Đô thị hoá ngoại vi với vấn đề việc làm ở thành phố Hà nội

[r]

Tr ng i h c kinh t qu c dân

Duy B o

thành ph Hà N i

Tóm t t lu n v n th c s kinh t

Chuyên nghành : Kinh t , chính tr

Ng i h ng d n khoa h c : PGS.TS ng V n Th ng

Hà N i, 2008

PH N M U

1 Tính c p thi t c a tài:

chóng, thành ph ngày càng m r ng, các huy n ngo i thành tr thành qu n, các

i v n vi c làm thành ph Hà N làm lu n v n t t nghi p

2 Tình hình nghiên c u tài:

3 M c ích nghiên c u c a tài:

ng, vi c làm

- xu t ph ng h ng, gi i pháp nh m t ng c ng công tác qu n lý

trong quá trình ô th hóa ngo i vi trong th i gian t i

4 i t ng và ph m vi nghiên c u:

Nghiên c u th c tr ng ô th hóa ngo i vi trên a bàn thành ph Hà

5 Ph ng pháp nghiên c u: lu n v n s d ng các ph ng pháp duy v t

6 Nh ng óng góp c a lu n v n:

vi c làm trong quá trình ô th hóa

thành ph Hà N i

7 K t c u c a lu n v n: ngoài ph n m u và k t lu n, n i dung

- Ch ng 1: Lý lu n chung v ô th hóa ngo i vi và v n lao ng,

vi c làm.

- Ch ng 2: Th c tr ng quá trình ô th hóa ngo i vi và v n lao

ng, vi c làm trên a bàn thành ph Hà N i.

- Ch ng 3: Ph ng h ng và gi i pháp nh m thúc y quá trình ô

th hóa, gi i quy t lao ng, vi c làm.

CH NG 1

LÝ LU N CHUNG V Ô TH HÓA NGO I VI

VÀ V N LAO NG, VI C LÀM

hóa ngo i vi, phân bi t ô th hóa ngo i vi và ô th hóa nông thôn

* ô th là các m dân c có các y u t c b n sau ây:

1 Là trung tâm t ng h p hay trung tâm chuyên ngành có vai trò thúc

y s phát tri n kinh t xã h i c a vùng lãnh th nh t nh

m t ng vùng

* ô th hóa là: quá trình t p trung dân s vào các ô th , là s hình thành

ho t xã h i, c c u t ch c không gian ki n trúc bi n nông thôn thành thành th

* ô th hóa ngo i vi c hi u là quá trình phát tri n m nh vùng ngo i vi c a Thành ph do k t qu phát tri n công nghi p, k t c u h t ng…

* Phân bi t ô th hóa nông thôn và ô th hóa ngo i vi:

- Khác nhau v tính ch t

- Khác nhau v m c tiêu

Trên c s lý lu n ó, tìm hi u v nh ng quá trình kinh t xã h i phát tri n g n li n v i ô th hóa ngo i vi:

- ô th hóa ngo i vi g n li n v i quá trình chuy n d ch c c u kinh t

Và làm rõ ô th hóa ngo i vi tác ng n v n lao ng, vi c làm

nh th nào?

i nh ng c tr ng c a mình ô th hóa có tác ng r t to l n i v i n n kinh t Ngoài tác ng tích c c thì còn có nh ng tác ng tiêu c c Do ó vi c nghiên c u các tác ng c a ô th hóa là c n thi t nh m phát huy các tác ng tích

c và h n ch , tìm cách kh c ph c nh ng tác ng tiêu c c do ô th hóa gây ra

Quá trình ô th hóa, làm thay i m i m t c a i s ng, xã h i c a khu v c nông thôn c bi t là c c u lao ng và vi c làm c a lao ng nông nghi p Vi c

