Đoàn quân: Tác giả đã thể hiện lòng tự hào phơi phới trong câu thơ: “Những đường Việt Bắc của ta”. Hơn thế nghệ thuật so sánh, thậm xưng kết hợp cùng cách thức điệp âm đầu “đ, r” tái h[r]
Trang 1TRƯỜNG ĐH SƯ PHẠM
HỒ CHÍ MINH
ĐỀ THI THỬ THPTQG NĂM 2019 CHUẨN CẤU TRÚC CỦA BỘ GIÁO DỤC – ĐỀ 36
Môn thi: NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 120 phút, không kể thời gian phát đề
Họ, tên thí sinh:
Số báo danh:
I ĐỌC - HIỂU (3,0 điểm)
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
Cách đây ít lâu, chứng kiến đòn dư luận tập thể ở trên mạng, một hot Facebooker đã thốt lên: “Tất cả chúng ta đều là nạn nhân dự bị của Facebook Bạn tôi, một Tiến sĩ về thần kinh bảo nhận định ấy rất đúng:
“Người tốt đến mấy, nổi tiếng đến mấy, cống hiến đến mấy, hiền lành đên mấy, chỉ một phút sơ sẩy gì đó, cũng có thể thành vật hiến tế trên giàn thiêu bàn phím của những kẻ thiếu suy nghĩ, ưa chửi rủa.
Mấy hôm trước, hàng loạt nữ sinh ở Đồng Nai đã gửi đơn kêu cứu lên công an vì tự nhiên thấy hình ảnh của mình được đăng chào hàng trên trang chuyên về mại dâm, gái gọi Chúng không tha hình ảnh của những phụ nữ đã có chồng Những ông bố bà mẹ sẽ thấy thế nào khi hình ảnh con gái yêu của mình một ngày nào xuất hiện trên đó?
Thời của mạng xã hội, môi cái like, comment, status có thể mang sức mạnh của nhiều ngàn nhát cuốc Khi cuốc bừa, cuốc ẩu, cuốc bầy đàn , chính chúng ta đang vô tình (hoặc cố ý) đào những chiếc huyệt tai họa, dần đẩy mình từ “nạn nhân dự bị” thành “nạn nhân chính thức của Facebook” lúc nào không biết.
(Con cái và chúng ta đang trở thành nạn nhân dự bị của Face book, Bùi Hải)
Câu 1: Xác định phong cách ngôn ngữ của văn bản trên.
Câu 2: Xác định hai biện pháp tu từ sử dụng trong đoạn trích sau: “Người tốt đến mấy, nổi tiếng đến
mấy, cống hiến đến mấy, hiền lành đến mấy, chỉ một phút sơ sảy gì đó, cũng có thể thành vật hiến tế trên giàn thiêu bàn phím của những kẻ thiếu suy nghĩ, ưa chửi rủa”.
Câu 3: Theo anh (chị), vì sao lại có quan điểm “Tất cả chúng ta đều là nạn nhân dự bị của Facebook ”?
Câu 4: Anh (chị) rút ra thông điệp gì từ văn bản trên?
II LÀM VĂN (7,0 điểm)
Câu 1 (2,0 điểm):
Từ văn bản trên, hãy viết đoạn văn khoảng 200 từ nêu ý kiến của anh (chị) về những việc cần làm để con
người không trở thành “nạn nhân dự bị của Facebook”
Câu 2 (5,0 điểm):
Phân tích đoạn thơ sau:
“Những đường Việt Bắc của ta Đêm đêm rầm rập như là đất rung Quân đi điệp điệp trùng trùng Ánh sao đâu súng bạn cùng mũ nan Dân công đỏ đuốc từng đoàn
Trang 2Bước chân nát đá, muôn tàn lửa bay.
Nghìn đêm thăm thẳm sương dày Đèn pha bật sáng như ngày mai lên ”
(ViệtBắc, Tố Hữu)
Từ đó liên hệ với đoạn trích sau để nhận xét về nét đặc sắc trong việc xây dựng hình tượng nghệ thuật của hai tác giả:
“Sĩ tốt kén người hùng hổ Bêf tôi chọn kẻ vuốt nanh Gươm mài đá, đá núi cũng mòn Voi uống nước, nước sông phải cạn.
Đánh một trận, sạch không kình ngạc Đánh hai trận tan tác chim muông.
Cơn gió to trút sạch lá khô,
Tổ kiến hổng sụt toang đê vỡ.
Đô đốc Thôi Tụ lê gối dâng tờ tạ tội, Thượng thư Hoàng Phúc trói tay để tự xin hàng.
