Việc lống ghép kiến thức về môi trường vào giảng dạy địa lý 11 chỉ thể hiện lồng ghép và một số mục nhỏ mang tính chất liên hệ chứ không thể hiện rộng trong toàn bài và cũng chỉ lồng ghé[r]
Trang 1A PHẦN MỞ ĐẦU
I TÍNH CẤP THIẾT:
Để bảo vệ mụi trường, cỏi nụi sinh thành của mỡnh, con người đó thực hiện nhiều biện phỏp khỏc nhau, trong đú cú biện phỏp giỏo dục mụi trường (GDMT ) GDMT đựơc xem là một biện phỏp cú hiệu quả cao, bởi vỡ nú giỳp con người cú được biện phỏp đỳng đắn trong việc khai thỏc, sử dụng hợp lớ cỏc nguồn tài nguyờn và cú ý thức trong việc thực hiện cỏc nhiệm vụ bảo vệ mụi trường
Hiện nay, việc giỏo dục mụi trường qua giảng dạy trong cỏc trường học, nhất
là cỏc trường THPT cú ý nghĩa và chiếm vị trớ đặc biệt Nhà trường là nơi đào tạo thế hệ trẻ, những người chủ tương lai đất nước, những người sẽ thực hiện khai thỏc, sử dụng, cải tạo và bảo vệ cỏc nguồn tài nguyờn thiờn nhiờn (TNTN) và mụi trường đất nước mỡnh Nếu họ cú nhận thức đầy đủ cỏc vấn đề về mụi trường, thỡ khi ra đời, dự bất cứ lĩnh vực nào, hoạt động nào họ đều cú thể thực hiện nhiệm vụ bảo vệ mụi trường một cỏch cú hiệu quả
Xuất phát từ tình hình thực tế của địa phơng và những vấn đề xã hội đã đợc đề
cập ở trên Tôi chọn nghiên cứu " Giỏo dục mụi trường qua mụn Địa lớ lớp 11
"nhằm nõng cao nhận thức của học sinh về vai trũ của mụi trường
II TèNH HèNH NGHIấN CỨU
Thực tế, trong năm học trước với việc lồng ghộp cỏc kiến thức về mụi trường vào chương trỡnh giảng dạy Địa lớ 10, học sinh đó cú được cỏi nhỡn đỳng đắn và toàn diện về vấn đề mụi trường Song vần cần tiếp tục khắc sõu nội dung kiến thức này cho học sinh ở lớp 11 và 12 để nõng cao nhận thức, rốn luyện kỹ năng, hỡnh thành thỏi độ và hành vi đỳng đắn cho học sinh trong việc BVMT
Việc lống ghộp kiến thức về mụi trường vào giảng dạy địa lý 11 chỉ thể hiện lồng ghộp và một số mục nhỏ mang tớnh chất liờn hệ chứ khụng thể hiện rộng trong toàn bài và cũng chỉ lồng ghộp vào một số bài dạy khụng dàn trải toàn bộ chương trỡnh địa lớ lớp 11,nờn hiệu quả giỏo dục mụi trường chưa cao và chưa được thường xuyờn
III Mục đích , nhiệm vụ nghiên cứu
1 Mục đích
Giỏo dục HS nhận thức được vai trũ của mụi trường thụng qua giảng dạy Địa
lớ lớp 11 một cỏch cú hiệu quả
Hớng dẫn học sinh nhận biết :Loại bài kiến thức mụi trường được lồng ghộp
thành một mục, một ý trong bài học và được tớch hợp vào kiến thức địa lớ
Góp phần giỏo dục HS nõng cao nhận thức, rốn luyện kỹ năng, hỡnh thành thỏi độ và hành vi đỳng đắn trong việc BVMT
2 Nhiệm vụ
Phõn loại và xỏc định cỏc loại bài tớch hợp và lồng ghộp kiến thức về mụi trường qua mụn địa lớ 11
Trang 2Giỏo dục ý thức bảo vệ mụi trường thụng qua giảng dạy và học tập mụn Địa
lớ 11 Liờn hệ thực tế việc bảo vệ mụi trường ở địa phương tỉnh nhà
IV Đối tợng và phạm vi nghiên cu
1 Đối tợng:
Giáo viên tham gia giảng dạy Địa lí THPT
Học sinh THPT trong việc bồi dỡng kiến thức về mụi trường thụng qua mụn Địa lớ
2 Phạm vi nghiên cu:
áp dụng cho việc giỏo dục mụi trường qua môn Địa lí
Phạm vi tớch hợp giỏo dục mụi trương trong giảng dạy Địa lớ