t l n, t o ra m t làn sóng di dân t nông thôn ra thành th gây nên tình tr ng

Quá trình ô th hóa ã t o ra nhi u c h i cho ng i lao ng có vi c

trong quá trình ô th hóa ngo i vi

Qua quy ho ch phát tri n các ngành, quy ho ch phát tri n các vùng mà

Tìm hi u kinh nghi m gi i quy t vi c làm trong quá trình ô th hóa ngo i

vi t i Trung Qu c, Hàn Qu c và c a thành ph à N ng

th , gi m s c ép t i công tác gi i quy t vi c làm t i các ô th Bài h c l n nh t mà Vi t Nam có th rút ra t quá trình ô th hóa c a

t t nông thôn ra thành th

CH NG 2

TH C TR NG QUÁ TRÌNH Ô TH HÓA NGO I VI VÀ V N LAO NG, VI C LÀM TRÊN A BÀN THÀNH PH HÀ N I

Trong ch ng 2, tìm hi u tình hình kinh t xã h i, quá trình phát tri n ô th thành ph Hà N i tr c khi sát nh p.

phía Nam và 30km v phía ông và phía Tây, ti p giáp v i t nh Thái Nguyên

và B c Giang phía B c, t nh B c Ninh phía ông, t nh V nh Phúc phía tây và t nh Hà Tây và t nh H ng Yên phía Nam

Bi u s 2: C c u kinh t Hà N i qua các n m

0 10 20 30 40 50 60

2003 2004 2005 2006 2007

ch v Công nghi p Nông nghi p

Bi u s 3: T ng tr ng dân s c a Hà n i qua các n m

0 500 1000 1500 2000 2500 3000 3500 4000

ng Thành th Nông thôn

Và tìm hi u th c tr ng quá trình ô th hóa ngo i vi và tác ng c a nó

n lao ng vi c làm trên a bàn thành ph Hà N i

ng 2.3: T c t ng dân s t nhiên c a Hà N i t 2002 - 2007

n v : %

l t ng DS nhiên

1,47 1,42 1,37 1,32 1,08 1,09

ng 2.5: T l gia t ng dân s c h c giai n 2002 - 2007

n v : %

l t ng dân s

h c

1,46 0,5 1,28 1,17 0,68 0,72

(Ngu n: C c th ng kê Hà N i, n m 2007)

có s t ch c s n xu t nông nghi p h p lý h n, phù h p v i quá trình phát

nông nghi p t i Hà N i, do v y s khác r t nhi u so v i hình th c phát tri n nông nghi p t i các t nh khác (l y ví d qu n Long Biên)

Tìm hi u v tình hình lao ng, vi c làm trong quá trình ô th hóa ngo i vi thành ph Hà N i

ng

ng 2.8: Quy mô và t l t ng ngu n nhân l c c a Hà N i

giai n t 2002 - 2007

Ngu n nhân

c (ng i)

1.331.000 1.366.000 1.402.882 1.546.801 1.579.200 1.624.049

c t ng NNL (%)

2,45 2,54 2,63 2,70 2,75 2,84

(Ngu n: C c th ng kê Hà N i, n m 2007)

ng 2.9: Lao ng ho t ng kinh t chia theo trình chuyên môn

Ch tiêu

trong n n kinh t 1.051.000 100 1.079.000 100 1.258.964 100 1.353.518 100

(Ngu n: S li u lao ng vi c làm Vi t Nam 2002, 2003, 2004, 2007)

Th c tr ng s d ng lao ng trên a bàn thành ph Hà n i trong quá trình ô th hóa ngo i vi:

Tính t i n m 2005 s ng i không ho t ng kinh t là 365.000 ng i

K t qu t c và nh ng h n ch v gi i quy t vi c làm trong quá trình ô th hóa ngo i vi thành ph Hà N i.

ch c, cá nhân trong vi c t t o vi c làm cho mình và cho xã h i Do ó công tác gi i quy t vi c làm ã có nhi u chuy n bi n rõ nét, mang s c thái m i,

ngh a

CH NG 3

PH NG H NG VÀ GI I PHÁP NH M GI I QUY T LAO NG, VI C LÀM TRONG QUÁ TRÌNH Ô TH HÓA NGO I VI THÀNH PH HÀ N I

ng ô th hóa ngo i vi c a thành ph Hà N i

* nh h ng và xu h ng ô th hóa ngo i vi n c ta :