Lạng Giang, Lạng Sơn, thây chất đầy đưòng Xương Giang, Bình Than, máu trôi đỏ nước Ghê gớm thay! sắc phong vân phải đổi, Thảm đạm thay! Ánh nhật nguyệt phải mờ ”
(Bình Ngô đại cáo, Nguyễn Trãi)
HẾT
-HƯỚNG DẪN GIẢI CHI TIẾT
I ĐỌC-HIỂU (3,0 điểm)
Câu 1: Phong cách ngôn ngữ của văn bản: Chính luận.
Câu 2: Hai biện pháp tu từ sử dụng trong đoạn trích: Điệp ngữ, ẩn dụ.
Câu 3: Nguyên nhân:
Bất kì ai cũng có thể là nạn nhân của các tin đồn, các hành động vô ý thức trên Facebook
Cả người bị bêu rếu, sỉ nhục lẫn những người trực tiếp thực hiện hành vi sỉ nhục, lan truyền thông tin trên Facebook đều là nạn nhân bởi các thông tin ấy sẽ hủy hoại cuộc sống, nhân cách của những người liên quan
Câu 4: Thông điệp rút ra từ văn bản:
Mạng xã hội Facebook là một con dao hai lưỡi, mang lại rất nhiều lợi ích nhưng cũng tiềm ẩn rất nhiều nguy cơ, trong đó mỗi người sử dụng phải đối mặt với nguy cơ bị xúc phạm, bị bôi nhọ rất cao
Do đó, mỗi người cần biết cẩn trọng, tỉnh táo trước các thông tin trên Facebook, sử dụng Facebook một cách văn minh cũng là một kĩ năng sống cần được rèn luyện trong bối cảnh thời đại số như hiện nay
II LÀM VĂN (7,0 điểm):
Câu 1: Có thể nêu một số nội dung sau:
Trang 3 Nhận thức được mặt lợi và mặt hại của Facebook, suy nghĩ có trách nhiệm trước khi tương tác trên Facebook vì có thể việc làm này ảnh hưởng đến cuộc sống của những người xung quanh
Cẩn trọng khi đưa những thông tin cá nhân lên Facebook Luôn phải bảo vệ quyền riêng tư và sự an toàn của mình, không chia sẻ các hình ảnh, các thông tin tiêu cực, nhạy cảm của bản thân
Kiểm chứng thông tin, cần suy nghĩ, phản biện các thông tin trước khi chia sẻ, tránh trở thành người
vô tình phát tán tin rác trên Facebook
(Lưu ý: Học sinh viết thành đoạn văn)
Câu 2: Cảm nhận đoạn thơ trong bài Việt Bắc Liên hệ với đoạn trích Bình Ngô đại cáo để so sánh về cách
xây dựng hình tượng nghệ thuật của hai tác giả
a) Vài nét về tác giả, tác phẩm
Tố Hữu (1920 - 2002) được đánh giá là lá cờ đầu của thơ ca Cách mạng Việt Nam hiện đại Thơ của Tố Hữu là thơ trữ tình chính trị, mang đậm tính dân tộc, chất truyần thống Hoàn thành vào tháng 10/1954, bài
thơ đã được lấy làm tên chung cho cả tập thơ Việt Bắc (1947 - 1954) Tác phẩm là đỉnh cao của thơ Tố Hữu
và cũng là một sáng tác xuất sắc của thơ ca Việt Nam thời kháng chiến chống Pháp Đoạn trích được học là đoạn mở đầu phân một của thi phâm này
b) Cảm nhận đoạn thơ
Đoàn quân: Tác giả đã thể hiện lòng tự hào phơi phới trong câu thơ: “Những đường Việt Bắc của
ta” Hơn thế nghệ thuật so sánh, thậm xưng kết hợp cùng cách thức điệp âm đầu “đ, r” tái hiện sức mạnh
hùng dũng, khoẻ khoắn của đoàn quân Những bước chân vang rền khắp nẻo đường Việt Bắc với âm hưởng hùng tráng, rung chuyển cả đất trời Hình ảnh thơ vừa tả thực vừa tạo được sự liên tưởng về sức mạnh lớn lao
của đoàn quân trong phút lên đường Từ láy “điệp điệp trùng trùng ” đã khắc họa hình ảnh những đoàn quân nối tiếp nhau không dứt trong bức tranh kì vĩ mang tính chất sử thi hoành tráng này Câu thơ “ Ánh sao đầu súng bạn cùng mũ nan ” khiến hình ảnh người lính hiện lên thật rực rỡ: đẹp trong đội ngũ kéo dài trải rộng