V PHƯƠNG PHÁP VÀ THỜI GIAN NGHIấN CỨU:
1 Thời gian nghiờn cứu:
Năm học 2013 - 214
2 Phương phỏp nghiờn cứu:
a Phơng pháp thu thập tài liệu: Tìm hiểu, thu thập tài liệu từ sách giáo
khoa, sách giáo viên, giỏo dục mụi trường trong mụn Địa lớ
b Phơng pháp thực nghiệm: Soạn giáo án và giảng dạy thực nghiệm ở một
số lớp , đồng thời kiểm tra học sinh lấy kết quả làm căn cứ Trong quá trình giảng dạy phải tổ chức đợc lồng ghộp giỏo dục mụi trường
c Phơng pháp tổng hợp: Tổng hợp mọi vấn đề có liên quan để hình thành lý
luận của đề tài , vân dụng đề tài và rút ra những kết luận cần thiết
Trang 3B PHẦN nội dung
I Thuận lợi, khó khăn:
1 Thuận lợi:
- Học sinh có đầy đủ sách giáo khoa Địa lí 11, tập bản đồ địa lí 11
- Ban giám hiệu nhà trờng tạo mọi điều kiện về trang thiết bị vật chất và học sinh giúp đỡ tôi thu thập tranh ảnh để tôi có điều kiện thực hiện đề tài
- Sở giỏo dục đào tạo Lào Cai tổ chức cho giỏo viờn giảng dạy đi tập huấn tớch hợp giỏo dục bảo vệ mụi trường trong mụn Địa lớ ,ngoài ra cú hướng dẫn cụ thể tớch hợp bảo vệ mụi trường trong từng mục ,trong từng bài dạy
- Phòng đồ dùng dạy học có nhiều tranh ảnh, bản đồ
- Học sinh thông minh, hăng hái, nhiệt tình, ham học hỏi nhất là các tiết dạy
có giáo dục bảo vệ môi trờng
2 Khó khăn:
- Một số em còn chưa chỳ ý học môn Địa lý nên học bài không kĩ, trong lớp không chú ý nghe giảng, không phát biểu xây dựng bài
- Sách tham khảo về giáo dục bảo vệ mụi trường không nhiều
- Trình độ học sinh không đều
II Cơ sở lý luận:
1 Khái niệm về môi trờng:
Từ khi xuất hiện trên trái đất, con ngời có nhiều mối quan hệ chặt chẽ với tự nhiên Trớc hết, con ngời là một bộ phận của tự nhiên Con ngời lấy bề mặt Trái
Đất làm nơi sinh sống, tồn tại và phát triển - đó chính là môi trờng Có nhiều khái niệm về môi trờng, nhng tôi thấy khái niệm của Allaby năm 1994 là đầy đủ hơn cả:
“Môi trờng bao gồm tất cả những yếu tố tác động trực tiếp hoặc gián tiếp đến đời sống sinh vật tồn tại trong đó Môi trờng của con ngời bao gồm cả lĩnh vực tự nhiên, xã hội, công nghệ, kinh tế, chính trị, đạo đức, văn hoá, lịch sử và mĩ học”
Tóm lại: Môi trờng là thể thống nhất bao gồm các thành phần tự nhiên nh:
Địa hình, địa chất, khí hậu, thuỷ văn, động thực vật và các công trình văn hoá kĩ thuật do con ngời tạo ra Vì môi trờng là một thể thống nhất nên bất cứ một thay
đổi nào của một thành phần trong môi trờng đều làm thay đổi các thành phần khác
và có thể làm thay đổi sâu sắc toàn bộ môi trờng
2 Khái niệm về bảo vệ mụi trường và tình hình môi trờng của nớc ta và thế giới:
a- Khái niệm:
- Bảo vệ môi trờng (theo nghĩa chung) đó là bảo vệ mụi trường tự nhiên và mụi trường nhân tạo của con ngời (Gerasimov)
- Bảo vệ môi trờng (theo nghĩa cụ thể) đó là việc sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên và chống ô nhiễm môi trờng
Trang 4b- Tình hình môi trờng nớc ta và thế giới:
- Hiện nay, các thành phần của môi trờng ngày càng xấu đi v đe doạ trựcà tiếp đến sự sống của con ngời trong hiện tại và ảnh hởng đến tơng lai
- Nguồn tài nguyên khoáng sản ngày càng cạn kiệt:
Dầu mỏ: Năm 1990 trữ lợng toàn cầu là 137.249 tỉ tấn, nay đã khai thác hơn 60% trữ lợng
Khí đốt đã khai thác hơn 60% trữ lợng
ở Việt Nam, nguồn khoáng sản phong phú có 5.000 mỏ quặng Tuy nhiên, khai thác khoáng sản bừa bãi, cha hợp lí, còn để sót lại trong lòng đất rất nhiều nh
mỏ thiếc mất 21- 27%, mỏ sắt mất 16- 34%
- Nguồn tài nguyên đất bị giảm chất lợng: Trên thế giới có khoảng 1,43 tỉ ha
đất trồng lơng thực và thực phẩm Bình quân đầu ngời thấp cha đợc 0,3ha đất trồng Trong khi đó, đất chuyên dùng tăng (xây dựng thêm các thành phố, các nhà máy, xí nghiệp, nhà ở…)
ở Việt Nam, diện tích đất nông nghiệp ngày càng giảm, bình quân dới 0,1ha/ ngời Chất lợng đất bị giảm, bị xói mòn, bạc mầu, rửa trôi
- Nguồn nớc bị ô nhiễm trầm trọng do việc sử dụng nớc không hợp lý, không
có các biện pháp bảo vệ và do các chất thải của công nghiệp, nông nghiệp (thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ, phân hoá học), nớc thải sinh hoạt, sự cố tàu chở dầu… Nguồn nớc bị cạn kiệt cả về số lợng và chất lợng
Hiện nay, trên thế giới có khoảng 50 quốc gia thiếu nớc dùng, nhất là Đức, Hoa Kì…
ở Việt Nam, hiện nay nguồn nớc đang bị ô nhiễm
Ví dụ: ở khu gang thép Thái nguyên, nớc sông cầu bị nhiễm bẩn khá nặng ở khu công nghiệp hoá chất Việt Trì, nớc sông Hồng bị nhiễm bẩn nặng do nớc thải của hoá chất ở Hà Nội nớc sông Tô Lịch bị nhiễm bẩn nặng do nớc thải sinh hoạt, công nghiệp của nội thành Hà Nội
- Không khí v à tài nguyờn rừng bị ô nhiễm…
Tóm lại: Nguồn tài nguyên thiên nhiên bị cạn kiện và ô nhiễm môi trờng sống lan rộng trên khắp thế giới Do đó, bảo vệ tài nguyên môi trờng đã trở thành nhiệm
vụ cấp bách của cả loài ngời
3 Giáo dục bảo vệ môi trờng qua môn Địa lí trong nhà trờng phổ thông trung học cơ sở:
a- Mục đích, nội dung của việc giáo dục mụi trường:
- Về nhận thức: Cung cấp cho học sinh những kiến thức nhất định về môi tr-ờng để học sinh thực hiện nhiệm vụ bảo vệ mụi trường Giúp học sinh:
+ Có nhận thức đúng đắn về mối quan hệ khăng khít và tác động qua lại giữa các thành phần tự nhiên cũng nh tự nhiên với xã hội
+ Có những hiểu biết tơng đối đầy đủ về tự nhiên và môi trờng sống của nớc mình
Trang 5+ Hiểu và nắm vững những chủ trơng và luật lệ cơ bản của Nhà nớc về vấn đề mụi trừng
- Về thái độ, hành vi: Từng bớc xây dựng cho học sinh tình cảm yêu mến thiên nhiên, có ý thức giữ gìn, bảo vệ những danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử, văn hoá của dân tộc Phải làm cho việc BVMT trở thành phong cách sống của các
em và phải có thái độ chống các hoạt động phá hoại môi trờng
- Về kĩ năng và biện pháp: Trang bị cho học sinh những kiến thức và khái niệm về môi trờng, các thành phần của môi trờng tự nhiên
Những kiến thức về sử dụng tài nguyên thiên nhiên một cách hợp lý, tránh khai thác, sử dụng bừa bãi làm cạn kiệt nguồn tài nguyên
Những biện pháp bảo vệ, phục hồi và làm giàu thêm môi trờng tự nhiên, hạn chế tác động phá hoại sự cân bằng sinh thái trong môi trờng, chống những hành
động làm ô nhiễm môi trờng
b- Nhiệm vụ của việc giáo dục mụi trường trong nhà trờng phổ thông.