Ch c n ng các ô th trong h th ng ô th c n c

Xây d ng các th tr n th t tr thành trung tâm kinh t v n hóa và d ch

xây d ng nông thôn m i

ng tr ng dân s và ô th hóa Hi n t i dân s c n c: h n 81

Nhu c u s d ng t và ch n t xây d ng ô th : báo n n m 2010

* Các n i dung v vi c m r ng a gi i hành chính Th ô Hà N i:

- M c tiêu 1: Xây d ng Th ô Hà N i m r ng tr thành m t t ng th

- M c tiêu 2: Quy ho ch phát tri n Th ô Hà N i m r ng nh m t

- M c tiêu 3: Hình thành Th ô Hà N i m r ng theo h ng là m t

ng th b n v ng, phát tri n hi u qu

p nh t toàn b di n tích t nhiên và dân s c a t nh Hà Tây v i thành ph

ph Vi t Trì, t nh Phú Th qu n lý); u ch nh toàn b di n tích t nhiên và dân s

tích t nhiên và dân s c a 4 xã: ông Xuân, Ti n Xuân, Yên Bình, Yên Trung

Thành ph Hà N i m i có 334.470,02 ha di n tích t nhiên và 6.232.940 nhân kh u.

* nh h ng phân b lao ng và vi c làm theo ngành kinh t th

ô Hà N i

c nông thôn s vào kho ng 80% n m 2020

- Vi c làm trong Khu v c II s t p trung các c m công nghi p, các khu

lang công nghi p trong vùng

doanh và khu h n h p

Tác gi xu t các gi i pháp nh m thúc y quá trình ô th hóa và

gi i quy t lao ng, vi c làm trên a bàn thành ph Hà N i.

* Nhóm các gi i pháp v mô

- Ki m soát t l t ng dân s : n có nh ng bi n pháp thi t th c

- i m i c ch qu n lý lao ng, vi c làm: chúng ta ang ti n hành

i m i cho phù h p

- Hình thành và phát tri n th tr ng lao ng: ch c th tr ng

* Nhóm các gi i pháp vi mô

- Kh n tr ng xây d ng quy ho ch chi n l c ô th hóa c a thành

ph trong ó th hi n rõ chi n l c t o vi c làm cho ng i lao ng thành ph nói chung và i v i lao ng nông nghi p b m t t do quá trình ô th hóa nói riêng.

Trong quá trình xây d ng các d án ô th hóa c n xác nh v trí x ng

+ S vi c làm có th t o ra c a khu v c ô th hóa

- Hoàn thi n chính sách huy ng v n, cho vay và s d ng v n trong

vi c gi i quy t vi c làm

ch a y là v n v v n Tuy nhiên i v i nh ng ng i có di n tích t

này là có v n, th m chí là v n l n Nh ng h v n ch a th c s bi t làm n,

- T ch c b máy, xúc ti n gi i quy t vi c làm và ào t o ngh :

Gi i pháp gi i thi u và xúc ti n vi c làm là gi i pháp h tr tr c ti p

ti m n ng, u th v kinh t xã h i, nh m gi i quy t nhi u vi c làm thông qua

gi i thi u và xúc ti n vi c làm

- Phát tri n các ngành t o vi c làm (l y ví d qu n Long Biên)

+ Phát tri n ngành công nghi p có ch n l c, m t s ngành ngh m i

- y m nh xu t kh u lao ng

* M t s ki n ngh :

- Xây d ng, hoàn ch nh h th ng v n b n quy ph m pháp lu t v qu n

lý quy ho ch xây d ng

- Các chính sách, c ch và bi n pháp phát tri n ô th nh m m c tiêu

o vi c làm

T LU N

Trong nh ng n m g n ây, quá trình ô th hóa ngo i vi di n ra v i

i v y thúc y quá trình ô th hóa ngo i vi trên a bàn thành ph

i n ng l c còn h n ch c a tác gi , tuy ã c g ng ti p c n nh ng

ti n nh ng b n thân t nh n th y lu n v n còn nhi u h n ch , thi u sót Kính