Ví dụ: SGK a Hai chàng tâu hỏi đồ sính lễ cần sắm những gì, vua bảo : “Một trăm ván cơm nếp, một trăm nệp bánh chưng và voi chín ngà, gà chín cựa, ngựa chín hồng mao, mỗi thứ một đôi”..
Trang 1H.1 Một con chim H.3 Các em nhỏ đáng yêu
H.2 Những bông hoa cúc trắng
Khởi động Trò chơi: Ai nhanh hơn
Gọi tên những sự vật trong các bức tranh sau
bằng những cụm danh từ?
Trang 3TI T ẾT : 51
Trang 4I SỐ TỪ:
1 Ví dụ: SGK
a) Hai chàng tâu hỏi đồ sính lễ cần sắm những gì,
vua bảo : “Một trăm ván cơm nếp, một trăm nệp bánh chưng và voi chín ngà, gà chín cựa, ngựa chín hồng mao, mỗi thứ một đôi”.
(Sơn Tinh, Thủy Tinh)
b) Tục truyền đời Hùng Vương thứ sáu, ở làng
Gióng có hai vợ chồng ông lão chăm chỉ làm ăn và
Trang 5a) Hai chàng tâu hỏi đồ sính lễ cần sắm
những gì, vua bảo:
“ Một trăm ván cơm nếp, một trăm nệp bánh chưng và voi chín ngà, gà chín cựa,
ngựa chín hồng mao, mỗi thứ một đôi”
( Sơn Tinh, Thủy Tinh)
Tiết 51: SỐ TỪ VÀ LƯỢNG TỪ
Trang 6a) Hai chàng tâu hỏi đồ sính lễ cần sắm
những gì, vua bảo:
“ Một trăm ván cơm nếp, một trăm nệp bánh chưng và voi chín ngà, gà chín cựa, ngựa chín hồng mao, mỗi thứ một đôi”.
( Sơn Tinh, Thủy Tinh)
Tiết 51: SỐ TỪ VÀ LƯỢNG TỪ
Các từ được in đậm đứng ở vị trí nào trong cụm từ và bổ sung ý nghĩa gì ?
Trang 8b) Tục truyền đời Hùng Vương thứ sáu, ở làng sáu
Gióng có hai vợ chồng ông lão chăm chỉ làm ăn
và có tiếng là phúc đức.
( Thánh Gióng)
Từ được in đậm đứng ở vị trí nào trong cụm từ và bổ sung ý
nghĩa gì ?
Tiết 51: SỐ TỪ VÀ LƯỢNG TỪ
Trang 9Vd: b) Từ “sáu”
- Đứng sau danh từ
- Bổ sung ý nghĩa về số thứ tự.
Tiết 51: SỐ TỪ VÀ LƯỢNG TỪ
Trang 11a) Hai chàng tâu hỏi đồ sính lễ cần sắm những gì, vua bảo:
“ Một trăm ván cơm nếp, một trăm nệp bánh chưng và voi chín ngà, gà chín cựa, ngựa chín hồng mao, mỗi thứ một đôi”
( Sơn Tinh, Thủy Tinh)
* Câu hỏi thảo luận nhóm:
- Từ đôi có phải là số từ không? Vì sao?
- Từ đôi đứng ở vị trí nào trong cụm từ?
- Từ đôi ở đây chỉ ý nghĩa gì?
Tiết 51: SỐ TỪ VÀ LƯỢNG TỪ
Đáp án
Trang 12- Từ “đôi”: không phải số từ mà là
danh từ chỉ đơn vị Vì “đôi” không mang đặc điểm của số từ.
- Từ “đôi”: đứng sau số từ
- Ý nghĩa: chỉ số lượng là hai
Tiết 51: SỐ TỪ VÀ LƯỢNG TỪ
Trang 13vd a) Hai chiếc dép
vd b) Một đôi chiếc dép
Cách nói nào đúng, cách nói nào sai? Vì
- Đôi: là danh từ chỉ đơn vị gắn với ý nghĩa số lượng
- Cần phân biệt số từ với những danh từ chỉ đơn
vị gắn với ý nghĩa số lượng.
Khi sử dụng số từ cần lưu ý điều gì?