Mỗi giáo viên cần phải trang bị cho mình đầy đủ các kiến thức, kĩ năng và chuẩn bị tốt các phơng pháp giảng dạy kết hợp nội dung giáo dục mụi trường
Đồng thời giáo viên phải luôn là tấm gơng về hoạt động môi trờng để học sinh noi theo, biết tổ chức, lãnh đạo học sinh thực hiện tốt nhiệm vụ bảo vệ mụi trường Vậy nhiệm vụ chính của giáo dục mụi trường trong nhà trờng phổ thông là: Giáo dục cho học sinh có ý thức, thái độ, hành vi đúng đắn đối với môi tr ờng và bảo vệ mụi trường
c- Nguyên tắc giáo dục mụi trường qua môn Địa lí trong nhà trờng:
- Phải tôn trọng tính đặc thù của môn học Nội dung giáo dục mụi trường phải lồng ghép vào bộ môn một cách tự nhiên, không gợng ép
- Những kiến thức mụi trường đa vào nội dung bài giảng Địa lí phải tránh trùng lặp, vừa sức học sinh
- Kiến thức mụi trường đa vào môn học phải phản ánh đợc thực tiễn về môi trờng của địa phơng cũng nh đất nớc
Tóm lại: Đó là 3 nguyên tắc cần thiết và quan trọng khi đa nội dung giáo dục
mụi trường qua môn Địa lí lớp 11 trong nhà trường
III Giải quyết vấn đề
Giáo dục mụi trường qua mụn Địa lớ lớp 11 có hai hình thức:
- Hình thức ngoài lớp và ngoại khoá
- Hình thức trên lớp
1 Hình thức ngoài lớp và ngoại khoá:
Đõy khụng phải là hỡnh thức phổ biến trong giảng dạy bộ mụn Địa lớ lớp 11 Thụng qua bài thực hành, giỏo viờn cú thể gaio bài tập cho cỏc em về nhà su tầm tranh ảnh, bài viết về những phong cảnh đẹp của đất nớc, các tranh ảnh ô nhiễm môi trờng nớc, không khí …
Tổ chức cho các em chơi trò chơi bảo vệ mụi trường nh: thi những bài hát, bài thơ nói về mụi trường, hái hoa dân chủ trả lời các câu hỏi về môi trờng
Trang 6Tổ chức cho các em tham gia lao động: vệ sinh trờng lớp, chăm sóc, tới cây ở bồn hoa Qua đó giáo dục cho các em có ý thức, hành vi xây dựng môi trờng xanh – sạch - đẹp và có trách nhiệm bảo vệ mụi trường
Các em học sinh còn tham gia làm sạch đờng làng, ngõ xóm vào sáng chủ nhật hàng tuần, vào ngày quốc tế lao động, trong dịp Tết Nguyên Đán để góp phần xây dựng làng văn hoá
Qua các buổi lao động này giúp các em có ý thức không vứt rác bừa bãi ra đ-ờng, ra trờng học, ra ao hồ, biết bảo vệ mụi trường
2 Hình thức giáo dục mụi trường ở trên lớp:
Đây là hình thức chủ yếu trong quá trình giảng dạy và học tập.Để giỏo dục mụi trường qua mụn Địa lớ lớp 11giỏo viờn cần xỏc định được:
a Loại bài kiến thức mụi trường được lồng ghộp thành một mục, một ý trong bài học.