tầng tầng lớp lớp với một sức mạnh vô tận, đẹp trong lí tưởng chói ngời như ánh sao trên mũ
Đoàn dân công: Hình ảnh đoàn dân công với sức mạnh “bước chân nát đá ” như thể hiện tinh thần
đầy quyết tâm đạp bằng gian khó, chông gai mà vươn tới Trong cuộc kháng chiến chống Pháp, ban ngày là của địch nhưng ban đêm là của ta Hình ảnh những đoàn dân công đỏ đuốc đi trong đêm rất đúng với hiện
thực cuộc kháng chiến Nhưng ánh đuốc đỏ rực ấy cùng với “muôn tàn lửa bay ” rất lãng mạn khiến ta có
cảm giác đêm ra trận có khác gì một hội hoa đăng đầy cảm xúc
Đoàn xe: Ra trận với ánh sáng đèn pha xuyên bóng tối, nhưng bên cạnh nét tả thực, ánh đèn ấy còn
tượng trưng cho lòng tin vào tương lai, cho hi vọng sáng ngời xua tan hết bóng đêm của vất vả, gian lao Ngày mai đã lên từ trong đêm dày thăm thẳm nhờ đèn pha bật sáng, nhờ sức con người tỏa rạng bao đêm hành quân Có cảm giác hi vọng ấy, sức mạnh ấy giúp họ có niềm tin mãnh liệt có thể cầm chắc chiến thắng trong tay ngay từ khi mới xuất quân Câu thơ để lại nhiều dư vị, dư vang về một cảnh ra quân lạc quan với hào khí ngất trời
c) Đánh giá
Sau buổi đầu gian khổ mà ân tình ấy, Việt Bắc chứng kiến sự trưởng thành nhanh chóng của kháng chiến, của lực lượng cách mạng trong ngày ra trận hào hùng và niềm vui chiến thắng ngập tràn Tác giả đã khẳng định vai trò quan trọng của chiến khu Việt Bắc, đồng thời qua đó ngợi ca cuộc kháng chiến chống
Trang 4Pháp tuy gian khổ khó khăn nhưng anh hùng, vẻ vang.
Nghệ thuật liệt kê và nhịp thơ nhanh, dồn dập đã tái hiện lại không khí sôi nổi của buổi đầu kháng chiến Đoạn thơ mang chất sử thi hào hùng với nhịp điệu thơ dồn dập, hình ảnh vừa hiện thực, lãng mạn gắn với cảm hứng anh hùng hòa lẫn trong cảm xúc tự hào mãnh liệt
d) Liên hệ so sánh
Giống:
Ngợi ca sức mạnh to lớn, khí thế ngút trời của đội quân trong cuộc chiến với quân thù
Giọng điệu mạnh mẽ, hình ảnh mang tính lí tưởng hóa
Khác:
VIỆT BẮC
Khẳng định sức mạnh tổng lực, đường lối kháng chiến toàn diện, toàn dân là nguyên nhân cơ bản nhất mang đến thắng lợi vẻ vang
Nội dung gắn với cuộc chia tay lịch sử, góp phần làm rõ ý nghĩa tổng kết cho cuộc kháng chiến chống Pháp
Thể thơ lục bát, có sự kết hợp hài hòa giữa hiện thực và lãng mạn cách mạng
BÌNH NGÔ ĐẠI CÁO
Bao trùm đoạn văn là những hình tượng phong phú, đa dạng, đo bằng sự lớn rộng, kì vĩ của thiên nhiên để tái hiện chiến thắng và sức mạnh của quân ta trong sự đối lập gay gắt với thất bại của địch
Các động từ mạnh liên kết với nhau thành những chuyển rung dồn dập, dữ dội Các tính từ chỉ mức
độ ở điểm tối đa tạo thành hai mảng đối lập giữa ta và địch Câu văn khi dài, khi ngắn, biến hoá linh hoạt trên cái nền chung là nhịp điệu dồn dập, sảng khoái, bay bổng Tất cả đã miêu tả một cách chân thật quá trình tổng phản công thắng lợi của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn
Thể cáo, có sự két hợp hài hòa yếu tố chính luận và yếu tố văn chương Bút pháp anh hùng ca đậm chất sử thi với các thủ pháp nghệ thuật so sánh, tương phản, liệt kê Giọng văn biến hóa linh hoạt, hình ảnh sinh động, hoành tráng