, tích cực đổi mới phương pháp giảng dạy để gây hứng thú cho học sinh trong những giờ học để các em đi học đều hơn, thích thú hơn
- Thứ hai là tình trạng bạo lực học đường ngày gia tăng ở các nhà trường Vì
khi bạo lực học đường xảy ra thì học sinh gây ra bạo lực bị kiểm điểm, phê bình, kỉ luật
Trang 4rồi buộc thôi học là một điều tất yếu Nghiêm trọng hơn là đối với các em bị bạo lực học đường, thường các em này sẽ có tâm lí hoang man, sợ hãi không dám đi học vì sợ bạn xúc phạm Từ đó nguy cơ bỏ học của các em rất cao Cho nên, là giáo viên chủ nhiệm ta cần phải có những giải pháp hợp lí để ngăn chặn tình trạng trên:
+ Ngay từ đầu năm học, thông qua các kênh thông tin từ giáo viên bộ môn, giáo viên chủ nhiệm lớp cũ để tìm hiểu, nắm bắt thật kĩ đặc điểm tâm lí của từng học sinh lớp mình chủ nhiệm Trong đó, chúng ta cần quan tâm đặc biệt đến những học sinh cá biệt Từ đó đề ra những biện pháp giáo dục hợp lí đối với từng học sinh
+ Thường xuyên thăm lớp, trò chuyện cởi mở tâm tình thân thiện với học sinh để tìm hiểu tâm tư nguyện vọng của các em Chú trọng xây dựng một tập thể lớp đoàn kết, yêu thương, giúp đỡ nhau trong học tập
+ Thường xuyên giáo dục kĩ năng sống cho học sinh thông qua tiết giáo dục ngoài giờ lên lớp, sinh hoạt lớp, hoạt động ngoại khóa
+ Phối hợp với các cơ quan, đoàn thể trong và ngoài nhà trường, chính quyền địa phương, nhân viên tư vấn học đường tổ chức cho học sinh các hoạt động ngoại khóa vui chơi bổ ích nhằm giáo dục học sinh ý thức sống lành mạnh, thân thiện, yêu thương, đoàn kết với mọi người
Xã hội: Xã hội hiện nay có rất nhiều tệ nạn như cờ bạc, ma túy, thuốc lá,
nghiện game…Điều đó là nguy cơ rất lớn đối với việc bỏ học của học sinh Do đó, là giáo viên chủ nhiệm, chúng ta phải:
+ Thường xuyên thăm lớp, nhắc nhở động viên học sinh về mục đích, ý nghĩa của việc học tập
+ Làm tốt công tác phối hợp giữa ba môi trường: gia đình, nhà trường và xã hội trong giáo dục
+ Tích hợp, lồng ghép giáo dục học sinh nhận thức sâu sắc về tác hại của tệ nạn xã hội
Trang 5+ Động viên, khích lệ, biểu dương những em học sinh cá biệt khi có dấu hiệu tiến bộ để cổ vũ tinh thần của các em
+ Tham mưu với Ban giám hiệu nhà trường, để Ban giám hiệu phối hợp với chính quyền địa phương thường xuyên kiểm tra, nhắc nhở các cơ sở kinh doanh ý thức hơn trong việc nhắc nhở học sinh thái độ tích cực trong học tập nhằm giúp các
em tránh sa đà vào các tệ nạn xã hội rồi dẫn đến việc bỏ học
Nguyên nhân chủ quan dẫn đến việc bỏ học của học sinh và giải pháp
- Thứ nhất, do học sinh học yếu Các em đã bị hỏng kiến thức rất nhiều do
đó việc học đối với các em là một “cực hình”, các em rất sợ đến lớp, sợ giáo viên,
sợ các bạn cười khi mình bị điểm xấu, thi lại, ở lại lớp Và đặc biệt ở lứa tuổi này các em rất dễ rơi vào tự ti, mặc cảm Do đó nguy cơ bỏ học của các em là rất lớn Bởi vậy vai trò của giáo viên chủ nhiệm là rất quan trọng
+ Trước hết, giáo viên chủ nhiệm cần phải động viên, giúp đỡ các em xây dựng cho mình một phương pháp học tập đúng đắn ở lớp cũng như ở nhà; phân cho các em đôi bạn cùng tiến kịp thời, hiệu quả để các em dễ dàng trao đổi nhau trong học tập
+ Đồng thời giáo viên chủ nhiệm phối hợp với các giáo viên khác ghi cho các em những điểm số khuyến khích và thích hợp để cổ vũ tinh thần học tập ở các
em Từ đó các em sẽ ham học hơn và không còn muốn bỏ học
- Thứ hai, do học sinh lười học Đối với các học sinh lười học, ham chơi
giáo viên chủ nhiệm không nên nặng nhẹ với các em mà phải nhỏ nhẹ phân tích và phải tìm hiểu vì sao học sinh chán học Để rồi từ đó mới đề ra những biện pháp giáo dục hợp lí Đồng thời đối với những học sinh này giáo viên phải thường xuyên thăm lớp, động viên nhắc nhở các em, phối hợp ban cán bộ lớp, thường xuyên kiểm tra tập vở của các em Hàng tuần giáo viên chủ nhiệm nên có tổng hợp tuyên dương, khích lệ những học sinh có tiến bộ để cổ vũ tinh thần của các em
Trang 6-Thứ ba, do học sinh “phát triển sớm” Như chúng ta đã biết, đặc điểm của lứa
tuổi học sinh trung học cơ sở là lứa tuổi mà sự phát triển của các em thường diễn ra rất nhanh và rất mạnh về tâm sinh lí Do đó ở lứa tuổi này, các em rất dễ lầm tưởng là mình
đã trở thành một người lớn thật sự Và từ đó, các em thường thích làm những việc để tỏ ra mình là “người lớn” trong đó có cả việc kết đôi với bạn khác giới (mà lứa tuổi các em hay cho đó là “yêu”) Thậm chí nguy hiểm hơn, có em còn nhiễm phải những thông tin, những phim ảnh không tốt, không lành mạnh về tình cảm từ đó dẫn đến những việc làm đáng tiếc xảy ra Do đó là giáo viên chủ nhiệm trong nhà trường Trung học Cơ sở, chúng
ta cần phải hết sức lưu ý điều này
+ Chúng ta phải thường xuyên quan tâm, gần gũi, động viên và nhẹ nhàng nhắc nhở, giáo dục các em qua những buổi trò chuyện thân mật giữa thầy và trò hay qua những tiết sinh hoạt tập thể, qua những câu chuyện kể lồng ghép
+ Phải thường xuyên kết hợp với giáo viên nhà trường, phụ huynh học sinh trong việc giáo dục tâm sinh lí cho các em thông qua các bài dạy về giới trên lớp, giờ học giáo dục giới tính, hoạt động ngoại khóa, buổi truyền thông về giới, bài dạy tích hợp chủ đề, liên môn
Tóm lại, liên tục trong nhiều năm học vừa qua, mặc dù đôi lúc gặp nhiều trường hợp học sinh lớp chủ nhiệm có nguy cơ bỏ học rất cao nhưng nhờ áp dụng kịp thời, linh hoạt những giải pháp đã nêu mà lớp tôi chủ nhiệm đều không có học sinh bỏ học Xin nhận được những ý kiến đóng góp từ quý thầy cô để công tác này ngày càng hiệu quả hơn
DUYỆT BGH Phước Mỹ Trung, ngày 01/10/2020
Người viết
Võ Văn Dũng