Trong chương trỡnh Địa lớ 11 khụng cú loại bài kiến thức địa lớ đồng thời là kiến thức mụi trường như trong chương trỡnh địa lớ 10 Và loại bài kiến thức mụi trường được lồng ghộp thành một mục, một ý trong bài học cũng khụng nhiều Nờn việc giỏo viờn tỡm ra và xỏc định đỳng để cú ý thức hướng dẫn, truyền đạt kiến thức mụi trường, đảm bảo hiệu quả cao cũng khụng đơn giản Điều cần thiết
là giỏo viờn phải cú ý thức làm rừ kiến thức về mụi trường, chuẩn bị những nội dung, phương phỏp để thể hiện ý đồ, tư tưởng của tỏc giả sỏch giỏo khoa, để học sinh hiểu và cú hành vi, thỏi độ về những vấn đề mụi trường mà những mục đớch
đú, những ý đú cần thể hiện
Tớnh chất đặc biệt thể hiện ở chỗ, ngay trong mục tiờu bài giảng cũng nờn đề cập đến kiến thức này Trong quỏ trỡnh dạy học phải đạt được mục tiờu đề ra Muốn vậy phải chuẩn bị tài liệu, phương tiện, phương phỏp hợp lớ và cú hiệu quả
để thực hiện mục tiờu đề ra Ta cú thể lỏm sỏng tỏ vấn đề trờn bằng việc soạn giỏo
ỏn bài 3 : Một số vấn đề mang tớnh toàn cầu (Địa lớ 11 - Cơ bản)
Bài 3: Một số vấn đề mang tớnh toàn cầu
I Mục tiêu:
Sau bài học , HS cần:
1 Kiến thức
- Biết và giải thích đợc bùng nổ dân số ở các nớc đang phát triển và già hoá dân số ở các nớc phát triển và hậu quả của nó
- Trình bày đợc một số biểu hiện ,nguyên nhân của ô nhiễm môi trờng;phân tích đợc ô nhiễm và hậu quả của ô nhiêm từng loại môi trờng; nhận thức đợc sự cần thiết phải bảo vệ môi trờng
- Hiểu đợc sự cần thiết phải bảo vệ hoà bình và chống nguy cơ chiến tranh
2 Kĩ năng
Phân tích đợc các bảng số liệu ,liên hệ thực tế,so sánh và nhận xét
3 Thái độ.
Trang 7Nhận thức đợc: Tỏc động của con người tới biến đổi khớ hậu,ụ nhiễm nước,suy giảm đa dạng sinh vật
II THI ẾT BỊ DẠY HỌC :
- Một số hỡnh ảnh về ụ nhiễm mụi trường trờn thế giới và Việt Nam
- Bảng số liệu phúng to theo SGK
III TIẾN TRèNH BÀI GIẢNG:
1 ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ:
3 Bài mới:
Mở bài : GV kể một số sự kiện mới nhất về sự già hoỏ dõn số và sự bỡng nổ dõn số của mộ vài quốc gia trờn thế giới, một số sự cố về mụi trường ( chất thải, sự
cố tràn dầu trờn biển, ), một số tin mới nhất về chiến tranh khu vực và khủng bố trờn thế giới Sau đú khỏi quỏt lại thành cỏc vấn đề GV hỏi : Đú là những vấn đề riờng của một quốc gia hay của toàn nhõn loại ?
HĐ 1 : Tỡm hiểu vấn đề dõn số(Nhúm)
Chia lớp làm 6 nhúm, đỏnh số TT từ 1->
6
Bước 1 :
- Cỏc nhúm 1, 2, 3 thực hiện nhiệm vụ :
Tham khảo thụng tin ở mục 1 và phõn
tớch bảng 3.1, trả lời cõu hỏi kốm theo
bảng
- Cỏc nhúm 3, 4, 5 thực hiện nhiệm vụ:
Tham khảo thụng tin ở mục 2 và phõn
tớch bảng 3.2, trả lời cõu hỏi kốm theo
bảng
Bước 2 : Đại diện cỏc nhúm lờn trỡnh