- Các từ có ý nghĩa khái quát và công dụng như từ đôi:
cặp, tá, chục…
- Tìm các từ có ý nghĩa khái quát và công dụng
Trang 14Bài tập nhanh: Tìm số từ trong đoạn văn sau:
a Lần thứ hai cất lưới lên cũng thấy nặng tay,
Thận không ngờ thanh sắt vừa rồi lại chui vào lưới mình Chàng lại ném nó xuống
sông Lần thứ ba, vẫn thanh sắt ấy mắc vào lưới.
Lấy làm lạ, Thận đưa thanh sắt lại cạnh mồi lửa nhìn xem Bỗng chàng reo lên:
- Ha ha ! Một lưỡi gươm !
(Theo Sự tích Hồ Gươm )
Home
Trang 15II LƯỢNG TỪ:
1 Ví dụ: SGK/129
a) (…) Các hoàng tử phải cởi giáp xin hàng Thạch Sanh
sai dọn một bữa cơm thết đãi những kẻ thua trận Cả
mấy vạn tướng lĩnh, quân sĩ thấy Thạch Sanh chỉ cho
dọn ra vẻn vẹn có một niêu cơm tí xíu, bĩu môi, không muốn cầm đũa
( Thạch Sanh)
SỐ TỪ VÀ LƯỢNG TỪ
Trang 16a) (…) Các hoàng tử phải cởi giáp xin hàng.
Thạch Sanh sai dọn một bữa cơm thết đãi những kẻ thua trận Cả mấy vạn tướng lĩnh, quân sĩ thấy Thach Sanh chỉ
cho dọn ra vẻn vẹn có một niêu cơm tí xíu, bĩu môi, không muốn cầm đũa
Trang 17- Các từ: các, những, cả mấy :
Đứng trước danh từ, bổ sung ý nghĩa
về lượng (lượng nhiều) cho danh từ.
Tiết 51: SỐ TỪ VÀ LƯỢNG TỪ
II LƯỢNG TỪ
1 Ví dụ:
Trang 18b) Đầu lòng hai ả tố nga,
Thúy Kiều là chị, em là Thúy Vân
Mai cốt cách tuyết tinh thần,
Mỗi người một vẻ, mười phân vẹn mười
(Nguyễn Du)
- “Mỗi” đứng trước danh từ Bổ sung ý nghĩa về lượng (lượng ít) cho danh từ.
Từ “mỗi” bổ sung ý nghĩa cho từ nào và đứng ở vị trí nào?
Trang 20+ Lượng từ chỉ lượng ít hay nhiều của sự vật
Tiết 51: SỐ TỪ VÀ LƯỢNG TỪ
? Ta vừa tìm hiểu xong các từ in đậm, vậy em nào hãy cho biết lượng từ có gì giống và khác nghĩa so với số từ?
- Giống: Cùng đứng trước danh từ.
- Khác:
+ Số từ chỉ số lượng và thứ tự của sự vật.
* Phân biệt số từ và lượng từ.
Trang 21Xếp các lượng từ dưới đây vào mô hình cụm danh
từ?
1 Các hoàng tử, 2 những kẻ thua
trận.
3 Cả mấy vạn tướng lĩnh, quân sĩ, 4 Mỗi người
Phần trước Phần Trung tâm Phần sau
thua trận
Trang 22thua trận
Trang 23III Luyện tập:
Bài 1: Tìm số từ trong bài thơ sau Xác định ý
nghĩa của các số từ ấy
* Một, hai, ba (canh), năm (cánh) - chỉ số lượng
* Bốn, năm (canh bốn, canh năm) - chỉ số thứ tự
Trang 24III Luyện tập:
Bài 2: Các từ in đậm trong hai dòng thơ sau được dùng với ý nghĩa như thế nào?
Con đi trăm núi, ngàn khe
Chưa bằng muôn nỗi tái tê lòng bầm
(Tố Hữu)
* Một, hai, ba (canh), năm (cánh) - chỉ số lượng
* Bốn, năm (canh bốn, canh năm) - chỉ số thứ tự
Trang 25số thứ tự
Nhóm chỉ ý nghĩa toàn thể
Nhóm chỉ ý nghĩa tập hợp hay phân phối
Trang 26BÀI TẬP VẬN DỤNG
? Em hãy viết một đoạn văn (4-6 câu) với chủ đề tự
chọn có sử dụng số từ và lượng từ Gạch chân số từ và lượng từ đã sử dụng.