bày Cỏc nhúm cũn lại theo dừi, trao đổi,
chất vấn, bổ sung
Bước 3 : GV kết luận về đặc điểm của
bựng nổ dõn số, già hoỏ dõn số và hệ quả
của chỳng, kết hợp liờn hệ với chớnh sỏch
dõn số ở Việt Nam
I Dõn số :
1 Bựng nổ dõn số
- Dõn số trờn thế giới tăng nhanh, 6477 triệu người năm 2005
- Sự bựng nổ dõn số trờn thế giới hiện nay chủ yếu ở những nước đang phỏt triển
- Tỉ lệ gia tăng dõn số tự nhiờn qua cỏc thời kỡ giảm nhanh ở nhúm nước phỏt triển và giảm chậm ở nhúm nước đang phỏt triển
- Chờnh lệch về tỉ lệ gia tăng tự nhiờn giữa 2 nhúm nước ngày càng lớn
- Dõn số nhúm đang phỏt triển vẫn tiếp tục tăng nhanh, nhúm nước phỏt triển đang cú xu hướng chững lại
- Dõn số tăng nhanh gõy sức ộp nặng nề đối với tài nguyờn mụi trường, phỏt triển kinh tế và chất lượng cuộc sống
2 Già hoỏ dõn số
Dõn số thế giới ngày càng già đi
a Biểu hiện :
- Tỉ lệ trờn 15 tuổi ngày càng thấp, tỉ lệ trờn 65 tuổi ngày càng cao, tuổi thọ ngày càng tăng
Trang 8Chuyển ý : Sự bùng nố dân số, sự phát
triển kinh tế vượt bậc lại gây ra vấn đề
toàn cầu thứ hai Chúng ta cùng tìm hiểu
phần II
HĐ 2 : Tìm hiểu môi trường(Cá nhân/
Cả lớp)
- Yêu cầu HS ghi vào mảnh giấy tên các
vấn đề môi trường toàn cầu mà các em
biết Sau đó một số em đọc cho cả lớp
nghe, đồng thời GV ghi lên bảng.Khi
thấy danh mục vừa phù hợp với các vấn
đề môi trường trong SGK, Gv dừng lại và
yêu cầu HS sắp xếp các vấn đề theo
nhóm
HĐ 3 : Cặp
Bước 1 : Từng cặp HS nghiên cứu SGK,
kết hộ với hiểu biết bản thân, hoàn thành
phiấu học tập số 1
Bước 2: Đại diện các nhóm lên trả lời.
Bước 3: GV kết luận và nhấn mạnh tính
nghiêm trọng của các vấn đề về môi
trường trên phạm vi thế giới
? Thế giới đã có những hành động gì đẻ
bảo vệ môi trường?
GV kết hợp làm rõ câu hỏi 2 ( cuối bài )
HĐ 4: Tìm hiểu một số vấn đề khác(Cả
lớp)
? Em hãy kể 1 vài thông tin mới nhất về
nạn khủng bố và hoạt động kinh tế ngầm
của một vài nước trên thế giới
- HS suy nghĩ, trả lời
- GV thuyết trình về chủ nghĩa khủng bố,
hoạt động kinh tế ngầm
- GV nhấn mạnh sự cấp thiết phải chống
chủ nghĩa khủng bố, các hoạt dộng kt
ngầm
- Nhóm nước phát triển có cơ cấu dân số già
- Nhóm nước đang phát triển có cơ cấu dân số trẻ
b Hậu quả :
- Thiếu lao động
- Chi phí phúc lợi cho người già lớn
II Môi trường :
( Thông tin phản hồi phiếu học tập )
1 Biến đổi khí hậu toàn cầu và suy giảm tầng ô dôn.
2 Ô nhiễm nguồn nước ngọt, biển và đại dương.
3 Suy giảm đa dạng sinh học.
III Một số vấn đề khác:
- Nạn khủng bố đã xuất hiện trên toàn thế giới
- Các hoạt động kinh tế ngầm đã trở thành mối đe doạ đối với hoà bình và ổn định thế giới
4 Củng cố:
Trang 9? Tại sao nói chống khủng bố không phải là việc riêng của chính phủ, mà còn
là nhiệm vụ của mỗi cá nhân?
- Hướng dẫn HS trả lời các câu hỏi và làm bài tập cuối bài
5 Dăn dò:
- Làm bài tập 2 và 3 trong SGK
- Sưu tầm các tài liệu liên quan đến các vấn đề môi trường toàn cầu
V Phụ lục:
1 Phiếu học tập :
Dựa vào SGK và hiểu biết của bản thân, trao đổi và hoàn thành phiếu học tập sau:
Một số vấn đề môi trường toàn cầu
Vấn đề môi trường Hiện trạng Nguyên nhân Hậu quả Giải pháp Biến đổi khí hậu toàn cầu
Suy giảm tầng ô dôn
Ô nhiễm nguồn nước ngọt,
biển và đại dương
Suy giảm đa dạng sinh học
2 Thông tin phản hồi
Một số vấn đề môi trường toàn cầu
Vấn đề môi
Biến đổi khí
hậu toàn cầu
- Trái đất nóng lên
- Mưa axit
- Khí CO2 tăng-> hiệu ứng nhà kính
- Chủ yếu từ ngành sản xuất điện và các ngành CN sử dụng than đốt
- Băng tan
- Mực nước biển tăng->
ngập 1 số vùng đất thấp
- Ảnh hưởng đến sức khoẻ, sinh hoạt, sản xuất
- Cắt giảm lượng CO2, NO2, SO2, CH4 troóngản xuất và sinh hoạt
Suy giảm tầng
ô dôn
Tầng ôdôn bị thủng và lỗ thủng ngày càng lớn
Hoạt động CN, sinh hoạt -> 1 lượng khí thải lớn trong khí quyển
ảnh hưởng đến sức khoẻ, mùa màng, sinh vật thuỷ sinh
Cắt giảm lượng CFCs trong sản xuất và sinh hoạt
Ô nhiễm nguồn
nước ngọt,biển
và đại dương
- Ô nhiễm nghiệm trọng nguồn nước ngọt
- Ô nhiễm biển
- Chất thải CN,
NN và sinh hoạt
- Việc vận chuyển dầu và các sản phẩn từ
- Thiếu nguồn nước sạch
- ảnh hưởng đến sức khoẻ
- ảnh hưởng đến SV thuỷ
- Tăng cường xây dựng các nhà máy xử kí chất thải
- Đảm bảo an toang hàng hải
Trang 10dầu sinh Suy giảm đa
dạng sinh học
Nhiều loài sinh vật bị tuyệt chủng hoặc đứng trước nguy cơ tuyệt chủng
Khai thác thiên nhiên quá mức
- Mất đi nhiều loài sinh vật, nguồn thực phẩm, nguồn thuốc chữa bệnh, nguồn nguyên liệu,
- Mất cân bằng sinh thái
- Toàn thế giới tham gia vào mạng lưới các trung tâm sinh vật, xây dựng các khu bảo vệ thiên nhiên
b Loại bài kiến thức môi trường được tích hợp vào kiến thức địa lí
Trong chương trình Địa lí 11 có nhiều kiến thức giáo dục môi trường được tích hợp trong kiến thức địa lí.Có được những kiến thức này phải trên cơ sở giáo viên quan tâm, lưu ý đến việc kết hợp, bố xung, thêm vào một cách linh hoạt, khéo léo những kiến thức môi trường Kiến thức môi trường ở đây thường liên quan đến những hậu quả của việc phát triển dân số, phát triển kinh tế, Hoặc những đường lối chính sách, biện pháp của các nhà nước khác nhau đén việc bảo vệ môi trường
và những thành tựu của việc làm này Ta có thể lấy một loạt các ví dụ sau:
Bài 1: Sự tương phản về trình độ phát triển kinh tế - xã hội của các nhóm nước Cuộc cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại.
- Mục II: Sự tương phản về trình độ phát triển kinh tế - xã hội của các nhóm nước.
Những kiến thức môi trường được tích hợp vào mục này là
+ Sự gia tăng dân số quá nhanh ngoài viêc gây nên những sức ép về kinh tế, giáo dục còn làm môi trường bị ô nhiễm, thay đổi không có lợi.Đó là nguồn gốc của những vấn đề mang tính toàn cầu
+ Nền kinh tế của những nước đang phát triển phụ thuộc nhiều vào nền nông nghiệp đã dẫn tới việc khai thác đất đai mạnh mẽ nhưng không hợp lí, thiếu khoa học, đã làm cho đất giảm dộ phì, xấu đi, dặc biệt là một số nước khu vực nhiệt đới Châu á, Châu Phi
- Mục III: Cuộc cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại
Kiến thức môi trường ở đây là "sự thay thế giảm bớt việc sử dụng các nguồn năng lượng, nguyên vật liệu truyền thống"đã làm giảm sự ô nhiễm, sự phá hoại môi trường nguyên nhân là do sự giảm các chất thải do sử dụng than đá, dầu mỏ,khí đốt.Để có sức thuyết phục, GV cần nêu ra những con số do các chất thải, bụi, khói từ các nhà máy điện, các loại động cơ ô tô, xe máy trên thế giới và Việt Nam
Bài 4 : Một số vấn đề của châu lục và khu vực
Tiết 1: Một số vấn đề của Châu Phi
Kiến thức môi trường nên đề cập ở phần này là :